૧૪. વિપાકપચ્ચયનિદ્દેસવણ્ણના

૧૪. વિપાકપચ્ચયનિદ્દેસે વિપાકા ચત્તારો ખન્ધાતિ યસ્મા કમ્મસમુટ્ઠાનાપિ રૂપા વિપાકા ન હોન્તિ, તસ્મા ‘‘વિપાકા’’તિ વત્વા ‘‘ચત્તારો ખન્ધા’’તિ વુત્તં. એવં અયં પાળિ અરૂપધમ્માનઞ્ઞેવ વિપાકપચ્ચયવસેન આગતા. પઞ્હાવારે પન ‘‘વિપાકાબ્યાકતો એકો ખન્ધો તિણ્ણં ખન્ધાનં ચિત્તસમુટ્ઠાનાનઞ્ચ રૂપાનં વિપાકપચ્ચયેન પચ્ચયો. પટિસન્ધિક્ખણે વિપાકાબ્યાકતો એકો ખન્ધો તિણ્ણન્નં ખન્ધાનં કટત્તા ચ રૂપાનં વિપાકપચ્ચયેન પચ્ચયો’’તિ આગતત્તા ચિત્તસમુટ્ઠાનકમ્મસમુટ્ઠાનરૂપાનમ્પિ વિપાકપચ્ચયો લબ્ભતિ. ઇધ પન સાવસેસવસેન દેસના કતાતિ અયં તાવેત્થ પાળિવણ્ણના. અયં પન વિપાકપચ્ચયો વિપાકભાવેન જાતિતો એકવિધો, ભૂમિભેદતો કામાવચરાદિવસેન ચતુધા ભિજ્જતીતિ એવમેત્થ નાનપ્પકારભેદતો વિઞ્ઞાતબ્બો વિનિચ્છયો.

એવં ભિન્ને પનેત્થ કામાવચરરૂપાવચરવિપાકો અત્તના સમ્પયુત્તધમ્માનં પવત્તે ચિત્તસમુટ્ઠાનરૂપાનં પટિસન્ધિયં કટત્તારૂપાનઞ્ચ વિપાકપચ્ચયો હોતિ. અરૂપાવચરવિપાકો સમ્પયુત્તધમ્માનઞ્ઞેવ. લોકુત્તરવિપાકો પઞ્ચવોકારે સમ્પયુત્તધમ્માનઞ્ચેવ ચિત્તસમુટ્ઠાનરૂપસ્સ ચ, ચતુવોકારે સમ્પયુત્તક્ખન્ધાનઞ્ઞેવ વિપાકપચ્ચયો હોતીતિ એવમેત્થ પચ્ચયુપ્પન્નતોપિ વિઞ્ઞાતબ્બો વિનિચ્છયોતિ.

વિપાકપચ્ચયનિદ્દેસવણ્ણના.