໙. ມາຄຓ຺ຑິຍສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໘໔໒. ທິສ຺ວານ ຕຓ຺ຫນ຺ຕິ ມາຄຓ຺ຑິຍສຸຕ຺ຕໍ. ກາ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິ? ເອກໍ ສມຍໍ ຠຄວາ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ວິຫຣນ຺ໂຕ ປຈ຺ຈູສສມເຍ ພຸທ຺ຘຈກ຺ຂຸນາ ໂລກໍ ໂວໂລເກນ຺ໂຕ ກຸຣູສຸ ກມ຺ມາສຘມ຺ມນິຄມວາສິໂນ ມາຄຓ຺ຑິຍສ຺ສ ນາມ ພ຺ຣາຫ຺ມຓສ຺ສ ສປຊາປຕິກສ຺ສ ອຣຫຕ຺ຕູປນິສ຺ສຍໍ ທິສ຺ວາ ຕາວເທວ ສາວຕ຺ຖິໂຕ ຕຕ຺ຖ ຄນ຺ຕ຺ວາ ກມ຺ມາສຘມ຺ມສ຺ສ ອວິທູເຣ ອຎ຺ຎຕຣສ຺ມິໍ ວນສຓ຺ເຑ ນິສີທິ ສຸວຓ຺ໂຓຠາສໍ ມຸຎ຺ຈມາໂນ. ມາຄຓ຺ຑິໂຍປິ ຕງ຺ຂຓໍ ຕຕ຺ຖ ມຸຂໂຘວນຕ຺ຖໍ ຄໂຕ ສຸວຓ຺ໂຓຠາສໍ ທິສ຺ວາ ‘‘ກິໍ ອິທ’’ນ຺ຕິ ອິໂຕ ຈິໂຕ ຈ ເປກ຺ຂມາໂນ ຠຄວນ຺ຕໍ ທິສ຺ວາ ອຕ຺ຕມໂນ ອໂຫສິ. ຕສ຺ສ ກິຣ ຘີຕາ ສຸວຓ຺ຓວຓ຺ຓາ, ຕໍ ພຫູ ຂຕ຺ຕິຍກຸມາຣາທໂຍ ວາຣຍນ຺ຕາ ນ ລຠນ຺ຕິ. ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ເອວໍລທ຺ຘິໂກ ໂຫຕິ ‘‘ສມຓສ຺ເສວ ນໍ ສຸວຓ຺ຓວຓ຺ຓສ຺ສ ທສ຺ສາມີ’’ຕິ. ໂສ ຠຄວນ຺ຕໍ ທິສ຺ວາ ‘‘ອຍໍ ເມ ຘີຕາຍ ສມານວຓ຺ໂຓ, ອິມສ຺ສ ນໍ ທສ຺ສາມີ’’ຕິ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປາເທສິ. ຕສ຺ມາ ທິສ຺ວາວ ອຕ຺ຕມໂນ ອໂຫສິ. ໂສ ເວເຄນ ຆຣໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓິໍ ອາຫ – ‘‘ໂຠຕິ ໂຠຕິ ມຍາ ຘີຕາຍ ສມານວຓ຺ໂຓ ປຸຣິໂສ ທິຏ຺ໂຐ, ອລງ຺ກໂຣຫິ ທາຣິກໍ, ຕສ຺ສ ນໍ ທສ຺ສາມາ’’ຕິ. ພ຺ຣາຫ຺ມຓິຍາ ທາຣິກໍ ຄນ຺ໂຘທເກນ ນ຺ຫາເປຕ຺ວາ ວຕ຺ຖປຸປ຺ຜາລງ຺ກາຣາທີຫິ ອລງ຺ກໂຣນ຺ຕິຍາ ເອວ ຠຄວໂຕ ຠິກ຺ຂາຈາຣເວລາ ສມ຺ປຕ຺ຕາ. ອຖ ຠຄວາ ກມ຺ມາສຘມ຺ມໍ ປິຓ຺ຑາຍ ປາວິສິ.

ເຕປິ ໂຂ ຘີຕຣໍ ຄເຫຕ຺ວາ ຠຄວໂຕ ນິສິນ຺ໂນກາສໍ ອຄມໍສຸ. ຕຕ຺ຖ ຠຄວນ຺ຕໍ ອທິສ຺ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓີ ອິໂຕ ຈິໂຕ ຈ ວິໂລເກນ຺ຕີ ຠຄວໂຕ ນິສຊ຺ຊຏ຺ຐານໍ ຕິຓສນ຺ຖາຣກໍ ອທ຺ທສ. ພຸທ຺ຘານຎ຺ຈ ອຘິຏ຺ຐານພເລນ ນິສິນ຺ໂນກາໂສ ປທນິກ຺ເຂໂປ ຈ ອພ຺ຍາກຸລາ ໂຫນ຺ຕິ. ສາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓໍ ອາຫ – ‘‘ເອສ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓ, ຕສ຺ສ ຕິຓສນ຺ຖາໂຣ’’ຕິ? ‘‘ອາມ, ໂຠຕີ’’ຕິ. ‘‘ເຕນ ຫິ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓ, ອມ຺ຫາກໍ ອາຄມນກມ຺ມໍ ນ ສມ຺ປຊ຺ຊິສ຺ສຕີ’’ຕິ. ‘‘ກສ຺ມາ ໂຠຕີ’’ຕິ? ‘‘ປສ຺ສ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓ, ອພ຺ຍາກຸໂລ ຕິຓສນ຺ຖາໂຣ, ເນໂສ ກາມໂຠຄິໂນ ປຣິຠຸຕ຺ໂຕ’’ຕິ. ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ‘‘ມາ, ໂຠຕິ ມງ຺ຄເລ ປຣິເຍສິຍມາເນ ອວມງ຺ຄລໍ ອຠຓີ’’ຕິ ອາຫ. ປຸນປິ ພ຺ຣາຫ຺ມຓີ ອິໂຕ ຈິໂຕ ຈ ວິຈຣນ຺ຕີ ຠຄວໂຕ ປທນິກ຺ເຂປໍ ທິສ຺ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓໍ ອາຫ ‘‘ອຍໍ ຕສ຺ສ ປທນິກ຺ເຂໂປ’’ຕິ? ‘‘ອາມ, ໂຠຕີ’’ຕິ. ‘‘ປສ຺ສ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓ, ປທນິກ຺ເຂປໍ, ນາຍໍ ສຕ຺ໂຕ ກາເມສຸ ຄຘິໂຕ’’ຕິ. ‘‘ກຖໍ ຕ຺ວໍ ໂຠຕິ ຊານາສີ’’ຕິ ຈ ວຸຕ຺ຕາ ອຕ຺ຕໂນ ຎາຓພລໍ ທສ຺ເສນ຺ຕີ ອາຫ –

‘‘ຣຕ຺ຕສ຺ສ ຫິ ອຸກ຺ກຸຏິກໍ ປທໍ ຠເວ,

ທຸຏ຺ຐສ຺ສ ໂຫຕິ ອນຸກຑ຺ຒິຕໍ ປທໍ;

ມູຬ຺ຫສ຺ສ ໂຫຕິ ສຫສານຸປີຬິຕໍ,

ວິວຏ຺ຏຈ຺ຉທສ຺ສ ອິທມີທິສໍ ປທ’’ນ຺ຕິ. (ອ. ນິ. ອຏ຺ຐ. ໑.໑.໒໖໐-໒໖໑; ຘ. ປ. ອຏ຺ຐ. ໑.໒ ສາມາວຕີວຕ຺ຖຸ; ວິສຸທ຺ຘິ. ໑.໔໕);

ອຍຎ຺ຈຣຫິ ເຕສໍ ກຖາ ວິປ຺ປກຕາ, ອຖ ຠຄວາ ກຕຠຕ຺ຕກິຈ຺ໂຈ ຕເມວ ວນສຓ຺ຑໍ ອາຄໂຕ. ພ຺ຣາຫ຺ມຓີ ຠຄວໂຕ ວຣລກ຺ຂຓຂຈິຕໍ ພ຺ຍາມປ຺ປຠາປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ຣູປໍ ທິສ຺ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓໍ ອາຫ – ‘‘ເອສ ຕຍາ, ພ຺ຣາຫ຺ມຓ, ທິຏ຺ໂຐ’’ຕິ? ‘‘ອາມ ໂຠຕີ’’ຕິ. ‘‘ອາຄຕກມ຺ມໍ ນ ສມ຺ປຊ຺ຊິສ຺ສເຕວ, ເອວຣູໂປ ນາມ ກາເມ ປຣິຠຸຎ຺ຊິສ຺ສຕີຕິ ເນຕໍ ຐານໍ ວິຊ຺ຊຕີ’’ຕິ. ເຕສໍ ເອວໍ ວທນ຺ຕານຎ຺ເຎວ ຠຄວາ ຕິຓສນ຺ຖາຣເກ ນິສີທິ. ອຖ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ຘີຕຣໍ ວາເມນ ຫຕ຺ເຖນ ຄເຫຕ຺ວາ ກມຓ຺ຑລຸໍ ທກ຺ຂິເຓນ ຫຕ຺ເຖນ ຄເຫຕ຺ວາ ຠຄວນ຺ຕໍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ‘‘ໂຠ, ປພ຺ພຊິຕ, ຕ຺ວຎ຺ຈ ສຸວຓ຺ຓວຓ຺ໂຓ ອຍຎ຺ຈ ທາຣິກາ, ອນຸຈ຺ຉວິກາ ເອສາ ຕວ, ອິມາຫໍ ໂຠໂຕ ຠຣິຍໍ ໂປສາວນຕ຺ຖາຍ ທມ຺ມີ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ຠຄວໂຕ ສນ຺ຕິກໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ທາຕຸກາໂມ ອຏ຺ຐາສິ. ຠຄວາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓໍ ອນາລປິຕ຺ວາ ອຎ຺ເຎນ ສທ຺ຘິໍ ສລ຺ລປມາໂນ ວິຍ ‘‘ທິສ຺ວານ ຕຓ຺ຫ’’ນ຺ຕິ ອິມໍ ຄາຖໍ ອຠາສິ.

ຕສ຺ສຕ຺ໂຖ – ອຊປາລນິຄ຺ໂຣຘມູເລ ນານາຣູປານິ ນິມ຺ມິນິຕ຺ວາ ອຠິກາມມາຄຕໍ ມາຣຘີຕຣໍ ທິສ຺ວານ ຕຓ຺ຫໍ ອຣຕິໍ ຣຄຎ຺ຈ ຉນ຺ທມຕ຺ຕມ຺ປິ ເມ ເມຖຸນສ຺ມິໍ ນາໂຫສິ, ກິເມວິທໍ ອິມິສ຺ສາ ທາຣິກາຍ ມຸຕ຺ຕກຣີສປຸຓ຺ຓໍ ຣູປໍ ທິສ຺ວາ ຠວິສ຺ສຕິ ສພ຺ພຖາ ປາທາປິ ນໍ ສມ຺ຜຸສິຕຸໍ ນ ອິຈ຺ເຉ, ກຸໂຕເນນ ສໍວສິຕຸນ຺ຕິ.

໘໔໓. ຕໂຕ ມາຄຓ຺ຑິໂຍ ‘‘ປພ຺ພຊິຕາ ນາມ ມານຸສເກ ກາເມ ປຫາຍ ທິພ຺ພກາມຕ຺ຖາຍ ປພ຺ພຊນ຺ຕິ, ອຍຎ຺ຈ ທິພ຺ເພປິ ກາເມ ນ ອິຈ຺ຉຕິ, ອິທມ຺ປິ ອິຕ຺ຖິຣຕນໍ, ກາ ນຸ ອສ຺ສ ທິຏ຺ຐີ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉິຕຸໍ ທຸຕິຍໍ ຄາຖມາຫ. ຕຕ຺ຖ ເອຕາທິສໍ ເຈ ຣຕນນ຺ຕິ ທິພ຺ພິຕ຺ຖິຣຕນໍ ສນ຺ຘາຍ ຠຓຕິ, ນາຣິນ຺ຕິ ອຕ຺ຕໂນ ຘີຕຣໍ ສນ຺ຘາຍ. ທິຏ຺ຐິຄຕໍ ສີລວຕໍ ນຸ ຊີວິຕນ຺ຕິ ທິຏ຺ຐິຎ຺ຈ ສີລຎ຺ຈ ວຕຎ຺ຈ ຊີວິຕຎ຺ຈ. ຠວູປປຕ຺ຕິຎ຺ຈ ວເທສິ ກີທິສນ຺ຕິ ອຕ຺ຕໂນ ຠວູປປຕ຺ຕິຎ຺ຈ ກີທິສໍ ວທສີຕິ.

໘໔໔. ອິໂຕ ປຣາ ທ຺ເວ ຄາຖາ ວິສຊ຺ຊນປຸຈ຺ຉານເຍນ ປວຕ຺ຕຕ຺ຕາ ປາກຏສມ຺ພນ຺ຘາເຍວ. ຕາສຸ ປຐມຄາຖາຍ ສງ຺ເຂປຕ຺ໂຖ – ຕສ຺ສ ມຍ຺ຫໍ, ມາຄຓ຺ຑິຍ, ທ຺ວາສຏ຺ຐິທິຏ຺ຐິຄຕຘມ຺ເມສຸ ນິຈ຺ຉິນິຕ຺ວາ ‘‘ອິທເມວ ສຈ຺ຈໍ, ໂມຆມຎ຺ຎ’’ນ຺ຕິ ເອວໍ ອິທໍ ວທາມີຕິ ສມຸຄ຺ຄຫິຕໍ ນ ໂຫຕິ ນຕ຺ຖິ ນ ວິຊ຺ຊຕິ. ກິໍກາຣຓາ? ອຫຎ຺ຫິ ປສ຺ສນ຺ໂຕ ທິຏ຺ຐີສຸ ອາທີນວໍ ກຎ຺ຈິ ທິຏ຺ຐິໍ ອຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ສຈ຺ຈານິ ປວິຈິນນ຺ໂຕ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ຣາຄາທີນໍ ສນ຺ຕິຠາເວນ ອຊ຺ຌຕ຺ຕສນ຺ຕິສງ຺ຂາຕໍ ນິພ຺ພານເມວ ອທ຺ທສນ຺ຕິ.

໘໔໕. ທຸຕິຍຄາຖາຍ ສງ຺ເຂປຕ຺ໂຖ – ຍານິມານິ ທິຏ຺ຐິຄຕານິ ເຕຫິ ເຕຫິ ສຕ຺ເຕຫິ ວິນິຈ຺ຉິນິຕ຺ວາ ຄຫິຕຕ຺ຕາ ວິນິຈ຺ຉຍາຕິ ຈ ອຕ຺ຕໂນ ປຈ຺ຈເຍຫິ ອຠິສງ຺ຂຕຠາວາທິນາ ນເຍນ ປກປ຺ປິຕານິ ຈາຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ເຕ ຕ຺ວໍ ມຸນິ ທິຏ຺ຐິຄຕຘມ຺ເມ ອຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ອຊ຺ຌຕ຺ຕສນ຺ຕີຕິ ຍເມຕມຕ຺ຖໍ ພ຺ຣູສິ, ອາຈິກ຺ຂ ເມ, ກຖໍ ນຸ ຘີເຣຫິ ປເວທິຕໍ ກຖໍ ປກາສິຕໍ ຘີເຣຫິ ຕໍ ປທນ຺ຕິ.

໘໔໖. ອຖສ຺ສ ຠຄວາ ຍຖາ ເຍນ ອຸປາເຍນ ຕໍ ປທໍ ຘີເຣຫິ ປກາສິຕໍ, ຕໍ ອຸປາຍໍ ສປຏິປກ຺ຂໍ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ‘‘ນ ທິຏ຺ຐິຍາ’’ຕິ ຄາຖມາຫ. ຕຕ຺ຖ ‘‘ນ ທິຏ຺ຐິຍາ’’ຕິອາທີຫິ ທິຏ຺ຐິສຸຕິອຏ຺ຐສມາປຕ຺ຕິຎາຓພາຫິຣສີລພ຺ພຕານິ ປຏິກ຺ຂິປຕິ. ‘‘ສຸທ຺ຘິມາຫາ’’ຕິ ເອຕ຺ຖ ວຸຕ຺ຕໍ ອາຫ-ສທ຺ທໍ ສພ຺ພຕ຺ຖ ນກາເຣນ ສທ຺ຘິໍ ໂຍເຊຕ຺ວາ ປຸຣິສພ຺ຍຕ຺ຕຍໍ ກຕ຺ວາ ‘‘ທິຏ຺ຐິຍາ ສຸທ຺ຘິໍ ນາຫໍ ກເຖມີ’’ຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ. ຍຖາ ເຈຕ຺ຖ, ເອວໍ ອຸຕ຺ຕຣປເທສຸປິ. ຕຕ຺ຖ ຈ ອທິຏ຺ຐິຍາ ນາຫາຕິ ທສວຕ຺ຖຸກໍ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິໍ ວິນາ ນ ກເຖມິ. ຕຖາ ອສ຺ສຸຕິຍາຕິ ນວງ຺ຄໍ ສວນໍ ວິນາ. ອຎາຓາຕິ ກມ຺ມສ຺ສ ກຕສຈ຺ຈານຸໂລມິກຎາຓໍ ວິນາ. ອສີລຕາຕິ ປາຕິໂມກ຺ຂສໍວຣໍ ວິນາ. ອພ຺ພຕາຕິ ຘຸຕງ຺ຄວຕໍ ວິນາ. ໂນປິ ເຕນາຕິ ເຕສຸ ເອກເມເກນ ທິຏ຺ຐິອາທິມຕ຺ເຕນາປິ ໂນ ກເຖມີຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ. ເອເຕ ຈ ນິສ຺ສຊ຺ຊ ອນຸຄ຺ຄຫາຍາຕິ ເອເຕ ຈ ປຸຣິເມ ທິຏ຺ຐິອາທິເຠເທ ກຓ຺ຫປກ຺ຂິເຍ ຘມ຺ເມ ສມຸຄ຺ຆາຕກຣເຓນ ນິສ຺ສຊ຺ຊ, ປຈ຺ຉິເມ ອທິຏ຺ຐິອາທິເຠເທ ສຸກ຺ກປກ຺ຂິເຍ ອຕມ຺ມຍຕາປຊ຺ຊເນນ ອນຸຄ຺ຄຫາຍ. ສນ຺ໂຕ ອນິສ຺ສາຍ ຠວໍ ນ ຊປ຺ເປຕິ ອິມາຍ ປຏິປຕ຺ຕິຍາ ຣາຄາທິວູປສເມນ ສນ຺ໂຕ ຈກ຺ຂາທີສຸ ກຎ຺ຈິ ຘມ຺ມໍ ອນິສ຺ສາຍ ເອກມ຺ປິ ຠວໍ ອປິເຫຕຸໍ ອປຕ຺ເຖຕຸໍ ສມຕ຺ໂຖ ສິຍາ, ອຍມສ຺ສ ອຊ຺ຌຕ຺ຕສນ຺ຕີຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ.

໘໔໗. ເອວໍ ວຸຕ຺ເຕ ວຈນຕ຺ຖໍ ອສລ຺ລກ຺ເຂນ຺ໂຕ ມາຄຓ຺ຑິໂຍ ‘‘ໂນ ເຈ ກິຣາ’’ຕິ ຄາຖມາຫ. ຕຕ຺ຖ ທິຏ຺ຐາທີນິ ວຸຕ຺ຕນຍາເນວ. ກຓ຺ຫປກ຺ຂິຍານິເຍວ ປນ ສນ຺ຘາຍ ອຸຠຍຕ຺ຣາປິ ອາຫ. ອາຫ-ສທ຺ທໍ ປນ ໂນເຈກິຣ-ສທ຺ເທນ ໂຍເຊຕ຺ວາ ‘‘ໂນ ເຈ ກິຣາຫ ໂນ ເຈ ກິຣ ກເຖສີ’’ຕິ ເອວໍ ອຕ຺ໂຖ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ. ໂມມຸຫນ຺ຕິ ອຕິມູຬ຺ຫໍ, ໂມຫນໍ ວາ. ປຈ຺ເຈນ຺ຕີຕິ ຊານນ຺ຕິ.

໘໔໘. ອຖສ຺ສ ຠຄວາ ຕໍ ທິຏ຺ຐິໍ ນິສ຺ສາຍ ປຸຈ຺ຉໍ ປຏິກ຺ຂິປນ຺ໂຕ ‘‘ທິຏ຺ຐິຎ຺ຈ ນິສ຺ສາຍາ’’ຕິ ຄາຖມາຫ. ຕສ຺ສຕ຺ໂຖ – ຕ຺ວໍ, ມາຄຓ຺ຑິຍ, ທິຏ຺ຐິໍ ນິສ຺ສາຍ ປຸນປ຺ປຸນໍ ປຸຈ຺ຉມາໂນ ຍານິ ເຕ ທິຏ຺ຐິຄຕານິ ສມຸຄ຺ຄຫິຕານິ, ເຕສ຺ເວວ ສມຸຄ຺ຄຫີເຕສຸ ເອວໍ ປໂມຫໍ ອາຄໂຕ, ອິໂຕ ຈ ມຍາ ວຸຕ຺ຕອຊ຺ຌຕ຺ຕສນ຺ຕິໂຕ ປຏິປຕ຺ຕິໂຕ ຘມ຺ມເທສນໂຕ ວາ ອຓຸມ຺ປິ ຍຸຕ຺ຕສຎ຺ຎໍ ນ ປສ຺ສສິ, ເຕນ ກາຣເຓນ ຕ຺ວໍ ອິມໍ ຘມ຺ມໍ ໂມມຸຫໂຕ ປສ຺ສສີຕິ.

໘໔໙. ເອວໍ ສມຸຄ຺ຄຫິເຕສຸ ປໂມເຫນ ມາຄຓ຺ຑິຍສ຺ສ ວິວາທາປຕ຺ຕິໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ອິທານິ ເຕສຸ ອຎ຺ເຎສຸ ຈ ຘມ຺ເມສຸ ວິຄຕປ຺ປໂມຫສ຺ສ ອຕ຺ຕໂນ ນິພ຺ພິວາທຕໍ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ‘‘ສໂມ ວິເສສີ’’ຕິ ຄາຖມາຫ. ຕສ຺ສຕ຺ໂຖ – ໂຍ ເອວໍ ຕິວິຘມາເນນ ວາ ທິຏ຺ຐິຍາ ວາ ມຎ຺ຎຕິ, ໂສ ເຕນ ມາເນນ ຕາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ເຕນ ວາ ປຸຄ຺ຄເລນ ວິວເທຍ຺ຍ. ໂຍ ປນ ອມ຺ຫາທິໂສ ອິມາສຸ ຕີສຸ ວິຘາສຸ ອວິກມ຺ປມາໂນ, ສໂມ ວິເສສີຕິ ນ ຕສ຺ສ ໂຫຕິ, ນ ຈ ຫີໂນຕິ ປາຐເສໂສ.

໘໕໐. ກິຎ຺ຈ ຠິຍ຺ໂຍ – ສຈ຺ຈນ຺ຕິ ໂສຕິ ຄາຖາ. ຕສ຺ສຕ຺ໂຖ – ໂສ ເອວຣູໂປ ປຫີນມານທິຏ຺ຐິໂກ ມາທິໂສ ພາຫິຕປາປຕ຺ຕາທິນາ ນເຍນ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ‘‘ອິທເມວ ສຈ຺ຈ’’ນ຺ຕິ ກິໍ ວເທຍ຺ຍ ກິໍ ວຕ຺ຖຸໍ ຠເຓຍ຺ຍ, ເກນ ວາ ກາຣເຓນ ຠເຓຍ຺ຍ, ‘‘ມຍ຺ຫໍ ສຈ຺ຈໍ, ຕຸຍ຺ຫໍ ມຸສາ’’ຕິ ວາ ເກນ ມາເນນ ທິຏ຺ຐິຍາ ປຸຄ຺ຄເລນ ວາ ວິວເທຍ຺ຍ? ຍສ຺ມິໍ ມາທິເສ ຂີຓາສເວ ‘‘ສທິໂສຫມສ຺ມີ’’ຕິ ປວຕ຺ຕິຍາ ສມໍ ວາ, ອິຕຣທ຺ວຍຠາເວນ ປວຕ຺ຕິຍາ ວິສມໍ ວາ ມຎ຺ຎິຕໍ ນຕ຺ຖິ, ໂສ ສມານາທີສຸ ເກນ ວາທໍ ປຏິສໍຍຸເຊຍ຺ຍ ປຏິປ຺ຜເຣຍ຺ຍາຕິ. ນນຸ ເອກໍເສເນວ ເອວຣູໂປ ປຸຄ຺ຄໂລ – ໂອກໍ ປຫາຍາຕິ ຄາຖາ?

໘໕໑. ຕຕ຺ຖ ໂອກໍ ປຫາຍາຕິ ຣູປວຕ຺ຖາທິວິຎ຺ຎາຓສ຺ສ ໂອກາສໍ ຕຕ຺ຣ ຉນ຺ທຣາຄປ຺ປຫາເນນ ຉຑ຺ເຑຕ຺ວາ. ອນິເກຕສາຣີຕິ ຣູປນິມິຕ຺ຕນິເກຕາທີນິ ຕຓ຺ຫາວເສນ ອສຣນ຺ໂຕ. ຄາເມ ອກຸພ຺ພໍ ມຸນິ ສນ຺ຖວານີຕິ ຄາເມ ຄິຫິສນ຺ຖວານິ ອກໂຣນ຺ໂຕ. ກາເມຫິ ຣິຕ຺ໂຕຕິ ກາເມສຸ ຉນ຺ທຣາຄາຠາເວນ ສພ຺ພກາເມຫິ ປຸຖຸຠູໂຕ. ອປຸເຣກ຺ຂຣາໂນຕິ ອາຍຕິໍ ອຕ຺ຕຠາວໍ ອນຠິນິພ຺ພຕ຺ເຕນ຺ໂຕ. ກຖໍ ນ ວິຄ຺ຄຍ຺ຫ ຊເນນ ກຍິຣາຕິ ຊເນນ ສທ຺ຘິໍ ວິຄ຺ຄາຫິກກຖໍ ນ ກເຖຍ຺ຍ. ໂສ ເອວຣູໂປ – ເຍຫິ ວິວິຕ຺ໂຕຕິ ຄາຖາ.

໘໕໒. ຕຕ຺ຖ ເຍຫີຕິ ເຍຫິ ທິຏ຺ຐິຄເຕຫິ. ວິວິຕ຺ໂຕ ວິຈເຣຍ຺ຍາຕິ ຣິຕ຺ໂຕ ຈເຣຍ຺ຍ. ນ ຕານິ ອຸຄ຺ຄຍ຺ຫ ວເທຍ຺ຍ ນາໂຄຕິ ‘‘ອາຄຸໍ ນ ກໂຣຕີ’’ຕິອາທິນາ (ຈູຬນິ. ຠທ຺ຣາວຸຘມາຓວປຸຈ຺ຉານິທ຺ເທສ ໗໐; ປາຣາຍນານຸຄີຕິຄາຖານິທ຺ເທສ ໑໐໒) ນເຍນ ນາໂຄ ຕານິ ທິຏ຺ຐິຄຕານິ ອຸຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ນ ວເທຍ຺ຍ. ຊລມ຺ພຸຊນ຺ຕິ ຊລສຎ຺ຎິເຕ ອມ຺ພຸມ຺ຫິ ຊາຕໍ ກຓ຺ຏກນາຬໍ ວາຣິຊໍ, ປທຸມນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ຍຖາ ຊເລນ ປງ຺ເກນ ຈ ນູປລິຕ຺ຕນ຺ຕິ ຕໍ ປທຸມໍ ຍຖາ ຊເລນ ຈ ປງ຺ເກນ ຈ ອນຸປລິຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ, ເອວໍ ມຸນິ ສນ຺ຕິວາໂທ ອຄິທ຺ໂຘຕິ ເອວໍ ອຊ຺ຌຕ຺ຕສນ຺ຕິວາໂທ ມຸນິ ເຄຘາຠາເວນ ອຄິທ຺ໂຘ. ກາເມ ຈ ໂລເກ ຈ ອນູປລິຕ຺ໂຕຕິ ທຸວິເຘປິ ກາເມ ອປາຍາທິເກ ຈ ໂລເກ ທ຺ວີຫິປິ ເລເປຫິ ອນຸປລິຕ຺ໂຕ ໂຫຕິ.

໘໕໓. ກິຎ຺ຈ ຠິຍ຺ໂຍ – ນ ເວທຄູຕິ ຄາຖາ. ຕຕ຺ຖ ນ ເວທຄູ ທິຏ຺ຐິຍາຍໂກຕິ ຈຕຸມຄ຺ຄເວທຄູ ມາທິໂສ ທິຏ຺ຐິຍາຍໂກ ນ ໂຫຕິ, ທິຏ຺ຐິຍາ ຄຈ຺ຉນ຺ໂຕ ວາ, ຕໍ ສາຣໂຕ ປຈ຺ເຈນ຺ໂຕ ວາ ນ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຖ ວຈນຕ຺ໂຖ – ຍາຍຕີຕິ ຍາຍໂກ, ກຣຓວຈເນນ ທິຏ຺ຐິຍາ ຍາຕີຕິ ທິຏ຺ຐິຍາຍໂກ. ອຸປໂຍຄຕ຺ເຖ ສາມິວຈເນນ ທິຏ຺ຐິຍາ ຍາຕີຕິປິ ທິຏ຺ຐິຍາຍໂກ. ນ ມຸຕິຍາ ສ ມານເມຕີຕິ ມຸຕຣູປາທິເຠທາຍ ມຸຕິຍາປິ ໂສ ມານໍ ນ ເອຕິ. ນ ຫິ ຕມ຺ມໂຍ ໂສຕິ ຕຓ຺ຫາທິຏ຺ຐິວເສນ ຕມ຺ມໂຍ ໂຫຕິ ຕປ຺ປຣາຍໂຓ, ອຍໍ ປນ ນ ຕາທິໂສ. ນ ກມ຺ມຸນາ ໂນປິ ສຸເຕນ ເນຍ຺ໂຍຕິ ປຸຎ຺ຎາຠິສງ຺ຂາຣາທິນາ ກມ຺ມຸນາ ວາ ສຸຕສຸທ຺ຘິອາທິນາ ສຸເຕນ ວາ ໂສ ເນຕພ຺ໂພ ນ ໂຫຕິ. ອນູປນີໂຕ ສ ນິເວສເນສູຕິ ໂສ ທ຺ວິນ຺ນມ຺ປິ ອຸປຍານໍ ປຫີນຕ຺ຕາ ສພ຺ເພສຸ ຕຓ຺ຫາທິຏ຺ຐິນິເວສເນສຸ ອນູປນີໂຕ. ຕສ຺ສ ຈ ເອວໍວິຘສ຺ສ – ສຎ຺ຎາວິຣຕ຺ຕສ຺ສາຕິ ຄາຖາ.

໘໕໔. ຕຕ຺ຖ ສຎ຺ຎາວິຣຕ຺ຕສ຺ສາຕິ ເນກ຺ຂມ຺ມສຎ຺ຎາປຸພ຺ພງ຺ຄມາຍ ຠາວນາຍ ປຫີນກາມາທິສຎ຺ຎສ຺ສ. ອິມິນາ ປເທນ ອຸຠໂຕຠາຄວິມຸຕ຺ໂຕ ສມຖຍານິໂກ ອຘິປ຺ເປໂຕ. ປຎ຺ຎາວິມຸຕ຺ຕສ຺ສາຕິ ວິປສ຺ສນາປຸພ຺ພງ຺ຄມາຍ ຠາວນາຍ ສພ຺ພກິເລເສຫິ ວິມຸຕ຺ຕສ຺ສ. ອິມິນາ ສຸກ຺ຂວິປສ຺ສໂກ ອຘິປ຺ເປໂຕ. ສຎ຺ຎຎ຺ຈ ທິຏ຺ຐິຎ຺ຈ ເຍ ອຄ຺ຄເຫສຸໍ, ເຕ ຆຏ຺ຏຍນ຺ຕາ ວິຈຣນ຺ຕິ ໂລເກຕິ ເຍ ກາມສຎ຺ຎາທິກໍ ສຎ຺ຎໍ ອຄ຺ຄເຫສຸໍ, ເຕ ວິເສສໂຕ ຄຫຏ຺ຐາ ກາມາຘິກຣຓໍ, ເຍ ຈ ທິຏ຺ຐິໍ ອຄ຺ຄເຫສຸໍ, ເຕ ວິເສສໂຕ ປພ຺ພຊິຕາ ຘມ຺ມາຘິກຣຓໍ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ຆຏ຺ເຏນ຺ຕາ ວິຈຣນ຺ຕີຕິ. ເສສເມຕ຺ຖ ຍໍ ອວຸຕ຺ຕໍ, ຕໍ ວຸຕ຺ຕານຸສາເຣເນວ ເວທິຕພ຺ພໍ. ເທສນາປຣິໂຍສາເນ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ຈ ພ຺ຣາຫ຺ມຓີ ຈ ປພ຺ພຊິຕ຺ວາ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປາປຸຓິໍສູຕິ.

ປຣມຕ຺ຖໂຊຕິກາຍ ຂຸທ຺ທກ-ອຏ຺ຐກຖາຍ

ສຸຕ຺ຕນິປາຕ-ອຏ຺ຐກຖາຍ ມາຄຓ຺ຑິຍສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.