២. វិលេខនសិក្ខាបទវណ្ណនា

៤៣៨. ទុតិយេ អលជ្ជិតាតិ អលជ្ជិតាយ. ឯវំ សេសេសុបិ. សញ្ចិច្ច អាបត្តិំ អាបជ្ជតីតិអាទិ ភិក្ខុភិក្ខុនីនញ្ញេវ វុត្តំ អលជ្ជិលក្ខណំ, សាមណេរាទីនំ, បន គហដ្ឋានញ្ច សាធារណវសេន យថាសកំ សិក្ខាបទវីតិក្កមនបដិគូហនាទិតោ វេទិតព្ពំ. លជ្ជិលក្ខណេបិ ឯសេវ នយោ. កិញ្ចាបិ កុក្កុច្ចេ ឧប្បន្នេបិ មទ្ទិត្វា ករោន្តោ, កប្បិយេ អកប្បិយសញ្ញិតាយ ករោន្តោបិ តង្ខណិកាយ អលជ្ជិតាយ ឯវំ ករោន្តិ. តថាបិ កុក្កុច្ចាទិភេទេ វិសុំ គហិតាតិ ទដ្ឋព្ពំ.

វជ្ជិបុត្តកា ទសវត្ថុទីបកា. បរូបហារអញ្ញាណកង្ខាបរវិតារណាទិវាទាតិ ឯត្ថ អរហត្តំ បដិជានន្តានំ កុហកានំ សុក្កវិស្សដ្ឋិំ ទិស្វា ‘‘មារកាយិកា ទេវតា អសុចិំ ឧបសំហរន្តី’’តិគាហិនោ បរូបហារវាទា នាម. អរហតោ សព្ពេសំ ឥត្ថិបុរិសាទីនំ នាមាទិអជាននេ អញ្ញាណំ, តត្ថ សន្និដ្ឋានភាវេន កង្ខា, បរតោ សុត្វា នាមាទិជាននេន បរវិតារណោ អត្ថីតិវាទិនោ អញ្ញាណវាទា, កង្ខាវាទា, បរវិតារណវាទា ច តេសំ, មហាសង្ឃិកាទីនញ្ច វិភាគោ កថាវត្ថុប្បករណេ វុត្តោ.

ចត្តារោ មគ្គា ច ផលានិ ចាតិ ឯត្ថ ច-ការេន អភិញ្ញាបដិសម្ភិទាបិ សង្គហិតាតិ ទដ្ឋព្ពំ. កេចីតិ បរិយត្តិធរា ធម្មកថិកា. បុន កេចីតិ បដិបត្តិធរា បំសុកូលិកត្ថេរា. ឥតរេ បនាតិអាទីសុ អយំ អធិប្បាយោ – ធម្មកថិកត្ថេរា បន បំសុកូលិកត្ថេរេហិ អាភតំ សុត្តំ សុត្វា –

‘‘យាវ តិដ្ឋន្តិ សុត្តន្តា, វិនយោ យាវ ទិប្បតិ;

តាវ ទក្ខន្តិ អាលោកំ, សូរិយេ អព្ភុដ្ឋិតេ យថា.

‘‘សុត្តន្តេសុ អសន្តេសុ, បមុដ្ឋេ វិនយម្ហិ ច;

តមោ ភវិស្សតិ លោកេ, សូរិយេ អត្ថង្គតេ យថា.

‘‘សុត្តន្តេ រក្ខិតេ សន្តេ, បដិបត្តិ ហោតិ រក្ខិតា;

បដិបត្តិយំ ឋិតោ ធីរោ, យោគក្ខេមា ន ធំសតី’’តិ. (អ. និ. អដ្ឋ. ១.១.១៣០) –

ឥទំ សុត្តំ អាហរិត្វា អត្តនោវ វាទំ បតិដ្ឋបេន្តា បារាជិកានាបជ្ជនវសេន ឋិតា បដិបត្តិសង្គហិតា បរិយត្តិយេវ មូលន្តិ អាហំសូតិ. តេនាហ ‘‘សចេ បញ្ច ភិក្ខូ ចត្តារិ បារាជិកានិ រក្ខណកា…បេ… សាសនំ វុឌ្ឍិំ វិរុឡ្ហិំ គមយិស្សន្តី’’តិ. ឯតេន ច បរិក្ខីណេ កាលេ លជ្ជិគណំ អលភន្តេន វិនយធរេន អលជ្ជិនោបិ បកតត្តេ សង្គហេត្វា តេហិ សហ ធម្មាមិសសម្ភោគំ សំវាសំ ករោន្តេន ពហូ កុលបុត្តេ ឧបសម្បាទេត្វា សាសនំ បគ្គហេតុំ វដ្ដតីតិ ឥទំ សិជ្ឈតីតិ ទដ្ឋព្ពំ. គរហិតុកាមតា, ឧបសម្បន្នស្ស សន្តិកេ សិក្ខាបទវិវណ្ណនន្តិ ទ្វេ អង្គានិ.

វិលេខនសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.