൮. കിമിലത്ഥേരഗാഥാവണ്ണനാ
പാചീനവംസദായമ്ഹീതിആദികാ ആയസ്മതോ കിമിലത്ഥേരസ്സ ഗാഥാ. കാ ഉപ്പത്തി? തസ്സ പുബ്ബയോഗോ സംവേഗുപ്പത്തി പബ്ബജ്ജാ ച ഏകകനിപാതേ ‘‘അഭിസത്തോ’’തി ഗാഥായ സംവണ്ണനായം വുത്തായേവ. തായ ച ഗാഥായ ഥേരേന അത്തനോ വിസേസാധിഗമസ്സ കാരണം ദസ്സിതം. ഇധ പന അധിഗതവിസേസസ്സ അത്തനോ ആയസ്മതാ ച അനുരുദ്ധേന ആയസ്മതാ ച നന്ദിയേന സഹ സമഗ്ഗവാസോ ദസ്സിതോതി വേദിതബ്ബം. സമഗ്ഗവാസം പന വസന്താ തേ യഥാ ച വസിംസു, തം ദസ്സേന്തോ –
൧൫൫. ‘‘പാചീനവംസദായമ്ഹി, സക്യപുത്താ സഹായകാ;
പഹായാനപ്പകേ ഭോഗേ, ഉഞ്ഛേ പത്താഗതേ രതാ.
൧൫൬. ‘‘ആരദ്ധവീരിയാ പഹിതത്താ, നിച്ചം ദള്ഹപരക്കമാ;
രമന്തി ധമ്മരതിയാ, ഹിത്വാന ലോകിയം രതി’’ന്തി. – ഗാഥാദ്വയം അഭാസി;
തത്ഥ പാചീനവംസദായമ്ഹീതി പാചീനവംസനാമകേ രക്ഖിതഗോപിതേ സഹപരിച്ഛേദേ വനേ. തഞ്ഹി വനം ഗാമസ്സ പാചീനദിസായം ഠിതത്താ വംസഗുമ്ബപരിക്ഖിത്തത്താ ച ‘‘പാചീനവംസദായോ’’തി വുത്തോ, വംസവനഭാവേന വാതി. സക്യപുത്താതി അനുരുദ്ധത്ഥേരാദയോ സക്യരാജകുമാരാ. സഹായകാതി സംവേഗുപ്പത്തിപബ്ബജ്ജാസമണധമ്മകരണസംവാസേഹി സഹ അയനതോ പവത്തനതോ സഹായകാ. പഹായാനപ്പകേ ഭോഗേതി ഉളാരേന പുഞ്ഞാനുഭാവേന അധിഗതേ കുലപരമ്പരാഗതേ ച മഹന്തേ ഭോഗക്ഖന്ധേ ഛഡ്ഡേത്വാ. ‘‘സഹായാനപ്പകേ’’തിപി പാളി. ഉഞ്ഛേ പത്താഗതേ രതാതി ഉഞ്ഛാചരിയായ ആഭതത്താ ഉഞ്ഛേ പത്തേ ആഗതത്താ പത്താഗതേ പത്തപരിയാപന്നേ രതാ അഭിരതാ, സങ്ഘഭത്താദിഅതിരേകലാഭം പടിക്ഖിപിത്വാ ജങ്ഘബലം നിസ്സായ ഭിക്ഖാചരിയായ ലദ്ധേന മിസ്സകഭത്തേനേവ സന്തുട്ഠാതി അത്ഥോ.
ആരദ്ധവീരിയാതി ഉത്തമത്ഥസ്സ അധിഗമായ ആദിതോവ പഗേവ സമ്പാദിതവീരിയാ. പഹിതത്താതി നിന്നപോണപബ്ഭാരഭാവേന കാലേന കാലം സമാപജ്ജനേന ച നിബ്ബാനം പതിപേസിതചിത്താ. നിച്ചം ദള്ഹപരക്കമാതി വത്തപടിപത്തീസു ദിട്ഠധമ്മസുഖവിഹാരാനുയോഗേന സബ്ബകാലം അസിഥിലപരക്കമാ. രമന്തി ധമ്മരതിയാ, ഹിത്വാന ലോകിയം രതിന്തി ലോകേ വിദിതതായ ലോകപരിയാപന്നതായ ച ലോകിയം രൂപാരമ്മണാദിരതിം പഹായ മഗ്ഗപഞ്ഞായ പജഹിത്വാ ലോകുത്തരധമ്മരതിയാ അഗ്ഗഫലനിബ്ബാനാഭിരതിയാ ച രമന്തി അഭിരമന്തീതി.
കിമിലത്ഥേരഗാഥാവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.