༦. ཨ་བྷ་ཡ་ཏྠེ་ར་གཱ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
སུ་ཏྭཱ སུ་བྷཱ་སི་ཏཾ ཝཱ་ཙནྟི ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨ་བྷ་ཡ་ཏྠེ་ར་སྶ གཱ་ཐཱ. ཀཱ ཨུ་པྤ་ཏྟི? སོ ཀི་ར པ་དུ་མུ་ཏྟ་ར་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ སཱ་ས་ནེ པ་བྦ་ཛི་ཏྭཱ དྷ་མྨ་ཀ་ཐི་ཀོ ཧུ་ཏྭཱ དྷ་མྨ་ཀ་ཐ་ན་ཀཱ་ལེ པ་ཋ་མཾ ཙ་ཏཱུ་ཧི གཱ་ཐཱ་ཧི བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཏྠ་ཝི་ཏྭཱ པ་ཙྪཱ དྷ་མྨཾ ཀ་ཐེ་སི. ཏེ་ན་སྶ པུ་ཉྙ་ཀ་མྨ་བ་ལེ་ན ཀ་པྤཱ་ནཾ ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཾ ཨ་པཱ་ཡ་པ་ཊི་ས་ནྡྷི ནཱ་མ ནཱ་ཧོ་སི. ཏ་ཐཱ ཧི ཝུ་ཏྟཾ –
‘‘ཨ་བྷི་ཏྠ་ཝི་ཏྭཱ པ་དུ་མུ་ཏྟ་རཾ ཛི་ནཾ, པ་ས་ནྣ་ཙི་ཏྟོ ཨ་བྷ་ཡོ ས་ཡ་མྦྷུཾ;
ན ག་ཙྪི ཀ་པྤཱ་ནི ཨ་པཱ་ཡ་བྷཱུ་མིཾ, ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཨུ་ལཱ༹་ར་ས་དྡྷོ’’ཏི. (ཨ་པ. ཐེ་ར ༢.༥༥.༢༢༡)
ཁེ་ཏྟ་ས་མྤ་ཏྟི་ཡཱ་དཱི་ཧི ཏ་སྶ ཙ པུ་བྦ་པ་ཙྪི་མ་ས་ནྣི་ཊྛཱ་ན་ཙེ་ཏ་ནཱ་ནཾ ཨ་ཏི་ཝི་ཡ ཨུ་ལཱ༹་ར་བྷཱ་ཝེ་ན སོ ཨ་པ་རི་མེ་ཡྻོ པུ་ཉྙཱ་བྷི་ས་ནྡོ ཀུ་ས་ལཱ་བྷི་ས་ནྡོ ཏཱ་དི་སོ ཨ་ཧོ་སི. ‘‘ཨ་ཙི་ནྟི་ཡེ པ་ས་ནྣཱ་ནཾ, ཝི་པཱ་ཀོ ཧོ་ཏི ཨ་ཙི་ནྟི་ཡོ’’ཏི (ཨ་པ. ཐེ་ར ༡.༡.༨༢) ཧི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ ཧི བྷ་ཝེ ཨུ་པ་ཙི་ཏཾ པུ་ཉྙཾ ཏ་སྶ ཨུ་པ་ཏྠ་མྦྷ་ཀ་མ་ཧོ་སི. ཏ་ཐཱ ཧི སོ ཝི་པ་སྶི་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཀེ་ཏ་ཀ་པུ་པྥེ་ཧི པཱུ་ཛ་མ་ཀཱ་སི. ཨེ་ཝཾ ཨུ་ལཱ༹་རེ་ཧི པུ་ཉྙ་ཝི་སེ་སེ་ཧི སུ་ག་ཏཱི་སུ ཨེ་ཝ སཾ་ས་ར་ནྟོ ཨི་མ་སྨིཾ བུ་དྡྷུ་པྤཱ་དེ ར་ཉྙོ བི་མྦི་སཱ་ར་སྶ པུ་ཏྟོ ཧུ་ཏྭཱ ནི་བྦ་ཏྟི. ཨ་བྷ་ཡོཏི་སྶ ནཱ་མཾ ཨ་ཧོ་སི. ཏ་སྶ ཨུ་པྤ་ཏྟི པ་ར་ཏོ ཨཱ་ཝི བྷ་ཝི་སྶ་ཏི. སོ ནི་ག་ཎྛེ་ན ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟེ་ན ཨུ་བྷ་ཏོ་ཀོ་ཊི་ཀཾ པ་ཉྷཾ སི་ཀྑཱ་པེ་ཏྭཱ ‘‘ཨི་མཾ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ས་མ་ཎ་སྶ གོ་ཏ་མ་སྶ ཝཱ་དཾ ཨཱ་རོ་པེ་ཧཱི’’ཏི ཝི་སྶ་ཛྫི་ཏོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཏཾ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ཏ་སྶ པ་ཉྷ་སྶ ཨ་ནེ་ཀཾ་ས་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་བྷཱ་ཝེ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཀ་ཐི་ཏེ ནི་ག་ཎྛཱ་ནཾ པ་རཱ་ཛ་ཡཾ, ས་ཏྠུ ཙ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་བྷཱ་ཝཾ ཝི་དི་ཏྭཱ ཨུ་པཱ་ས་ཀ་ཏྟཾ པ་ཊི་ཝེ་དེ་སི. ཏ་ཏོ ར་ཉྙེ བི་མྦི་སཱ་རེ ཀཱ་ལ་ངྐ་ཏེ ས་ཉྫཱ་ཏ་སཾ་ཝེ་གོ སཱ་ས་ནེ པ་བྦ་ཛི་ཏྭཱ ཏཱ་ལ་ཙྪི་གྒ་ལཱུ༹་པ་མ་སུ་ཏྟ་དེ་ས་ནཱ་ཡ སོ་ཏཱ་པ་ནྣོ ཧུ་ཏྭཱ པུ་ན ཝི་པ་སྶ་ནཾ ཨཱ་ར་བྷི་ཏྭཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ ས་ཙྪཱ་ཀཱ་སི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ཨ་པ་དཱ་ནེ (ཨ་པ. ཐེ་ར ༢.༥༢.༡༧-༢༢) –
‘‘ཝི་ན་ཏཱ་ན་དི་ཡཱ ཏཱི་རེ, ཝི་ཧཱ་སི པུ་རི་སུ་ཏྟ་མོ;
ཨ་དྡ་སཾ ཝི་ར་ཛཾ བུ་དྡྷཾ, ཨེ་ཀ་གྒཾ སུ་ས་མཱ་ཧི་ཏཾ.
‘‘མ་དྷུ་ག་ནྡྷ་སྶ པུ་པྥེ་ན, ཀེ་ཏ་ཀ་སྶ ཨ་ཧཾ ཏ་དཱ;
པ་ས་ནྣ་ཙི་ཏྟོ སུ་མ་ནོ, བུ་དྡྷ་སེ་ཊྛ་མ་པཱུ་ཛ་ཡིཾ.
‘‘ཨེ་ཀ་ན་ཝུ་ཏེ ཨི་ཏོ ཀ་པྤེ, ཡཾ པུ་པྥ་མ་བྷི་པཱུ་ཛ་ཡིཾ;
དུ་གྒ་ཏིཾ ནཱ་བྷི་ཛཱ་ནཱ་མི, བུ་དྡྷ་པཱུ་ཛཱ་ཡི་དཾ ཕ་ལཾ.
‘‘ཀི་ལེ་སཱ ཛྷཱ་པི་ཏཱ མ་ཡ྄ཧཾ…པེ… ཀ་ཏཾ བུ་དྡྷ་སྶ སཱ་ས་ན’’ནྟི.
ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ན པ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ པ་ཊི་པ་ཏྟི་ཀི་ཏྟ་ནེ་ན ཨ་ཉྙཾ བྱཱ་ཀ་རོ་ནྟོ ‘‘སུ་ཏྭཱ སུ་བྷཱ་སི་ཏཾ ཝཱ་ཙ’’ནྟི གཱ་ཐཾ ཨ་བྷཱ་སི.
༢༦. ཏ་ཏྠ སུ་ཏྭཱཏི སོ་ཏཾ ཨོ་ད་ཧི་ཏྭཱ, སོ་ཏ་དྭཱ་རཱ་ནུ་སཱ་རེ་ན ཨུ་པ་དྷཱ་རེ་ཏྭཱ. སུ་བྷཱ་སི་ཏནྟི སུ་ཊྛུ བྷཱ་སི་ཏཾ, ས་མྨ་དེ་ཝ བྷཱ་སི་ཏཾ, ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་བྷཱ་ཝ་ཏོ མ་ཧཱ་ཀཱ་རུ་ཎི་ཀ་ཏཱ་ཡ ཙ ཀི་ཉྩི ཨ་ཝི་སཾ་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཡ་ཐཱ་དྷི་པྤེ་ཏ་སྶ ཨ་ཏྠ་སྶ ཨེ་ཀ་ནྟ་ཏོ སཱ་དྷ་ན་ཝ་སེ་ན བྷཱ་སི་ཏཾ ཙ་ཏུ་ས་ཙྩ་ཝི་བྷཱ་ཝ་ནཱི་ཡ་དྷ་མྨ་ཀ་ཐཾ. ན ཧི ས་ཙྩ་ཝི་ནི་མུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཱ ཨ་ཏྠི. བུ་དྡྷ་སྶཱཏི ས་བྦ་ཉྙུ་བུ་དྡྷ་སྶ. ཨཱ་དི་ཙྩ་བ་ནྡྷུ་ནོཏི ཨཱ་དི་ཙྩ་ཝཾ་སེ ས་མྦྷཱུ་ཏ་ཏྟཱ ཨཱ་དི་ཙྩོ བ་ནྡྷུ ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི ཨཱ་དི་ཙྩ་བ་ནྡྷུ, བྷ་ག་ཝཱ. ཏ་སྶ ཨཱ་དི་ཙྩ་བ་ནྡྷུ་ནོ. ཨཱ་དི་ཙྩ་སྶ ཝཱ བ་ནྡྷཱུ་ཏི ཨཱ་དི་ཙྩ་བ་ནྡྷུ, བྷ་ག་ཝཱ. ཏ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨོ་ར་ས་པུ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཏེ་ནཱ་ཧ བྷ་ག་ཝཱ –
‘‘ཡོ ཨ་ནྡྷ་ཀཱ་རེ ཏ་མ་སཱི པ་བྷ་ངྐ་རོ, ཝེ་རོ་ཙ་ནོ མ་ཎྜ་ལཱི ཨུ་གྒ་ཏེ་ཛོ;
མཱ རཱ་ཧུ གི་ལཱི ཙ་ར་མ་ནྟ་ལི་ཀྑེ, པ་ཛཾ མ་མཾ རཱ་ཧུ པ་མུ་ཉྩ སཱུ་རི་ཡ’’ནྟི. (སཾ. ནི. ༡.༩༡);
པ་ཙྩ་བྱ་དྷིནྟི པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷིཾ. ཧཱི-ཏི ནི་པཱ་ཏ་མ་ཏྟཾ. ནི་པུ་ཎནྟི ས་ཎྷཾ པ་ར་མ་སུ་ཁུ་མཾ, ནི་རོ་དྷ་ས་ཙྩཾ, ཙ་ཏུ་ས་ཙྩ་མེ་ཝ ཝཱ. ཧཱི-ཏི ཝཱ ཧེ་ཏུ་ཨ་ཏྠེ ནི་པཱ་ཏོ. ཡ་སྨཱ པ་ཙྩ་བྱ་དྷིཾ ནི་པུ་ཎཾ ཙ་ཏུ་ས་ཙྩཾ, ཏ་སྨཱ ན དཱ་ནི ཀི་ཉྩི པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏ་བྦཾ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཡ་ཐཱ ཀིཾ པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཝཱ་ལ་གྒཾ ཨུ་སུ་ནཱ ཡ་ཐཱ’’ཏི. ཡ་ཐཱ ས་ཏྟ་དྷཱ བྷི་ནྣ་སྶ ཝཱ་ལ་སྶ ཀོ་ཊིཾ སུ་སི་ཀྑི་ཏོ ཀུ་ས་ལོ ཨི་སྶཱ་སོ ཨུ་སུ་ནཱ ཀ་ཎྜེ་ན ཨ་ཝི་ར་ཛ྄ཛྷ་ནྟོ ཝི་ཛ྄ཛྷེ་ཡྻ, ཨེ་ཝཾ པ་ཙྩ་བྱ་དྷིཾ ནི་པུ་ཎཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩ་ནྟི ཡོ་ཛ་ནཱ.
ཨ་བྷ་ཡ་ཏྠེ་ར་གཱ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.