১০. পথৱীখণনসিক্খাপদৱণ্ণনা
পাসাণসক্খৰকথলমৰুম্বৱালুকাদীসূতি এত্থ মুট্ঠিপ্পমাণতো উপৰি পাসাণাতি ৱেদিতব্বা. মুট্ঠিপ্পমাণা সক্খৰা. কথলাতি কপালখণ্ডানি. মৰুম্বাতি কটসক্খৰা. ৱালুকা ৱালিকাযেৱ. অঞ্ঞতৰস্স ততিযভাগো হোতীতি ততিযো ভাগো হোতি. ইদং ৱুত্তং হোতি – যতো পংসুং ৱা মত্তিকং ৱা আহৰাপেত্ৱা ৱিসুং ৱিসুং কতে দ্ৱে কোট্ঠাসা পংসু ৱা মত্তিকা ৱা একো পাসাণাদীসু অঞ্ঞতৰো হোতি, অযং মিস্সকপথৱী নামাতি. ওৱট্ঠো নাম দেৱেন ওৱট্ঠো (পাচি. ৮৬). ৱুত্তন্তি পদভাজনিযং, সীহড়ট্ঠকথাযমেৱ ৱা ৱুত্তং. অধিকতৰপাসাণাদিমিস্সাতি অধিকতৰপাসাণাদীহি মিস্সা, অদড্ঢাপি ৱুত্তপ্পমাণতো অধিকতৰপাসাণাদিমিস্সাতি অধিপ্পাযো. ৱা-সদ্দো অৱুত্তৱিকপ্পত্থো, তেন ঊনকচতুমাসোৱট্ঠপথৱিং সঙ্গণ্হাতি. সুদ্ধপাসাণাদিভেদাযাতি সুদ্ধা পাসাণা এত্থাতি সুদ্ধপাসাণা, সা আদি যস্স ভেদস্স সো সুদ্ধপাসাণাদি. আদি-সদ্দেন সুদ্ধসক্খৰাদীনং গহণং. সুদ্ধপাসাণাদিভেদো যস্সা সা সুদ্ধপাসাণাদিভেদা, তায সুদ্ধপাসাণাদিভেদায, সুদ্ধপাসাণাদিপ্পকাৰাযাতি অত্থো.
সযং খণতীতি এত্থ যো অন্তমসো পাদঙ্গুট্ঠকেনপি খণতি, উদকম্পি ছড্ডেন্তো ভিন্দতি, পাদঙ্গুট্ঠকেনপি ৱিলিখতি, পত্তম্পি পচন্তো দহতি, সো সব্বো খণতিযেৱাতি ৱেদিতব্বো. তেনাহ ‘‘খণনভেদনৱিলেখনপচনাদীহি ৱিকোপেতীতি. পত্তং পচন্তেন (পাচি. অট্ঠ. ৮৭) হি পুব্বে পক্কট্ঠানেযেৱ পচিতব্বো. অদড্ঢায পথৱিযা অগ্গিং ঠপেতুং ন ৱট্টতি. পত্তপচনকপালস্স পন উপৰি অগ্গিং ঠপেতুং ৱট্টতি. দাৰূনং উপৰি ঠপেতি, সো অগ্গি তানি দহন্তো গন্ত্ৱা পথৱিং দহতি, ন ৱট্টতি. ইট্ঠকপাসাণাদীসুপি এসেৱ নযো. তত্ৰাপি হি ইট্ঠকাদীনংযেৱ উপৰি ঠপেতুং ৱট্টতি. কস্মা? তেসং অনুপাদানত্তা. ন হি তানি অগ্গিস্স উপাদানসঙ্খং গচ্ছন্তি. সুক্খখাণুৰুক্খাদীসুপি অগ্গিং দাতুং ন ৱট্টতি. সচে পন ‘‘পথৱিং অপত্তমেৱ নিব্বাপেত্ৱা গমিস্সামী’’তি দেতি, ৱট্টতি. পচ্ছা নিব্বাপেতুং ন সক্কোতি, অৱিসযত্তা অনাপত্তি. ৱুত্তনযেনেৱাতি ‘‘খণনভেদনৱিলিখনপচনাদীহী’’তি ৱুত্তেনেৱ নযেন. নিযমেত্ৱাতি সন্নিট্ঠানং কত্ৱা. ইতৰোতি আণাপকো.
‘‘পোক্খৰণিং খণা’’তি (পাচি. অট্ঠ. ৮৬) ৱদতি, ৱট্টতি. খতাযেৱ পোক্খৰণী নাম হোতি, তস্মা অযং কপ্পিযৱোহাৰো. এস নযো ‘‘ৱাপিং, তড়াকং, আৱাটং খণা’’তিআদীসুপি. ‘‘ইমং ওকাসং খণ, ইমস্মিং ওকাসে পোক্খৰণিং খণা’’তি পন ৱত্তুং ন ৱট্টতি. ‘‘কন্দং খণ মূলং খণা’’তি অনিযমেত্ৱা ৱত্তুং ৱট্টতি. ‘‘ইমং ৱল্লিং খণ, ইমস্মিং ওকাসে কন্দং ৱা মূলং ৱা খণা’’তি ৱত্তুং ন ৱট্টতি. তেনাহ ‘‘ওকাসং অনিযমেত্ৱা…পে… ভণন্তস্সা’’তি. আতপেন সুক্খকদ্দমো চ ফলতি, তত্ৰ যো হেট্ঠা পথৱিযা অসম্বদ্ধো, তমেৱ অপনেতুং ৱট্টতি. এস নযো গোকণ্টকেপি. তেনাহ ‘‘আতপেন…পে… অসম্বদ্ধ’’ন্তি. তত্থ গোকণ্টকো (পাচি. অট্ঠ. ৮৬) নাম গাৱীনং খুৰচ্ছিন্নকদ্দমো ৱুচ্চতি. সচে পন হেট্ঠিমতলেন ভূমিসম্বন্ধো, ৱিকোপেতুং ন ৱট্টতি. ভিজ্জিত্ৱা পতিতনদিতটন্তি ভিজ্জিত্ৱা নদিসামন্তা পতিতং ওমকচাতুমাসং ওৱট্ঠং নদিতটং. সচে পন ভিজ্জিত্ৱা উদকেযেৱ পকতি, দেৱে অতিৰেকচাতুমাসং ওৱট্ঠেপি উদকেযেৱ উদকস্স পতিতত্তা ৱট্টতি. মহন্তম্পি নঙ্গলচ্ছিন্নমত্তিকাপিণ্ডন্তি মহন্তম্পি কসিতট্ঠানে হেট্ঠা পথৱিযা অসম্বদ্ধং নঙ্গলচ্ছিন্নমত্তিকাপিণ্ডং. এৱমাদিসদ্দেন কূটাসিঞ্চনযোগ্গতনুককদ্দমাদীনং গহণং. অসঞ্চিচ্চ ৰুক্খাদিপৱট্টনেন ভিন্দন্তস্সাতি পাসাণৰুক্খাদীনি ৱা পৱট্টেন্তস্স, কত্তৰদণ্ডেন ৱা আহচ্চ আহচ্চ গচ্ছন্তস্স পথৱী ভিজ্জতি, সা ‘‘তেন ভিন্দিস্সামী’’তি এৱং সঞ্চিচ্চ অভিন্নত্তা অসঞ্চিচ্চ ভিন্না নাম হোতি, ইতি অসঞ্চিচ্চ ৰুক্খাদিপ্পৱট্টনেন ভিন্দন্তস্স অনাপত্তি. অসতিযা পাদঙ্গুট্ঠকাদীহি ৱিলিখন্তস্সাতি যো অঞ্ঞৱিহিতো কেনচি সদ্ধিং কিঞ্চি কথেন্তো পাদঙ্গুট্ঠকেন ৱা কত্তৰযট্ঠিযা ৱা পথৱিং ৱিলিখন্তো তিট্ঠতি, তস্স এৱং অসতিযা পাদঙ্গুট্ঠকাদীহি ৱিলিখন্তস্স অনাপত্তি.
পথৱীখণনসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
মুসাৱাদৱগ্গো পঠমো.