૧. ધાતુનાનત્તસુત્તવણ્ણના
૮૫. પઠમન્તિ ઇમસ્મિં નિદાનવગ્ગે સંયુત્તાનં પઠમં સંગીતત્તા. નિસ્સત્તટ્ઠસુઞ્ઞતટ્ઠસઙ્ખાતેનાતિ ધમ્મમત્તતાય નિસ્સત્તતાસઙ્ખાતેન નિચ્ચસુભસુખઅત્તસુઞ્ઞતત્થસઙ્ખાતેન. સભાવટ્ઠેનાતિ યથાભૂતસભાવટ્ઠેન. તતો એવ સભાવસ્સ ધારણટ્ઠેન ધાતૂતિ લદ્ધનામાનં. નાનાસભાવો અઞ્ઞમઞ્ઞવિસદિસતા ધાતુનાનત્તં. ચક્ખુસઙ્ખાતો પસાદો ચક્ખુપસાદો. સો એવ ચક્ખનટ્ઠેન ચક્ખુ, નિસ્સત્તસુઞ્ઞતટ્ઠેન ધાતુ ચાતિ ચક્ખુધાતુ. ચક્ખુપસાદવત્થું અધિટ્ઠાનં કત્વા પવત્તં ચક્ખુપસાદવત્થુકં. સેસપદેસુપિ એસેવ નયો. દ્વે સમ્પટિચ્છનમનોધાતુયો, એકા કિરિયા મનોધાતૂતિ તિસ્સો મનોધાતુયો મનોધાતુ ‘‘મનનમત્તા ધાતૂ’’તિ કત્વા. વેદનાદયો…પે… નિબ્બાનઞ્ચ ધમ્મધાતુ વિસેસસઞ્ઞાપરિહારેન સામઞ્ઞસઞ્ઞાય પવત્તનતો. તથા હેતે ધમ્મા આયતનદેસનાય ‘‘ધમ્માયતન’’ન્તેવ દેસિતા. ન હિ નેસં રૂપાયતનાદીનં વિય વિઞ્ઞાણેહિ અઞ્ઞવિઞ્ઞાણેન ગહેતબ્બતાકારો અત્થિ. સબ્બમ્પીતિ છસત્તતિવિધં મનોવિઞ્ઞાણં. કામાવચરા કામધાતુપરિયાપન્નત્તા. અવસાને દ્વેતિ ધમ્મધાતુમનોવિઞ્ઞાણધાતુયો. અયમેત્થ સઙ્ખેપો, વિત્થારો પન વિસુદ્ધિમગ્ગે તંસંવણ્ણનાસુ દટ્ઠબ્બો.
ધાતુનાનત્તસુત્તવણ્ણના નિટ્ઠિતા.