੪. ਸੋਮਮਿਤ੍ਤਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

ਪਰਿਤ੍ਤਂ ਦਾਰੁਨ੍ਤਿ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸੋਮਮਿਤ੍ਤਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਗਾਥਾ. ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਅਯਮ੍ਪਿ ਪੁਰਿਮਬੁਦ੍ਧੇਸੁ ਕਤਾਧਿਕਾਰੋ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਭਵੇ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਉਪਚਿਨਨ੍ਤੋ ਸਿਖਿਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਕਾਲੇ ਕੁਲਗੇਹੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਬੁਦ੍ਧਗੁਣੇ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪਸਨ੍ਨਮਾਨਸੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਕਿਂਸੁਕਰੁਕ੍ਖਂ ਪੁਪ੍ਫਿਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਆਕਾਸੇ ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਪੂਜੇਸਿ. ਸੋ ਤੇਨ ਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮੇਨ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸੇਸੁ ਸਂਸਰਨ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਸੋਮਮਿਤ੍ਤੋਤਿ ਲਦ੍ਧਨਾਮੋ ਤਿਣ੍ਣਂ ਵੇਦਾਨਂ ਪਾਰਗੂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵਿਮਲੇਨ ਨਾਮ ਥੇਰੇਨ ਕਤਪਰਿਚਯਤ੍ਤਾ ਅਭਿਣ੍ਹਂ ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸਾਸਨੇ ਲਦ੍ਧਪ੍ਪਸਾਦੋ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਲਦ੍ਧੂਪਸਮ੍ਪਦੋ ਵਤ੍ਤਪਟਿਵਤ੍ਤਂ ਪੂਰੇਨ੍ਤੋ ਵਿਚਰਤਿ. ਵਿਮਲਤ੍ਥੇਰੋ ਪਨ ਕੁਸੀਤੋ ਮਿਦ੍ਧਬਹੁਲੋ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਂ ਵੀਤਿਨਾਮੇਤਿ. ਸੋਮਮਿਤ੍ਤੋ ‘‘ਕੁਸੀਤਂ ਨਾਮ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਕੋ ਗੁਣੋ’’ਤਿ ਤਂ ਪਹਾਯ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਤ੍ਥੇਰਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਓਵਾਦੇ ਠਤ੍ਵਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਨਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਅਰਹਤ੍ਤੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਸਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਅਪਦਾਨੇ (ਅਪ. ਥੇਰ ੨.੫੦.੨੫-੩੦) –

‘‘ਕਿਂਸੁਕਂ ਪੁਪ੍ਫਿਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ, ਪਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾਨ ਅਞ੍ਜਲਿਂ;

ਬੁਦ੍ਧਸੇਟ੍ਠਂ ਸਰਿਤ੍ਵਾਨ, ਆਕਾਸੇ ਅਭਿਪੂਜਯਿਂ.

‘‘ਤੇਨ ਕਮ੍ਮੇਨ ਸੁਕਤੇਨ, ਚੇਤਨਾਪਣਿਧੀਹਿ ਚ;

ਜਹਿਤ੍ਵਾ ਮਾਨੁਸਂ ਦੇਹਂ, ਤਾਵਤਿਂਸਮਗਚ੍ਛਹਂ.

‘‘ਏਕਤਿਂਸੇ ਇਤੋ ਕਪ੍ਪੇ, ਯਂ ਕਮ੍ਮਮਕਰਿਂ ਤਦਾ;

ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਨਾਭਿਜਾਨਾਮਿ, ਬੁਦ੍ਧਪੂਜਾਯਿਦਂ ਫਲਂ.

‘‘ਕਿਲੇਸਾ ਝਾਪਿਤਾ ਮਯ੍ਹਂ, ਭਵਾ ਸਬ੍ਬੇ ਸਮੂਹਤਾ;

ਨਾਗੋਵ ਬਨ੍ਧਨਂ ਛੇਤ੍ਵਾ, ਵਿਹਰਾਮਿ ਅਨਾਸਵੋ.

‘‘ਸ੍ਵਾਗਤਂ ਵਤ ਮੇ ਆਸਿ, ਮਮ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ;

ਤਿਸ੍ਸੋ ਵਿਜ੍ਜਾ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਾ, ਕਤਂ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸਾਸਨ’’ਨ੍ਤਿ.

ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਨ ਪਤ੍ਵਾ ਵਿਮਲਤ੍ਥੇਰਂ ਓਵਾਦੇਨ ਤਜ੍ਜੇਨ੍ਤੋ –

੧੪੭. ‘‘ਪਰਿਤ੍ਤਂ ਦਾਰੁਮਾਰੁਯ੍ਹ, ਯਥਾ ਸੀਦੇ ਮਹਣ੍ਣਵੇ;

ਏਵਂ ਕੁਸੀਤਮਾਗਮ੍ਮ, ਸਾਧੁਜੀਵੀਪਿ ਸੀਦਤਿ;

ਤਸ੍ਮਾ ਤਂ ਪਰਿਵਜ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਕੁਸੀਤਂ ਹੀਨਵੀਰਿਯਂ.

੧੪੮. ‘‘ਪਵਿਵਿਤ੍ਤੇਹਿ ਅਰਿਯੇਹਿ, ਪਹਿਤਤ੍ਤੇਹਿ ਝਾਯਿਭਿ;

ਨਿਚ੍ਚਂ ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯੇਹਿ, ਪਣ੍ਡਿਤੇਹਿ ਸਹਾਵਸੇ’’ਤਿ. – ਗਾਥਾਦ੍ਵਯਂ ਅਭਾਸਿ;

ਤਤ੍ਥ ਪਰਿਤ੍ਤਂ ਦਾਰੁਮਾਰੁਯ੍ਹ, ਯਥਾ ਸੀਦੇ ਮਹਣ੍ਣਵੇਤਿ ਪੇਸਲੋਪਿ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤੋ ਕੁਸੀਤਂ ਅਲਸਪੁਗ੍ਗਲਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਸੀਦਤਿ ਸਂਸਾਰੇ ਪਤਤਿ, ਨ ਤਸ੍ਸ ਪਾਰਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਏਤਦੇਵਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਂ ਅਧਿਕੁਸਲਧਮ੍ਮਵਸੇਨ ਸੀਸਂ ਅਨੁਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਕੁਚ੍ਛਿਤਂ ਸੀਦਨਤੋ ਕੁਸੀਤਂ ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭਾਭਾਵਤੋ ਹੀਨਵੀਰਿਯਂ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਸਬ੍ਬਥਾ ਵਜ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਨ ਤਸ੍ਸ ਦਿਟ੍ਠਾਨੁਗਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਏਵਂ ਪੁਗ੍ਗਲਾਧਿਟ੍ਠਾਨਾਯ ਗਾਥਾਯ ਕੋਸਜ੍ਜੇ ਆਦੀਨਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭੇ ਆਨਿਸਂਸੇ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਪਵਿਵਿਤ੍ਤੇਹੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਯੇ ਪਨ ਕਾਯਵਿਵੇਕਸਮ੍ਭਵੇਨ ਪਵਿਵਿਤ੍ਤਾ, ਤਤੋ ਏਵ ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਆਰਕਤ੍ਤਾ ਅਰਿਯਾ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਪਤਿਪੇਸਿਤਤ੍ਤਤਾਯ ਪਹਿਤਤ੍ਤਾ ਆਰਮ੍ਮਣੂਪਨਿਜ੍ਝਾਨਵਸੇਨ ਲਕ੍ਖਣੂਪਨਿਜ੍ਝਾਨਵਸੇਨ ਚ ਝਾਯਿਨੋ, ਸਬ੍ਬਕਾਲਂ ਪਗ੍ਗਹਿਤਵੀਰਿਯਤਾਯ ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਾ, ਲੋਕਿਯਲੋਕੁਤ੍ਤਰਭੇਦਾਯ ਪਞ੍ਞਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਤ੍ਤਾ ਪਣ੍ਡਿਤਾ, ਤੇਹਿਯੇਵ ਸਹ ਆਵਸੇਯ੍ਯ ਸਦਤ੍ਥਂ ਨਿਪ੍ਫਾਦੇਤੁਕਾਮੋ ਸਂਵਸੇਯ੍ਯਾਤਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਵਿਮਲਤ੍ਥੇਰੋ ਸਂਵਿਗ੍ਗਮਾਨਸੋ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸਦਤ੍ਥਂ ਆਰਾਧੇਸਿ. ਸ੍ਵਾਯਮਤ੍ਥੋ ਪਰਤੋ ਆਗਮਿਸ੍ਸਤਿ.

ਸੋਮਮਿਤ੍ਤਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.