൧൧൮. പടിസ്സവദുക്കടാപത്തികഥാ
൨൦൭. പടിസ്സവേ ആപത്തി ദുക്കടസ്സാതി ഏത്ഥ കിം വസ്സാവാസപടിസ്സുതേയേവ ദുക്കടാപത്തി ഹോതീതി ആഹ ‘‘ന കേവല’’ന്തിആദി. ഏതസ്സേവാതി വസ്സാവാസസ്സേവ. ഏവമാദിനാപീതി പിസദ്ദോ ‘‘പടിസ്സവേ’’തി ഏത്ഥ യോജേതബ്ബോ. ‘‘പടിസ്സവേപീ’’തി ഹി അത്ഥോ. തസ്സ തസ്സാതി കമ്മസ്സ. തഞ്ച ഖോതി തഞ്ച ദുക്കടം വിസംവാദനപച്ചയാ ഹോതീതി യോജനാ. പഠമമ്പീതി പിസദ്ദോ ‘‘പച്ഛാപീ’’തി പദം സമ്പിണ്ഡേതി. പഠമമ്പി ഹി പാചിത്തിയം, പച്ഛാപി ദുക്കടന്തി അത്ഥോ.
സോ തദഹേവ അകരണീയോതിആദീസു ഏവം വിനിച്ഛയോ വേദിതബ്ബോതി യോജനാ. പുരിമികാ ച ന പഞ്ഞായതീതി ഏത്ഥ പുരേ ഭവാ പുരിമാ, സാ ഏവ പുരിമികാ, പാടിപദതിഥീ. നാനാസീമായ ദ്വീസു ആവാസേസു വസ്സം ഉപഗച്ഛന്തസ്സ ദുതിയേ ‘‘വസിസ്സാമീ’’തി പഠമാവാസസ്സ ഉപചാരതോ നിക്ഖന്തമത്തേ പഠമസേനാസനഗ്ഗാഹസ്സ പസ്സമ്ഭനം സന്ധായ വുത്തം ‘‘പുരിമികാ ച ന പഞ്ഞായതീ’’തി. അരുണം അനുട്ഠാപേത്വാതി വസ്സം ഉപഗമനവിഹാരേ അരുണം അനുട്ഠാപേത്വാ. തദഹേവാതി തസ്മിം വസ്സൂപഗമനഅഹനി ഏവ, പക്കന്തസ്സാപീതി സമ്ബന്ധോ. പിസദ്ദസ്സ ഗരഹത്ഥം ദസ്സേന്തോ ആഹ ‘‘കോ പന വാദോ’’തിആദി. ആലയോതി ചിത്തസ്സ അല്ലീയനം. അസതിയാതി സതിപമുട്ഠേന. വസ്സം ന ഉപേതീതി ‘‘ഇമസ്മിം വിഹാരേ ഇമം തേമാസം വസ്സം ഉപേമീ’’തി (മഹാവ. അട്ഠ. ൧൮൪) വചീഭേദം കത്വാ വസ്സം ന ഉപേതി.
സത്താഹന്തി സത്താഹേന, അനാഗതായാതി സമ്ബന്ധോ. നവമിതോതി പുബ്ബകത്തികമാസസ്സ ജുണ്ഹപക്ഖനവമിതോ, പച്ഛിമകത്തികമാസസ്സ ജുണ്ഹപക്ഖനവമിതോ വാ. മാ വാ ആഗച്ഛതു, അനാപത്തീതി വസ്സംവുത്ഥത്താ മാ വാ ആഗച്ഛതു, അനാപത്തീതി അത്ഥോ.
ഇതി വസ്സൂപനായികക്ഖന്ധകവണ്ണനായ യോജനാ സമത്താ.