૧૦. કોસમ્બકક્ખન્ધકવણ્ણના
કોસમ્બકવિવાદકથાવણ્ણના
૪૫૧. સુત્તન્તિકોતિ એત્થ કિઞ્ચાપિ ‘‘વિનયધરો માતિકાધરો’’તિ વુત્તં, ઉભતોવિભઙ્ગં પન સન્ધાય વુત્તં, ન ખન્ધકભાણકો હોતિ. આવુસો એત્થ આપત્તીતિ વચનં ઉપાદાય ‘‘સો તસ્સા આપત્તિયા આપત્તિદિટ્ઠિ હોતી’’તિ વુચ્ચતિ. પચ્છા વિનયધરો ‘‘વત્થુમ્હિ સતિ પમાણં, ન પઞ્ઞત્તિય’’ન્તિ સતિં પટિલભિત્વા તસ્સા આપત્તિયા આપત્તિદિટ્ઠિ અહોસિ, તેન વુત્તં અન્તે ‘‘અઞ્ઞે ભિક્ખૂ તસ્સા આપત્તિયા આપત્તિદિટ્ઠિનો હોન્તી’’તિ.
૪૫૫. ‘‘યથા મયા ઞત્તી’’તિ લિખન્તિ ‘‘પઞ્ઞત્તા’’તિ એકવચનત્તા.
દીઘાવુવત્થુકથાવણ્ણના
૪૫૮. ‘‘ભૂતપુબ્બં, ભિક્ખવે, બારાણસિયં બ્રહ્મદત્તો’’તિ લિખન્તિ. પુરાણપોત્થકેસુ ‘‘બારાણસિય’’ન્તિ નત્થિ, ‘‘નત્થિભાવોવ સુન્દરો’’તિ વદન્તિ.
પાલિલેય્યકગમનકથાવણ્ણના
૪૬૭. રક્ખિતવનસણ્ડેતિ સઙ્ગીતિત્થેરેહિ સુવિઞ્ઞેય્યં કત્વા વુત્તં. ‘‘પાલિલેય્યોતિ ગામો, તસ્સ વસેના’’તિપિ વદન્તિ, તં ધમ્મપદટ્ઠકથાય ન વિરુજ્ઝતિ.
અટ્ઠારસવત્થુકથાવણ્ણના
૪૭૩. ન ત્વેવ…પે… પટિબાહિતબ્બન્તિ વદામીતિ એત્થ સેનાસનારહસ્સ યો સેનાસનં પટિબાહતિ, તસ્સેવ આપત્તિ દુક્કટસ્સ. ‘‘કલહકારકાદીનમેત્થ ઓકાસો નત્થીતિઆદિકં સઙ્ઘસ્સ કતિકં વત્વા તં ન પઞ્ઞાપેન્તસ્સ વા ‘અહં બુદ્ધો’તિ પસય્હ અત્તના અત્તનો પઞ્ઞાપેત્વા ગણ્હન્તં ‘યુત્તિયા ગણ્હથા’તિ વત્વા વારેન્તસ્સ વા દોસો નત્થિ. ઇધ કલહવૂપસમનત્થં આગતાનં કોસમ્બિકાનમ્પિ ‘યથાવુડ્ઢ’ન્તિ અવત્વા ‘વિવિત્તે અસતિ વિવિત્તં કત્વાપિ દાતબ્બ’ન્તિ વુત્તત્તા વિવિત્તં કત્વા દેન્તં પટિબાહેન્તસ્સેવ આપત્તીતિ કિર અયમત્થો પારિવાસિકાદીનં વિહારપરિયન્તદાપનેન સાધિતબ્બો’’તિ લિખિતં.
સઙ્ઘસામગ્ગીકથાવણ્ણના
૪૭૫. ‘‘અથ ખો તે ઉક્ખિત્તાનુવત્તકા ભિક્ખૂ તં ઉક્ખિત્તકં ભિક્ખું ઓસારેત્વા યેન ઉક્ખેપકા ભિક્ખૂ…પે… તસ્સ વત્થુસ્સ વૂપસમાય સઙ્ઘસામગ્ગિં કરોમા’’તિ વચનં દુવિઞ્ઞેય્યવિનિચ્છયં વિનયલક્ખણકુસલસ્સ. વિજ્જમાને હિ કારકસઙ્ઘે ઇતરો સઙ્ઘો ઓસારિતું ન લભતિ. ઓસારેન્તો ચે, તે ભિક્ખૂ કારકસઙ્ઘેન સમાનલદ્ધિકભાવં પત્તત્તા તેન સમાનસંવાસકા હોન્તિ, તતો ઉક્ખેપકાનં છન્દં અગ્ગહેત્વા ઓસારેન્તાનં કમ્મં કુપ્પતિ, તસ્મા ‘‘તેન હિ, ભિક્ખવે, તં ભિક્ખું ઓસારેથા’’તિ (મહાવ. ૪૭૪) ભગવતો વચનેન ઉક્ખિત્તાનુવત્તકા ઓસારેસું, ઉદાહુ નિસ્સીમં ગન્ત્વા, ઉદાહુ ઇતરેસં છન્દં ગહેત્વા ઓસારેસું, નનુ એતેસમઞ્ઞતરેનેત્થ ભવિતબ્બં, ન ચ પનેતં સબ્બગણ્ઠિપદેસુ વિચારિતં. અયં પનેત્થ તક્કો –
‘‘યસ્મિં વત્થુસ્મિં સઙ્ઘેન, કતકમ્મસ્સ ભિક્ખુનો;
સતિ તસ્મિં ન અઞ્ઞસ્સ, પટિપ્પસ્સમ્ભનં ખમં.
‘‘વિરમન્તે તતો દોસો, અપિ સઙ્ઘો અકારકો;
ઓસારેતું અલં યસ્મા, કારકો અનુલોમિકો’’તિ.
૪૭૭. ‘‘અટ્ઠ દૂતઙ્ગાનિ નામ સોતા ચ હોતિ, સાવેતા ચ ઉગ્ગહેતા ચ ધારેતા ચ વિઞ્ઞાતા ચ વિઞ્ઞાપેતા ચ કુસલો ચ સહિતાસહિતદસ્સનો ચ અકલહકારકો ચાતિ એતાની’’તિ વુત્તં.
કોસમ્બકક્ખન્ધકવણ્ણના નિટ્ઠિતા.
મહાવગ્ગસ્સ લીનત્થપકાસના નિટ્ઠિતા.
નમો તસ્સ ભગવતો અરહતો સમ્માસમ્બુદ્ધસ્સ