20. виппайуттапаччайаниддесаван̣н̣ана̄
20. виппайуттапаччайаниддесе рӯпино дхамма̄ арӯпӣнанти идам̣ та̄ва хадайаваттхуно чева чаккхундрийа̄дӣнан̃ча васена ведитаббам̣. рӯпадхаммесу хи етейева чха кот̣т̣ха̄са̄ арӯпаккхандха̄нам̣ виппайуттапаччайена паччайа̄ хонти. рӯпа̄йатана̄дайо пана а̄рамман̣адхамма̄ кин̃ча̄пи виппайуттадхамма̄, виппайуттапаччайа̄ пана на хонти. ким̣ ка̄ран̣а̄? сампайога̄сан̇ка̄йа абха̄вато. арӯпино хи кхандха̄ чаккха̄дӣнам̣ ваттхӯнам̣ аббхантарато никкхаманта̄ вийа уппаджджанти. таттха а̄сан̇ка̄ хоти – ‘‘ким̣ ну кхо ете етехи сампайутта̄, уда̄ху виппайутта̄’’ти. а̄рамман̣адхамма̄ пана ваттхуниссайена уппаджджама̄на̄нам̣ а̄рамман̣аматта̄ хонтӣти наттхи тесу сампайога̄сан̇ка̄. ити сампайога̄сан̇ка̄йа абха̄вато на те виппайуттапаччайа̄. хадайаваттхуа̄дӣсу ева пана̄йам̣ виппайуттапаччайата̄ ведитабба̄. вуттампи четам̣ пан̃ха̄ва̄ре – ваттху кусала̄нам̣ кхандха̄нам̣ виппайуттапаччайена паччайо. ваттху акусала̄нам̣ кхандха̄нам̣ виппайуттапаччайена паччайо. чаккха̄йатанам̣ чаккхувин̃н̃а̄н̣асса виппайуттапаччайена паччайо. сота… гха̄на… дживха̄… ка̄йа̄йатанам̣ ка̄йавин̃н̃а̄н̣асса виппайуттапаччайена паччайо. ваттху випа̄ка̄бйа̄ката̄нам̣ кирийа̄бйа̄ката̄нам̣ кхандха̄нам̣ виппайуттапаччайена паччайоти.
арӯпино дхамма̄ рӯпӣнанти идам̣ пана чатуннам̣ кхандха̄нам̣ васена ведитаббам̣. арӯпадхаммесу хи чатта̄ро кхандха̄ва сахаджа̄тапуреджа̄та̄нам̣ рӯпадхамма̄нам̣ виппайуттапаччайа̄ хонти, нибба̄нам̣ пана арӯпампи сама̄нам̣ рӯпасса виппайуттапаччайо на хоти. ‘‘чатӯхи сампайого чатӯхи виппайого’’ти хи вуттам̣. ити чатуннам̣ арӯпаккхандха̄нам̣йева виппайуттапаччайата̄ ведитабба̄. вуттампи четам̣ пан̃ха̄ва̄ре – сахаджа̄та̄ кусала̄ кхандха̄ читтасамут̣т̣ха̄на̄нам̣ рӯпа̄нам̣ виппайуттапаччайена паччайо. паччха̄джа̄та̄ кусала̄ кхандха̄ пуреджа̄тасса имасса ка̄йасса виппайуттапаччайена паччайо. пат̣исандхиккхан̣е випа̄ка̄бйа̄ката̄ кхандха̄ кат̣атта̄рӯпа̄нам̣ виппайуттапаччайена паччайо, кхандха̄ ваттхусса̄ти. евам̣ та̄веттха па̄л̣иван̣н̣ана̄ ведитабба̄.
айам̣ пана виппайуттапаччайо на̄ма сан̇кхепато пан̃чавока̄рабхаве ваттама̄на̄ рӯпа̄рӯпадхамма̄. тесу рӯпам̣ ваттхуно чаккха̄дӣнан̃ча васена чхадха̄ бхиннам̣, арӯпам̣ пан̃чавока̄рабхаве уппаннакусала̄кусалавипа̄какирийавасена чатудха̄ бхиннам̣. тасса бхӯмито ка̄ма̄вачара̄дивасена чатудха̄, екадха̄, тидха̄, тидха̄ти екадасадха̄ бхедо хоти. а̄руппавипа̄кан̃хи виппайуттапаччайо на хотӣти еваметтха на̄наппака̄рабхедато вин̃н̃а̄таббо виниччхайо.
евам̣ бхинне панеттха пан̃чавока̄рабхаве уппаннам̣ чатубхӯмакампи кусалам̣ акусалан̃ча аттана̄ самут̣т̣ха̄питачиттасамут̣т̣ха̄нарӯпасса сахаджа̄тавиппайуттапаччайена паччайо хоти. уппа̄даккхан̣ам̣ пана атиккамитва̄ т̣хитиккхан̣ам̣ паттасса пуреджа̄тасса чатусамут̣т̣ха̄никатисамут̣т̣ха̄никарӯпака̄йасса паччха̄джа̄тавиппайуттапаччайена паччайо хоти. еттха ча тисамут̣т̣ха̄никака̄йоти а̄ха̄расамут̣т̣ха̄насса абха̄вато брахмапа̄рисаджджа̄дӣнам̣ ка̄йо ведитаббо. ка̄ма̄вачарарӯпа̄вачаравипа̄кам̣ пана паватте читтасамут̣т̣ха̄нарӯпасса, пат̣исандхийам̣ кат̣атта̄рӯпасса ча сахаджа̄тавиппайуттапаччайена паччайо хоти. локуттаравипа̄кам̣ читтасамут̣т̣ха̄нарӯпассева. тивидхампи панетам̣ пуреджа̄тасса чатусамут̣т̣ха̄никатисамут̣т̣ха̄никака̄йасса паччха̄джа̄тавиппайуттапаччайена паччайо. тебхӯмакампи кирийам̣ читтасамут̣т̣ха̄насса сахаджа̄тавиппайуттапаччайена паччайо, пуреджа̄тасса чатусамут̣т̣ха̄никатисамут̣т̣ха̄никака̄йасса паччха̄джа̄тавиппайуттапаччайена паччайо. чхадха̄ т̣хитесу пана рӯпесу ваттхурӯпам̣ пат̣исандхиккхан̣е ка̄ма̄вачарарӯпа̄вачаравипа̄ка̄нам̣ сахаджа̄тавиппайуттапаччайена паччайо, паватте уппаджджама̄на̄нам̣ чатубхӯмакакусала̄нам̣ акусала̄нам̣ двипан̃чавин̃н̃а̄н̣аваджджа̄нам̣ тебхӯмакавипа̄ка̄нам̣ тебхӯмакакирийа̄нан̃ча пуреджа̄тавиппайуттапаччайена паччайо. чаккха̄йатана̄дӣни чаккхувин̃н̃а̄н̣а̄дӣнам̣ пуреджа̄тавиппайуттапаччайена паччайоти еваметтха паччайуппаннатопи вин̃н̃а̄таббо виниччхайоти.
виппайуттапаччайаниддесаван̣н̣ана̄.