৬. ৱিতক্কত্তিকৱণ্ণনা

২২. ৱিতক্কত্তিকে পটিচ্চৱাৰানুলোমে অধিপতিযা তেৱীসাতি সত্তসু মূলকেসু যথাক্কমং সত্ত পঞ্চ তীণি একং তীণি তীণি একন্তি এৱং তেৱীস, অঞ্ঞমঞ্ঞে অট্ঠৱীস সত্ত পঞ্চ পঞ্চ তীণি চত্তাৰি তীণি একন্তি এৱং, পুৰেজাতে একাদস তীণি চত্তাৰি দ্ৱে দুতিযততিযদুমূলকেসু একং একন্তি এৱং, তথা আসেৱনে. অঞ্ঞানি গণনানি হেতুআৰম্মণসদিসানি.

৩১. পচ্চনীযে নাধিপতিপচ্চযে পঠমপঞ্হে ‘‘অৱিতক্কৱিচাৰমত্তে খন্ধে পটিচ্চ অৱিতক্কৱিচাৰমত্তা অধিপতী’’তি ৱত্ৱা পুন ‘‘ৱিপাকং অৱিতক্কৱিচাৰমত্তং একং খন্ধং পটিচ্চা’’তিআদিনা ৱিস্সজ্জনং কতং, ন পন অৱিসেসেন. কস্মা? ৱিপাকৱজ্জানং অৱিতক্কৱিচাৰমত্তক্খন্ধানং একন্তেন সাধিপতিভাৱতো. ৱিপাকানং পন লোকুত্তৰানমেৱ সাধিপতিভাৱো, ন ইতৰেসন্তি তে ৱিসুং নিদ্ধাৰেত্ৱা ৱুত্তা. লোকুত্তৰৱিপাকাধিপতিস্স চেত্থ পুৰিমকোট্ঠাসেযেৱ সঙ্গহো ৱেদিতব্বো.

৩৮. নাসেৱনমূলকে অৱিতক্কৱিচাৰমত্তং ৱিপাকেন সহ গচ্ছন্তেনাতি এতং মূলং অৱিতক্কৱিচাৰমত্তঅৱিতক্কৱিচাৰপদেহি অৱিতক্কেহি সহ যোজেন্তেন নপুৰেজাতসদিসং পাড়িগমনং কাতব্বন্তি ৱুত্তং হোতি. সদিসতা চেত্থ যেভুয্যেন ৱিসদিসতা চ দট্ঠব্বা. তত্থ হি আৰুপ্পে অৱিতক্কৱিচাৰমত্তং ইধ ৱিপাকং অৱিতক্কৱিচাৰমত্তন্তিআদি যোজেতব্বন্তি অযমেত্থ ৱিসেসো. ইদঞ্চ নাসেৱনৱিভঙ্গানন্তৰং লিখিতব্বং, ন ঝানানন্তৰং, কেসুচি পোত্থকেসু লিখিতং.

পচ্চযৱাৰে পঠমঘটনে পৱত্তিপটিসন্ধিযোতি দুমূলকেসু পঠমে সত্তসুপি পঞ্হেসু পৱত্তিঞ্চ পটিসন্ধিঞ্চ যোজেত্ৱাতি ৱুত্তং হোতি.

৪৯. পচ্চনীযে সত্তসু ঠানেসু সত্ত মোহা উদ্ধৰিতব্বা মূলপদেসু এৱাতি সৱিতক্কসৱিচাৰাদিপদেসু মূলপদমেৱ অৱসানভাৱেন যেসু পঞ্হেসু যোজিতং, তেসু সত্তসু পঞ্হেসু সত্ত মোহা উদ্ধৰিতব্বাতি অত্থো.

পঞ্হাৱাৰপচ্চনীযে ‘‘অৱিতক্কৱিচাৰমত্তো ধম্মো অৱিতক্কৱিচাৰমত্তস্স ধম্মস্স আৰম্মণসহজাতউপনিস্সযকম্মপচ্চযেন পচ্চযো’’তি কেসুচি পোত্থকেসু পাঠো দিস্সতি, উপনিস্সযেন পন সঙ্গহিতত্তা ‘‘কম্মপচ্চযেন পচ্চযো’’তি ন সক্কা ৱত্তুং. উপাদিন্নত্তিকপঞ্হাৱাৰপচ্চনীযে হি ‘‘অনুপাদিন্নঅনুপাদানিযো ধম্মো অনুপাদিন্নঅনুপাদানিযস্স ধম্মস্স সহজাতউপনিস্সযপচ্চযেন পচ্চযো’’তি (পট্ঠা. ১.৪.৫৮, ৬২) এত্তকমেৱ ৱুত্তং. পৰিত্তত্তিকপঞ্হাৱাৰপচ্চনীযে চ ‘‘মহগ্গতো ধম্মো মহগ্গতস্স ধম্মস্স আৰম্মণসহজাতউপনিস্সযপচ্চযেন পচ্চযো’’তি (পট্ঠা. ২.১২.৫৭, ৬৫, ৭৩) এত্তকমেৱ ৱুত্তন্তি. এত্তকমেৱ চ অৱিতক্কৱিচাৰমত্তং কম্মং অপ্পমাণং মহগ্গতঞ্চ, তঞ্চ দুব্বলং ন হোতীতি এতেহিযেৱ ৱচনেহি ৱিঞ্ঞাযতীতি.

ৱিতক্কত্তিকৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.