༤. པ་ཋ་མ་སེ་ནཱ་ས་ན་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༡༠. ‘‘ཨེ་ཝ་ཉྩི་དཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ ཧོ་ཏཱི’’ཏི ཝ་ཙ་ན་ཏོ, པ་རི་ཝཱ་རེ ‘‘ཨེ་ཀཱ པ་ཉྙ་ཏྟི, ཨེ་ཀཱ ཨ་ནུ་པ་ཉྙ་ཏྟཱི’’ཏི (པ་རི. ༢༢༦) ཝ་ཙ་ན་ཏོ ཙ ཨི་དྷ ཨ་ཏྠི ཨ་ནུ་པ་ཉྙ་ཏྟཱི་ཏི སི་དྡྷཾ. ཀི་ཉྩཱ་པི སི་དྡྷཾ, ‘‘ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་སེ་ཡྻཱ་ཐཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ པ་ན པ་ཉྙ་ཏྟི་ཊྛཱ་ནཾ ན པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, ཀེ་ཝ་ལཾ ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཊྛ་མཱ་སེ…པེ… ནི་ཀྑི་པི་ཏུ’’ནྟི ཨེ་ཏྟ་ཀ་མེ་ཝ ཝུ་ཏྟཾ, ཏཾ ཀ་སྨཱ་ཏི ཙེ? པ་ཋ་མ་པ་ཉྙ་ཏྟི་ཡཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝ་ཏྟ་བྦ་ཏོ ཨ་ཝི་སེ་ས་ཏྟཱ ན ཝུ་ཏྟཾ. ཡ་དི ཨེ་ཝཾ ཀཱ ཨེ་ཏྠ ཨ་ནུ་པ་ཉྙ་ཏྟཱི་ཏི? ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཀཱ་སེཏི. ཨ་ཡ་མ་ནུ་པ་ཉྙ་ཏྟི པ་ཉྙ་ཏྟི་ཡ་མྤི ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཙེ? ཨ་ཏྠི, ཏཾ པ་ན ཨོ་ཀཱ་ས་མ་ཏྟ་དཱི་པ་ནཾ, དུ་ཏི་ཡཾ ཙཱ་ཏུ་ཝ་སྶི་ཀ་མཱ་ས་ས་ངྑཱ་ཏ་ཀཱ་ལ་དཱི་པ་ནཾ. ཡ་སྨཱ ཨུ་བྷ་ཡ་མྤི ཨེ་ཀཾ ཀཱ་ལོ་ཀཱ་སཾ ཨེ་ཀ་ཏོ ཀ་ཏྭཱ ‘‘ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཀཱ་སེ’’ཏི ཝུ་ཏྟ་ནྟི དཱི་པེ་ནྟོ བྷ་ག་ཝཱ ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ…པེ… ནི་ཀྑི་པི་ཏུ’’ནྟི ཨཱ་ཧཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཏེ་ནེ་ཝ མཱ་ཏི་ཀཱ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ (ཀ་ངྑཱ. ཨ་ཊྛ. པ་ཋ་མ་སེ་ནཱ་ས་ན་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ) ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཡ་ཏྠ ཙ ཡ་དཱ ཙ ས་ནྠ་རི་ཏུཾ ན ཝ་ཊྚ་ཏི, ཏཾ ས་བྦ་མི་དྷ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཀཱ་ས་ས་ངྑྱ་མེ་ཝ ག་ཏ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦ’’ནྟི. ཧེ་མ་ནྟ་ཀཱ་ལ་སྶ ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི་ས་མ་ཡ་ཏྟཱ ཨི་དཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་དཱ་ནཱ་ན་པེ་ཀྑ་ནྟི སི་དྡྷཾ, ཏ་ཐཱ ཧི ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཀཱ་ས་པ་ད་སཱ་མ་ཏྠི་ཡེ་ན ཨ་ཡཾ ཝི་སེ་སོ – ཝ་སྶཱ་ན་ཀཱ་ལེ ཨོ་ཝ་སྶ་ཀ་ཊྛཱ་ནེ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཀཱ་སེ, མ་ཎྜ་པཱ་དི་མྷི ཙ ན ཝ་ཊྚ་ཏི. ཧེ་མ་ནྟ་ཀཱ་ལེ པ་ཀ་ཏི་ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཀཱ་སེ ན ཝ་ཊྚ་ཏི, ས་བྦ་མི་དྷ ཨོ་ཝ་སྶ་ཀེ་པི མ་ཎྜ་པཱ་དི་མྷི ཝ་ཊྚ་ཏི, ཏ་ཉྩ ཁོ ཡ་ཏྠ ཧི་མ་ཝ་སྶེ་ན སེ་ནཱ་ས་ནཾ ན ཏེ་མེ་ཏི, གི་མྷ་ཀཱ་ལེ པ་ཀ་ཏི་ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཀཱ་སེ་པི ཝ་ཊྚ་ཏི, ཏ་ཉྩ ཁོ ཨ་ཀཱ་ལ་མེ་གྷཱ་ད་སྶ་ནེ་ཡེ་ཝཱ་ཏི ཨ་ཡཾ ཝི་སེ་སོ ‘‘ཨ་ཊྛ མཱ་སེ’’ཏི ཙ ‘‘ཨ་ཝ་སྶི་ཀ་ས་ངྐེ་ཏེ’’ཏི ཙ ཨེ་ཏེ་སཾ དྭི་ནྣཾ པ་དཱ་ནཾ སཱ་མ་ཏྠི་ཡ་ཏོ་པི སི་དྡྷོ.
ཀི་ཉྩ བྷི་ཡྻོ – ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ས་ནྡ་སྶི་ཏ་ཝི་སེ་སོ་ཝ. ཙ་མྨཱ་དི་ནཱ ཨོ་ན་དྡྷ་ཀོ ཝཱ ན་ཝ་ཝཱ་ཡི་མོ ཝཱ ན སཱི་གྷཾ ཝི་ན་སྶ་ཏི. ཀཱ་ཡཱ་ནུ་ག་ཏི་ཀ་ཏྟཱཏི ཀཱ་ཡེ ཡ་ཏྠ, ཏ་ཏྠ ག་ཏ་ཏྟཱ. ས་ངྒྷི་ཀ་མ་ཉྩཱ་དི་མྷི ཀཱ་ཡཾ ཕུ་སཱ་པེ་ཏྭཱ ཝི་ཧ་རི་ཏུཾ ན ཝ་ཊྚ་ཏཱི་ཏི དྷ་མྨ་སི་རི་ཏྠེ་རོ. ‘‘ས་ངྒྷི་ཀཾ པ་ན ‘ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཀཱ་ས་པ་རི་བྷོ་གེ་ན པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཐ, བྷ་ནྟེ, ཡ་ཐཱ་སུ་ཁ’ནྟི དཱ་ཡ་ཀཱ དེ་ནྟི སེ་ནཱ་ས་ནཾ, ཨེ་ཝ་རཱུ་པེ ཨ་ནཱ་པ་ཏྟཱི’’ཏི ཨ་ནྡྷ་ཀ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ཝ་ཙ་ན་ཏོ, ཨི་དྷ ཙ པ་ཊི་ཀྑེ་པཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཝ་ཊྚ་ཏི. ‘‘ཨ་ཉྙ་ཉྩ ཨེ་ཝ་རཱུ་པ་ནྟི ཨ་པ་རེ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ‘‘པཱ་ད་ཊྛཱ་ནཱ་བྷི་མུ་ཁཱཏི ནི་སཱི་ད་ནྟ་སྶ པཱ་ད་པ་ཏ་ན་ཊྛཱ་ནཱ་བྷི་མུ་ཁཱ’’ཏི ལི་ཁི་ཏཾ. ས་མྨ་ཛྫ་ནྟ་སྶ པཱ་ད་ཊྛཱ་ནཱ་བྷི་མུ་ཁ་ནྟི ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་སྶ ཏ་ཀྐོ.
༡༡༡. ‘‘པཱ་དུ་དྡྷཱ་རེ་ནཱཏི བ་ཧི་ཨུ་པ་ཙཱ་རེ ཋི་ཏ་ཏྟཱ’’ཏི ལི་ཁི་ཏཾ. ག་ཙྪ་ནྟི, དུ་ཀྐ་ཊཾ དྷ་མྨ་ཀ་ཐི་ཀ་སྶ ཝི་ཡ. ཀ་སྨཱ ན པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ? པ་ཙྪཱ ཨཱ་ག་ཏེ་ཧི ཝུ་ཌྜྷ་ཏ་རེ་ཧི ཨུ་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ ག་ཧེ་ཏ་བྦ་ཏོ. དྷ་མྨ་ཀ་ཐི་ཀ་སྶ པ་ན ཨ་ནུ་ཊྛ་པེ་ཏ་བྦ་ཏྟཱ. ‘‘ཨ་ནཱ་ཎ་ཏྟི་ཡཱ པ་ཉྙ་ཏྟི་ཡ་མྤི ཏ་སྶ བྷཱ་རོ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ.
༡༡༢. པ་རི་ཧ་ར་ཎེ་ཡེ་ཝཱཏི ཨེ་ཏྠ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝི་ཙཱ་ར་ཎེ་ཏི དྷ་མྨ་སི་རི་ཏྠེ་རོ. ཨ་ཏྟ་ནོ ས་ནྟ་ཀ་ཀ་ར་ཎེ་ཏི ཨུ་པ་ཏི་སྶ་ཏྠེ་རོ. བཱི་ཛ་ནཱི་པ་ཏྟ་ཀཾ ཙ་ཏུ་ར་སྶ་བཱི་ཛ་ནཱི.
༡༡༣. ‘‘ཡོ བྷི་ཀྑུ ཝཱ སཱ་མ་ཎེ་རོ ཝཱ…པེ… ལ་ཛྫཱི ཧོ་ཏཱི’ཏི ཝུ་ཏྟ་ཏྟཱ ཨ་ལ་ཛྫིཾ ཨཱ་པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ག་ནྟུཾ ན ཝ་ཊྚ་ཏཱི’’ཏི ཝ་ད་ནྟི. པཱ་ཋེ ‘‘ཀེ་ན་ཙི པ་ལི་བུ་དྡྷཾ ཧོ་ཏཱི’’ཏི ཙ ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ‘‘པ་ལི་བུ་དྡྷ’’ནྟི ཙ སེ་ནཱ་ས་ནཾ་ཡེ་ཝ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ, ཏ་སྨཱ ཏ་ཐཱ་པི ཨ་ཏྠཱི་ཏི ག་ཧེ་ཏ་བྦཾ. ‘‘ཨ་ནཱ་པུ་ཙྪཾ ཝཱ’’ཏི པཱ་ཋོ.
པ་ཋ་མ་སེ་ནཱ་ས་ན་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.