5. ஹத்த²கஸுத்தம்
128. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. அத² கோ² ஹத்த²கோ தே³வபுத்தோ அபி⁴க்கந்தாய ரத்தியா அபி⁴க்கந்தவண்ணோ கேவலகப்பம் ஜேதவனம் ஓபா⁴ஸேத்வா யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா – ‘‘ப⁴க³வதோ புரதோ ட²ஸ்ஸாமீ’’தி ஓஸீத³திமேவ ஸம்ஸீத³திமேவ [ஓஸீத³தி சேவ ஸம்ஸீத³தி ச (ஸீ. பீ.), ஓஸீத³தி ஸம்ஸீத³தி (ஸ்யா. கம்.)], ந ஸக்கோதி ஸண்டா²தும். ஸேய்யதா²பி நாம ஸப்பி வா தேலம் வா வாலுகாய ஆஸித்தம் ஓஸீத³திமேவ ஸம்ஸீத³திமேவ, ந ஸண்டா²தி; ஏவமேவம் ஹத்த²கோ தே³வபுத்தோ – ‘‘ப⁴க³வதோ புரதோ ட²ஸ்ஸாமீ’’தி ஓஸீத³திமேவ ஸம்ஸீத³திமேவ, ந ஸக்கோதி ஸண்டா²தும்.
அத² கோ² ப⁴க³வா ஹத்த²கம் தே³வபுத்தம் ஏதத³வோச – ‘‘ஓளாரிகம், ஹத்த²க, அத்தபா⁴வம் அபி⁴னிம்மினாஹீ’’தி. ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’தி, கோ² ஹத்த²கோ தே³வபுத்தோ ப⁴க³வதோ படிஸ்ஸுத்வா ஓளாரிகம் அத்தபா⁴வம் அபி⁴னிம்மினித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் அட்டா²ஸி. ஏகமந்தம் டி²தம் கோ² ஹத்த²கம் தே³வபுத்தம் ப⁴க³வா ஏதத³வோச –
‘‘யே தே, ஹத்த²க, த⁴ம்மா புப்³பே³ மனுஸ்ஸபூ⁴தஸ்ஸ பவத்தினோ அஹேஸும், அபி நு தே தே த⁴ம்மா ஏதரஹி பவத்தினோ’’தி? ‘‘யே ச மே, ப⁴ந்தே, த⁴ம்மா புப்³பே³ மனுஸ்ஸபூ⁴தஸ்ஸ பவத்தினோ அஹேஸும், தே ச மே த⁴ம்மா ஏதரஹி பவத்தினோ; யே ச மே, ப⁴ந்தே, த⁴ம்மா புப்³பே³ மனுஸ்ஸபூ⁴தஸ்ஸ நப்பவத்தினோ அஹேஸும், தே ச மே த⁴ம்மா ஏதரஹி பவத்தினோ. ஸேய்யதா²பி, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா ஏதரஹி ஆகிண்ணோ விஹரதி பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னீஹி உபாஸகேஹி உபாஸிகாஹி ராஜூஹி ராஜமஹாமத்தேஹி தித்தி²யேஹி தித்தி²யஸாவகேஹி; ஏவமேவம் கோ² அஹம், ப⁴ந்தே, ஆகிண்ணோ விஹராமி தே³வபுத்தேஹி. தூ³ரதோபி, ப⁴ந்தே, தே³வபுத்தா ஆக³ச்ச²ந்தி ஹத்த²கஸ்ஸ தே³வபுத்தஸ்ஸ ஸந்திகே ‘த⁴ம்மம் ஸோஸ்ஸாமா’தி. திண்ணாஹம், ப⁴ந்தே, த⁴ம்மானம் அதித்தோ அப்படிவானோ காலங்கதோ. கதமேஸம் திண்ணம்? ப⁴க³வதோ அஹம், ப⁴ந்தே, த³ஸ்ஸனஸ்ஸ அதித்தோ அப்படிவானோ காலங்கதோ; ஸத்³த⁴ம்மஸவனஸ்ஸாஹம், ப⁴ந்தே, அதித்தோ அப்படிவானோ காலங்கதோ; ஸங்க⁴ஸ்ஸாஹம், ப⁴ந்தே, உபட்டா²னஸ்ஸ அதித்தோ அப்படிவானோ காலங்கதோ. இமேஸம் கோ² அஹம், ப⁴ந்தே, திண்ணம் த⁴ம்மானம் அதித்தோ அப்படிவானோ காலங்கதோ’’தி.
‘‘நாஹம் ப⁴க³வதோ த³ஸ்ஸனஸ்ஸ, தித்திமஜ்ஜ²கா³ [தித்தி தித்திஸம்ப⁴வம் (க.)] குதா³சனம்;
ஸங்க⁴ஸ்ஸ உபட்டா²னஸ்ஸ, ஸத்³த⁴ம்மஸவனஸ்ஸ ச.
‘‘அதி⁴ஸீலம் ஸிக்க²மானோ, ஸத்³த⁴ம்மஸவனே ரதோ;
திண்ணம் த⁴ம்மானம் அதித்தோ, ஹத்த²கோ அவிஹம் க³தோ’’தி. பஞ்சமம்;