൧൦. ആപണസുത്തം

൫൨൦. ഏവം മേ സുതം – ഏകം സമയം ഭഗവാ അങ്ഗേസു വിഹരതി ആപണം നാമ അങ്ഗാനം നിഗമോ. തത്ര ഖോ ഭഗവാ ആയസ്മന്തം സാരിപുത്തം ആമന്തേസി – ‘‘യോ സോ, സാരിപുത്ത, അരിയസാവകോ തഥാഗതേ ഏകന്തഗതോ [ഏകന്തിഗതോ (സീ.)] അഭിപ്പസന്നോ, ന സോ തഥാഗതേ വാ തഥാഗതസാസനേ വാ കങ്ഖേയ്യ വാ വിചികിച്ഛേയ്യ വാ’’തി?

‘‘യോ സോ, ഭന്തേ, അരിയസാവകോ തഥാഗതേ ഏകന്തഗതോ അഭിപ്പസന്നോ, ന സോ തഥാഗതേ വാ തഥാഗതസാസനേ വാ കങ്ഖേയ്യ വാ വിചികിച്ഛേയ്യ വാ. സദ്ധസ്സ ഹി, ഭന്തേ, അരിയസാവകസ്സ ഏവം പാടികങ്ഖം യം ആരദ്ധവീരിയോ വിഹരിസ്സതി – അകുസലാനം ധമ്മാനം പഹാനായ, കുസലാനം ധമ്മാനം ഉപസമ്പദായ, ഥാമവാ ദള്ഹപരക്കമോ അനിക്ഖിത്തധുരോ കുസലേസു ധമ്മേസു. യം ഹിസ്സ, ഭന്തേ, വീരിയം തദസ്സ വീരിയിന്ദ്രിയം.

‘‘സദ്ധസ്സ ഹി, ഭന്തേ, അരിയസാവകസ്സ ആരദ്ധവീരിയസ്സ ഏതം പാടികങ്ഖം യം സതിമാ ഭവിസ്സതി, പരമേന സതിനേപക്കേന സമന്നാഗതോ, ചിരകതമ്പി ചിരഭാസിതമ്പി സരിതാ അനുസ്സരിതാ. യാ ഹിസ്സ, ഭന്തേ, സതി തദസ്സ സതിന്ദ്രിയം.

‘‘സദ്ധസ്സ ഹി, ഭന്തേ, അരിയസാവകസ്സ ആരദ്ധവീരിയസ്സ ഉപട്ഠിതസ്സതിനോ ഏതം പാടികങ്ഖം യം വോസ്സഗ്ഗാരമ്മണം കരിത്വാ ലഭിസ്സതി സമാധിം, ലഭിസ്സതി ചിത്തസ്സ ഏകഗ്ഗതം. യോ ഹിസ്സ, ഭന്തേ, സമാധി തദസ്സ സമാധിന്ദ്രിയം.

‘‘സദ്ധസ്സ ഹി, ഭന്തേ, അരിയസാവകസ്സ ആരദ്ധവീരിയസ്സ ഉപട്ഠിതസ്സതിനോ സമാഹിതചിത്തസ്സ ഏതം പാടികങ്ഖം യം ഏവം പജാനിസ്സതി – അനമതഗ്ഗോ ഖോ സംസാരോ. പുബ്ബാ കോടി ന പഞ്ഞായതി അവിജ്ജാനീവരണാനം സത്താനം തണ്ഹാസംയോജനാനം സന്ധാവതം സംസരതം. അവിജ്ജായ ത്വേവ തമോകായസ്സ അസേസവിരാഗനിരോധോ സന്തമേതം പദം പണീതമേതം പദം, യദിദം – സബ്ബസങ്ഖാരസമഥോ സബ്ബൂപധിപടിനിസ്സഗ്ഗോ തണ്ഹാക്ഖയോ വിരാഗോ നിരോധോ നിബ്ബാനം [നിബ്ബാനന്തി (?)]. യാ ഹിസ്സ, ഭന്തേ, പഞ്ഞാ തദസ്സ പഞ്ഞിന്ദ്രിയം.

‘‘സദ്ധോ സോ [സ ഖോ സോ (സീ. സ്യാ. കം.)], ഭന്തേ, അരിയസാവകോ ഏവം പദഹിത്വാ പദഹിത്വാ ഏവം സരിത്വാ സരിത്വാ ഏവം സമാദഹിത്വാ സമാദഹിത്വാ ഏവം പജാനിത്വാ പജാനിത്വാ ഏവം അഭിസദ്ദഹതി – ‘ഇമേ ഖോ തേ ധമ്മാ യേ മേ പുബ്ബേ സുതവാ അഹേസും. തേനാഹം ഏതരഹി കായേന ച ഫുസിത്വാ വിഹരാമി, പഞ്ഞായ ച അതിവിജ്ഝ [പടിവിജ്ഝ (സീ. ക.) തദട്ഠകഥാസു പന അതിവിജ്ഝിത്വാതി വണ്ണിതം] പസ്സാമീ’തി. യാ ഹിസ്സ, ഭന്തേ, സദ്ധാ തദസ്സ സദ്ധിന്ദ്രിയ’’ന്തി.

‘‘സാധു സാധു, സാരിപുത്ത! യോ സോ, സാരിപുത്ത, അരിയസാവകോ തഥാഗതേ ഏകന്തഗതോ അഭിപ്പസന്നോ, ന സോ തഥാഗതേ വാ തഥാഗതസാസനേ വാ കങ്ഖേയ്യ വാ വിചികിച്ഛേയ്യ വാ. സദ്ധസ്സ ഹി, സാരിപുത്ത, അരിയസാവകസ്സ ഏതം പാടികങ്ഖം യം ആരദ്ധവീരിയോ വിഹരിസ്സതി – അകുസലാനം ധമ്മാനം പഹാനായ, കുസലാനം ധമ്മാനം ഉപസമ്പദായ, ഥാമവാ ദള്ഹപരക്കമോ അനിക്ഖിത്തധുരോ കുസലേസു ധമ്മേസു. യം ഹിസ്സ, സാരിപുത്ത, വീരിയം തദസ്സ വീരിയിന്ദ്രിയം.

‘‘സദ്ധസ്സ ഹി, സാരിപുത്ത, അരിയസാവകസ്സ ആരദ്ധവീരിയസ്സ ഏതം പാടികങ്ഖം യം സതിമാ ഭവിസ്സതി, പരമേന സതിനേപക്കേന സമന്നാഗതോ, ചിരകതമ്പി ചിരഭാസിതമ്പി സരിതാ അനുസ്സരിതാ. യാ ഹിസ്സ, സാരിപുത്ത, സതി തദസ്സ സതിന്ദ്രിയം.

‘‘സദ്ധസ്സ ഹി, സാരിപുത്ത, അരിയസാവകസ്സ ആരദ്ധവീരിയസ്സ ഉപട്ഠിതസ്സതിനോ ഏതം പാടികങ്ഖം യം വോസ്സഗ്ഗാരമ്മണം കരിത്വാ ലഭിസ്സതി സമാധിം, ലഭിസ്സതി ചിത്തസ്സ ഏകഗ്ഗതം. യോ ഹിസ്സ, സാരിപുത്ത, സമാധി തദസ്സ സമാധിന്ദ്രിയം.

‘‘സദ്ധസ്സ ഹി, സാരിപുത്ത, അരിയസാവകസ്സ ആരദ്ധവീരിയസ്സ ഉപട്ഠിതസ്സതിനോ സമാഹിതചിത്തസ്സ ഏതം പാടികങ്ഖം യം ഏവം പജാനിസ്സതി – അനമതഗ്ഗോ ഖോ സംസാരോ. പുബ്ബാ കോടി ന പഞ്ഞായതി അവിജ്ജാനീവരണാനം സത്താനം തണ്ഹാസംയോജനാനം സന്ധാവതം സംസരതം. അവിജ്ജായ ത്വേവ തമോകായസ്സ അസേസവിരാഗനിരോധോ സന്തമേതം പദം പണീതമേതം പദം, യദിദം – സബ്ബസങ്ഖാരസമഥോ സബ്ബൂപധിപടിനിസ്സഗ്ഗോ തണ്ഹാക്ഖയോ വിരാഗോ നിരോധോ നിബ്ബാനം. യാ ഹിസ്സ, സാരിപുത്ത, പഞ്ഞാ തദസ്സ പഞ്ഞിന്ദ്രിയം.

‘‘സദ്ധോ സോ [സ ഖോ സോ (സീ. സ്യാ. കം. പീ.)], സാരിപുത്ത, അരിയസാവകോ ഏവം പദഹിത്വാ പദഹിത്വാ ഏവം സരിത്വാ സരിത്വാ ഏവം സമാദഹിത്വാ സമാദഹിത്വാ ഏവം പജാനിത്വാ പജാനിത്വാ ഏവം അഭിസദ്ദഹതി – ‘ഇമേ ഖോ തേ ധമ്മാ യേ മേ പുബ്ബേ സുതവാ അഹേസും. തേനാഹം ഏതരഹി കായേന ച ഫുസിത്വാ വിഹരാമി, പഞ്ഞായ ച അതിവിജ്ഝ [പടിവിജ്ഝ (ക. സീ. ക.)] പസ്സാമീ’തി. യാ ഹിസ്സ, സാരിപുത്ത, സദ്ധാ തദസ്സ സദ്ധിന്ദ്രിയ’’ന്തി. ദസമം.

ജരാവഗ്ഗോ പഞ്ചമോ.

തസ്സുദ്ദാനം –

ജരാ ഉണ്ണാഭോ ബ്രാഹ്മണോ, സാകേതോ പുബ്ബകോട്ഠകോ;

പുബ്ബാരാമേ ച ചത്താരി, പിണ്ഡോലോ ആപണേന ചാതി [സദ്ധേന തേ ദസാതി (സ്യാ. കം. ക.)].