੪. ਮੇਤ੍ਤਾਕਥਾ
ਮੇਤ੍ਤਾਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ
੨੨. ਇਦਾਨਿ ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਕਥਾਨਨ੍ਤਰਂ ਕਥਿਤਾਯ ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਕਥਾਗਤਿਯਾ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਾਯ ਮੇਤ੍ਤਾਕਥਾਯ ਅਪੁਬ੍ਬਤ੍ਥਾਨੁਵਣ੍ਣਨਾ. ਤਤ੍ਥ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤੇ ਤਾਵ ਆਸੇਵਿਤਾਯਾਤਿ ਆਦਰੇਨ ਸੇਵਿਤਾਯ. ਭਾਵਿਤਾਯਾਤਿ ਵਡ੍ਢਿਤਾਯ. ਬਹੁਲੀਕਤਾਯਾਤਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਕਤਾਯ. ਯਾਨੀਕਤਾਯਾਤਿ ਯੁਤ੍ਤਯਾਨਸਦਿਸਾਯ ਕਤਾਯ. ਵਤ੍ਥੁਕਤਾਯਾਤਿ ਪਤਿਟ੍ਠਾਨਟ੍ਠੇਨ ਵਤ੍ਥੁ ਵਿਯ ਕਤਾਯ. ਅਨੁਟ੍ਠਿਤਾਯਾਤਿ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਿਤਾਯ. ਪਰਿਚਿਤਾਯਾਤਿ ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਚਿਤਾਯ ਉਪਚਿਤਾਯ. ਸੁਸਮਾਰਦ੍ਧਾਯਾਤਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਸਮਾਰਦ੍ਧਾਯ ਸੁਕਤਾਯ. ਆਨਿਸਂਸਾਤਿ ਗੁਣਾ. ਪਾਟਿਕਙ੍ਖਾਤਿ ਪਟਿਕਙ੍ਖਿਤਬ੍ਬਾ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਾ. ਸੁਖਂ ਸੁਪਤੀਤਿ ਯਥਾ ਸੇਸਜਨਾ ਸਮ੍ਪਰਿਵਤ੍ਤਮਾਨਾ ਕਾਕਚ੍ਛਮਾਨਾ ਦੁਕ੍ਖਂ ਸੁਪਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਅਸੁਪਿਤ੍ਵਾ ਸੁਖਂ ਸੁਪਤਿ. ਨਿਦ੍ਦਂ ਓਕ੍ਕਨ੍ਤੋਪਿ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਸਮਾਪਨ੍ਨੋ ਵਿਯ ਹੋਤਿ. ਸੁਖਂ ਪਟਿਬੁਜ੍ਝਤੀਤਿ ਯਥਾ ਅਞ੍ਞੇ ਨਿਤ੍ਥੁਨਨ੍ਤਾ ਵਿਜਮ੍ਭਨ੍ਤਾ ਸਮ੍ਪਰਿਵਤ੍ਤਨ੍ਤਾ ਦੁਕ੍ਖਂ ਪਟਿਬੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਅਪਟਿਬੁਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਵਿਕਸਮਾਨਮਿਵ ਪਦੁਮਂ ਸੁਖਂ ਨਿਬ੍ਬਿਕਾਰਂ ਪਟਿਬੁਜ੍ਝਤਿ. ਨ ਪਾਪਕਂ ਸੁਪਿਨਂ ਪਸ੍ਸਤੀਤਿ ਸੁਪਿਨਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋਪਿ ਭਦ੍ਦਕਮੇਵ ਸੁਪਿਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਚੇਤਿਯਂ ਵਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਪੂਜਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਣਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਚ ਹੋਤਿ. ਯਥਾ ਪਨਞ੍ਞੇ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਚੋਰੇਹਿ ਪਰਿਵਾਰਿਤਂ ਵਿਯ ਵਾਲ਼ੇਹਿ ਉਪਦ੍ਦੁਤਂ ਵਿਯ ਪਪਾਤੇ ਪਤਨ੍ਤਂ ਵਿਯ ਚ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਨ ਏਵਂ ਪਾਪਕਂ ਸੁਪਿਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਪਿਯੋ ਹੋਤੀਤਿ ਉਰੇ ਆਮੁਤ੍ਤਮੁਤ੍ਤਾਹਾਰੋ ਵਿਯ ਸੀਸੇ ਪਿਲ਼ਨ੍ਧਮਾਲਾ ਵਿਯ ਚ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਪਿਯੋ ਹੋਤਿ ਮਨਾਪੋ. ਅਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਪਿਯੋ ਹੋਤੀਤਿ ਯਥੇਵ ਚ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ, ਏਵਂ ਅਮਨੁਸ੍ਸਾਨਮ੍ਪਿ ਪਿਯੋ ਹੋਤਿ. ਦੇਵਤਾ ਰਕ੍ਖਨ੍ਤੀਤਿ ਪੁਤ੍ਤਮਿਵ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਦੇਵਤਾ ਰਕ੍ਖਨ੍ਤਿ. ਨਾਸ੍ਸ ਅਗ੍ਗਿ ਵਾ ਵਿਸਂ ਵਾ ਸਤ੍ਥਂ ਵਾ ਕਮਤੀਤਿ ਮੇਤ੍ਤਾਵਿਹਾਰਿਸ੍ਸ ਕਾਯੇ ਅਗ੍ਗਿ ਵਾ ਵਿਸਂ ਵਾ ਸਤ੍ਥਂ ਵਾ ਨ ਕਮਤਿ ਨ ਪਵਿਸਤਿ, ਨਾਸ੍ਸ ਕਾਯਂ ਵਿਕੋਪੇਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਤੁਵਟਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਮਾਧਿਯਤੀਤਿ ਮੇਤ੍ਤਾਵਿਹਾਰਿਨੋ ਖਿਪ੍ਪਮੇਵ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਮਾਧਿਯਤਿ, ਨਤ੍ਥਿ ਤਸ੍ਸ ਦਨ੍ਧਾਯਿਤਤ੍ਤਂ. ਮੁਖਵਣ੍ਣੋ ਵਿਪ੍ਪਸੀਦਤੀਤਿ ਬਨ੍ਧਨਾ ਪਮੁਤ੍ਤਤਾਲਪਕ੍ਕਂ ਵਿਯ ਚਸ੍ਸ ਵਿਪ੍ਪਸਨ੍ਨਵਣ੍ਣਂ ਮੁਖਂ ਹੋਤਿ. ਅਸਮ੍ਮੂਲ਼੍ਹੋ ਕਾਲਂ ਕਰੋਤੀਤਿ ਮੇਤ੍ਤਾਵਿਹਾਰਿਨੋ ਸਮ੍ਮੋਹਮਰਣਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਅਸਮ੍ਮੂਲ਼੍ਹੋ ਨਿਦ੍ਦਂ ਓਕ੍ਕਮਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਕਾਲਂ ਕਰੋਤਿ. ਉਤ੍ਤਰਿ ਅਪ੍ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਨ੍ਤੋਤਿ ਮੇਤ੍ਤਾਸਮਾਪਤ੍ਤਿਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿਂ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਅਧਿਗਨ੍ਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ਇਤੋ ਚਵਿਤ੍ਵਾ ਸੁਤ੍ਤਪ੍ਪਬੁਦ੍ਧੋ ਵਿਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੂਪਗੋ ਹੋਤੀਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਮੇਤ੍ਤਾਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਅਨੋਧਿਸੋ ਫਰਣਾਤਿ ਓਧਿ ਮਰਿਯਾਦਾ, ਨ ਓਧਿ ਅਨੋਧਿ. ਤਤੋ ਅਨੋਧਿਸੋ, ਅਨੋਧਿਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਨਿਪ੍ਪਦੇਸਤੋ ਫੁਸਨਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਓਧਿਸੋਤਿ ਪਦੇਸਵਸੇਨ. ਦਿਸਾਫਰਣਾਤਿ ਦਿਸਾਸੁ ਫਰਣਾ. ਸਬ੍ਬੇਤਿ ਅਨਵਸੇਸਪਰਿਯਾਦਾਨਂ. ਸਤ੍ਤਾਤਿਪਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੋ ਞਾਣਕਥਾਮਾਤਿਕਾਵਣ੍ਣਨਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਰੁਲ਼੍ਹੀਸਦ੍ਦੇਨ ਪਨ ਵੀਤਰਾਗੇਸੁਪਿ ਅਯਂ ਵੋਹਾਰੋ ਵਤ੍ਤਤਿ ਵਿਲੀਵਮਯੇਪਿ ਬੀਜਨਿਵਿਸੇਸੇ ਤਾਲਵਣ੍ਟਵੋਹਾਰੋ ਵਿਯ. ਅਵੇਰਾਤਿ ਵੇਰਰਹਿਤਾ. ਅਬ੍ਯਾਪਜ੍ਜਾਤਿ ਬ੍ਯਾਪਾਦਰਹਿਤਾ. ਅਨੀਘਾਤਿ ਨਿਦ੍ਦੁਕ੍ਖਾ. ਅਨਿਗ੍ਘਾਤਿਪਿ ਪਾਠੋ. ਸੁਖੀ ਅਤ੍ਤਾਨਂਪਰਿਹਰਨ੍ਤੂਤਿ ਸੁਖਿਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਵਤ੍ਤਯਨ੍ਤੁ. ‘‘ਅਵੇਰਾ’’ਤਿ ਚ ਸਕਸਨ੍ਤਾਨੇ ਚ ਪਰੇ ਪਟਿਚ੍ਚ, ਪਰਸਨ੍ਤਾਨੇ ਚ ਇਤਰੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵੇਰਾਭਾਵੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋ, ‘‘ਅਬ੍ਯਾਪਜ੍ਜਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਵੇਰਾਭਾਵਾ ਤਮ੍ਮੂਲਕਬ੍ਯਾਪਾਦਾਭਾਵੋ, ‘‘ਅਨੀਘਾ’’ਤਿ ਬ੍ਯਾਪਾਦਾਭਾਵਾ ਤਮ੍ਮੂਲਕਦੁਕ੍ਖਾਭਾਵੋ, ‘‘ਸੁਖੀ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਰਿਹਰਨ੍ਤੂ’’ਤਿ ਦੁਕ੍ਖਾਭਾਵਾਸੁਖੇਨ ਅਤ੍ਤਭਾਵਪਰਿਹਰਣਂ ਦਸ੍ਸਿਤਨ੍ਤਿ ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਵਚਨਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋਤਿ. ਇਮੇਸੁ ਚ ‘‘ਅਵੇਰਾ ਹੋਨ੍ਤੂ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਚਤੂਸੁਪਿ ਵਚਨੇਸੁ ਯਂ ਯਂ ਪਾਕਟਂ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਮੇਤ੍ਤਾਯ ਫਰਤਿ.
ਪਾਣਾਤਿਆਦੀਸੁ ਪਾਣਨਤਾਯ ਪਾਣਾ, ਅਸ੍ਸਾਸਪਸ੍ਸਾਸਾਯਤ੍ਤਵੁਤ੍ਤਿਤਾਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਭੂਤਤ੍ਤਾ ਭੂਤਾ, ਅਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪੁਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਨਿਰਯੋ, ਤਂ ਪੁਂ ਗਲਨ੍ਤਿ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ ਪੁਗ੍ਗਲਾ. ਅਤ੍ਤਭਾਵੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਸਰੀਰਂ, ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਚਕਮੇਵ ਵਾ, ਤਂ ਉਪਾਦਾਯ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਮਤ੍ਤਸਬ੍ਭਾਵਤੋ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਾ ਅਨ੍ਤੋਗਧਾਤਿ ਅਤ੍ਤਭਾਵਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾ. ਯਥਾ ਚ ਸਤ੍ਤਾਤਿ ਵਚਨਂ, ਏਵਂ ਸੇਸਾਨਿਪਿ ਰੁਲ਼੍ਹੀਵਸੇਨ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਾਨੇਤਾਨਿ ਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤਵੇਵਚਨਾਨੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਕਾਮਞ੍ਚ ਅਞ੍ਞਾਨਿਪਿ ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਜਨ੍ਤੂ ਸਬ੍ਬੇ ਜੀਵਾ’’ਤਿਆਦੀਨਿ ਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤਵੇਵਚਨਾਨਿ ਅਤ੍ਥਿ, ਪਾਕਟਵਸੇਨ ਪਨ ਇਮਾਨੇਵ ਪਞ੍ਚ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਪਞ੍ਚਹਾਕਾਰੇਹਿ ਅਨੋਧਿਸੋ ਫਰਣਾ ਮੇਤ੍ਤਾਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਯੇ ਪਨ ‘‘ਸਤ੍ਤਾ ਪਾਣਾ’’ਤਿਆਦੀਨਂ ਨ ਕੇਵਲਂ ਵਚਨਮਤ੍ਤਤੋਵ, ਅਥ ਖੋ ਅਤ੍ਥਤੋਪਿ ਨਾਨਤ੍ਤਮੇਵ ਇਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ, ਤੇਸਂ ਅਨੋਧਿਸੋ ਫਰਣਾ ਵਿਰੁਜ੍ਝਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਥਾ ਅਤ੍ਥਂ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਇਮੇਸੁ ਪਞ੍ਚਸੁ ਆਕਾਰੇਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਵਸੇਨ ਅਨੋਧਿਸੋ ਮੇਤ੍ਤਾਯ ਫਰਤਿ.
ਓਧਿਸੋ ਫਰਣੇ ਪਨ ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਪੁਰਿਸਾਤਿ ਲਿਙ੍ਗਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਅਰਿਯਾ ਅਨਰਿਯਾਤਿ ਅਰਿਯਪੁਥੁਜ੍ਜਨਵਸੇਨ, ਦੇਵਾਮਨੁਸ੍ਸਾ ਵਿਨਿਪਾਤਿਕਾਤਿ ਉਪਪਤ੍ਤਿਵਸੇਨ. ਦਿਸਾਫਰਣੇਪਿ ਦਿਸਾਵਿਭਾਗਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਦਿਸਾਸੁ ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਸਤ੍ਤਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਫਰਣਤੋ ਅਨੋਧਿਸੋ ਫਰਣਾ ਹੋਤਿ, ਸਬ੍ਬਦਿਸਾਸੁ ‘‘ਸਬ੍ਬਾ ਇਤ੍ਥਿਯੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਫਰਣਤੋ ਓਧਿਸੋ ਫਰਣਾ.
ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਅਯਂ ਤਿਵਿਧਾਪਿ ਮੇਤ੍ਤਾਫਰਣਾ ਅਪ੍ਪਨਾਪਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੀਸੁ ਵਾਰੇਸੁ ਅਪ੍ਪਨਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ. ਅਨੋਧਿਸੋ ਫਰਣੇ ਤਾਵ ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਸਤ੍ਤਾ ਅਵੇਰਾ ਹੋਨ੍ਤੂ’’ਤਿ ਏਕਾ, ‘‘ਅਬ੍ਯਾਪਜ੍ਜਾ ਹੋਨ੍ਤੂ’’ਤਿ ਏਕਾ ‘‘ਅਨੀਘਾ ਹੋਨ੍ਤੂ’’ਤਿ ਏਕਾ, ‘‘ਸੁਖੀ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਰਿਹਰਨ੍ਤੂ’’ਤਿ ਏਕਾ. ਤਾਨਿਪਿ ਹਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਹਿਤੋਪਸਂਹਾਰਵਸੇਨੇਵ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਹਿਤੋਪਸਂਹਾਰਲਕ੍ਖਣਾ ਹਿ ਮੇਤ੍ਤਾ. ਇਤਿ ‘‘ਸਤ੍ਤਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਪਞ੍ਚਸੁ ਆਕਾਰੇਸੁ ਚਤਸ੍ਸਨ੍ਨਂ ਚਤਸ੍ਸਨ੍ਨਂ ਅਪ੍ਪਨਾਨਂ ਵਸੇਨ ਵੀਸਤਿ ਅਪ੍ਪਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਓਧਿਸੋ ਫਰਣੇ ‘‘ਸਬ੍ਬਾ ਇਤ੍ਥਿਯੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਸਤ੍ਤਸੁ ਆਕਾਰੇਸੁ ਚਤਸ੍ਸਨ੍ਨਂ ਚਤਸ੍ਸਨ੍ਨਂ ਵਸੇਨ ਅਟ੍ਠਵੀਸਤਿ ਅਪ੍ਪਨਾ. ਦਿਸਾਫਰਣੇ ਪਨ ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਪੁਰਤ੍ਥਿਮਾਯ ਦਿਸਾਯ ਸਤ੍ਤਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਏਕਮੇਕਿਸ੍ਸਾ ਦਿਸਾਯ ਵੀਸਤਿ ਵੀਸਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵੇ ਸਤਾਨਿ, ‘‘ਸਬ੍ਬਾ ਪੁਰਤ੍ਥਿਮਾਯ ਦਿਸਾਯ ਇਤ੍ਥਿਯੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਏਕਮੇਕਿਸ੍ਸਾ ਦਿਸਾਯ ਅਟ੍ਠਵੀਸਤਿ ਅਟ੍ਠਵੀਸਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਅਸੀਤਿ ਦ੍ਵੇ ਸਤਾਨੀਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਸਤਾਨਿ ਅਸੀਤਿ ਚ ਅਪ੍ਪਨਾ. ਇਤਿ ਸਬ੍ਬਾਨਿਪਿ ਇਧ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ ਅਟ੍ਠਵੀਸਾਧਿਕਾਨਿ ਪਞ੍ਚ ਅਪ੍ਪਨਾਸਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਯਥਾ ਚ ਮੇਤ੍ਤਾਯ ਤਿਵਿਧੇਨ ਫਰਣਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤਥਾ ਕਰੁਣਾਮੁਦਿਤਾਉਪੇਕ੍ਖਾਨਮ੍ਪਿ ਵੁਤ੍ਤਾਵ ਹੋਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
੧. ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ
੨੩. ਅਥ ਮੇਤ੍ਤੂਪਸਂਹਾਰਾਕਾਰਂ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਦਿਪਰਿਭਾਵਨਞ੍ਚ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਪੀਲ਼ਨਂ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਪੀਲ਼ਨਨ੍ਤਿ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਤੋ ਸਰੀਰਪੀਲ਼ਨਂ. ਉਪਘਾਤਨ੍ਤਿ ਬਾਹਿਰਤੋ ਸਰੀਰੋਪਘਾਤਂ. ਸਨ੍ਤਾਪਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਤਥਾ ਵਾ ਚਿਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਪਨਂ. ਪਰਿਯਾਦਾਨਨ੍ਤਿ ਪਕਤਿਯਾ ਜੀਵਿਤਾਦਿਪਰਿਕ੍ਖਯਂ. ਵਿਹੇਸਨ੍ਤਿ ਪਰਤੋ ਜੀਵਿਤਵਿਹੇਠਨਂ. ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾਤਿ ਪੀਲ਼ਨਾਦੀਸੁ ਏਕੇਕਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਅਪਨੇਤ੍ਵਾ. ਇਮਾਨਿ ਪੀਲ਼ਨਾਦੀਨਿ ਪਞ੍ਚ ਪਦਾਨਿ ਮੇਤ੍ਤੋਪਸਂਹਾਰਸ੍ਸ ਪਟਿਪਕ੍ਖਵਿਵਜ੍ਜਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ, ਅਪੀਲ਼ਨਾਯਾਤਿਆਦੀਨਿ ਮੇਤ੍ਤੋਪਸਂਹਾਰਵਸੇਨ. ਅਪੀਲ਼ਨਾਯਾਤਿ ਅਪੀਲ਼ਨਾਕਾਰੇਨ, ਸਬ੍ਬੇ ਸਤ੍ਤੇ ਮੇਤ੍ਤਾਯਤੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਏਵਂ ਸੇਸੇਸੁਪਿ. ਮਾ ਵੇਰਿਨੋ ਮਾ ਦੁਕ੍ਖਿਨੋ ਮਾ ਦੁਕ੍ਖਿਤਤ੍ਤਾਤਿ ਇਮਾਨਿਪਿ ਤੀਣਿ ਮੇਤ੍ਤੋਪਸਂਹਾਰਸ੍ਸ ਪਟਿਪਕ੍ਖਪਟਿਕ੍ਖੇਪਵਚਨਾਨਿ. ਮਾ-ਵਚਨਸ੍ਸ ਮਾ ਹੋਨ੍ਤੂਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਵੇਰਿਨੋ ਸੁਖਿਨੋ ਸੁਖਿਤਤ੍ਤਾਤਿ ਇਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਮੇਤ੍ਤੋਪਸਂਹਾਰਵਚਨਾਨਿ. ‘‘ਅਬ੍ਯਾਪਜ੍ਜਾ ਅਨੀਘਾ’’ਤਿ ਇਦਂ ਦ੍ਵਯਂ ‘‘ਸੁਖਿਨੋ’’ਤਿ ਵਚਨੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਸੁਖਿਤਤ੍ਤਾਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਸੁਖਸ੍ਸ ਨਿਚ੍ਚਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਦਸ੍ਸਨਂ. ‘‘ਸੁਖਿਤਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਚ ‘‘ਸੁਖੀ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਰਿਹਰਨ੍ਤੂ’’ਤਿ ਚ ਅਤ੍ਥਤੋ ਏਕਂ. ‘‘ਅਪੀਲ਼ਨਾਯਾ’’ਤਿਆਦੀਹਿ ਵਾ ਅਬ੍ਯਾਪਜ੍ਜਾਨੀਘਵਚਨਾਨਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨਿ. ਅਟ੍ਠਹਾਕਾਰੇਹੀਤਿ ‘‘ਅਪੀਲ਼ਨਾਯਾ’’ਤਿਆਦਯੋ ਪਞ੍ਚ ਮੇਤ੍ਤੋਪਸਂਹਾਰਾਕਾਰਾ ‘‘ਅਵੇਰਿਨੋ ਹੋਨ੍ਤੂ’’ਤਿਆਦਯੋ ਤਯੋ ਮੇਤ੍ਤੋਪਸਂਹਾਰਾਕਾਰਾਤਿ ਇਮੇਹਿ ਅਟ੍ਠਹਾਕਾਰੇਹਿ. ਮੇਤ੍ਤਾਯਤੀਤਿ ਸਿਨਿਯ੍ਹਤਿ. ਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਚੇਤਯਤੀਤਿ ਤਂ ਹਿਤੋਪਸਂਹਾਰਂ ਚੇਤਯਤਿ ਅਭਿਸਨ੍ਦਹਤਿ, ਪਵਤ੍ਤੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਬ੍ਬਬ੍ਯਾਪਾਦਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨੇਹਿ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਮੇਤ੍ਤਾਯ ਪਟਿਪਕ੍ਖਭੂਤੇਹਿ ਸਬ੍ਬੇਹਿ ਬ੍ਯਾਪਾਦਸਮੁਦਾਚਾਰੇਹਿ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਤੋ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤਿ. ਮੇਤ੍ਤਾ ਚ ਚੇਤੋ ਚ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿ ਚਾਤਿ ਏਕਾਯੇਵ ਮੇਤ੍ਤਾ ਤਿਧਾ ਵਣ੍ਣਿਤਾ.
ਅਵੇਰਿਨੋ ਖੇਮਿਨੋ ਸੁਖਿਨੋਤਿ ਇਮਾਨਿ ਤੀਣਿ ਪਦਾਨਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤੇ ਆਕਾਰੇ ਸਙ੍ਖੇਪੇਨ ਸਙ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਸਦ੍ਧਾਯ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਤੀਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ ਪਞ੍ਚਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਮੇਤ੍ਤਾਯ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਿਯੇਵ. ਆਸੇਵਨਾਤਿਆਦੀਸੁ ਛਸੁ ਵਾਰੇਸੁ ਆਸੇਵੀਯਤਿ ਏਤੇਹਿ ਮੇਤ੍ਤਾਤਿ ਆਸੇਵਨਾ. ਤਥਾ ਭਾਵਨਾ ਬਹੁਲੀਕਮ੍ਮਂ. ਅਲਙ੍ਕਾਰਾਤਿ ਵਿਭੂਸਨਾ. ਸ੍ਵਾਲਙ੍ਕਤਾਤਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਅਲਙ੍ਕਤਾ ਭੂਸਿਤਾ. ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਾਤਿ ਸਮ੍ਭਾਰਾ. ਸੁਪਰਿਕ੍ਖਤਾਤਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਸਮ੍ਭਤਾ. ਪਰਿਵਾਰਾਤਿ ਰਕ੍ਖਨਟ੍ਠੇਨ. ਪੁਨ ਆਸੇਵਨਾਦੀਨਿ ਅਟ੍ਠਵੀਸਤਿ ਪਦਾਨਿ ਮੇਤ੍ਤਾਯ ਵਣ੍ਣਭਣਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਤਤ੍ਥ ਪਾਰਿਪੂਰੀਤਿ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਭਾਵਾ. ਸਹਗਤਾਤਿ ਮੇਤ੍ਤਾਯ ਸਹਗਤਾ. ਤਥਾ ਸਹਜਾਤਾਦਯੋ. ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਨਾਤਿ ਮੇਤ੍ਤਾਯ ਪਵਿਸਨਾ, ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਤਿ ਏਤੇਹਿ ਮੇਤ੍ਤਾਤਿ ਵਾ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਨਾ. ਤਥਾ ਸਂਸੀਦਨਾਦਯੋ. ਏਤਂ ਸਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਫਸ੍ਸਨਾਤਿ ਏਸਾ ਮੇਤ੍ਤਾ ਸਨ੍ਤਾਤਿ ਏਤੇਹਿ ਫਸ੍ਸਨਾ ਹੋਤੀਤਿ ਏਤਂ ਸਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਫਸ੍ਸਨਾ ‘‘ਏਤਦਗ੍ਗ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ (ਅ. ਨਿ. ੧.੧੮੮ ਆਦਯੋ) ਵਿਯ ਨਪੁਂਸਕਵਚਨਂ. ਸ੍ਵਾਧਿਟ੍ਠਿਤਾਤਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾ. ਸੁਸਮੁਗ੍ਗਤਾਤਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਸਮੁਸ੍ਸਿਤਾ. ਸੁਵਿਮੁਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਚ੍ਚਨੀਕੇਹਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਵਿਮੁਤ੍ਤਾ. ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਨ੍ਤੀਤਿ ਮੇਤ੍ਤਾਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਮੇਤ੍ਤਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਨ੍ਤਿ. ਜੋਤੇਨ੍ਤੀਤਿ ਪਾਕਟਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਪਤਾਪੇਨ੍ਤੀਤਿ ਵਿਰੋਚੇਨ੍ਤਿ.
੨-੪. ਬਲਾਦਿਵਾਰਤ੍ਤਯਵਣ੍ਣਨਾ
੨੪-੨੭. ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਵਾਰੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਬਲਵਾਰੋਪਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਮਗ੍ਗਙ੍ਗਵਾਰਾ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਨ ਯਥਾਲਕ੍ਖਣਵਸੇਨ. ਮਗ੍ਗਙ੍ਗਵਾਰੇ ਸਮ੍ਮਾਵਾਚਾਕਮ੍ਮਨ੍ਤਾਜੀਵਾ ਮੇਤ੍ਤਾਯ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਨ ਅਪ੍ਪਨਾਵਸੇਨ. ਨ ਹਿ ਏਤੇ ਮੇਤ੍ਤਾਯ ਸਹ ਭਵਨ੍ਤਿ. ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਪਾਣਾਨਨ੍ਤਿਆਦੀਨਂ ਸੇਸਵਾਰਾਨਮ੍ਪਿ ਸਤ੍ਤਵਾਰੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਮੇਤ੍ਤਾਭਾਵਨਾਵਿਧਾਨਂ ਪਨ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਮਗ੍ਗਤੋ (ਵਿਸੁਦ੍ਧਿ. ੧.੨੪੦ ਆਦਯੋ) ਗਹੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ.
ਮੇਤ੍ਤਾਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.