༣. དུ་ཏི་ཡ་སུ་ཏྟ་ནྟ་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༤. ས་ཙྩ་པྤ་ཊི་ཝེ་དྷ་ཉཱ་ཎ་ཡོ་ཛ་ན་ཀྐ་མེ ཙ ཨ་ཡཾ རཱུ་པ་སྶ ཨ་སྶཱ་དོ་ཏི པ་ཧཱ་ན་པྤ་ཊི་ཝེ་དྷོཏི པུ་བྦ་བྷཱ་གེ ‘‘ཨ་ཡཾ ཏ་ཎྷཱ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟོ རཱུ་པ་སྶ ཨ་སྶཱ་དོ’’ཏི ཉ་ཏྭཱ མ་གྒ་ཀྑ་ཎེ ས་མུ་ད་ཡ་པྤ་ཧཱ་ན་ས་ངྑཱ་ཏོ ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩ་པྤ་ཊི་ཝེ་དྷོ. ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩནྟི ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩ་པྤ་ཊི་ཝེ་དྷ་ཉཱ་ཎཾ. ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཱ་ར་མྨ་ཎ་ཉཱ་ཎ་མྤི ཧི ‘‘ཡེ ཀེ་ཙི ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ, ས་བྦེ ཏེ ཙ་ཏཱུ་སུ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩེ་སུ ས་ངྒ་ཧཾ ག་ཙྪ་ནྟཱི’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ (མ. ནི. ༡.༣༠༠) ཝི་ཡ ‘‘ས་ཙྩ’’ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཨ་ཡཾ རཱུ་པ་སྶ ཨཱ་དཱི་ན་ཝོ་ཏི པ་རི་ཉྙཱ་པ་ཊི་ཝེ་དྷོཏི པུ་བྦ་བྷཱ་གེ ‘‘ཨ་ཡཾ རཱུ་པ་སྶ ཨཱ་དཱི་ན་ཝོ’’ཏི ཉ་ཏྭཱ མ་གྒ་ཀྑ་ཎེ དུ་ཀྑ་པ་རི་ཉྙཱ་ས་ངྑཱ་ཏོ དུ་ཀྑ་ས་ཙྩ་པྤ་ཊི་ཝེ་དྷོ. དུ་ཀྑ་ས་ཙྩནྟི དུ་ཀྑ་ས་ཙྩ་པྤ་ཊི་ཝེ་དྷ་ཉཱ་ཎཾ. ཨི་དཾ རཱུ་པ་སྶ ནི་སྶ་ར་ཎ་ནྟི ས་ཙྪི་ཀི་རི་ཡཱ་པ་ཊི་ཝེ་དྷོཏི པུ་བྦ་བྷཱ་གེ ‘‘ཨི་དཾ རཱུ་པ་སྶ ནི་སྶ་ར་ཎ’’ནྟི ཉ་ཏྭཱ མ་གྒ་ཀྑ་ཎེ ནི་རོ་དྷ་ས་ཙྪི་ཀི་རི་ཡཱ་ས་ངྑཱ་ཏོ ནི་རོ་དྷ་ས་ཙྩ་པྤ་ཊི་ཝེ་དྷོ. ནི་རོ་དྷ་ས་ཙྩནྟི ནི་རོ་དྷ་ས་ཙྩཱ་ར་མྨ་ཎཾ ནི་རོ་དྷ་ས་ཙྩ་པྤ་ཊི་ཝེ་དྷ་ཉཱ་ཎཾ. ཡཱ ཨི་མེ་སུ ཏཱི་སུ ཋཱ་ནེ་སཱུཏི ཨི་མེ་སུ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟེ་སུ ཏཱི་སུ ས་མུ་ད་ཡ་དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷེ་སུ པ་ཊི་ཝེ་དྷ་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟཱ ཡཱ དི་ཊྛི ཡོ ས་ངྐ་པྤོཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. བྷཱ་ཝ་ནཱ་པ་ཊི་ཝེ་དྷོཏི ཨ་ཡཾ མ་གྒ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ས་ངྑཱ་ཏོ མ་གྒ་ས་ཙྩ་པྤ་ཊི་ཝེ་དྷོ. མ་གྒ་ས་ཙྩནྟི མ་གྒ་ས་ཙྩ་པྤ་ཊི་ཝེ་དྷ་ཉཱ་ཎཾ.
༡༥. པུ་ན ཨ་པ་རེ་ན པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ས་ཙྩཱ་ནི ཙ ས་ཙྩ་པྤ་ཊི་ཝེ་དྷ་ཉྩ ད་སྶེ་ནྟོ ས་ཙྩ་ནྟི ཀ་ཏི་ཧཱ་ཀཱ་རེ་ཧི ས་ཙྩནྟི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ཡ་སྨཱ ས་བྦེ་པི ས་བྦ་ཉྙུ་བོ་དྷི་ས་ཏྟཱ བོ་དྷི་པ་ལླ་ངྐེ ནི་སི་ནྣཱ ཛ་རཱ་མ་ར་ཎཱ་དི་ཀ་སྶ དུ་ཀྑ་ས་ཙྩ་སྶ ཛཱ་ཏི་ཨཱ་དི་ཀཾ ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩཾ ‘‘ཀིཾ ནུ ཁོ’’ཏི ཨེ་ས་ནྟི, ཏ་ཐཱ ཨེ་ས་ནྟཱ ཙ ཛ་རཱ་མ་ར་ཎཱ་དི་ཀ་སྶ དུ་ཀྑ་ས་ཙྩ་སྶ ཛཱ་ཏི་ཨཱ་དི་ཀཾ ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩཾ ‘‘པ་ཙྩ་ཡོ’’ཏི ཝ་ཝ་ཏྠ་པེ་ནྟོ པ་རི་གྒ་ཎྷ་ནྟི, ཏ་སྨཱ སཱ ཙ ཨེ་ས་ནཱ སོ ཙ པ་རི་གྒ་ཧོ ས་ཙྩཱ་ནཾ ཨེ་ས་ན་ཏྟཱ པ་རི་གྒ་ཧ་ཏྟཱ ཙ ‘‘ས་ཙྩ’’ནྟི ཀ་ཏྭཱ ཨེ་ས་ན་ཊྛེ་ན པ་རི་གྒ་ཧ་ཊྛེ་ནཱཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཨ་ཡ་ཉྩ ཝི་དྷི པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷཱ་ན་མྤི པ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་གྒ་ཧེ ལ་བྦྷ་ཏི་ཡེ་ཝ, སཱ་ཝ་ཀཱ་ནཾ པ་ན ཨ་ནུ་སྶ་ཝ་ཝ་སེ་ན པ་ཙྩ་ཡ་པ་རི་གྒ་ཧེ ལ་བྦྷ་ཏི. པ་ཊི་ཝེ་དྷ་ཊྛེ་ནཱཏི པུ་བྦ་བྷཱ་གེ ཏ་ཐཱ ཨེ་སི་ཏཱ་ནཾ པ་རི་གྒ་ཧི་ཏཱ་ན་ཉྩ མ་གྒ་ཀྑ་ཎེ ཨེ་ཀ་པ་ཊི་ཝེ་དྷ་ཊྛེ་ན.
ཀིཾ་ནི་དཱ་ནནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ ནི་དཱ་ནཱ་དཱི་ནི ས་བྦཱ་ནི ཀཱ་ར་ཎ་ཝེ་ཝ་ཙ་ནཱ་ནི. ཀཱ་ར་ཎ་ཉྷི ཡ་སྨཱ ཕ་ལཾ ནི་དེ་ཏི ‘‘ཧ་ནྡ ནཾ ག་ཎྷ་ཐཱ’’ཏི ཨ་པྤེ་ཏི ཝི་ཡ, ཏ་སྨཱ ‘‘ནི་དཱ་ན’’ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཡ་སྨཱ ཕ་ལཾ ཏ་ཏོ ས་མུ་དེ་ཏི, ཛཱ་ཡ་ཏི, པ་བྷ་ཝ་ཏི; ཏ་སྨཱ ས་མུ་ད་ཡོ, ཛཱ་ཏི, པ་བྷ་ཝོ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཨ་ཡཾ པ་ནེ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ – ཀིཾ ནི་དཱ་ནཾ ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི ཀིཾ་ནི་དཱ་ནཾ. ཀོ ས་མུ་ད་ཡོ ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི ཀིཾ་ས་མུ་ད་ཡཾ. ཀཱ ཛཱ་ཏི ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི ཀིཾ་ཛཱ་ཏི་ཀཾ. ཀོ པ་བྷ་ཝོ ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི ཀིཾ་པ་བྷ་ཝཾ. ཡ་སྨཱ པ་ན ཏ་སྶ ཛཱ་ཏི ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟེ་ན ཨ་ཏྠེ་ན ནི་དཱ་ན་ཉྩེ་ཝ ས་མུ་ད་ཡོ ཙ ཛཱ་ཏི ཙ པ་བྷ་ཝོ ཙ, ཏ་སྨཱ ཛཱ་ཏི་ནི་དཱ་ནནྟི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཛ་རཱ་མ་ར་ཎནྟི དུ་ཀྑ་ས་ཙྩཾ. ཛ་རཱ་མ་ར་ཎ་ས་མུ་ད་ཡནྟི ཏ་སྶ པ་ཙྩ་ཡཾ ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩཾ. ཛ་རཱ་མ་ར་ཎ་ནི་རོ་དྷནྟི ནི་རོ་དྷ་ས་ཙྩཾ. ཛ་རཱ་མ་ར་ཎ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནིཾ པ་ཊི་པ་དནྟི མ་གྒ་ས་ཙྩཾ. ཨི་མི་ནཱ་ཝ ན་ཡེ་ན ས་བྦ་པ་དེ་སུ ཨ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.
༡༦. ནི་རོ་དྷ་པྤ་ཛཱ་ན་ནཱཏི ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཀ་ར་ཎེ་ན ནི་རོ་དྷ་སྶ པ་ཛཱ་ན་ནཱ. ཛཱ་ཏི སི་ཡཱ དུ་ཀྑ་ས་ཙྩཾ, སི་ཡཱ ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩནྟི བྷ་ཝ་པ་ཙྩ་ཡཱ པ་ཉྙཱ་ཡ་ན་ཊྛེ་ན དུ་ཀྑ་ས་ཙྩཾ, ཛ་རཱ་མ་ར་ཎ་སྶ པ་ཙྩ་ཡ་ཊྛེ་ན ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩཾ. ཨེ་ས ན་ཡོ སེ་སེ་སུ་པི. ཨ་ཝི་ཛྫཱ སི་ཡཱ དུ་ཀྑ་ས་ཙྩནྟི པ་ན ཨཱ་ས་ཝ་ས་མུ་ད་ཡཱ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་མུ་ད་ཡ་ཊྛེ་ནཱ་ཏི.
ས་ཙྩ་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.