൮. രാജാസുത്തം

൧൭൮. ‘‘തം കിം മഞ്ഞഥ, ഭിക്ഖവേ, അപി നു തുമ്ഹേഹി ദിട്ഠം വാ സുതം വാ – ‘അയം പുരിസോ പാണാതിപാതം പഹായ പാണാതിപാതാ പടിവിരതോതി [പടിവിരതോ ഹോതീതി (സീ.), പടിവിരതോ ഹോതി (സ്യാ. കം. പീ.)]. തമേനം രാജാനോ ഗഹേത്വാ പാണാതിപാതാ വേരമണിഹേതു ഹനന്തി വാ ബന്ധന്തി വാ പബ്ബാജേന്തി വാ യഥാപച്ചയം വാ കരോന്തീ’’’തി? ‘‘നോ ഹേതം, ഭന്തേ’’. ‘‘സാധു, ഭിക്ഖവേ! മയാപി ഖോ ഏതം, ഭിക്ഖവേ, നേവ ദിട്ഠം ന സുതം – ‘അയം പുരിസോ പാണാതിപാതം പഹായ പാണാതിപാതാ പടിവിരതോതി. തമേനം രാജാനോ ഗഹേത്വാ പാണാതിപാതാ വേരമണിഹേതു ഹനന്തി വാ ബന്ധന്തി വാ പബ്ബാജേന്തി വാ യഥാപച്ചയം വാ കരോന്തീ’തി. അപി ച, ഖ്വസ്സ തഥേവ പാപകമ്മം പവേദേന്തി [തഥേവ പാപകം കമ്മം പവേദയന്തി (സീ.), തദേവ പാപകമ്മം പവേദേതി (സ്യാ. കം.)] – ‘അയം പുരിസോ ഇത്ഥിം വാ പുരിസം വാ ജീവിതാ വോരോപേസീതി [വോരോപേതീതി (സ്യാ. കം.)]. തമേനം രാജാനോ ഗഹേത്വാ പാണാതിപാതഹേതു ഹനന്തി വാ ബന്ധന്തി വാ പബ്ബാജേന്തി വാ യഥാപച്ചയം വാ കരോന്തി. അപി നു തുമ്ഹേഹി ഏവരൂപം ദിട്ഠം വാ സുതം വാ’’’തി? ‘‘ദിട്ഠഞ്ച നോ, ഭന്തേ, സുതഞ്ച സുയ്യിസ്സതി [സൂയിസ്സതി (സീ. പീ.)] ചാ’’തി.

‘‘തം കിം മഞ്ഞഥ, ഭിക്ഖവേ, അപി നു തുമ്ഹേഹി ദിട്ഠം വാ സുതം വാ – ‘അയം പുരിസോ അദിന്നാദാനം പഹായ അദിന്നാദാനാ പടിവിരതോതി. തമേനം രാജാനോ ഗഹേത്വാ അദിന്നാദാനാ വേരമണിഹേതു ഹനന്തി വാ ബന്ധന്തി വാ പബ്ബാജേന്തി വാ യഥാപച്ചയം വാ കരോന്തീ’’’തി? ‘‘നോ ഹേതം ഭന്തേ’’. ‘‘സാധു, ഭിക്ഖവേ! മയാപി ഖോ ഏതം, ഭിക്ഖവേ, നേവ ദിട്ഠം ന സുതം – ‘അയം പുരിസോ അദിന്നാദാനം പഹായ അദിന്നാദാനാ പടിവിരതോതി. തമേനം രാജാനോ ഗഹേത്വാ അദിന്നാദാനാ വേരമണിഹേതു ഹനന്തി വാ ബന്ധന്തി വാ പബ്ബാജേന്തി വാ യഥാപച്ചയം വാ കരോന്തീ’തി. അപി ച ഖ്വസ്സ തഥേവ പാപകമ്മം പവേദേന്തി – ‘അയം പുരിസോ ഗാമാ വാ അരഞ്ഞാ വാ അദിന്നം ഥേയ്യസങ്ഖാതം ആദിയീതി [ആദിയതി (സ്യാ. കം.)]. തമേനം രാജാനോ ഗഹേത്വാ അദിന്നാദാനഹേതു ഹനന്തി വാ ബന്ധന്തി വാ പബ്ബാജേന്തി വാ യഥാപച്ചയം വാ കരോന്തി. അപി നു തുമ്ഹേഹി ഏവരൂപം ദിട്ഠം വാ സുതം വാ’’’തി? ‘‘ദിട്ഠഞ്ച നോ, ഭന്തേ, സുതഞ്ച സുയ്യിസ്സതി ചാ’’തി.

‘‘തം കിം മഞ്ഞഥ, ഭിക്ഖവേ, അപി നു തുമ്ഹേഹി ദിട്ഠം വാ സുതം വാ – ‘അയം പുരിസോ കാമേസുമിച്ഛാചാരം പഹായ കാമേസുമിച്ഛാചാരാ പടിവിരതോതി. തമേനം രാജാനോ ഗഹേത്വാ കാമേസുമിച്ഛാചാരാ വേരമണിഹേതു ഹനന്തി വാ ബന്ധന്തി വാ പബ്ബാജേന്തി വാ യഥാപച്ചയം വാ കരോന്തീ’’’തി? ‘‘നോ ഹേതം, ഭന്തേ’’. ‘‘സാധു, ഭിക്ഖവേ! മയാപി ഖോ ഏതം, ഭിക്ഖവേ, നേവ ദിട്ഠം ന സുതം – ‘അയം പുരിസോ കാമേസുമിച്ഛാചാരം പഹായ കാമേസുമിച്ഛാചാരാ പടിവിരതോതി. തമേനം രാജാനോ ഗഹേത്വാ കാമേസുമിച്ഛാചാരാ വേരമണിഹേതു ഹനന്തി വാ ബന്ധന്തി വാ പബ്ബാജേന്തി വാ യഥാപച്ചയം വാ കരോന്തീ’തി. അപി ച ഖ്വസ്സ തഥേവ പാപകമ്മം പവേദേന്തി – ‘അയം പുരിസോ പരിത്ഥീസു പരകുമാരീസു ചാരിത്തം ആപജ്ജീതി [ആപജ്ജതി (സ്യാ. കം.)]. തമേനം രാജാനോ ഗഹേത്വാ കാമേസുമിച്ഛാചാരഹേതു ഹനന്തി വാ ബന്ധന്തി വാ പബ്ബാജേന്തി വാ യഥാപച്ചയം വാ കരോന്തി. അപി നു തുമ്ഹേഹി ഏവരൂപം ദിട്ഠം വാ സുതം വാ’’’തി? ‘‘ദിട്ഠഞ്ച നോ, ഭന്തേ, സുതഞ്ച സുയ്യിസ്സതി ചാ’’തി.

‘‘തം കിം മഞ്ഞഥ, ഭിക്ഖവേ, അപി നു തുമ്ഹേഹി ദിട്ഠം വാ സുതം വാ – ‘അയം പുരിസോ മുസാവാദം പഹായ മുസാവാദാ പടിവിരതോതി. തമേനം രാജാനോ ഗഹേത്വാ മുസാവാദാ വേരമണിഹേതു ഹനന്തി വാ ബന്ധന്തി വാ പബ്ബാജേന്തി വാ യഥാപച്ചയം വാ കരോന്തീ’’’തി? ‘‘നോ ഹേതം, ഭന്തേ’’. ‘‘സാധു, ഭിക്ഖവേ! മയാപി ഖോ ഏതം, ഭിക്ഖവേ, നേവ ദിട്ഠം ന സുതം – ‘അയം പുരിസോ മുസാവാദം പഹായ മുസാവാദാ പടിവിരതോതി. തമേനം രാജാനോ ഗഹേത്വാ മുസാവാദാ വേരമണിഹേതു ഹനന്തി വാ ബന്ധന്തി വാ പബ്ബാജേന്തി വാ യഥാപച്ചയം വാ കരോന്തീ’തി. അപി ച ഖ്വസ്സ തഥേവ പാപകമ്മം പവേദേന്തി – ‘അയം പുരിസോ ഗഹപതിസ്സ വാ ഗഹപതിപുത്തസ്സ വാ മുസാവാദേന അത്ഥം പഭഞ്ജീതി [ഭഞ്ജതീതി (സീ.), ഭഞ്ജതി (സ്യാ. കം.), ഭഞ്ജീതി (പീ.)]. തമേനം രാജാനോ ഗഹേത്വാ മുസാവാദഹേതു ഹനന്തി വാ ബന്ധന്തി വാ പബ്ബാജേന്തി വാ യഥാപച്ചയം വാ കരോന്തി. അപി നു തുമ്ഹേഹി ഏവരൂപം ദിട്ഠം വാ സുതം വാ’’’തി? ‘‘ദിട്ഠഞ്ച നോ, ഭന്തേ, സുതഞ്ച സുയ്യിസ്സതി ചാ’’തി.

‘‘തം കിം മഞ്ഞഥ, ഭിക്ഖവേ, അപി നു തുമ്ഹേഹി ദിട്ഠം വാ സുതം വാ – ‘അയം പുരിസോ സുരാമേരയമജ്ജപമാദട്ഠാനം പഹായ സുരാമേരയമജ്ജപമാദട്ഠാനാ പടിവിരതോതി. തമേനം രാജാനോ ഗഹേത്വാ സുരാമേരയമജ്ജപമാദട്ഠാനാ വേരമണിഹേതു ഹനന്തി വാ ബന്ധന്തി വാ പബ്ബാജേന്തി വാ യഥാപച്ചയം വാ കരോന്തീ’തി? ‘‘നോ ഹേതം, ഭന്തേ’’. ‘‘സാധു, ഭിക്ഖവേ! മയാപി ഖോ ഏതം, ഭിക്ഖവേ, നേവ ദിട്ഠം ന സുതം – ‘അയം പുരിസോ സുരാമേരയമജ്ജപമാദട്ഠാനം പഹായ സുരാമേരയമജ്ജപമാദട്ഠാനാ പടിവിരതോതി. തമേനം രാജാനോ ഗഹേത്വാ സുരാമേരയമജ്ജപമാദട്ഠാനാ വേരമണിഹേതു ഹനന്തി വാ ബന്ധന്തി വാ പബ്ബാജേന്തി വാ യഥാപച്ചയം വാ കരോന്തീ’തി. അപി ച ഖ്വസ്സ തഥേവ പാപകമ്മം പവേദേന്തി – ‘അയം പുരിസോ സുരാമേരയമജ്ജപമാദട്ഠാനം അനുയുത്തോ ഇത്ഥിം വാ പുരിസം വാ ജീവിതാ വോരോപേസി [വോരോപേതി (സ്യാ.)]; അയം പുരിസോ സുരാമേരയമജ്ജപമാദട്ഠാനം അനുയുത്തോ ഗാമാ വാ അരഞ്ഞാ വാ അദിന്നം ഥേയ്യസങ്ഖാതം ആദിയി [ആദിയതി (സീ. സ്യാ.)]; അയം പുരിസോ സുരാമേരയമജ്ജപമാദട്ഠാനം അനുയുത്തോ പരിത്ഥീസു പരകുമാരീസു ചാരിത്തം ആപജ്ജി [ആപജ്ജതി (സീ. സ്യാ.)]; അയം പുരിസോ സുരാമേരയമജ്ജപമാദട്ഠാനം അനുയുത്തോ ഗഹപതിസ്സ വാ ഗഹപതിപുത്തസ്സ വാ മുസാവാദേന അത്ഥം പഭഞ്ജീതി. തമേനം രാജാനോ ഗഹേത്വാ സുരാമേരയമജ്ജപമാദട്ഠാനഹേതു ഹനന്തി വാ ബന്ധന്തി വാ പബ്ബാജേന്തി വാ യഥാപച്ചയം വാ കരോന്തി. അപി നു തുമ്ഹേഹി ഏവരൂപം ദിട്ഠം വാ സുതം വാ’’’തി? ‘‘ദിട്ഠഞ്ച നോ, ഭന്തേ, സുതഞ്ച സുയ്യിസ്സതി ചാ’’തി. അട്ഠമം.