៤. បុរាណចីវរសិក្ខាបទវណ្ណនា

៥០៣-៥០៥. ភត្តវិស្សគ្គន្តិ ភត្តកិច្ចាធិដ្ឋានំ. ភត្តកិច្ចាធិដ្ឋានវិភាគន្តិ បោរាណា. តត្ថ នាម ត្វន្តិ តត្ថ តយា កតកម្មេ ឯវំ អកត្តព្ពេ សតិ ធោវាបិស្សសិ នាម. អថ វា សោ នាម ត្វន្តិ អត្ថោ. ឧភតោសង្ឃេ ឧបសម្បន្នាតិ ភិក្ខូនំ សន្តិកេ ឧបសម្បទាយ បដិក្ខិត្តត្តា តទនុបសង្គភយា ឯវំ វុត្តន្តិ វេទិតព្ពំ. ‘‘បុរាណចីវរ’’ន្តិ ឯត្ថ បុរាណភាវទីបនត្ថមេវ ‘‘សកិំ និវត្ថម្បិ សកិំ បារុតម្បី’’តិ វុត្តំ, តស្មា ‘‘ចីវរំ នាម ឆន្នំ ចីវរានំ អញ្ញតរំ ចីវរំ វិកប្បនុបគំ បច្ឆិម’’ន្តិ វចនស្ស ឱកាសោ ន ជាតោតិ ឯកេ. យស្មា វិកប្បនុបគបច្ឆិមំ ឥធ នាធិប្បេតំ, និវាសនបារុបនុបគមេវាធិប្បេតំ, តេនេវ និសីទនបច្ចត្ថរណេ ទុក្កដំ វុត្តំ, តស្មា ន វុត្តន្តិ ឯកេ. ជាតិប្បមាណាវចនតោ យំ កិញ្ចិ បុរាណវត្ថំ ធោវាបេន្តស្ស និស្សគ្គិយមេវ, តេនេវ ‘‘អនាបត្តិ ចីវរំ ឋបេត្វា អញ្ញំ បរិក្ខារំ ធោវាបេតី’’តិ វុត្តំ. ថវិកម្បិ ហិ អសុចិមក្ខិតំ បរិភុត្តំ ធោវាបេតិ, និស្សគ្គិយមេវ ឱឡារិកត្តា, អប្បតិរូបត្តា ច. តេនេវ កង្ខាវិតរណិយំ ឥមស្មិំ ឋានេ ចីវរបរិច្ឆេទោ ន វុត្តោតិ ឯកេ, វិចារេត្វា យុត្តតរំ គហេតព្ពំ. ‘‘រជិត្វា កប្បំ កត្វាតិ កប្បិយំ កតមេវ និវាសេតុំ, បារុបិតុំ វា វដ្ដតិ, នេតរ’’ន្តិ វុត្តំ. ឥមិនា ច មជ្ឈិមត្ថេរវាទោ ឧបត្ថម្ភិតោ ហោតិ, នោបត្ថម្ភិតោ. រជិត្វាតិអាទិ បន វិនយវិធិទស្សនត្ថំ វុត្តន្តិ មម តក្កោ. យថា អញ្ញាតិកាយ អញ្ញាតិកសញ្ញីវារេ តីណិ ចតុក្កានិ, ឯវំ វេមតិកញាតិកវារេសុ ចាតិ នវ ចតុក្កានិ ហោន្តិ. ឯត្ថាហ – ឯកវារំ ធោវិត្វា ធោវនេសុ ធុរំ និក្ខិបិត្វា បុន ‘‘ទុទ្ធោត’’ន្តិ មញ្ញមានា ធោវតិ, អនាបត្តិយា ភវិតព្ពំ, ទុតិយវារំ អវុត្តា ធោវតិ នាម ហោតីតិ? វុច្ចតេ – សចេ ភិក្ខុ ‘‘អលំ ឯត្តាវតា ធោតេនា’’តិ បដិក្ខិបតិ, បុន ធោវន្តី អវុត្តា ធោវតិ នាមាតិ យុជ្ជតិ. នោ ចេ, វុត្តាវ ហោតីតិ វេទិតព្ពំ. ភិក្ខុស្ស លិង្គបរិវត្តនេ ឯកតោឧបសម្បន្នាយ វសេន អាបត្តិ សាកិយានីនំ វិយ.

៥០៦. ឯកេន វត្ថុនាតិ យេន កេនចិ បឋមេន. ‘‘តិណ្ណំ ចតុក្កានំ វសេនា’’តិ បាឋោ. ភិក្ខូនំ សន្តិកេ អដ្ឋវាចិកាយ ឧបសម្បន្នាយ បាកដត្តា តំ អវត្វា សាកិយានិយោវ វុត្តា អបាកដត្តា.

បុរាណចីវរសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.