໖. ກຸຏິກາຣສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

໓໔໒. ຍາຈນາຕິ ‘‘ເທຖ ເທຖາ’’ຕິ ໂຈທນາ. ວິຎ຺ຎຕ຺ຕີຕິ ອິມິນາ ໂນ ອຕ຺ໂຖຕິ ວິຎ຺ຎາປນາ. ‘‘ຫຕ຺ຖກມ຺ມໍ ຍາຈິໂຕ ອຸປກຣຓໍ, ມູລໍ ວາ ທສ຺ສຕີ’’ຕິ ຍາຈຕິ, ນ ວຏ຺ຏຕີຕິ. ວຏ຺ຏຕິ ເສນາສເນ ໂອຠາສປຣິກຖາທີນໍ ລທ຺ຘຕ຺ຕາຕິ ເອເກ. ອນຊ຺ຌາວຸຕ຺ຖກນ຺ຕິ ອສ຺ສາມິກໍ. ນ ອາຫຏໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊິຕພ຺ພນ຺ຕິ ‘‘ສູໂປທນວິຎ຺ຎຕ຺ຕິທຸກ຺ກຏໍ ໂຫຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ‘‘ກິຎ຺ຈາປິ ຄຣຸຠຓ຺ຑປ຺ປໂຫນເກສູຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕຖາປິ ຍໍ ວຕ຺ຖຸວເສນ ອປ຺ປໍ ຫຸຕ຺ວາ ອຄ຺ຆວເສນ ມຫາ ຫຣິຕາລຫິງ຺ຄຸລິກາທິ, ຕໍ ຍາຈິຕຸໍ ນ ວຏ຺ຏຕີ’’ຕິ ວທນ຺ຕິ.

໓໔໔. ໂສ ກິຣາຕິ ອິສິ. ຕທາ ອຊ຺ຌຄມາ ຕທຊ຺ຌຄມາ.

໓໔໘-໙. ນ ຫິ ສກ຺ກາ ຍາຈນາຍ ກາຕຸໍ, ຕສ຺ມາ ສຍໍ ຍາຈິຕເກຫິ ອຸປກຣເຓຫີຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ພ຺ຍຎ຺ຊນໍ ສເມຕິ, ນ ອຕ຺ໂຖ. ກສ຺ມາ? ອິຘ ອຸຠເຍສໍ ອຘິປ຺ເປຕຕ຺ຕາ, ຕໍ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ‘‘ຍສ຺ມາ ປນາ’’ຕິອາທິມາຫ. ອິຘ ວຸຕ຺ຕນເຍນາຕິ ອິມສ຺ມິໍ ສິກ຺ຂາປທວິຠງ຺ເຄ ວຸຕ຺ຕນເຍນ. ‘‘ສຎ຺ຎາຈິກາຍາ’’ຕິ ວຈນໂຕ ກໂຣນ຺ເຕນາປິ, ‘‘ປເຣຫິ ປຣິໂຍສາເປຕີ’’ຕິ ວຈນໂຕ ກາຣາເປນ຺ເຕນາປິ ປຏິປຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ. ອຸໂຠເປເຕ ກາຣກກາຣາປກາ. ພ຺ຍຎ຺ຊນໍ ວິໂລມິຕໍ ຠເວຍ຺ຍ, ‘‘ກາຣຍມາເນນາ’’ຕິ ຫິ ພ຺ຍຎ຺ຊນໍ ‘‘ກໂຣນ຺ເຕນາ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ວິໂລມິຕໍ ໂຫຕິ ອຕທຕ຺ຖຕ຺ຕາ. ນ ຫິ ກາຣາເປນ຺ໂຕ ນາມ ໂຫຕິ. ‘‘ອິຘ ວຸຕ຺ຕນເຍນາຕິ ເທສິຕວຕ຺ຖຸກປມາຓິກນເຍນ. ເອວໍ ສນ຺ເຕ ‘ກໂຣນ຺ເຕນ ວາ ກາຣາເປນ຺ເຕນ ວາ’ຕິ ວຈນໂຕ ກໂຣນ຺ເຕນາປິ ປເຣຫິ ວິປ຺ປກຕໍ ວຕ຺ຕພ຺ພນ຺ຕິ ເຈ, ຕທຕ຺ຖວິສ຺ສຊ຺ຊນຕ຺ຖໍ ‘ຍທິ ປນາຕິອາທິມາຫາ’’’ຕິ ອນຸຄຓ຺ຐິປເທ ວຸຕ຺ຕໍ. ‘‘ສຎ຺ຎາຈິກາຍ ກຸຏິໍ ກໂຣນ຺ໂຕ’’ຕິ ວຈນວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ‘‘ອາຍາມໂຕ ຈ ວິຕ຺ຖາຣໂຕ ຈາ’’ຕິ ອວຕ຺ວາ ວິກປ຺ປຕ຺ຖສ຺ສ ວາ-ສທ຺ທສ຺ສ ຄຫິຕຕ຺ຕາ ເອກໂຕຠາເຄປິ ວຑ຺ຒິເຕ ອາປຕ຺ຕິ ເອວ. ປມາຓຍຸຕ຺ຕມຎ຺ໂຈ ກິຣ ນວວິທຕ຺ຖິ. ‘‘‘ຈຕຸຫຕ຺ຖວິຕ຺ຖາຣາ’ຕິ ວຈເນນ ‘ຕິຣິຍໍ ຕິຫຕ຺ຖາ ວາ’ຕິ ວຈນມ຺ປິ ສເມຕິ ‘ຍຕ຺ຖ ປມາຓຍຸຕ຺ໂຕ’ຕິອາທິສນ຺ນິຏ຺ຐານວຈນາສມ຺ຠວໂຕ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ປມາຓໂຕ ອູນຕຣມ຺ປີຕິ ວິຕ຺ຖາຣໂຕ ຈຕຸປຎ຺ຈຫຕ຺ຖມ຺ປິ ທີຆໂຕ ອນຕິກ຺ກມິຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕປມາຓເມວ ເທສິຕວຕ຺ຖຸ. ອເທສິຕວຕ຺ຖຸຎ຺ຫິ ກໂຣໂຕ ອາປຕ຺ຕິ. ປມາຓາຕິກ຺ກນ຺ຕາ ກຸຏິ ເອວ ປມາຓາຕິກ຺ກນ຺ຕໍ ກຸຏິໍ ກເຣຍ຺ຍາຕິ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ. ‘‘ຖມ຺ຠຕຸລາ’’ຕິ ປາໂຐ. ອນຸສ຺ສາວນານເຍນາຕິ ເອຕ຺ຖ ‘‘ທມິຬຠາສາຍປິ ວຏ຺ຏຕີ’’ຕິ ວທນ຺ຕິ.

໓໕໓. ຈາຣຠູມິ ໂຄຈຣຠູມິ. ນ ຄຫິຕາຕິ ນ ວາຣິຕາ. ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ‘‘ກາຣຓາຍ ຄຸຕ຺ຕິພນ຺ຘນາຄາຣໍ, ອກຣຓຏ຺ຐານໍ ວາ ຘມ຺ມຄນ຺ຘິກາ ຫຕ຺ຖປາທຈ຺ຉິນ຺ທນກາ ຄນ຺ຘິກາ’’ຕິ ລິຂິຕໍ. ທ຺ວີຫິ ພລິພທ຺ເທຫີຕິ ເຫຏ຺ຐິມໂກຏິຍາ ກິຣ ວຸຕ຺ຕໂຕ ອາວິຊ຺ຊິຕຸໍ ນ ສກ຺ກາ ຉິນ຺ນາວຏຕ຺ຕາ, ນິຄມນສ຺ສາປິ ອຕ຺ຖປ຺ປກາສນຕ຺ຖໍ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ປາຈິນນ຺ຕິ ວຕ຺ຖຸ ອຘິຏ຺ຐານໍ. ຕທຕ຺ຖາຍາຕິ ຕຈ຺ຉນຕ຺ຖາຍ. ປຓ຺ຓສາລມ຺ປີຕິ ອຸລ຺ລິຕ຺ຕາວລິຕ຺ຕກຸຏິເມວ ປຓ຺ຓຈ຺ຉທນໍ. ເຕເນວ ‘‘ສຠິຕ຺ຕິຈ຺ຉທນ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ອລິຕ຺ຕໍ ກິຣ ສພ຺ພໍ ວຏ຺ຏຕິ. ປຸພ຺ເພ ໂຖກໍ ຐປິຕໍ ປຸນ ວຑ຺ເຒຕ຺ວາ. ຕສ຺ມິນ຺ຕິ ທ຺ວາຣພນ຺ຘເນ ວາ ວາຕປາເນ ວາ ຐປິເຕ. ປຐມເມວາຕິ ເອຕ຺ຖ ປຕ຺ຕກາເລ ເອວາຕິ ກິຣ ຘມ຺ມສິຣິຕ຺ເຖໂຣ. ອຸປຕິສ຺ສຕ຺ເຖໂຣ ຐປິຕກາເລວາຕິ ກິຣ. ປຸຣິເມນ ເລປສ຺ສ ອຆຏິຕຕ຺ຕາ ທຸຕິເຍນ ວຕ຺ຕສີເສນ ກຕຕ຺ຕາ ອຸຠິນ຺ນມ຺ປິ ອນາປຕ຺ຕິ. ສເຈ ອາຓຕ຺ເຕນ ກຕໍ, ‘‘ກໂຣຕິ ວາ ກາຣາເປຕິ ວາ’’ຕິ ວຈນໂຕ ອາປຕ຺ຕິ ອຸຠິນ຺ນໍ ສຕິ ອຕ຺ຕຸທ຺ເທສິກຕາຍ, ອສຕິ ມູລຏ຺ຐສ຺ເສວ. ເຫຏ຺ຐິມປ຺ປມາຓສມ຺ຠເວ ສຕິ ສພ຺ພມຕ຺ຕິກາມຍໍ ກຸຏິໍ ກໂຣໂຕ ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກເຏນ ສງ຺ຆາທິເສໂສຕິ ອາຈຣິຍສ຺ສ ຕກ຺ໂກ.

໓໕໔. ຉຕ຺ຕິໍສ ຈຕຸກ຺ການິ ນາມ ອເທສິຕວຕ຺ຖຸກຈຕຸກ຺ກໍ ເທສິຕວຕ຺ຖຸກຈຕຸກ຺ກໍ ປມາຓາຕິກ຺ກນ຺ຕຈຕຸກ຺ກໍ ປມາຓິກຈຕຸກ຺ກໍ ອເທສິຕວຕ຺ຖຸກປມາຓາຕິກ຺ກນ຺ຕຈຕຸກ຺ກໍ ເທສິຕວຕ຺ຖຸກປມາຓິກຈຕຸກ຺ກນ຺ຕິ ຉ ຈຕຸກ຺ການິ, ເອວໍ ສມາທິສຕິວາຣາທີສຸປິ ປຎ຺ຈສູຕິ ຉຕ຺ຕິໍສ. ອາປຕ຺ຕິເຠທທສ຺ສນຕ຺ຖນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ຍສ຺ມາ ‘‘ສາຣມ຺ເຠ ເຈ, ຠິກ຺ຂຸ, ວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ອປຣິກ຺ກມເນ…ເປ… ສງ຺ຆາທິເສໂສ’’ຕິ ມາຕິກາຍໍ ອວິເສເສນ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ສາຣມ຺ຠອປຣິກ຺ກມເນປິ ສງ຺ຆາທິເສໂສວາຕິ ມິຈ຺ຉາຄາຫວິວຊ຺ຊນຕ຺ຖໍ ອາປຕ຺ຕິເຠໂທ ທສ຺ສິໂຕ, ຕສ຺ມາ ວຸຕ຺ຕານີຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ວິຠງ຺ເຄ ເອວໍ ອວຕ຺ວາ ກິມຕ຺ຖໍ ມາຕິກາຍໍ ທຸກ຺ກຏວຕ຺ຖຸ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ເຈ? ຠິກ຺ຂູ ອຠິເນຕພ຺ພາ ວຕ຺ຖຸເທສນາຍ, ເຕຫິ ຠິກ຺ຂູຫິ ວຕ຺ຖຸ ເທເສຕພ຺ພໍ. ກີທິສໍ? ອນາຣມ຺ຠໍ ສປຣິກ຺ກມນໍ, ເນຕຣໍ, ອິຕຣສ຺ມິໍ ‘‘ສາຣມ຺ເຠ ເຈ ຠິກ຺ຂຸ ວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ອປຣິກ຺ກມເນ’’ຕິ ເອວໍ ອານິສໍສວເສນ ອາຄຕຕ຺ຕາ ວຸຕ຺ຕໍ. ຍສ຺ມາ ວຕ຺ຖຸ ນາມ ອຕ຺ຖິ ສາຣມ຺ຠໍ, ອຕ຺ຖິ ອນາຣມ຺ຠໍ, ອຕ຺ຖິ ສປຣິກ຺ກມນໍ, ອຕ຺ຖິ ອປຣິກ຺ກມນໍ, ອຕ຺ຖິ ສາຣມ຺ຠໍ ສປຣິກ຺ກມນໍ, ອຕ຺ຖິ ສາຣມ຺ຠໍ ອປຣິກ຺ກມນໍ, ອຕ຺ຖິ ອນາຣມ຺ຠໍ ສປຣິກ຺ກມນໍ, ອຕ຺ຖິ ອນາຣມ຺ຠໍ ອປຣິກ຺ກມນນ຺ຕິ ພຫຸວິຘຕ຺ຕາ ວຕ຺ຖຸ ເທເສຕພ຺ພໍ ອນາຣມ຺ຠໍ ສປຣິກ຺ກມນໍ, ເນຕຣນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ກິມຕ຺ຖິກາ ປເນສາ ເທສນາຕິ ເຈ? ຄຣຸກາປຕ຺ຕິປຎ຺ຎາປນເຫຕຸປຣິວຊ຺ຊນຸປາຍຕ຺ຖາ. ວຕ຺ຖຸເທສນາຍ ຫິ ຄຣຸກາປຕ຺ຕິປຎ຺ຎາປນເຫຕຸຕ຺ຕາ ອກຕວິຎ຺ຎຕ຺ຕິ ຄິຫີນໍ ປີຬາຊນເນນ ອຕ຺ຕທຸກ຺ຂປຣທຸກ຺ຂເຫຕຸຠູໂຕ ຈ ສາຣມ຺ຠຠາໂວຕິ ເອເຕ ວຕ຺ຖຸເທສນາປເທເສນ ອຸປາເຍນ ປຣິວຊ຺ຊິຕາ ໂຫນ຺ຕິ. ນ ຫິ ຠິກ຺ຂຸ ອກປ຺ປິຍກຸຏິກຣຓຕ຺ຖໍ ຄິຫີນໍ ວາ ປີຬານິມິຕ຺ຕໍ ສາຣມ຺ຠວຕ຺ຖຸ. ກຸຏິກຣຓຕ຺ຖໍ ວາ ວຕ຺ຖຸໍ ເທເສນ຺ຕີຕິ ປຐມເມວ ສາຘິຕເມຕໍ. ໂວມິສ຺ສກາປຕ຺ຕິໂຍຕິ ທຸກ຺ກຏສງ຺ຆາທິເສສມິສ຺ສກາປຕ຺ຕິໂຍ.

໓໕໕. ຕຕ຺ຖ ‘‘ທ຺ວີຫິ ສງ຺ຆາທິເສເສຫີ’’ຕິ ວຕ຺ຕພ຺ເພ ‘‘ທ຺ວິນ຺ນໍ ສງ຺ຆາທິເສເສນາ’’ຕິ ວິຠຕ຺ຕິພ຺ຍຕ຺ຕເຍນ, ວຈນພ຺ຍຕ຺ຕເຍນ ຈ ວຸຕ຺ຕໍ. ‘‘ອາປຕ຺ຕິ ທ຺ວິນ຺ນໍ ສງ຺ຆາທິເສສານ’’ນ຺ຕິປິ ປາໂຐ.

໓໖໔. ນ ຆຏຍຕິ ຉທນເລປາຠາວໂຕ, ອນາປຕ຺ຕິ, ຕໍ ປຣໂຕ ສາຘິຍຕິ. ຉທນເມວ ສນ຺ຘາຍ ອຸລ຺ລິຕ຺ຕາວລິຕ຺ຕຕາ ວຸຕ຺ຕາຕິ. ‘‘ກຸກ຺ກຸຏຈ຺ຉິກເຄຫໍ ວຏ຺ຏຕີຕິ ວຕ຺ວາ ປຸນ ຉທນໍ ທຓ຺ຑເກຫີຕິອາທິນາ ນເຍນ ຕໍ ທສ຺ເສນ຺ເຕຫິ ຕິຓປຓ຺ຓຈ຺ຉທນາກຸຏິກາວ ວຸຕ຺ຕາ. ຕຕ຺ຖ ຉທນໍ ທຓ຺ຑເກຫິ ທີຆໂຕ ຕິຣິຍຎ຺ຈ ຊາລໍ ວິຍ ພນ຺ຘິຕ຺ວາ ຕິເຓຫິ ວາ ປຓ຺ເຓຫິ ວາ ຉາເທຕຸໍ ອຸລ຺ລິຕ຺ຕາທິຠາໂວ ຉທນເມວ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ໂຕຕິ ຍຸຕ຺ຕມິທໍ. ຕສ຺ມາ ມຕ຺ຕິກາມຍໍ ຠິຕ຺ຕິໍ ວຑ຺ຒາເປຕ຺ວາ ອຸປຣິ ອຸລ຺ລິຕ຺ຕໍ ວາ ອວລິຕ຺ຕໍ ວາ ອຸຠຍໍ ວາ ຠິຕ຺ຕິຍາ ຆຏິຕໍ ກໂຣນ຺ຕສ຺ສ ອາປຕ຺ຕິ ເອວ ວິນາປິ ຠິຕ຺ຕິເລເປນາ’’ຕິ ລິຂິຕໍ. ‘‘‘ໂສ ຈ ຉທນເມວ ສນ຺ຘາຍາ’ຕິ ປຘານວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ, ນ ເຫຏ຺ຐາຠາຄໍ ປຏິກ຺ຂິຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ວທນ຺ຕິ, ວີມໍສິຕພ຺ພໍ. ເອຕ຺ຖາຕິ ຕິຓກຸຏິກາຍ. ຍຖາສມາທິຏ຺ຐາຍາຕິ ຍຖາວຸຕ຺ຕປ຺ປກາຣນ຺ຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ‘‘ອາປຕ຺ຕິ ກາຣຸການໍ ຕິຓ຺ຓໍ ທຸກ຺ກຏານ’’ນ຺ຕິອາທິມ຺ຫິ ໂສ ສຸຓາຕິຉກ຺ກມ຺ປິ ລພ຺ຠຕິ. ອຸຠຍຕ຺ຖ ສມາທິຏ຺ຐຕ຺ຕາ ອາຓາປກສ຺ສ ອນາປຕ຺ຕິ. ອາຓຕ຺ຕສ຺ສ ຍຖາ ສມາທິຏ຺ຐໍ ອາຓາປເກນ, ຕຖາ ອກຣຓປຈ຺ຈຍາ ທຸກ຺ກຏໍ. ສເຈ ‘‘ອຫມ຺ເປຕ຺ຖ ວສາມີ’’ຕິ ອຕ຺ຕຸທ຺ເທສມ຺ປິ ກໂຣຕິ, ສງ຺ຆາທິເສໂສວ. ‘‘ກຸຏິໍ ກໂຣຖາ’’ຕິ ອວິເສເສນ ວຸຕ຺ຕຏ຺ຐາເນ ປນ ອາຓາປກສ຺ສາປິ ສງ຺ຆາທິເສໂສ ອຈິຕ຺ຕກຕ຺ຕາ ສິກ຺ຂາປທສ຺ສ.

ອຫຎ຺ຈ ວສິສ຺ສາມີຕິ ເອຕ຺ຖ ປຣສ຺ສ ຍສ຺ສ ກສ຺ສຈິ ອຸທ຺ທິຏ຺ຐສ຺ສ ອຠາວາ ອາປຕ຺ຕິ ເອວ ‘‘ກໂຣນ຺ຕສ຺ສ ວາ’’ຕິ ນິຍມິຕຕ຺ຕາ, ອນາປຕ຺ຕິ ອວິຠຕ຺ຕຕ຺ຕາ. ‘‘ອິຘ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິຊານນມຕ຺ຕເມວ ຈິຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ຈ ລິຂິຕໍ. ອນຸຄຓ຺ຐິປເທ ປນ ອຫຎ຺ຈ ວສິສ຺ສາມີຕິ ເອຕ຺ຖ ໂຍ ‘‘ມຍ຺ຫໍ ວາສາຄາຣຎ຺ຈ ຠວິສ຺ສຕີ’’ຕິ ອິຈ຺ຉຕິ, ຕສ຺ສາປຕ຺ຕິ. ໂຍ ປນ ອຸໂປສຖາຄາຣໍ ອິຈ຺ຉຕິ, ຕສ຺ສ ອນາປຕ຺ຕິ, ຕສ຺ມາ ‘‘ອຸຠຍໍ ສເມຕີ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ຈ ‘‘ວິນຍວິນິຈ຺ຉເຍ ອາຄເຕ ຄຣຸເກ ຐາຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ ວຈນໂຕ ມຫາປຈ຺ຈຣິວາທໂຕ ອິຕໂຣ ປຈ຺ຉາ ວຕ຺ຕພ຺ໂພຕິ ເຈ? ນ, ພລວຕ຺ຕາ. ‘‘ວາສາຄາຣໍ ຐເປຕ຺ວາ ສພ຺ພຕ຺ຖ, ອນາປຕ຺ຕີ’’ຕິ ວຈນໂຕ, ໂຠຊນສາລາທີນມ຺ປິ ອຕ຺ຖາຍ ອິມິນາ ກຕຕ຺ຕາ ສງ຺ກຣາ ຊາຕາ. ຍຖາ – ທ຺ເວ ຕໂຍ ‘‘ເອກໂຕ ວສິສ຺ສາມາ’’ຕິ ກໂຣນ຺ຕິ, ຣກ຺ຂຕິ ຕາວາຕິ ເອຕ຺ຖ ວິຍ. ‘‘ອິທໍ ຐານໍ ວາສາຄາຣໍ ຠວິສ຺ສຕິ, ອິທໍ ອຸໂປສຖາຄາຣ’’ນ຺ຕິ ວິຠຊິຕ຺ວາ ກເຕປິ ອາປຕ຺ຕິ ເອວ. ທ຺ວີສຸ ມຫາປຈ຺ຈຣິວາໂທ ພລວາ, ຕສ຺ມາ ‘‘ປຈ຺ຉາ ວຸຕ຺ໂຕ’’ຕິອາທິນາ ອຕີວ ປປຎ຺ຈິຕໍ. ກິໍ ເຕນ. ‘‘ອຕ຺ຕນາ ວິປ຺ປກຕໍ ອຕ຺ຕນາ ຈ ປເຣຫິ ຈ ປຣິໂຍສາເປຕີ’’ຕິອາທິນາ ນເຍນ ອປຣານິປິ ຈຕຸກ຺ການິ ຍຖາສມ຺ຠວໍ ໂຍເຊຕ຺ວາ ທສ຺ເສຕພ຺ພານິ, ເລຓາທີສຸ ກິຎ຺ຈາປິ ສງ຺ຆາທິເສເສນ ອນາປຕ຺ຕິ, ອກຕວິຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ສຕິ ຕປ຺ປຈ຺ຈຍາ ອາປຕ຺ຕິ ເອວ.

ກຸຏິກາຣສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.