༡༠. དུ་ཏི་ཡ་ཨ་པུ་ཏྟ་ཀ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༣༡. ད་ས་མེ པི་ཎྜ་པཱ་ཏེ་ན པ་ཊི་པཱ་དེ་སཱིཏི པི་ཎྜ་པཱ་ཏེ་ན ས་དྡྷིཾ སཾ་ཡོ་ཛེ་སི, པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ ཨ་དཱ་སཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. པ་ཀྐཱ་མཱིཏི ཀེ་ན་ཙི་དེ་ཝ རཱ་ཛུ་པ་ཊྛཱ་ནཱ་དི་ནཱ ཀི་ཙྩེ་ན ག་ཏོ. པ་ཙྪཱ ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རཱི ཨ་ཧོ་སཱིཏི སོ ཀི་ར ཨ་ཉྙེ་སུ་པི དི་ཝ་སེ་སུ ཏཾ པ་ཙྩེ་ཀ་ས་མྦུ་དྡྷཾ པ་སྶ་ཏི, དཱ་ཏུཾ པ་ན་སྶ ཙི་ཏྟཾ ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཏ་སྨིཾ པ་ན དི་ཝ་སེ ཨ་ཡཾ པ་དུ་མ་ཝ་ཏི་དེ་ཝི་ཡཱ ཏ་ཏི་ཡ་པུ་ཏྟོ ཏ་གྒ་ར་སི་ཁཱི པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷོ ག་ནྡྷ་མཱ་ད་ན་པ་བྦ་ཏེ ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་སུ་ཁེ་ན ཝཱི་ཏི་ནཱ་མེ་ཏྭཱ པུ་བྦ་ཎྷ་ས་མ་ཡེ ཝུ་ཊྛཱ་ཡ ཨ་ནོ་ཏ་ཏྟ་ད་ཧེ མུ་ཁཾ དྷོ་ཝི་ཏྭཱ མ་ནོ་སི་ལཱ་ཏ་ལེ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ ཀཱ་ཡ་བ་ནྡྷ་ནཾ བ་ནྡྷི་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་པཱ་ད་ཀཾ ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ཨི་དྡྷི་ཡཱ ཝེ་ཧཱ་སཾ ཨ་བྦྷུ་གྒ་ནྟྭཱ ན་ག་ར་དྭཱ་རེ ཨོ་རུ་ཡ྄ཧ ཙཱི་ཝ་རཾ པཱ་རུ་པི་ཏྭཱ པ་ཏྟ་མཱ་དཱ་ཡ ན་ག་ར་ཝཱ་སཱི་ནཾ གྷ་ར་དྭཱ་རེ་སུ ས་ཧ་སྶ་བྷ་ཎྜི་ཀཾ ཋ་པེ་ནྟོ ཝི་ཡ པཱ་སཱ་དི་ཀེ་ཧི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ་དཱི་ཧི ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན སེ་ཊྛི་ནོ གྷ་ར་དྭཱ་རཾ ས་མྤ་ཏྟོ. ཏཾ་དི་ཝ་ས་ཉྩ སེ་ཊྛི པཱ་ཏོ་ཝ ཨུ་ཊྛཱ་ཡ པ་ཎཱི་ཏ་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ, གྷ་ར་དྭཱ་ར་ཀོ་ཊྛ་ཀེ ཨཱ་ས་ནཾ པ་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ, ད་ནྟ་ནྟ་རཱ་ནི སོ་དྷེ་ནྟོ ནི་སི་ནྣོ ཧོ་ཏི. སོ པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷཾ དི་སྭཱ, ཏཾ་དི་ཝ་སཾ པཱ་ཏོ བྷུ་ཏྭཱ ནི་སི་ནྣ་ཏྟཱ དཱ་ན་ཙི་ཏྟཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏྭཱ, བྷ་རི་ཡཾ པ་ཀྐོ་སཱ་པེ་ཏྭཱ, ‘‘ཨི་མ་སྶ ས་མ་ཎ་སྶ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ དེ་ཧཱི’’ཏི ཝ་ཏྭཱ པ་ཀྐཱ་མི.
སེ་ཊྛི་བྷ་རི་ཡཱ ཙི་ནྟེ་སི – ‘‘མ་ཡཱ ཨེ་ཏྟ་ཀེ་ན ཀཱ་ལེ་ན ཨི་མ་སྶ ‘དེ་ཐཱ’ཏི ཝ་ཙ་ནཾ ན སུ་ཏ་པུ་བྦཾ, དཱ་པེ་ནྟོ་པི ཙ ཨ་ཛྫ ན ཡ་སྶ ཝཱ ཏ་སྶ ཝཱ དཱ་པེ་ཏི, ཝཱི་ཏ་རཱ་ག་དོ་ས་མོ་ཧ་སྶ ཝ་ནྟ་ཀི་ལེ་ས་སྶ ཨོ་ཧི་ཏ་བྷཱ་ར་སྶ པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷ་སྶ དཱ་པེ་ཏི, ཡཾ ཝཱ ཏཾ ཝཱ ཨ་ད་ཏྭཱ པ་ཎཱི་ཏཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ ད་སྶཱ་མཱི’’ཏི, གྷ་རཱ ནི་ཀྑ་མྨ པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷཾ པ་ཉྩ་པ་ཏི་ཊྛི་ཏེ་ན ཝ་ནྡི་ཏྭཱ པ་ཏྟཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཨ་ནྟོ་ནི་ཝེ་ས་ནེ པ་ཉྙ་ཏྟཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་དཱ་པེ་ཏྭཱ སུ་པ་རི་སུ་དྡྷེ་ཧི སཱ་ལི་ཏ་ཎྜུ་ལེ་ཧི བྷ་ཏྟཾ ས་མྤཱ་དེ་ཏྭཱ ཏ་ད་ནུ་རཱུ་པཾ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ བྱ་ཉྫ་ནཾ སུ་པེ་ཡྻ་ཉྩ ས་ལླ་ཀྑེ་ཏྭཱ པ་ཏྟཾ པཱུ་རེ་ཏྭཱ བ་ཧི ག་ནྡྷེ་ཧི ས་མ་ལ་ངྐ་རི་ཏྭཱ པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷ་སྶ ཧ་ཏྠེ་སུ པ་ཏི་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ ཝ་ནྡི. པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷོ – ‘‘ཨ་ཉྙེ་ས་མྤི པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷཱ་ནཾ ས་ངྒ་ཧཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཨ་པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ་ཝ ཨ་ནུ་མོ་ད་ནཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཀྐཱ་མི. སོ་པི ཁོ སེ་ཊྛི བཱ་ཧི་ར་ཏོ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟོ པ་ཙྩེ་ཀ་བུ་དྡྷཾ དི་སྭཱ མ་ཡཾ ‘‘ཏུ་མྷཱ་ཀཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ དེ་ཐཱ’’ཏི ཝ་ཏྭཱ པ་ཀྐ་ནྟཱ, ཨ་པི ཝོ ལ་དྡྷོ་ཏི? ཨཱ་མ, སེ་ཊྛི ལ་དྡྷོ་ཏི. ‘‘པ་སྶཱ་མཱི’’ཏི གཱི་ཝཾ ཨུ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ ཨོ་ལོ་ཀེ་སི. ཨ་ཐ་སྶ པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་ག་ནྡྷོ ཨུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ནཱ་སཱ་པུ་ཊཾ པ་ཧ་རི. སོ ཙི་ཏྟཾ སཾ་ཡ་མེ་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟོ པ་ཙྪཱ ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རཱི ཨཱ་ཧོ་སཱི་ཏི.
ཝ་ར་མེ་ཏནྟི་ཨཱ་དི ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་ར་སྶ ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ཀཱ་ར་ད་སྶ་ནཾ. བྷཱ་ཏུ ཙ པ་ན ཨེ་ཀ་པུ་ཏྟ་ཀཾ སཱ་པ་ཏེ་ཡྻ་སྶ ཀཱ་ར་ཎཱ ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་སཱིཏི ཏ་དཱ ཀི་ར་སྶ ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟེ་ཡེ་ཝ ཀུ་ཊུ་མྦེ མཱ་ཏཱ་པི་ཏ་རོ ཙ ཛེ་ཊྛ་བྷཱ་ཏཱ ཙ ཀཱ་ལ་མ་ཀཾ་སུ. སོ བྷཱ་ཏུ་ཛཱ་ཡཱ་ཡ ས་དྡྷིཾ་ཡེ་ཝ སཾ་ཝཱ་སཾ ཀ་པྤེ་སི. བྷཱ་ཏུ པ་ན་སྶ ཨེ་ཀོ པུ་ཏྟོ ཧོ་ཏི, ཏཾ ཝཱི་ཐི་ཡཱ ཀཱི་ལ༹་ནྟཾ མ་ནུ་སྶཱ ཝ་ད་ནྟི – ‘‘ཨ་ཡཾ དཱ་སོ ཨ་ཡཾ དཱ་སཱི ཨི་དཾ ཡཱ་ནཾ ཨི་དཾ དྷ་ནཾ ཏ་ཝ ས་ནྟ་ཀ’’ནྟི. སོ ཏེ་སཾ ཀ་ཐཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ – ‘‘ཨ་ཡཾ དཱ་སོ མ་ཡ྄ཧཾ ས་ནྟ་ཀ’’ནྟི་ཨཱ་དཱི་ནི ཀ་ཐེ་ཏི.
ཨ་ཐ་སྶ ཙཱུ་ལ༹་པི་ཏཱ ཙི་ནྟེ་སི – ‘‘ཨ་ཡཾ དཱ་ར་ཀོ ཨི་དཱ་ནེ་ཝ ཨེ་ཝཾ ཀ་ཐེ་སི, མ་ཧ་ལླ་ཀ་ཀཱ་ལེ ཀུ་ཊུ་མྦཾ མ་ཛ྄ཛྷེ བྷི་ནྡཱ་པེ་ཡྻ, ཨི་དཱ་ནེ་ཝ་སྶ ཀ་ཏྟ་བྦཾ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཨེ་ཀ་དི་ཝ་སཾ ཝཱ་སིཾ ཨཱ་དཱ་ཡ – ‘‘ཨེ་ཧི པུ་ཏྟ, ཨ་ར་ཉྙཾ ག་ཙྪཱ་མཱ’’ཏི ཏཾ ཨ་ར་ཉྙཾ ནེ་ཏྭཱ ཝི་ར་ཝ་ནྟཾ ཝི་ར་ཝ་ནྟཾ མཱ་རེ་ཏྭཱ ཨཱ་ཝཱ་ཊེ པ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ པཾ་སུ་ནཱ པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་སི. ཨི་དཾ ས་ནྡྷཱ་ཡེ་ཏཾ ཝུ་ཏྟཾ. ས་ཏྟ་ཀྑ་ཏྟུནྟི ས་ཏྟ་ཝཱ་རེ. པུ་བྦ་པ་ཙྪི་མ་ཙེ་ཏ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཙེ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨེ་ཀ་པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་དཱ་ན་སྨི་ཉྷི ཨེ་ཀཱ་ཝ ཙེ་ཏ་ནཱ དྭེ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཡོ ན དེ་ཏི, པུ་བྦ་པ་ཙྪི་མ་ཙེ་ཏ་ནཱ་ཧི པ་ནེ་ས ས་ཏྟ་ཀྑ་ཏྟུཾ ས་གྒེ, ས་ཏྟ་ཀྑ་ཏྟུཾ སེ་ཊྛི་ཀུ་ལེ ནི་བྦ་ཏྟོ. པུ་རཱ་ཎནྟི པ་ཙྩེ་ཀ་ས་མྦུ་དྡྷ་སྶ དི་ནྣ་པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་ཙེ་ཏ་ནཱ་ཀ་མྨཾ.
པ་རི་གྒ་ཧནྟི པ་རི་གྒ་ཧི་ཏ་ཝ་ཏྠུ. ཨ་ནུ་ཛཱི་ཝི་ནོཏི ཨེ་ཀཾ མ་ཧཱ་ཀུ་ལཾ ནི་སྶཱ་ཡ པ་ཎྞཱ་ས་མྤི ས་ཊྛི་པི ཀུ་ལཱ་ནི ཛཱི་ཝ་ནྟི, ཏེ མ་ནུ་སྶེ ས་ནྡྷཱ་ཡེ་ཏཾ ཝུ་ཏྟཾ. ས་བྦཾ ནཱ་དཱ་ཡ ག་ནྟ་བྦནྟི ས་བྦ་མེ་ཏཾ ན ཨཱ་དི་ཡི་ཏྭཱ ག་ནྟ་བྦཾ. ས་བྦཾ ནི་ཀྑི་པྤ་གཱ་མི་ནནྟི ས་བྦ་མེ་ཏཾ ནི་ཀྑི་པྤ་ས་བྷཱ་ཝཾ, པ་རི་ཙྩ་ཛི་ཏ་བྦ་ས་བྷཱ་ཝ་མེ་ཝཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ད་ས་མཾ.
དུ་ཏི་ཡོ ཝ་གྒོ.