໕. ສຎ຺ຈຣິຕ຺ຕສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

໒໙໗. ອຫມ຺ຫິ ທຸຄ຺ຄຕາຕິ ອຫໍ ອມ຺ຫິ ທຸຄ຺ຄຕາ. ອຫໍ ຂ຺ວຍ຺ໂຍຕິ ເອຕ຺ຖ ອຍ຺ໂຍຕິ ພຫຸວຈນໍ ໂຫຕິ.

໒໙໘. ໂອຍາຈນ຺ຕີຕິ ນີຈໍ ກຕ຺ວາ ເທເວ ຍາຈນ຺ຕິ. ອາຍາຈນ຺ຕີຕິ ອຸຈ຺ຈໍ ກຕ຺ວາ ອາທເຣນ ຍາຈນ຺ຕິ. ອລງ຺ກາຣາທີຫິ ມຓ຺ຑິໂຕ ເກສສໍວິຘານາທີຫິ ປສາຘິໂຕ. ‘‘ມຓ຺ຑິຕກຣເຓ ທຸກ຺ກຏ’’ນ຺ຕິ ວທນ຺ຕິ.

ປທຠາຊນີຍວຓ຺ຓນາ

໓໐໓. ສຫ ປຣິທຓ຺ເຑນ ວຕ຺ຕມານາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຉນ຺ທວາສິນີ ນາມ ‘‘ປິຍາ ປິຍໍ ວເສຕີ’’ຕິ ປາຬິ, ປຸຣິສໍ ວາເສຕີຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ‘‘ປິໂຍ ປິຍໍ ວາເສຕີ’’ຕິ ອຏ຺ຐກຖາ.

ຕໍ ກິຣິຍໍ ສມ຺ປາເທສ຺ສຕີຕິ ອວສ຺ສໍ ອາໂຣເຈນ຺ຕິຍາ ເຈ ອາໂຣເຈຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ທ຺ວິນ຺ນໍ ມາຕາປິຕູນໍ ເຈ ອາໂຣເຈຕິ, ສງ຺ຆາທິເສໂສຕິ ວິນຍວິນິຈ຺ຉເຍ ‘‘ວຕ຺ຖຸ ໂອໂລເກຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ວຕ຺ຖຸມ຺ຫິ ຈ ‘‘ອຸທາຍິຕ຺ເຖໂຣ ຄຓິກາຍ ອາໂຣເຈສີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ‘‘ມາຕາທີນມ຺ປິ ວທໂຕ ວິສງ຺ເກໂຕ ນຕ຺ຖີ’’ຕິ ອຏ຺ຐກຖາວຈນໂຕ ນິປ຺ປໂຍຊນໍ. ຕໍ ປເນຕນ຺ຕິ ອາຈຣິຍສ຺ສ ວຈນໍ. ມາຕຸຣກ຺ຂິຕໍ ພ຺ຣູຫີຕິ ເປສິຕສ຺ສ ຄນ຺ຕ຺ວາ ມາຕາປິຕຸຣກ຺ຂິຕໍ ວທໂຕ ຕສ຺ສ ຕສ຺ສາ ມາຕຸຣກ຺ຂິຕຠາເວປິ ສຕິ ວິສງ຺ເກຕເມວ, ກສ຺ມາ? ‘‘ປິຕຸຣກ຺ຂິຕາທີສຸ ອຎ຺ຎຕຣໍ ວທນ຺ຕສ຺ສ ວິສງ຺ເກຕ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ອິຕຣຖາ ອາທິ-ສທ຺ໂທ ນິຣຕ຺ຖໂກ ສິຍາ. ເອກໍ ທສກໍ ອິຕເຣນ ທສເກນ ໂຍເຊຕ຺ວາ ປຸພ຺ເພ ສຸກ຺ກວິສ຺ສຏ຺ຐິຍໍ ວຸຕ຺ຕນຍຕ຺ຕາ ມາຕຸຣກ຺ຂິຕາຍ ມາຕາ ອຕ຺ຕໂນ ຘີຕຸສນ຺ຕິກໍ ປຫິຓຕີຕິ ຄເຫຕພ຺ພໍ.

໓໓໘. ອນຠິນນ຺ທິຕ຺ວາຕິ ວຈນມຕ຺ຕເມວ, ຍທິປິ ອຠິນນ຺ທຕິ, ຍາວ ສາສນໍ ນາໂຣເຈຕິ, ຕາວ ‘‘ວີມໍສິໂຕ’’ຕິ ນ ວຸຈ຺ຈຕິ. ສາສນາໂຣຈນກາເລຕິ ອາຓາປກສ຺ສ ສາສນວຈນກ຺ຂເຓ. ຕຕິຍປເທ ວຸຕ຺ຕນເຍນາຕິ ເອກງ຺ຄສມ຺ປຕ຺ຕິຍາ ທຸກ຺ກຏນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ວຕ຺ຖຸຄຓນາຍ ສງ຺ຆາທິເສໂສຕິ ອຸຠຍວຕ຺ຖຸຄຓນາຍ ກິຣ.

໓໓໙. ຈຕຸຕ຺ເຖ ອນາປຕ຺ຕີຕິ ເອຕ຺ຖ ປນ ‘‘ປຏິຄ຺ຄຓ຺ຫາຕິ ນ ວີມໍສຕິ ນ ປຈ຺ຈາຫຣຕິ, ອນາປຕ຺ຕີຕິ ເອຕ຺ຖ ວິຍ ‘ຄຈ຺ຉນ຺ໂຕ ນ ສມ຺ປາເທຕິ, ອາຄຈ຺ຉນ຺ໂຕ ວິສໍວາເທຕີ’ຕິ ອນາປຕ຺ຕິປາຬິຍາປິ ຠວິຕພ຺ພນ຺ຕິ ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ວຸຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ວທນ຺ຕິ, ເອກຈ຺ເຈສຸ ໂປຕ຺ຖເກສຸ ‘‘ອຕ຺ຖີ’’ຕິປິ.

ວິນີຕວຕ຺ຖຸວຓ຺ຓນາ

໓໔໑. ອລໍວຈນີຍາຕິ ນ ວຈນີຍາ, ນິວາຣເຓ ອລໍ-ສທ຺ໂທ. ເຖຣປິຕາ ວທຕີຕິ ຊິຓ຺ຓປິຕາ ວທຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ກິຎ຺ຈາປິ ເອຕ຺ຖ ‘‘ອິຕ຺ຖີ ນາມ ມນຸສ຺ສິຕ຺ຖີ ນ ຍກ຺ຂີ ນ ເປຕີ ນ ຕິຣຈ຺ຉານຄຕາ, ປຸຣິໂສ ນາມ ມນຸສ຺ສປຸຣິໂສ ນ ຍກ຺ໂຂ’’ຕິອາທິ ນຕ຺ຖິ, ຕຖາປິ ກາຍສໍສຄ຺ຄາທີສຸ ‘‘ມນຸສ຺ສິຕ຺ຖີ’’ຕິ ອິຕ຺ຖີວວຕ຺ຖານສ຺ສ ກຕຕ຺ຕາ ອິຘາປິ ມນຸສ຺ສິຕ຺ຖີ ເອວາຕິ ປຎ຺ຎາຍຕິ. ເມຖຸນປຸພ຺ພຠາຄຕ຺ຕາ ມນຸສ຺ສອຸຠໂຕພ຺ຍຎ຺ຊນໂກ ຈ ຖຸລ຺ລຈ຺ຈຍວຕ຺ຖຸໂກວ ໂຫຕິ, ເສສາ ມນຸສ຺ສປຓ຺ຑກອຸຠໂຕພ຺ຍຎ຺ຊນກຕິຣຈ຺ຉານຄຕປຸຣິສາທໂຍ ທຸກ຺ກຏວຕ຺ຖຸກາວ ມິຈ຺ຉາຈາຣສາສນງ຺ຄສມ຺ຠວໂຕຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ຍຖາສມ຺ຠວໍ ປນ ວາຣາ ອຸທ຺ຘຣິຕພ຺ພາ. ປຎ຺ຎຕ຺ຕິອຊານເນ ວິຍ ອລໍວຈນີຍຠາວາຊານເນປິ ອຈິຕ຺ຕກຕາ ເວທິຕພ຺ພາ. ທຸຏ຺ຐຸລ຺ລາທີສຸປີຕິ ‘‘ອິມສ຺ມິມ຺ປີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕເມວ ໂຫຕິ. ‘‘ເລຂໍ ເນຕ຺ວາ ປຏິເລຂໍ ອາໂຣຈິຕສ຺ສາປິ ສຎ຺ຈຣິຕ຺ຕໍ ນຕ຺ຖິ ສຎ຺ຈຣິຕ຺ຕຠາວມຊານນ຺ຕສ຺ສາ’’ຕິ ວທນ຺ຕິ, ວີມໍສິຕ຺ວາ ຄເຫຕພ຺ພໍ.

ສຎ຺ຈຣິຕ຺ຕສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.