ໂລກຸຕ຺ຕຣກຸສລໍ

ປກິຓ຺ຓກກຖາວຓ຺ຓນາ

ຕຕ຺ຣາຕິ ໂລກຸຕ຺ຕຣຊ຺ຌາເນ. ອຊ຺ຌຕ຺ຕຎ຺ຈາຕິ ອຸປຑ຺ຒຄາຖາຍ ອຠິນິວິສິຕພ຺ພໍ ວຸຏ຺ຐາຕພ຺ພໍ ວິປສ຺ສນາຠູມິໍ ປຎ຺ຈຘາ ອຸທ຺ທິສຕິ. ສຕ຺ຕອຏ຺ຐາທີນິ ອງ຺ຄານິ ສຕ຺ຕຏ຺ຐງ຺ຄານີຕິ ອາທິສທ຺ທສ຺ສ ໂລໂປ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ. ນິມິຕ຺ຕນ຺ຕິ ຍໂຕ ວຸຏ຺ຐານໍ, ຕານິ ນິມິຕ຺ຕປວຕ຺ຕານິ ນິມິຕ຺ຕວຈເນເນວ ອຸທ຺ທິສຕິ. ສງ຺ຂາຣຸເປກ຺ຂາຎາຓເມວ ອຣິຍມຄ຺ຄສ຺ສ ໂພຊ຺ຌງ຺ຄາທິວິເສສໍ ນິຍເມຕິ. ກສ຺ມາ? ຕໂຕ ຕໂຕ ທຸຕິຍາທິປາທກຊ຺ຌານໂຕ ອຸປ຺ປນ຺ນສ຺ສ ສສງ຺ຂາຣຸເປກ຺ຂາຎາຓສ຺ສ ປາທກຊ຺ຌານາຕິກ຺ກນ຺ຕານໍ ອງ຺ຄານໍ ອສມາປຊ຺ຊິຕຸກາມຕາວິຣາຄຠາວນາຠາວໂຕ ອິຕຣສ຺ສ ຈ ອຕພ຺ຠາວໂຕ. ເຕສມ຺ປິ ວາເທສຸ…ເປ… ວິປສ຺ສນາວ ນິຍເມຕີຕິ ເວທິຕພ຺ພາ. ກສ຺ມາ? ວິປສ຺ສນານິຍເມເນວ ຫິ ປຐມຕ຺ເຖຣວາເທປິ ອປາທກປຐມຊ຺ຌານປາທກມຄ຺ຄາ ປຐມຊ຺ຌານິກາວ ໂຫນ຺ຕິ, ອິຕເຣ ຈ ປາທກຊ຺ຌານວິປສ຺ສນານິຍເມຫິ ຕໍຕໍຌານິກາ. ເອວໍ ເສສວາເທສຸປິ ວິປສ຺ສນານິຍໂມ ຍຖາສມ຺ຠວໍ ໂຍເຊຕພ຺ໂພ.

ປກິຓ຺ຓກສງ຺ຂາເຣຕິ ປາທກຊ຺ຌານໂຕ ອຎ຺ຎສງ຺ຂາເຣ. ເຕນ ປາທກຊ຺ຌານສງ຺ຂາເຣສຸ ສມ຺ມສິເຕສຸ ວຕ຺ຕພ຺ພເມວ ນຕ຺ຖີຕິ ທສ຺ເສຕິ. ຕຕ຺ຣາປີຕິ ທຸຕິຍຕ຺ເຖຣວາເທປິ. ຕໍຕໍຌານິກຕາ ຕໍຕໍສມ຺ມສິຕສງ຺ຂາຣວິປສ຺ສນານິຍເມຫິ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຣາປິ ຫິ ວິປສ຺ສນາ ຕໍຕໍວິຣາຄາວິຣາຄຠາວນາຠາເວນ ໂສມນສ຺ສສຫຄຕາ ອຸເປກ຺ຂາສຫຄຕາ ຈ ຫຸຕ຺ວາ ຌານງ຺ຄາທິນິຍມໍ ມຄ຺ຄສ຺ສ ກໂຣຕີຕິ ເອວໍ ວິປສ຺ສນານິຍໂມ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ເວທິຕພ຺ໂພ.

ຕນ຺ຕິ ຕໍຕໍຌານສທິສຠວນໍ. ສ຺ວາຍມຕ຺ໂຖ ປາທກຊ຺ຌານສມ຺ມສິຕຊ຺ຌານຸປນິສ຺ສເຍຫິ ວິນາ ອຊ຺ຌາສຍມຕ຺ເຕນ ອສິຊ຺ຌນາ ອຸປນິສ຺ສເຍນ ວິນາ ສງ຺ກປ຺ປມຕ຺ເຕນ ສກທາຄາມິຜລາທີນໍ ອສິຊ຺ຌນທີປເກນ ນນ຺ທໂກວາເທນ (ມ. ນິ. ໓.໓໙໘ ອາທໂຍ) ທີເປຕພ຺ໂພ. ຕຕ຺ຖ ຫິ ໂສຕາປນ຺ນາຍປິ ປຣິປຸຓ຺ຓສງ຺ກປ຺ປຠາວໍ ວທນ຺ເຕນ ຠຄວຕາ ຍສ຺ສ ຍສ຺ສ ອຸປນິສ຺ສໂຍ ອຕ຺ຖິ, ຕສ຺ສ ຕສ຺ເສວ ອຊ຺ຌາສໂຍ ນິຍາມໂກ, ນາຎ຺ຎສ຺ສາຕິ ເຕນ ເຕນ ປຣິປຸຓ຺ຓສງ຺ກປ຺ປຕາ ໂຫຕິ, ນ ຕໂຕ ປຣໍ ສງ຺ກປ຺ປສພ຺ຠາເວປິ ອສິຊ຺ຌນໂຕຕິ ອຍມຕ຺ໂຖ ທີປິໂຕ ໂຫຕິ. ເອວມິຘາປິ ຍສ຺ສ ຍສ຺ສ ທຸຕິຍາທິຌານິກສ຺ສ ມຄ຺ຄສ຺ສ ຍຖາວຸຕ຺ໂຕ ອຸປນິສ຺ສໂຍ ອຕ຺ຖິ, ຕສ຺ສ ຕສ຺ເສວ ອຊ຺ຌາສໂຍ ນິຍາມໂກ, ນາຎ຺ຎສ຺ສ ສຕິປິ ຕສ຺ມິໍ ອສິຊ຺ຌນໂຕ. ອິມສ຺ມິໍ ປນ ວາເທ ປາທກສມ຺ມສິຕຊ຺ຌານຸປນິສ຺ສຍສພ຺ຠາເວ ອຊ຺ຌາສໂຍ ເອກນ຺ເຕນ ໂຫຕິ, ຕໍຕໍຜລູປນິສ຺ສຍສພ຺ຠາເວ ຕໍຕໍສງ຺ກປ຺ໂປ ວິຍາຕິ ຕທຠາວາຠາວໂຕ ອຊ຺ຌາສໂຍ ນິຍເມຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ.

ຍສ຺ມິໍ ປນ ປາທກຊ຺ຌານໍ ນຕ຺ຖີຕິ ຈຕຸຕ຺ຖຊ຺ຌານິກວຊ຺ຊານໍ ປາທການິ ໂລກິຍຊ຺ຌານານິ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ອປ຺ປນາປ຺ປຕ຺ຕິ ຈ ໂອຬາຣິກງ຺ຄາຕິກ຺ກມນຸປນິສ຺ສຍາຠາເວ ປຎ຺ຈຫິ ອງ຺ເຄຫິ ວິນາ ນ ໂຫຕີຕິ ‘‘ໂສມນສ຺ສສຫຄຕມຄ຺ໂຄ ໂຫຕີ’’ຕິ ອາຫ. ອຸເປກ຺ຂາສຫຄຕມຄ຺ໂຄຕິ ເອເຕນ ຈຕຸຕ຺ຖຊ຺ຌານິກຕາປິ ສມານາ ອນຸສຍສມຸຄ຺ຆາຏນສມຕ຺ຖສ຺ສ ນ ສງ຺ຂາຣາວເສສຕາຕິ ທສ຺ເສຕິ. ເຕ ຈ ວາທາ ນ ວິຣຸຊ຺ຌນ຺ຕິ ອຊ຺ຌາສຍວເສນ ປຎ຺ຈມຊ຺ຌານິກຕາຍ ປຐມາທິຊ຺ຌານິກຕາຍ ຈ ສມ຺ຠວໂຕຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ອຊ຺ຌາສໂຍ ຈ ສາຕ຺ຖໂກ ໂຫຕິ, ອຎ຺ຎຖາ ປາທກສມ຺ມສິຕຊ຺ຌາເນເຫວ ນິຍມສ຺ສ ສິທ຺ຘຕ຺ຕາ ອຊ຺ຌາສໂຍ ນິຍາມໂກ ວຸຈ຺ຈມາໂນ ນິຣຕ຺ຖໂກ ສິຍາຕິ. ອິຘ ປນ ອຏ຺ຐສາລິນິຍາ ນິຍາມເນ ເອກນ຺ຕິກໍ ວິປສ຺ສນາສງ຺ຂາຕໍ ອຕ຺ຖເມວ ອຸທ຺ຘຣິຕ຺ວາ ‘‘ເຕສມ຺ປິ ວາເທສຸ ອຍໍ…ເປ… ວິປສ຺ສນາວ ນິຍເມຕີ’’ຕິ ວທນ຺ເຕນ ຕໂຍເປເຕ ວາເທ ວິປສ຺ສນາວ ນິຍເມຕີຕິ ທສ຺ສິຕໍ. ຕໍຕໍວາທານຎ຺ຫິ ວິປສ຺ສນາສຫິຕານເມວ ສິທ຺ຘິ, ນາຎ຺ຎຖາຕິ ທສ຺ສິຕນ຺ຕິ.

ປເວຘຕີຕິ ໂຄຕ຺ຣຠຸສ຺ສ ປຈ຺ຈໂຍ ຠວິຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຍທິ ປຎ຺ຈມຈິຕ຺ຕກ຺ຂເຓ ຊວນໍ ປຕິຕໍ ນາມ ໂຫຕິ, ກຖໍ ຕທາ ໂຄຕ຺ຣຠຸ ຕທນນ຺ຕຣຎ຺ຈ ມຄ຺ໂຄ ຊວນສ຺ສ ປຕິຕກ຺ຂເຓ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີຕິ? ອປຸພ຺ພສ຺ສ ຊວນນ຺ຕຣສ຺ສ ປຕິຕຕາຠາວໂຕ. ຕເທວ ຫິ ຊວນໍ ອເນກກ຺ຂຕ຺ຕຸໍ ປວຕ຺ຕມານໍ ປຕິຕໍ ສິຍາຕິ, ໂຄຕ຺ຣຠຸ ປນ ອາຣມ຺ມຓນ຺ຕເຣ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ອປຸພ຺ພໍ ຊວນໍ, ຕຖາ ມຄ຺ໂຄ ຠູມນ຺ຕຣໂຕ ຈາຕິ. ນນຸ ຈ ສຕ຺ຕມຊວນເຈຕນາຍ ພລວຕາຍ ອຸປປຊ຺ຊເວທນີຍຠາໂວ ໂຫຕິ ອານນ຺ຕຣິຍຕາປີຕິ, ຕຕ຺ຖາຍໍ ອຘິປ຺ປາໂຍ ສິຍາ ‘‘ປຏິສນ຺ຘິຍາ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈຍຠາວິໂນ ວິປາກສນ຺ຕານສ຺ສ ອນນ຺ຕຣປຈ຺ຈຍຠາເວນ ອນ຺ຕິມຊວນເຈຕນາຍ ສຸສງ຺ຂຕຕ຺ຕາ ສາ ສຕ຺ຕມຊວນເຈຕນາ ອຸປປຊ຺ຊເວທນີຍາ ອານນ຺ຕຣິກາ ຈ ໂຫຕິ, ນ ອປຕິຕຊວນເຈຕນາ ວິຍ ພລວຕາຍາ’’ຕິ.

ປຸນ ອນຸໂລມໍ ຕໍ ອນຸພນ຺ເຘຍ຺ຍາຕິ ໂຄຕ຺ຣຠຸສ຺ສ ຫິ ສງ຺ຂາຣາຣມ຺ມຓຕ຺ເຕ ສຕິ ຕທປິ ອນຸໂລມເມວາຕິ ປຸຣິມອນຸໂລມໍ ວິຍ ຕໍ ຕທປິ ອຎ຺ຎໍ ອນຸໂລມໍ ອນຸພນ຺ເຘຍ຺ຍ, ນ ມຄ຺ໂຄຕິ ມຄ຺ຄວຸຏ຺ຐານເມວ ຈ ນ ຠເວຍ຺ຍ ອຕ຺ຕໂນ ສທິສາລມ຺ພນສ຺ສ ອາວຊ຺ຊນຏ຺ຐານິຍສ຺ສ ປຈ຺ຈຍສ຺ສ ອລາຠາ. ອປ຺ປຫີນຠາເວນ ປຎ຺ຈສຸ ອຸປາທານກ຺ຂນ຺ເຘສຸ ອນຸສຍິຕາ ກິເລສາ ສາ ຠູມິ ເອເຕຫິ ລທ຺ຘາຕິ ກຕ຺ວາ ຠູມິລທ຺ຘາ. ວຏ຺ຏໍ ສິໂນນ຺ຕິ ພນ຺ຘນ຺ຕີຕິ ກຕ຺ວາ ວຏ຺ຏເສຕູ ຈ, ເຕສໍ ສມຸຄ຺ຆາຕກຣຓນ຺ຕິປິ ເອຕເທວສ຺ສ ໂລຠກ຺ຂນ຺ຘາທິປທາລນໍ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຕນ຺ຕິ ປວຕ຺ຕໍ. ເອກໍ ຠວນ຺ຕິ ອນາຄາມິໂນ ອເນກກ຺ຂຕ຺ຕຸຎ຺ຈ ຕຕ຺ເຖວ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕສ຺ສ ເຫຏ຺ຐາ ອນາຄມນວເສນ ເອໂກ ຠໂວຕິ ຄເຫຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕໍ.

ອິມສ຺ສ ປນຕ຺ຖສ຺ສາຕິ ຍຖາວຸຕ຺ຕສ຺ສ ອຸປາທິນ຺ນກປວຕ຺ຕໂຕ ວຸຏ຺ຐານສ຺ສ. ອປາເຍສຸ ສຕ຺ຕມຠວໂຕ ອຸທ຺ຘໍ ສຸຄຕິຍຎ຺ຈ ວິປາກທາຍກສ຺ສ ອຠິສງ຺ຂາຣວິຎ຺ຎາຓສ຺ສ ປຈ຺ຈຍຆາໂຕ ໂສຕາປຕ຺ຕິມຄ຺ຄຎາເຓນ ອຠິສງ຺ຂາຣວິຎ຺ຎາຓສ຺ສ ນິໂຣໂຘ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ. ທ຺ວີສຸ ຠເວສູຕິ ອນາຄາມິມຄ຺ເຄ ອຠາວິເຕ ສກທາຄາມິສ຺ສ ກາມຘາຕຸຍໍ ເຍ ທ຺ເວ ຠວາ ອຸປ຺ປຊ຺ເຊຍ຺ຍຸໍ, ເຕສູຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຈລຕີຕິ ເອເຕນ ຈລນສຠາວເມວ ທສ຺ເສຕິ, ນ ອຈລນາຠາວໍ, ຕສ຺ມາ ອຈລນໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ປຸນ ຈລນໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ຕຖາຄຕສ຺ສ ຫີ’’ຕິອາທິມາຫ. ເຍປິ ວາ ກຕ຺ຖຈິ ຈຕ຺ຕາໂຣປິ ມຄ຺ເຄ ສມານປຏິປເທ ທິສ຺ວາ ສຠາວໂຕ ອຈລນເມວ ຄຓ຺ເຫຍ຺ຍຸໍ, ເຕສໍ ຕໍຄຫຓນິວາຣຓຕ຺ຖໍ ‘‘ຈລຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ນ ຈລນາວຘາຣຓຕ຺ຖນ຺ຕິ ຍຸຕ຺ຕໍ ອຸຠຍທສ຺ສນໍ. ອຖ ວາ ຍທິປິ ເກສຎ຺ຈິ ຈຕ຺ຕາໂຣປິ ມຄ຺ຄາ ສມານປຏິປທາ, ຕຖາປິ ກິເລສິນ຺ທ຺ຣິເຍຫິ ສິຊ຺ຌມານາ ປຏິປທາ ເຕສໍ ວເສນ ຈລນປກຕິກາ ເອວາຕິ ‘‘ຈລຕິ’’ຈ຺ເຈວ ວຸຕ຺ຕໍ, ນ ‘‘ນ ຈລຕີ’’ຕິ.

ໂລກຸຕ຺ຕຣກຸສລປກິຓ຺ຓກກຖາວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ປຐມມຄ຺ຄວີສຕິມຫານຍວຓ຺ຓນາ

໓໕໗. ຍສ຺ສ ປຸພ຺ພຠາເຄ ‘‘ມຄ຺ຄໍ ຠາເວມີ’’ຕິ ອຊ຺ຌາສໂຍ ປວຕ຺ໂຕ, ໂສ ມຄ຺ຄໍ ຠາເວຕິ. ເອວໍ ສພ຺ພຕ຺ຖ ອຊ຺ຌາສຍວິເສເສນ ຕໍຕໍຠາວນາວິເສໂສ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ.

໓໕໘. ຉນ຺ທາຘິປເຕຍ຺ຍນ຺ຕິອາທີສຸ ເອກຈິຕ຺ຕກ຺ຂເຓ ວຕ຺ຕມາເນສຸ ຘມ຺ເມສຸ ກຖໍ ຉນ຺ທສ຺ສ ຕໍສຫຊາຕສ຺ສ ອຘິປຕິຠາໂວ ວີຣິຍາທີນຎ຺ຈາຕິ? ອຸປນິສ຺ສຍວເສນ. ຍສ຺ສ ຫິ ສເຈ ຉນ຺ທວໂຕ ກຸສລໍ ນິປ຺ຜຊ຺ຊຕິ, ‘‘ອຫໍ ນິປ຺ຜາເທສ຺ສາມີ’’ຕິ ປວຕ຺ຕມານສ຺ສ ກຸສລໍ ນິປ຺ຜນ຺ນໍ, ຕສ຺ສ ຕໍສຫຊາໂຕ ຉນ຺ໂທ ເຕນ ປຸຣິມຸປນິສ຺ສເຍນ ວິສິຏ຺ໂຐ ສຫຊາຕຘມ຺ເມ ອຕ຺ຕໂນ ວເສ ວຕ຺ເຕຕິ. ຕສ຺ມິຎ຺ຈ ປວຕ຺ຕມາເນ ເຕ ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ, ນິວຕ຺ຕມາເນ ນິວຕ຺ຕນ຺ຕິ, ຕທນຸຣູປພລາ ຈ ໂຫນ຺ຕິ ຣາຊປຸຣິສາ ວິຍາຕິ. ເອວໍ ວີຣິຍາທີສຸ. ເສສຘມ຺ມານໍ ປນ ກຕ຺ຖຈິ ວຸຕ຺ຕປ຺ປກາຣປ຺ປວຕ຺ຕິສພ຺ຠາເວປິ ອຕໍສຠາວຕ຺ຕາ ອຘິປຕິຠາໂວ ນຕ຺ຖີຕິ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ.

ທຸຕິຍມຄ຺ຄວຓ຺ຓນາ

໓໖໑. ອາ-ກາຣສ຺ສ ຣສ຺ສຕ຺ຕໍ ກຕ຺ວາ ອຎ຺ຎິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ, ອາ-ກາໂຣ ຈ ຘມ຺ມມຣິຍາທຕ຺ໂຖ.

ຕຕິຍຈຕຸຕ຺ຖມຄ຺ຄວຓ຺ຓນາ

໓໖໒. ມຄ຺ຄງ຺ຄານິ ນ ປູເຣນ຺ຕິ ອກິຈ຺ຈກຕ຺ຕາ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິຍາຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ມາເຣນ຺ໂຕ ຄຈ຺ຉຕີຕິ ຫິ ມຄ຺ໂຄ, ນ ເຈຕາຍ ມາເຣຕພ຺ພໍ ອຕ຺ຖີຕິ. ມານສ຺ສ ທິຏ຺ຐິສທິສາ ປວຕ຺ຕິ ອຫມສ຺ມີຕິ ປວຕ຺ຕມານສ຺ສ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐາເນ ຐານໍ. ອາໂລກສ຺ເສວ ປວຕ຺ຕິກາໂລ ວິຍາຕິ ຈິຣປ຺ປວຕ຺ຕິໍ ສນ຺ຘາຍາຫ. ເອກເທສສາມຎ຺ເຎນ ຫິ ຍຖາຘິປ຺ເປເຕນ ອຸປມາ ໂຫຕີຕິ. ຂາເຣ ວາຕິ ກຏ຺ຐາທີນໍ ຂາຣຈ຺ຉາຣິກາຍໍ. ສມ຺ມທ຺ທິຕ຺ວາຕິ ກິເລເທຕ຺ວາ. ຉນ຺ໂທຕິ ຕຓ຺ຫາ. ອນຸສໂຍຕິ ຕຓ຺ຫາ ມານານຸສໂຍ ຈ. ເອຕສ຺ມິຎ຺ຈ ສຸຕ຺ເຕ ອສມູຫຕສ຺ສ ຄນ຺ຘສ຺ສ ສມຸຄ຺ຆາຏນໍ ວິຍ ອສມູຫຕມານາທິສມຸຄ຺ຆາຕໍ ທສ຺ເສນ຺ເຕນ ອຎ຺ຎມຎ຺ເຎ ກິເລເສ ປຊຫຕີຕິ ທສ຺ສິຕນ຺ຕິ ອານີຕໍ, ນ ຍຖາວຸຕ຺ຕນເຍນ ອຸປມາຍ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ນິຣນ຺ຕຣໍ ປວຕ຺ຕມາເນ ຈິຕ຺ເຕ ຕສ຺ສ ສໍກິເລສໂວທານກຣາ ສາວຊ຺ຊານວຊ຺ຊາ ເຈຕສິກາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊມານາ ຕສ຺ສງ຺ຄຠູຕາ ອວຍວາ ວິຍ ໂຫນ຺ຕີຕິ ‘‘ຈິຕ຺ຕງ຺ຄວເສນາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ.

ໂລກຸຕ຺ຕຣກຸສລວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ກຸສລກຖາວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.