૧૬૭. સત્થકમ્મપટિક્ખેપકથા

૨૭૯. દુક્ખેન રુપતીતિ દુરોપયોતિ દસ્સેન્તો આહ ‘‘દુક્ખેન રુહતી’’તિ. સત્થકમ્મં વા વત્થિકમ્મં વાતિ એત્થ સત્થેન કાતબ્બં કમ્મં સત્થકમ્મં, વત્થિપીળનં કાતબ્બં કમ્મં વત્થિકમ્મન્તિ વચનત્થં દસ્સેન્તો આહ ‘‘યથા પટિચ્છન્ને’’તિઆદિ. ‘‘સૂચિયા વા’’તિઆદિના સત્થકમ્મન્તિ એત્થ ‘‘સત્થ’’ન્તિ પદં ઉપલક્ખણમત્તન્તિ દસ્સેતિ. ‘‘સત્થેન વા’’તિ પદં ‘‘છિન્દનં વા ફાલનં વા’’તિપદેહિ યોજેતબ્બં. ‘‘સૂચિયા વા કણ્ટકેન વા સત્તિકાય વા’’તિપદાનિ ‘‘વિજ્ઝનં વા’’તિ પદેન યોજેતબ્બાનિ. ‘‘પાસાણસક્ખલિકાય વા નખેન વા’’તિ પદાનિ ‘‘લેખનં વા’’તિ પદેન યોજેતબ્બાનિ. એતન્તિ સત્થેન છિન્દનાદિકમ્મં. એત્થ ચાતિ સત્થકમ્મવત્થિકમ્મેસુ. તત્થ પનાતિ સમ્બાધે પન. તેનાતિ ખારાદિના. વચ્ચમગ્ગે યાય ભેસજ્જમક્ખિતાદાનવટ્ટિયા ખારકમ્મં વા કરોન્તિ, યાય વેળુનાળિકાય તેલં વા પવેસેન્તિ, સા ભેસજ્જમક્ખિતાદાનવટ્ટિ વા સા વેળુનાળિકા વા વટ્ટતિયેવાતિ યોજના.

૨૮૦. તં દિવસન્તિ તસ્મિં દિવસે. કિઞ્ચિ સત્થન્તિ યોજના. ઇમાયાતિ સુપ્પિયાય અઞ્ઞં કિઞ્ચિ અદેય્યં કિમ્પિ ભવિસ્સતીતિ યોજના. યત્ર નામાતિ એત્થ ત્રપચ્ચયો કારણત્થે હોતીતિ આહ ‘‘યસ્મા નામા’’તિ. ‘‘વીમંસી’’તિ ઇમિના પટિવેક્ખીતિ એત્થ પટિઅવપુબ્બો ઇક્ખધાતુ વીમંસનત્થોતિ દસ્સેતિ. અસુકમંસન્તિ અસુકં મંસં, અસુકસ્સ વા સત્તસ્સ મંસં.