૫. મારધીતુસુત્તવણ્ણના

૧૬૧. પઞ્ચમે અભાસિત્વાતિ એત્થ અ-કારો નિપાતમત્તં, ભાસિત્વાતિ અત્થો. અભાસયિત્વાતિપિ પાઠો. ઉપસઙ્કમિંસૂતિ ‘‘ગોપાલકદારકં વિય દણ્ડકેન ભૂમિં લેખં દત્વા અતિવિય દુમ્મનો હુત્વા નિસિન્નો. ‘કિન્નુ ખો કારણ’ન્તિ? પુચ્છિત્વા, જાનિસ્સામા’’તિ ઉપસઙ્કમિંસુ.

સોચસીતિ ચિન્તેસિ. આરઞ્ઞમિવ કુઞ્જરન્તિ યથા અરઞ્ઞતો પેસિતગણિકારહત્થિનિયો આરઞ્ઞકં કુઞ્જરં ઇત્થિકુત્તદસ્સનેન પલોભેત્વા બન્ધિત્વા આનયન્તિ, એવં આનયિસ્સામ. મારધેય્યન્તિ તેભૂમકવટ્ટં.

ઉપસઙ્કમિંસૂતિ – ‘‘તુમ્હે થોકં અધિવાસેથ, મયં તં આનેસ્સામા’’તિ પિતરં સમસ્સાસેત્વા ઉપસઙ્કમિંસુ. ઉચ્ચાવચાતિ નાનાવિધા. એકસતં એકસતન્તિ એકેકં સતં સતં કત્વા. કુમારિવણ્ણસતન્તિ ઇમિના નયેન કુમારિઅત્તભાવાનં સતં.

અત્થસ્સ પત્તિં હદયસ્સ સન્તિન્તિ, દ્વીહિપિ પદેહિ અરહત્તમેવ કથેસિ. સેનન્તિ કિલેસસેનં. સા હિ પિયરૂપસાતરૂપા નામ. એકાહં ઝાયન્તિ એકો અહં ઝાયન્તો. સુખમનુબોધિન્તિ અરહત્તસુખં અનુબુજ્ઝિં. ઇદં વુત્તં હોતિ – પિયરૂપં સાતરૂપં સેનં જિનિત્વા અહં એકો ઝાયન્તો ‘‘અત્થસ્સ પત્તિં હદયસ્સ સન્તિ’’ન્તિ સઙ્ખં ગતં અરહત્તસુખં અનુબુજ્ઝિં. તસ્મા જનેન મિત્તસન્થવં ન કરોમિ, તેનેવ ચ મે કારણેન કેનચિ સદ્ધિં સક્ખી ન સમ્પજ્જતીતિ.

કથંવિહારીબહુલોતિ કતમેન વિહારેન બહુલં વિહરન્તો. અલદ્ધાતિ અલભિત્વા. યોતિ નિપાતમત્તં. ઇદં વુત્તં હોતિ – કતમેન ઝાનેન બહુલં ઝાયન્તં તં પુગ્ગલં કામસઞ્ઞા અલભિત્વાવ પરિબાહિરા હોન્તીતિ.

પસ્સદ્ધકાયોતિ ચતુત્થજ્ઝાનેન અસ્સાસપસ્સાસકાયસ્સ પસ્સદ્ધત્તા પસ્સદ્ધકાયો. સુવિમુત્તચિત્તોતિ અરહત્તફલવિમુત્તિયા સુટ્ઠુ વિમુત્તચિત્તો. અસઙ્ખરાનોતિ તયો કમ્માભિસઙ્ખારે અનભિસઙ્ખરોન્તો. અનોકોતિ અનાલયો. અઞ્ઞાય ધમ્મન્તિ ચતુસચ્ચધમ્મં જાનિત્વા. અવિતક્કઝાયીતિ અવિતક્કેન ચતુત્થજ્ઝાનેન ઝાયન્તો. ન કુપ્પતીતિઆદીસુ દોસેન ન કુપ્પતિ, રાગેન ન સરતિ, મોહેન ન થીનો. ઇમેસુ તીસુ મૂલકિલેસેસુ ગહિતેસુ દિયડ્ઢકિલેસસહસ્સં ગહિતમેવ હોતિ. પઠમપદેન વા બ્યાપાદનીવરણં ગહિતં, દુતિયેન કામચ્છન્દનીવરણં, તતિયેન થિનં આદિં કત્વા સેસનીવરણાનિ. ઇતિ ઇમિના નીવરણપ્પહાનેન ખીણાસવં દસ્સેતિ.

પઞ્ચોઘતિણ્ણોતિ પઞ્ચદ્વારિકં કિલેસોઘં તિણ્ણો. છટ્ઠન્તિ મનોદ્વારિકમ્પિ છટ્ઠં કિલેસોઘં અતરિ. પઞ્ચોઘગ્ગહણેન વા પઞ્ચોરમ્ભાગિયાનિ સંયોજનાનિ, છટ્ઠગ્ગહણેન પઞ્ચુદ્ધમ્ભાગિયાનિ વેદિતબ્બાનિ. ગણસઙ્ઘચારીતિ ગણે ચ સઙ્ઘે ચ ચરતીતિ સત્થા ગણસઙ્ઘચારી નામ. અદ્ધા ચરિસ્સન્તીતિ અઞ્ઞેપિ સદ્ધા બહુજના એકંસેન ચરિસ્સન્તિ. અયન્તિ અયં સત્થા. અનોકોતિ અનાલયો.

અચ્છેજ્જ નેસ્સતીતિ અચ્છિન્દિત્વા નયિસ્સતિ, મચ્ચુરાજસ્સ હત્થતો અચ્છિન્દિત્વા નિબ્બાનપારં નયિસ્સતીતિ વુત્તં હોતિ. નયમાનાનન્તિ નયમાનેસુ.

સેલંવ સિરસૂહચ્ચ, પાતાલે ગાધમેસથાતિ મહન્તં કૂટાગારપ્પમાણં સિલં સીસે ઠપેત્વા પાતાલે પતિટ્ઠગવેસનં વિય. ખાણુંવ ઉરસાસજ્જાતિ ઉરસિ ખાણું પહરિત્વા વિય. અપેથાતિ અપગચ્છથ. ઇમસ્મિં ઠાને સઙ્ગીતિકારા ‘‘ઇદમવોચા’’તિ દેસનં નિટ્ઠપેત્વા દદ્દલ્લમાનાતિ ગાથં આહંસુ. તત્થ દદ્દલ્લમાનાતિ અતિવિય જલમાના સોભમાના. આગઞ્છુન્તિ આગતા. પનુદીતિ નીહરિ. તૂલં ભટ્ઠંવ માલુતોતિ યથા ફલતો ભટ્ઠં સિમ્બલિતૂલં વા પોટકિતૂલં વા વાતો પનુદતિ નીહરતિ, એવં પનુદીતિ. પઞ્ચમં.

તતિયો વગ્ગો.

ઇતિ સારત્થપ્પકાસિનિયા

સંયુત્તનિકાય-અટ્ઠકથાય

મારસંયુત્તવણ્ણના નિટ્ઠિતા.