৪. পচ্চনীযানুলোমৱণ্ণনা
৪৯-৫২. ইদানি পচ্চনীযানুলোমং হোতি. তং দস্সেতুং সিযা কুসলং ধম্মং পটিচ্চ কুসলো ধম্মো উপ্পজ্জেয্য নহেতুপচ্চযা আৰম্মণপচ্চযাতিআদি আৰদ্ধং. তত্থ অনুলোমপচ্চনীযপুচ্ছাহি সমপ্পমাণো এৱ পুচ্ছাপৰিচ্ছেদো. একমূলকাদীসু চেত্থ যা পুচ্ছা পাড়িযং আগতা, যা চ ন আগতা, তা সব্বা হেট্ঠা ৱুত্তনযানুসাৰেনেৱ ৱেদিতব্বা.
তিকঞ্চ পট্ঠানৱৰং…পে… ছ পচ্চনীযানুলোমম্হি নযা সুগম্ভীৰাতি এত্থাপি হেট্ঠা ৱুত্তনযেনেৱ দ্ৱে পচ্চযানুলোমানি – ধম্মপচ্চনীযানুলোমং পচ্চযপচ্চনীযানুলোমঞ্চ. তত্থ ‘‘কুসলা ধম্মা’’তি এৱং অভিধম্মমাতিকাপদেহি সঙ্গহিতানং ধম্মানং ‘‘নকুসলং ধম্মং পটিচ্চ কুসলো ধম্মো’’তি পচ্চনীযানুলোমদেসনাৱসেন পৱত্তং ধম্মপচ্চনীযানুলোমং নাম. ‘‘নহেতুপচ্চযা আৰম্মণপচ্চযা’’তি এৱং চতুৱীসতিযা পচ্চযেসু লব্ভমানপদানং পচ্চযপচ্চনীযানুলোমদেসনাৱসেন পৱত্তং পচ্চযপচ্চনীযানুলোমং নাম. তত্থ হেট্ঠা অট্ঠকথাযং ‘‘তিকঞ্চ পট্ঠানৱৰং…পে… ছ পচ্চনীযানুলোমম্হি নযা সুগম্ভীৰা’’তি অযং গাথা ধম্মপচ্চনীযানুলোমং সন্ধায ৱুত্তা. ইধ পন অযং গাথা ধম্মানুলোমেযেৱ পচ্চযপচ্চনীযানুলোমং সন্ধায ৱুত্তা. তস্মা ‘‘ছ পচ্চনীযানুলোমম্হি নযা সুগম্ভীৰা’’তি অট্ঠকথায ধম্মপচ্চনীযানুলোমে তিকপট্ঠানাদযো ছ নযা সুগম্ভীৰাতি এৱমত্থো ৱেদিতব্বো. ইমস্মিং পনোকাসে নহেতুপচ্চযা আৰম্মণপচ্চযাতি এৱং পৱত্তে পচ্চযপচ্চনীযানুলোমে এতে ধম্মানুলোমেযেৱ তিকপট্ঠানাদযো ছ নযা সুগম্ভীৰাতি এৱমত্থো ৱেদিতব্বো.
তেসু অনুলোমতিকপট্ঠানেযেৱ কুসলত্তিকমত্তস্সপি ৱসেন অযং ইমস্মিং পটিচ্চৱাৰস্স পণ্ণত্তিৱাৰে সঙ্খিপিত্ৱা পুচ্ছাপভেদো দস্সিতো. সেসেসু পন তিকেসু সেসপট্ঠানেসু চ একাপি পুচ্ছা ন দস্সিতা. ততো পৰেসু পন সহজাতৱাৰাদীসু কুসলত্তিকস্সপি ৱসেন পুচ্ছং অনুদ্ধৰিত্ৱা লব্ভমানকৱসেন ৱিস্সজ্জনমেৱ দস্সিতং. ‘‘ছ পচ্চনীযানুলোমম্হি নযা সুগম্ভীৰা’’তি ৱচনতো পন ইমস্মিং পচ্চযপচ্চনীযানুলোমে ছপি এতে পট্ঠাননযা পুচ্ছাৱসেন উদ্ধৰিত্ৱা দস্সেতব্বা. পট্ঠানং ৱণ্ণযন্তানঞ্হি আচৰিযানং ভাৰো এসোতি.
পুচ্ছাৱাৰৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.