౧౦. దుతియరాగసుత్తవణ్ణనా

౬౯. దసమే అతరీతి తిణ్ణో, న తిణ్ణో అతిణ్ణో. సముద్దన్తి సంసారసముద్దం, చక్ఖాయతనాదిసముద్దం వా. తదుభయమ్పి దుప్పూరణట్ఠేన సముద్దో వియాతి సముద్దం. అథ వా సముద్దనట్ఠేన సముద్దం, కిలేసవస్సనేన సత్తసన్తానస్స కిలేససదనతోతి అత్థో. సవీచిన్తి కోధూపాయాసవీచీహి సవీచిం. వుత్తఞ్హేతం ‘‘వీచిభయన్తి ఖో, భిక్ఖు, కోధూపాయాసస్సేతం అధివచన’’న్తి (ఇతివు. ౧౦౯; మ. ని. ౨.౧౬౨). సావట్టన్తి పఞ్చకామగుణావట్టేహి సహ ఆవట్టం. వుత్తమ్పి చేతం ‘‘ఆవట్టభయన్తి ఖో, భిక్ఖు, పఞ్చన్నేతం కామగుణానం అధివచన’’న్తి (ఇతివు. ౧౦౯; మ. ని. ౨.౧౬౪; అ. ని. ౪.౧౨౨). సగహం సరక్ఖసన్తి అత్తనో గోచరగతానం అనత్థజననతో చణ్డమకరమచ్ఛకచ్ఛపరక్ఖససదిసేహి విసభాగపుగ్గలేహి సహితం. తథా చాహ ‘‘సగహం సరక్ఖసన్తి ఖో, భిక్ఖు, మాతుగామస్సేతం అధివచన’’న్తి (ఇతివు. ౧౦౯). అతరీతి మగ్గపఞ్ఞానావాయ యథావుత్తం సముద్దం ఉత్తరి. తిణ్ణోతి నిత్తిణ్ణో. పారఙ్గతోతి తస్స సముద్దస్స పారం పరతీరం నిరోధం ఉపగతో. థలే తిట్ఠతీతి తతో ఏవ సంసారమహోఘం కామాదిమహోఘఞ్చ అతిక్కమిత్వా థలే పరతీరే నిబ్బానే బాహితపాపబ్రాహ్మణో తిట్ఠతీతి వుచ్చతి.

ఇధాపి గాథా సుక్కపక్ఖవసేనేవ ఆగతా. తత్థ ఊమిభయన్తి యథావుత్తఊమిభయం, భాయితబ్బం ఏతస్మాతి తం ఊమి భయం. దుత్తరన్తి దురతిక్కమం. అచ్చతారీతి అతిక్కమి.

సఙ్గాతిగోతి రాగాదీనం పఞ్చన్నం సఙ్గానం అతిక్కన్తత్తా పహీనత్తా సఙ్గాతిగో. అత్థఙ్గతో సో న పమాణమేతీతి సో ఏవంభూతో అరహా రాగాదీనం పమాణకరధమ్మానం అచ్చన్తమేవ అత్థం గతత్తా అత్థఙ్గతో, తతో ఏవ సీలాదిధమ్మక్ఖన్ధపారిపూరియా చ ‘‘ఏదిసో సీలేన సమాధినా పఞ్ఞాయా’’తి కేనచి పమిణితుం అసక్కుణేయ్యో పమాణం న ఏతి, అథ వా అనుపాదిసేసనిబ్బానసఙ్ఖాతం అత్థం గతో సో అరహా ‘‘ఇమాయ నామ గతియా ఠితో, ఏదిసో చ నామగోత్తేనా’’తి పమిణితుం అసక్కుణేయ్యతాయ పమాణం న ఏతి న ఉపగచ్ఛతి. తతో ఏవ అమోహయి మచ్చురాజం, తేన అనుబన్ధితుం అసక్కుణేయ్యోతి వదామీతి అనుపాదిసేసనిబ్బానధాతుయావ దేసనం నిట్ఠాపేసి. ఇతి ఇమస్మిం వగ్గే పఠమపఞ్చమఛట్ఠేసు వట్టం కథితం, దుతియసత్తమఅట్ఠమేసు వివట్టం, సేసేసు వట్టవివట్టం కథితన్తి వేదితబ్బం.

దసమసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.

దుతియవగ్గవణ్ణనా నిట్ఠితా.