໑໐. ປຖວີຂຓນສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ປາສາຓສກ຺ຂຣກຖລມຣຸມ຺ພວາລຸກາທີສູຕິ ເອຕ຺ຖ ມຸຏ຺ຐິປ຺ປມາຓໂຕ ອຸປຣິ ປາສາຓາຕິ ເວທິຕພ຺ພາ. ມຸຏ຺ຐິປ຺ປມາຓາ ສກ຺ຂຣາ. ກຖລາຕິ ກປາລຂຓ຺ຑານິ. ມຣຸມ຺ພາຕິ ກຏສກ຺ຂຣາ. ວາລຸກາ ວາລິກາເຍວ. ອຎ຺ຎຕຣສ຺ສ ຕຕິຍຠາໂຄ ໂຫຕີຕິ ຕຕິໂຍ ຠາໂຄ ໂຫຕິ. ອິທໍ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ – ຍໂຕ ປໍສຸໍ ວາ ມຕ຺ຕິກໍ ວາ ອາຫຣາເປຕ຺ວາ ວິສຸໍ ວິສຸໍ ກເຕ ທ຺ເວ ໂກຏ຺ຐາສາ ປໍສຸ ວາ ມຕ຺ຕິກາ ວາ ເອໂກ ປາສາຓາທີສຸ ອຎ຺ຎຕໂຣ ໂຫຕິ, ອຍໍ ມິສ຺ສກປຖວີ ນາມາຕິ. ໂອວຏ຺ໂຐ ນາມ ເທເວນ ໂອວຏ຺ໂຐ (ປາຈິ. ໘໖). ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ປທຠາຊນິຍໍ, ສີຫຬຏ຺ຐກຖາຍເມວ ວາ ວຸຕ຺ຕໍ. ອຘິກຕຣປາສາຓາທິມິສ຺ສາຕິ ອຘິກຕຣປາສາຓາທີຫິ ມິສ຺ສາ, ອທຑ຺ຒາປິ ວຸຕ຺ຕປ຺ປມາຓໂຕ ອຘິກຕຣປາສາຓາທິມິສ຺ສາຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ວາ-ສທ຺ໂທ ອວຸຕ຺ຕວິກປ຺ປຕ຺ໂຖ, ເຕນ ອູນກຈຕຸມາໂສວຏ຺ຐປຖວິໍ ສງ຺ຄຓ຺ຫາຕິ. ສຸທ຺ຘປາສາຓາທິເຠທາຍາຕິ ສຸທ຺ຘາ ປາສາຓາ ເອຕ຺ຖາຕິ ສຸທ຺ຘປາສາຓາ, ສາ ອາທິ ຍສ຺ສ ເຠທສ຺ສ ໂສ ສຸທ຺ຘປາສາຓາທິ. ອາທິ-ສທ຺ເທນ ສຸທ຺ຘສກ຺ຂຣາທີນໍ ຄຫຓໍ. ສຸທ຺ຘປາສາຓາທິເຠໂທ ຍສ຺ສາ ສາ ສຸທ຺ຘປາສາຓາທິເຠທາ, ຕາຍ ສຸທ຺ຘປາສາຓາທິເຠທາຍ, ສຸທ຺ຘປາສາຓາທິປ຺ປກາຣາຍາຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ສຍໍ ຂຓຕີຕິ ເອຕ຺ຖ ໂຍ ອນ຺ຕມໂສ ປາທງ຺ຄຸຏ຺ຐເກນປິ ຂຓຕິ, ອຸທກມ຺ປິ ຉຑ຺ເຑນ຺ໂຕ ຠິນ຺ທຕິ, ປາທງ຺ຄຸຏ຺ຐເກນປິ ວິລິຂຕິ, ປຕ຺ຕມ຺ປິ ປຈນ຺ໂຕ ທຫຕິ, ໂສ ສພ຺ໂພ ຂຓຕິເຍວາຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ເຕນາຫ ‘‘ຂຓນເຠທນວິເລຂນປຈນາທີຫິ ວິໂກເປຕີຕິ. ປຕ຺ຕໍ ປຈນ຺ເຕນ (ປາຈິ. ອຏ຺ຐ. ໘໗) ຫິ ປຸພ຺ເພ ປກ຺ກຏ຺ຐາເນເຍວ ປຈິຕພ຺ໂພ. ອທຑ຺ຒາຍ ປຖວິຍາ ອຄ຺ຄິໍ ຐເປຕຸໍ ນ ວຏ຺ຏຕິ. ປຕ຺ຕປຈນກປາລສ຺ສ ປນ ອຸປຣິ ອຄ຺ຄິໍ ຐເປຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ. ທາຣູນໍ ອຸປຣິ ຐເປຕິ, ໂສ ອຄ຺ຄິ ຕານິ ທຫນ຺ໂຕ ຄນ຺ຕ຺ວາ ປຖວິໍ ທຫຕິ, ນ ວຏ຺ຏຕິ. ອິຏ຺ຐກປາສາຓາທີສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ຕຕ຺ຣາປິ ຫິ ອິຏ຺ຐກາທີນໍເຍວ ອຸປຣິ ຐເປຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ. ກສ຺ມາ? ເຕສໍ ອນຸປາທານຕ຺ຕາ. ນ ຫິ ຕານິ ອຄ຺ຄິສ຺ສ ອຸປາທານສງ຺ຂໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ. ສຸກ຺ຂຂາຓຸຣຸກ຺ຂາທີສຸປິ ອຄ຺ຄິໍ ທາຕຸໍ ນ ວຏ຺ຏຕິ. ສເຈ ປນ ‘‘ປຖວິໍ ອປຕ຺ຕເມວ ນິພ຺ພາເປຕ຺ວາ ຄມິສ຺ສາມີ’’ຕິ ເທຕິ, ວຏ຺ຏຕິ. ປຈ຺ຉາ ນິພ຺ພາເປຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກຕິ, ອວິສຍຕ຺ຕາ ອນາປຕ຺ຕິ. ວຸຕ຺ຕນເຍເນວາຕິ ‘‘ຂຓນເຠທນວິລິຂນປຈນາທີຫີ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕເນວ ນເຍນ. ນິຍເມຕ຺ວາຕິ ສນ຺ນິຏ຺ຐານໍ ກຕ຺ວາ. ອິຕໂຣຕິ ອາຓາປໂກ.

‘‘ໂປກ຺ຂຣຓິໍ ຂຓາ’’ຕິ (ປາຈິ. ອຏ຺ຐ. ໘໖) ວທຕິ, ວຏ຺ຏຕິ. ຂຕາເຍວ ໂປກ຺ຂຣຓີ ນາມ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມາ ອຍໍ ກປ຺ປິຍໂວຫາໂຣ. ເອສ ນໂຍ ‘‘ວາປິໍ, ຕຬາກໍ, ອາວາຏໍ ຂຓາ’’ຕິອາທີສຸປິ. ‘‘ອິມໍ ໂອກາສໍ ຂຓ, ອິມສ຺ມິໍ ໂອກາເສ ໂປກ຺ຂຣຓິໍ ຂຓາ’’ຕິ ປນ ວຕ຺ຕຸໍ ນ ວຏ຺ຏຕິ. ‘‘ກນ຺ທໍ ຂຓ ມູລໍ ຂຓາ’’ຕິ ອນິຍເມຕ຺ວາ ວຕ຺ຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ. ‘‘ອິມໍ ວລ຺ລິໍ ຂຓ, ອິມສ຺ມິໍ ໂອກາເສ ກນ຺ທໍ ວາ ມູລໍ ວາ ຂຓາ’’ຕິ ວຕ຺ຕຸໍ ນ ວຏ຺ຏຕິ. ເຕນາຫ ‘‘ໂອກາສໍ ອນິຍເມຕ຺ວາ…ເປ… ຠຓນ຺ຕສ຺ສາ’’ຕິ. ອາຕເປນ ສຸກ຺ຂກທ຺ທໂມ ຈ ຜລຕິ, ຕຕ຺ຣ ໂຍ ເຫຏ຺ຐາ ປຖວິຍາ ອສມ຺ພທ຺ໂຘ, ຕເມວ ອປເນຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ. ເອສ ນໂຍ ໂຄກຓ຺ຏເກປິ. ເຕນາຫ ‘‘ອາຕເປນ…ເປ… ອສມ຺ພທ຺ຘ’’ນ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ໂຄກຓ຺ຏໂກ (ປາຈິ. ອຏ຺ຐ. ໘໖) ນາມ ຄາວີນໍ ຂຸຣຈ຺ຉິນ຺ນກທ຺ທໂມ ວຸຈ຺ຈຕິ. ສເຈ ປນ ເຫຏ຺ຐິມຕເລນ ຠູມິສມ຺ພນ຺ໂຘ, ວິໂກເປຕຸໍ ນ ວຏ຺ຏຕິ. ຠິຊ຺ຊິຕ຺ວາ ປຕິຕນທິຕຏນ຺ຕິ ຠິຊ຺ຊິຕ຺ວາ ນທິສາມນ຺ຕາ ປຕິຕໍ ໂອມກຈາຕຸມາສໍ ໂອວຏ຺ຐໍ ນທິຕຏໍ. ສເຈ ປນ ຠິຊ຺ຊິຕ຺ວາ ອຸທເກເຍວ ປກຕິ, ເທເວ ອຕິເຣກຈາຕຸມາສໍ ໂອວຏ຺ເຐປິ ອຸທເກເຍວ ອຸທກສ຺ສ ປຕິຕຕ຺ຕາ ວຏ຺ຏຕິ. ມຫນ຺ຕມ຺ປິ ນງ຺ຄລຈ຺ຉິນ຺ນມຕ຺ຕິກາປິຓ຺ຑນ຺ຕິ ມຫນ຺ຕມ຺ປິ ກສິຕຏ຺ຐາເນ ເຫຏ຺ຐາ ປຖວິຍາ ອສມ຺ພທ຺ຘໍ ນງ຺ຄລຈ຺ຉິນ຺ນມຕ຺ຕິກາປິຓ຺ຑໍ. ເອວມາທິສທ຺ເທນ ກູຏາສິຎ຺ຈນໂຍຄ຺ຄຕນຸກກທ຺ທມາທີນໍ ຄຫຓໍ. ອສຎ຺ຈິຈ຺ຈ ຣຸກ຺ຂາທິປວຏ຺ຏເນນ ຠິນ຺ທນ຺ຕສ຺ສາຕິ ປາສາຓຣຸກ຺ຂາທີນິ ວາ ປວຏ຺ເຏນ຺ຕສ຺ສ, ກຕ຺ຕຣທຓ຺ເຑນ ວາ ອາຫຈ຺ຈ ອາຫຈ຺ຈ ຄຈ຺ຉນ຺ຕສ຺ສ ປຖວີ ຠິຊ຺ຊຕິ, ສາ ‘‘ເຕນ ຠິນ຺ທິສ຺ສາມີ’’ຕິ ເອວໍ ສຎ຺ຈິຈ຺ຈ ອຠິນ຺ນຕ຺ຕາ ອສຎ຺ຈິຈ຺ຈ ຠິນ຺ນາ ນາມ ໂຫຕິ, ອິຕິ ອສຎ຺ຈິຈ຺ຈ ຣຸກ຺ຂາທິປ຺ປວຏ຺ຏເນນ ຠິນ຺ທນ຺ຕສ຺ສ ອນາປຕ຺ຕິ. ອສຕິຍາ ປາທງ຺ຄຸຏ຺ຐກາທີຫິ ວິລິຂນ຺ຕສ຺ສາຕິ ໂຍ ອຎ຺ຎວິຫິໂຕ ເກນຈິ ສທ຺ຘິໍ ກິຎ຺ຈິ ກເຖນ຺ໂຕ ປາທງ຺ຄຸຏ຺ຐເກນ ວາ ກຕ຺ຕຣຍຏ຺ຐິຍາ ວາ ປຖວິໍ ວິລິຂນ຺ໂຕ ຕິຏ຺ຐຕິ, ຕສ຺ສ ເອວໍ ອສຕິຍາ ປາທງ຺ຄຸຏ຺ຐກາທີຫິ ວິລິຂນ຺ຕສ຺ສ ອນາປຕ຺ຕິ.

ປຖວີຂຓນສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ມຸສາວາທວຄ຺ໂຄ ປຐໂມ.