៥៦. វច្ឆា

តរោ ហោតីតិ វុត្តេបិ តេហិ តរោ ហោតីតិ វិញ្ញាយតិ, វច្ឆាទីហីតិ សុតត្តា បន វច្ឆាទីនន្តិ ច វិញ្ញាយតីតិ វច្ឆាទីនន្តិអាទិនា វុត្តិគន្ថោបទស្សនំ. ននុ តនុត្តេ វវច្ឆាទីហិ បច្ចយោ វិធីយតេ, យេ ច សរីរេន កិសាវច្ឆាទយោ, តត្រាប្យវិសេសេន បយោគោ បសជ្ជតិ [បយោបសជ្ជនេ (បោត្ថកេ)] វិសេសានុបាទានតោ, តស្មា កថមត្រ សភាវស្សេវ តនុត្តំ វិញ្ញាយតេ យេនេវំ វិវដមិច្ចាហ- ‘វច្ឆាទិសទ្ទាន’ មិច្ច-ទិ, វច្ឆាទីហិ បកតីតិ បច្ចយេ វិធីយមានេ តាសំ បវត្តិនិមិត្តំ វយោវិសេសាទិ, យស្មិំ សតិ វច្ឆាទយោ សទ្ទា ទព្ពេ-ភិនិវិសន្តេ, តំ បច្ចយា-សន្នំ, ន ច កិសត្តស្ស ភាវា ទព្ពេ វច្ឆាទិសទ្ទា បវត្តន្តេ. អតោ តស្សេវ សទ្ទប្បវត្តិនិមិត្តស្ស តនុត្តេ យុត្តំ បច្ចយេន ភវិតុំ, (ន) តនុត្តមត្តេតិ មញ្ញតេ. បវត្តិនិមិត្តំ សម្ពន្ធិ អាសន្នន្តិ សមានាធិករណានិ.

វច្ឆោ បឋមវយោ, តស្ស តនុត្តំ ទុតិយវយប្បត្តិ. ទុតិយញ្ហិ វយំ បប្បោន្តស្ស វច្ឆស្ស បឋមោ វយោ វច្ឆសទ្ទស្ស បវត្តិនិមិត្តំ កិញ្ចិមត្តាវសេសំ ភវតិ អមុមេវាហ-‘សុសុត្តស្សេ’ច្ចាទិនា. ឧក្ខោតរុណោទុតិយវយប្បត្តោ វុច្ចតេ, តស្ស តនុត្តំ តតិយវយប្បត្តិ. តតិយញ្ហិ វយប្បត្តកាលេ ទុតិយស្ស វយស្ស ឧក្ខសទ្ទប្បវត្តិ និមិត្តស្ស កិញ្ចិមត្តា វសេសតោ [វសិស្សតេ (បោត្ថកេ)] ជាតិសង្ករត្តា គទ្ទភជាតិយា វឡវាជាតិយា ច មិស្សត្តា. ភារវាហកត្តម្បតិ យោ សមត្ថោ, សោ ឧសភោត្យុច្ចតេ, យទាតុ តស្ស ភារវាហកត្តេ សាមត្ថិយំ មន្ទំ ភវតិ បរិក្ខីណំ, តទា តនុត្តម្ភវតីត្យាហ- ‘សាមត្ថិយស្ស តនុត្តំ អប្បពលតា’តិ.