7. катхинаккхандхакаван̣н̣ана̄

катхина̄нуджа̄нанакатха̄ван̣н̣ана̄

306. ‘‘катхинанти пан̃ча̄нисам̣се антокаран̣асаматтхата̄йа тхиранти аттхо’’ти ликхитам̣. ‘‘пан̃ча каппантӣ’’ти аватва̄ ‘‘капписсантӣ’’ти ана̄гатавачанам̣ ‘‘во’’ти имасса са̄мивачанапаккхе йуджджати тесам̣ тасмим̣ кхан̣е анаттхатакатхинатта̄. двӣсу панетесу аттхавикаппесу паччхимо йутто саббесампи тесам̣ па̄веййака̄нам̣ саббадхутан̇гадхаратта̄. нимантанам̣ са̄дийантассева хи ана̄мантача̄ро пан̃н̃атто, татха̄ ган̣абходжанам̣. асама̄да̄нача̄ро анадхит̣т̣хитатичӣварасса наттхи атечӣварикасса йа̄вадаттхачӣварачатуттха̄дичӣвараггахан̣асамбхавато. итарасса̄пи анадхит̣т̣ха̄намукхена лаббхати. чӣваруппа̄до апам̣сукӯликассева. ‘‘катхинаттхатасӣма̄йа’’нти упача̄расӣмам̣ сандха̄йа вуттам̣. упача̄расӣмат̣т̣хасса матакачӣвара̄дибха̄гийата̄йа баддхасӣма̄йа татруппа̄да̄бха̄вато вин̃н̃еййаметам̣ упача̄расӣма̄веттха адхиппета̄ти. катхинаттха̄рам̣ ке лабхантӣти ке са̄дхентӣти аттхо. пан̃ча джана̄ са̄дхенти. катхинадуссасса хи да̄йака̄ паччхимакот̣ийа̄ чатта̄ро хонти. еко пат̣игга̄хакоти. ‘‘татра че, бхиккхаве, йва̄йам̣ чатувагго бхиккхусан̇гхо т̣хапетва̄ тӣн̣и камма̄ни упасампадам̣ пава̄ран̣ам̣ аббха̄на’’нти (маха̄ва. 388) чампеййаккхандхаке вуттатта̄ ‘‘на пан̃чаваггакаран̣ӣйа’’нти гахетаббам̣. ‘‘йасса сан̇гхо катхинадуссам̣ дети, там̣ хаттхапа̄се акатва̄пи бахисӣма̄йа т̣хитассапи да̄тум̣ ват̣т̣атӣ’’ти ваданти, там̣ хаттхапа̄се катва̄ ева да̄таббам̣. касма̄? ‘‘тасса каммаппаттатта̄’’ти вуттам̣. ‘‘татруппа̄дена тан̣д̣ула̄дина̄ ваттхесу чета̄питесу аттхатакатхина̄намева та̄ни ваттха̄ни па̄пун̣анти. ваттхехи пана тан̣д̣ула̄дӣсу чета̄питесу саббесам̣ та̄ни па̄пун̣антӣ’’ти вуттам̣. пат̣хамапава̄ран̣а̄йа пава̄рита̄ лабхантӣти идам̣ уккат̣т̣хакот̣ийа̄ вуттам̣. антара̄йена аппава̄рита̄нампи вуттхавасса̄нам̣ катхинаттха̄расамбхавато итаре ган̣апӯраке катва̄ катхинам̣ аттхаритаббанти катхам̣ пан̃н̃а̄йатӣти че? ‘‘двиннам̣ пуггала̄нам̣ аттхатам̣ хоти катхинам̣ аттха̄ракасса ча анумодакасса ча̄’’ти (пари. 403) парива̄ре екавачанакаран̣ато, таттхева ‘‘сан̇гхасса аттхатам̣ хоти катхинам̣, ган̣асса пуггаласса аттхатам̣ хоти катхина’’нти (пари. 414) вачанато ча.

ан̃н̃асмим̣ виха̄ре вуттхавасса̄пи на лабхантӣти идам̣ ким̣ екасӣмасмим̣, уда̄ху на̄на̄сӣмасминти? кин̃четтха – йади та̄ва екасӣмасмим̣, парато ‘‘саче пана екасӣма̄йа бахӯ виха̄ра̄ хонти, саббе бхиккхӯ саннипа̄тетва̄ екаттха катхинам̣ аттхаритаббам̣, висум̣ висум̣ аттхаритум̣ на ват̣т̣атӣ’’ти имина̄ ат̣т̣хакатха̄вачанена вируджджхати. идан̃хи вачанам̣ саббесам̣йева еко катхинаттха̄роти дӣпети. атха на̄на̄сӣмасмим̣, упанандасса ека̄дхиппа̄йада̄на̄нуматийа̄ вируджджхати. вуттан̃хетам̣ ‘‘детха, бхиккхаве, могхапурисасса ека̄дхиппа̄йа’’нти (маха̄ва. 364). идан̃хи вачанам̣ двӣсупи а̄ва̄сесу тасса катхинаттха̄расиддхим̣ дӣпетӣти. авиродхова иччхитаббо аппат̣исиддхатта̄, тасма̄ екасӣмасмим̣ ва̄ на̄на̄сӣмасмим̣ ва̄ на̄нӯпача̄ре ан̃н̃асмим̣ виха̄ре вуттхавасса̄пи на лабхантӣти адхиппа̄йо ведитаббо. ‘‘паччхимика̄йа упасампанно пат̣хамапава̄ран̣а̄йа пава̄ретумпи лабхати, вассико ча хоти а̄нисам̣сан̃ча лабхатӣти са̄ман̣ера̄нам̣ вассӯпагаманам̣ анун̃н̃а̄там̣ хоти, са̄ман̣ера̄ катхина̄нисам̣сам̣ лабхантӣ’’ти ваданти.

тин̣н̣ам̣ чӣвара̄нам̣ ан̃н̃атараппахонаканти идам̣ ‘‘на ан̃н̃атра сан̇гха̄т̣ийа̄ уттара̄сан̇гена антарава̄сакена аттхатам̣ хоти катхина’’нти има̄йа па̄л̣ийа̄ вируджджханам̣ вийа диссати. айан̃хи па̄л̣и тин̣н̣ам̣ чӣвара̄нам̣ ан̃н̃атаравирахена̄пи на аттхатам̣ хоти катхинанти дӣпетӣти че? на, тадаттхаджа̄нанато, на тин̣н̣ам̣ чӣвара̄нам̣ ан̃н̃атаравирахена на аттхатам̣ хоти катхинанти хи дӣпетука̄мо бхагава̄ там̣ па̄л̣има̄ха. йади евам̣ ‘‘ан̃н̃атра сан̇гха̄т̣ийа̄ уттара̄сан̇гена антарава̄сакена̄’’ти на ваттабба̄ сийа̄ти че? на, адхиппа̄йаджа̄нанатова. йо сан̇гха̄т̣ийа̄ аттхаритука̄мо, тасса ан̃н̃атра сан̇гха̄т̣ийа̄ на аттхатам̣ хоти. еса найо итараттха̄пӣти айаметтха адхиппа̄йо. тенева суккапаккхе ‘‘сан̇гха̄т̣ийа̄ аттхатам̣ хотӣ’’тиа̄дина̄ найена екамева чӣварам̣ вуттам̣, евам̣ санте ‘‘чатувӣсатийа̄ а̄ка̄рехи анаттхатам̣ хоти катхинам̣, саттарасахи а̄ка̄рехи аттхатам̣ хоти катхина’’нти йатха̄рахам̣ уккат̣т̣хакот̣ийа̄ вуттанти ведитаббам̣, тасма̄ кан̣хапаккхе улликхита…пе… ниссӣмат̣т̣ха̄нумодана̄нам̣ чатувӣсатийа̄ а̄ка̄ра̄нам̣ самбхаванта̄нам̣ саббена саббам̣ абха̄венапи нимиттаката̄дӣнам̣ асамбхаванта̄нам̣ ан̃н̃атарабха̄венапи на аттхатам̣ хоти катхинанти евамадхиппа̄йо ведитаббо. суккапаккхепи ахата̄хатакаппа…пе… сӣмат̣т̣ха̄нумодана̄нам̣ саттарасаннам̣ а̄ка̄ра̄нам̣ самбхаванта̄нам̣ ан̃н̃атарабха̄венапи итаресам̣ саббена саббам̣ абха̄венапи аттхатам̣ хоти катхинанти евамадхиппа̄йо ведитаббо. ан̃н̃атха̄ ан̃н̃аман̃н̃авиродхо, йатха̄самбхавам̣ йоджетва̄ ведитаббо.

татридам̣ мукхаматтанидассанам̣ – кан̣хапаккхе ‘‘уттара̄сан̇гена аттхате катхине на ан̃н̃атра сан̇гха̄т̣ийа̄ на ан̃н̃атра антарава̄сакена аттхатам̣ хоти катхина’’нти вачанаппама̄н̣ато там̣ катхинам̣ анаттхатам̣ сийа̄. суккапаккхе ча ‘‘анимиттакатена аттхатам̣ хоти катхина’’нти вачанаппама̄н̣ато анимиттакатена катхине аттхате тан̃че парикатха̄ катам̣, татха̄пи аттхатамева катхинам̣ хотӣти айам̣ дувидхопи виродхо. йатха̄вуттанайена адхиппа̄йе гахите париха̄ро хотӣти ведитаббам̣.

йо а̄нисам̣сам̣ бахум̣ детӣти имина̄ паччайалолабха̄вам̣ вийа дӣпети, татха̄пи бхагавата̄ йа̄вадаттхачӣварапарийесанапан̃н̃а̄панамукхена два̄рам̣ диннанти катва̄ сан̇гха̄нуггахаттхам̣ хоти. ‘‘ака̄тум̣ на хотӣти ана̄дарийена акаронтасса дуккат̣а’’нти ликхитам̣. анумода̄ма̄ти еттха саббасан̇га̄хикавасена евам̣ вуттам̣. ‘‘анумода̄мӣ’’ти екакена ваттаббам̣, итаратха̄ ‘‘на ват̣т̣атӣ’’ти маха̄ат̣т̣хакатха̄йам̣ кира вуттам̣. катхиначӣварам̣ адхит̣т̣хахитва̄ ‘‘има̄йа сан̇гха̄т̣ийа̄ катхинам̣ аттхара̄мӣ’’ти ва̄ча̄йа бхиннаматта̄йа пуггаласса аттхатам̣ хоти. ‘‘каммава̄ча̄ пана ека̄йева ват̣т̣атӣти катхинадуссасса ева каммава̄ча̄, сесачӣварада̄не апалоканамева̄ти аттхо’’ти ликхитам̣. екасӣма̄йа̄ти екаупача̄расӣма̄йа̄ти аттхо йуджджати. кечи пана ‘‘баддхасӣма̄ адхиппета̄ екасӣма̄йа екат̣т̣ха̄не аттхарите саббаттха аттхаритам̣ хоти ‘саббе бхиккхӯ саннипатитва̄’ти вуттатта̄, техипи анумодантехи аттхаритамева хоти, упача̄рапариччхинне таттха таттха ладдхам̣ техи техи ладдхаббам̣ хоти. таттха павит̣т̣хехипи лабхитаббам̣ саббехипи аттхаритатта̄, айам̣ висесо. маха̄ат̣т̣хакатха̄йампи евамева вутта’’нти ваданти, вӣмам̣ситаббам̣.

308. чатувӣсати а̄ка̄равантата̄йа маха̄бхӯмикам̣. ‘‘дӣгхасиббитанти паччха̄катасиббанам̣, оват̣т̣итва̄ сиббанам̣ ва̄’’ти ликхитам̣. кан̣д̣усам̣ на̄ма пуббабандханам̣. пат̣хамачимилика̄ гхат̣етва̄ т̣хапита̄ хотӣти катхинадуссам̣ дуббалам̣ дисва̄ там̣ балавата̄ аттано пакатидуссена саддхим̣ гхат̣етва̄ дупат̣т̣ам̣ катва̄ сиббитука̄мехи катхинадуссато пакатидуссасса махантата̄йа пат̣хамам̣ таппама̄н̣а̄нурӯпам̣ бандхакан̣д̣усе гхат̣етва̄ раджджукехи бандхитва̄ катам̣ хотӣти адхиппа̄йо. катхиначӣварасса аппата̄йа пат̣хамам̣ баддхадуссам̣ куччхичимилика̄ хоти, маха̄паччарийам̣, курундийан̃ча вуттавачананидассанам̣, бйан̃джане ева бхедо, аттхе наттхӣти дассанаттхам̣ катанти ведитаббам̣. ‘‘имина̄ ким̣ дӣпетӣти че? татха̄катам̣ дупат̣т̣ачӣварам̣ пакатичӣварасса махантата̄йа пакатичӣварасан̇кхйамева гаччхати, на катхиначӣварасан̇кхйанти кассачи сийа̄, невам̣ дат̣т̣хаббам̣. евам̣ куччхичимиликабха̄вена т̣хитампи катхиначӣварам̣. махантампи там̣ пакатичӣварам̣ аттано катхиначӣварамева̄ти. хет̣т̣химакот̣ийа̄ пан̃чакасса иччхитаббатта̄ катхинадуссам̣ кхан̣д̣а̄кхан̣д̣ам̣ бахудха̄ чхиндитва̄ сиббитука̄мо катхиначӣварато пат̣т̣ам̣ гахетва̄ ан̃н̃асмим̣ акатхиначӣваре пат̣т̣ама̄ропетӣ’’ти ликхитам̣. атха ва̄ бахӯни катхинадусса̄ни пам̣сукӯла̄ни кхуддакакхуддака̄ни екачӣвараттха̄йа, маханта̄ни ча ӯнаттха̄йа динна̄ни хонти. катхиначӣваратоти бхиккху екаччато катхиначӣварато пат̣т̣ам̣ гахетва̄ ан̃н̃асмим̣ а̄ропети. еттха̄ха – ким̣ пам̣сукӯла̄ни катхинадусса̄ни викаппанупагапаччхима̄ни да̄табба̄ни, уда̄ху кхуддака̄нипӣти? еттха ачӣварасан̇кхйатта̄ кхуддака̄ни да̄тум̣ на ват̣т̣ати. каммава̄ча̄ таттха на рухатӣти еке. ‘‘пам̣сукӯлена аттхатам̣ хотӣ’’ти па̄л̣ийам̣ найада̄нато куччхичимиликабха̄вена т̣хитасса катхинадуссасса аттано сабха̄вена анадхит̣т̣ха̄нупагасса пура̄н̣ачӣварабха̄венева адхит̣т̣ха̄на̄рахассапи катхиначӣварабха̄ва̄нуматимукхена ат̣т̣хакатха̄йам̣ пада̄нато ча кхуддака̄нипи да̄тум̣ ват̣т̣ати. тан̃хи катхинаттха̄рако гхат̣етва̄ катхиначӣварам̣ кариссатӣти катва̄ каппатӣти еке, йуттатарам̣ гахетаббам̣.

ничайасаннидхи сан̇гха̄йатта̄ сан̇гхена кататта̄. ратта̄тиккантам̣ ниссаджджитаббатта̄ ‘‘ниссаггийа’’нти вуччати. пан̃ча кхан̣д̣а̄ни пат̣т̣а̄ни пама̄н̣ам̣ асса̄ти пан̃чакам̣. тена ва̄ атириттена ва̄ти аттхо. тадахева сан̃чхиннена̄ти сан̇гхена катхинаттха̄ракасса каммава̄чам̣ ватва̄ динненева тадахева сан̃чхиннена саман̣д̣аликатена бхавитаббам̣. евам̣ диннам̣йева хи парива̄ре ‘‘пуббакаран̣ам̣ саттахи дхаммехи сан̇гахита’’нти вуттам̣, на да̄йакена диййама̄нам̣, тасма̄ паринит̣т̣хитапуббакаран̣амева че да̄йако сан̇гхасса дети, сампат̣иччхитва̄ каммава̄ча̄йа да̄таббам̣. тена ча тасмим̣йева сӣма̄ман̣д̣але адхит̣т̣хахитва̄ аттхаритва̄ сан̇гхо анумода̄петаббо катапуббакаран̣асса пуна каттабба̄бха̄вато. аттха̄ракасса хаттхагатамева хи сандха̄йа ‘‘на улликхитаматтена̄’’тиа̄ди вуттам̣. паринит̣т̣хитапуббакаран̣ампи пуна дховитва̄ висиббитва̄ ка̄таббамева вачанапама̄н̣атоти че? на, чхиннасса пуна чхеда̄самбхавато. ан̃н̃асмим̣ т̣ха̄не чхиндитаббамева̄ти че? на, паббаджджа̄дхика̄ре ‘‘кесамассум̣ оха̄ра̄петва̄’’ти вачанаппама̄н̣ато мун̣д̣икасса чхиннепи кесе парийеситва̄ сирасмим̣ т̣хапетва̄ пуна оха̄ра̄петва̄ пабба̄джетаббаппасан̇гато, на идха на-ка̄рена пат̣исиддхатта̄ти че? на, ‘‘на ан̃н̃атра сан̇гха̄т̣ийа̄’’ти на-ка̄рена пат̣исиддхатта̄ уттара̄сан̇гена аттхате анаттхатам̣ хотӣти анит̣т̣хаппасан̇гато, тасма̄ абхинивесо на ка̄таббо. ‘‘бахиупача̄расӣма̄йа т̣хито’’ти вуттатта̄пи пуббе вуттавиниччхайова гахетаббо.

309. асаннидхикатена аттхатам̣ хоти катхинанти еттха ким̣ катхинаттха̄рама̄сейева дувидхопи саннидхи адхиппето, уда̄ху тато пуббепи, да̄йакена ва̄ када̄ да̄таббам̣, ким̣ катхинаттха̄рама̄сейева, уда̄ху тато пуббепи, катхинаттха̄рама̄сепи асукасмим̣ дивасейева аттха̄раттха̄йа даммӣти да̄тум̣ ват̣т̣ати на ват̣т̣атӣти идам̣ вича̄ретаббам̣. катхинаттха̄рама̄се ева дувидхопи саннидхи. да̄йакена̄пи васса̄ва̄сикам̣ вийа катхиначӣварам̣ уддисса диннам̣ на ват̣т̣ати. касма̄? ‘‘катхинада̄йакасса ваттам̣ аттхӣ’’тиа̄дина̄ (маха̄ва. ат̣т̣ха. 306) найена ат̣т̣хакатха̄йам̣ вуттатта̄. уккат̣т̣хаматтаметанти че? на, ‘‘катхинам̣ на̄ма атиуккат̣т̣хам̣ ват̣т̣атӣ’’ти (маха̄ва. ат̣т̣ха. 308) вуттатта̄. на а̄гаманам̣ сандха̄йа вуттанти че? на, идампи а̄гаманамева сандха̄йа вуттам̣, пуббе диннам̣ на ват̣т̣атӣти.

310. катхинасса̄ти катхинаттха̄расса. уббха̄ра̄йа̄ти вӯпасама̄йа, аппаваттийа̄ти аттхо. киматтхийам̣ уббха̄ранидассананти че? пан̃чахи ана̄паттика̄лапарийантадассанена тесу сам̣варуппа̄данаттхам̣. ан̃н̃атха̄ ‘‘чӣварака̄ласамайо на̄ма анаттхате катхине васса̄насса паччхимо ма̄со, аттхате катхине пан̃ча ма̄са̄’’ти (па̄ра̄. 649) вибхан̇ге вуттатта̄ антара̄паккаманантика̄диуббха̄ра̄бха̄вепи пан̃чахи пан̃часу ма̄сесу ана̄паттийева̄ти миччха̄га̄хо сийа̄. тато а̄паттикхетте ана̄паттикхеттасан̃н̃а̄йа там̣ там̣ а̄паттим̣ а̄паджджати, итаресан̃ча бхиккхӯнам̣ ла̄бхантара̄йам̣ каротӣти ведитаббам̣.

а̄да̄йасаттакакатха̄ван̣н̣ана̄

311. саннит̣т̣ха̄нантике двепи палибодха̄ екато чхиджджантӣти идха, парива̄рат̣т̣хакатха̄йан̃ча вуттам̣ имисса̄ кхандхакапа̄л̣ийа̄ самети екато убхиннампи дхураниккхепасса кататта̄. ‘‘идам̣ бахисӣма̄йамева вуттам̣ саннит̣т̣ха̄нантикам̣ сандха̄йа вуттам̣. йам̣ пана вуттам̣ парива̄ре ‘чатта̄ро катхинуддха̄ра̄ сийа̄ антосӣма̄йа уддхариййанти, сийа̄ бахисӣма̄йа уддхариййанти, нит̣т̣ха̄нантико саннит̣т̣ха̄нантико на̄санантико а̄са̄ваччхедико’ти (пари. 416). таттха бахисӣма̄йа саннит̣т̣ха̄нантико уддхариййатӣти идха дасситанайова. катхам̣ антосӣма̄йа саннит̣т̣ха̄нантико? акатачӣварама̄да̄йа ‘на паччесса’нти гато, гатагатат̣т̣ха̄не пха̄сувиха̄рам̣ алабханто тамева виха̄рам̣ а̄гаччхати, тасса чӣварапалибодхо т̣хито. со ча ‘невимам̣ чӣварам̣ ка̄ресса’нти читте уппаннаматте чхиджджати, тасма̄ антосӣма̄йа уддхариййати, тасма̄ дувидхо саннит̣т̣ха̄нантико’’ти пора̄н̣аган̣т̣хипаде ликхитам̣, там̣ йуттам̣, ан̃н̃атха̄ антосӣма̄йа ‘‘невимам̣ чӣварам̣ ка̄ресса’’нти паваттауббха̄ро итаресу самодха̄нам̣ на гаччхатӣти атиритто сийа̄. сӣма̄тиккантикоти чӣварака̄ласӣма̄тиккантико. сауббха̄ре чӣварапалибодхо пат̣хамам̣ чхиджджанто вийа кха̄йати, атха кхо са̄пеккхата̄йа чӣваракаран̣е саусса̄хова хотӣти лесам̣ сандха̄йа парива̄равасена ‘‘две палибодха̄ апуббам̣ ачаримам̣ чхиджджантӣ’’ти (маха̄ва. ат̣т̣ха. 311) вуттам̣. ‘‘катачӣваро’’ти вуттатта̄ идха на самбхавати.

316. саббам̣ аттано париккха̄рам̣ анавасесетва̄ паккаманто ‘‘сама̄да̄йа паккаматӣ’’ти вуччати. ‘‘катхинуддха̄ре висесо наттхи. пуггала̄дхиппа̄йависесена кевалам̣ ва̄радассанаттхам̣ сама̄да̄йава̄ра̄ вутта̄’’ти саббесу ган̣т̣хипадесу ликхитам̣. идха пана пуггала̄дхиппа̄йена пайоджанам̣ вӣмам̣ситаббам̣. паккаманантикасса абха̄ва̄ ‘‘йатха̄самбхава’’нти вуттам̣. виппакатепи дхураниккхепавасена паккаманантиката̄ самбхавати, тасма̄ паккаманантикава̄ропи ваттабботи че? на, саннит̣т̣ха̄нантикалаккхан̣аппасан̇гато. акатачӣварасса на саванантиката̄ ча.

татра̄йам̣ а̄дито пат̣т̣ха̄йа ва̄равибха̄вана̄ – а̄да̄йава̄ра̄ сатта, татха̄ сама̄да̄йава̄ра̄ти две саттакава̄ра̄. тато паккаманантикам̣ ваджджетва̄ виппакатачӣварасса а̄да̄йава̄ра̄, сама̄да̄йава̄ра̄ ча̄ти две чхаккава̄ра̄. тато парам̣ нит̣т̣ха̄насаннит̣т̣ха̄нана̄санантика̄нам̣ васена тӣн̣и тика̄ни дассита̄ни, таттха пат̣хаматтикам̣ антосӣма̄йа ‘‘на паччесса’’нти имам̣ видхим̣ ана̄маситва̄ бахисӣма̄йам̣ ева ‘‘на паччесса’’нти паваттам̣, тасма̄ паккаманантикасӣма̄тиккантикасауббха̄ра̄ таттха на йуджджанти. ‘‘а̄са̄ваччхедико самбхавантопи йатха̄вуттака̄ран̣ена на вутто. дутийаттикам̣ антосӣма̄йа ‘на паччесса’нти паваттам̣, еттха кин̃ча̄пи паккаманантико самбхавати, татха̄пи йехи чӣварапалибодхо чхиджджати, тесам̣йева̄дхиппетатта̄ на вутто’’ти пора̄н̣аган̣т̣хипаде вуттам̣. саббасмимпи паннарасаке виппакатачӣварассева̄дхиппетатта̄ти такко. адхит̣т̣ха̄нупаге ча виппакате сати на нит̣т̣ха̄нантико. нит̣т̣ха̄на̄васесе сати на на̄санантикоти пора̄н̣а̄. татийаттикам̣ анадхит̣т̣хита-падена висесетва̄ паваттам̣, аттхато пат̣хаматтикена самети. тасса аттхадассанапайоджанам̣ кира там̣. йасма̄ име тайо аттхавикаппа̄ имехи ева тӣхи катхинуддха̄рехи сакка̄ дассетум̣, тасма̄ имева йоджита̄ екасамбандхавасена, ан̃н̃атха̄ пат̣хаматтикам̣ чхаккам̣ бхавеййа имасса паннарасакасса анте чхаккам̣ вийа. татийаттика̄нантарам̣ чатуттхаттикам̣ самбхавантам̣ ‘‘антосӣма̄йам̣ ‘паччесса’’нти вачанависесена самбхавати. татха̄ ча йоджийама̄нам̣ итарехи саванантика̄дӣхи авируддхаккамам̣ хоти, тасма̄ чатуттхаттикам̣ ахутва̄ чхаккам̣ джа̄танти ведитаббам̣. евам̣ тӣн̣и тика̄ни екам̣ чхаккан̃ча̄ти пат̣хамам̣ паннарасакам̣ ведитаббам̣. ида̄ни идамева паннарасакам̣ упасаггависесена дутийам̣ сама̄да̄йапаннарасакам̣ на̄ма катам̣. пуна виппакатачӣварам̣ а̄да̄йа̄ти татийам̣ паннарасакам̣, сама̄да̄йа̄ти чатуттхам̣ паннарасакам̣ дасситам̣. евам̣ чатта̄ри паннарасака̄ни ведитабба̄ни. таттха пат̣хамадутийесу паннарасакесу саббена саббам̣ акатачӣварам̣ адхиппетам̣, итаресу двӣсу виппакатанти йоджетаббам̣. ‘‘пуббе нибаддхат̣т̣ха̄не чӣвара̄са̄йа гахетаббам̣, ан̃н̃аттха на ват̣т̣ати. упаччхинна̄йа че чӣвара̄са̄йа чӣварам̣ уппаннам̣, на там̣ чӣварапалибодхам̣ каротӣ’’ти пора̄н̣аган̣т̣хипаде вуттам̣. ниссаггийесу татийакатхине а̄гатачӣварапачча̄са̄ идха чӣвара̄са̄ти такко. йаттха чӣвара̄са̄, там̣ т̣ха̄нам̣ адхикаран̣ӯпача̄рена ‘‘чӣвара̄са̄’’твева вуччатӣти катва̄ ‘‘там̣ чӣвара̄сам̣ пайирупа̄сатӣ’’тиа̄ди вуттам̣, тасма̄ ана̄са̄йа лабхатӣти ана̄са̄йитат̣т̣ха̄не лабхатӣтиа̄дина̄ аттхо гахетаббо. еттха нит̣т̣ха̄насаннит̣т̣ха̄нана̄санаа̄са̄ваччхедикавасена еко ва̄роти идамекам̣ чатуккам̣ джа̄там̣, тасма̄ пуббе вутта̄ни тӣн̣и тика̄ни а̄са̄ваччхедика̄дхика̄ни тӣн̣и чатукка̄нӣти екам̣ ана̄са̄йадва̄дасаканти ведитаббам̣. таданантаре а̄са̄йадва̄дасаке кин̃ча̄пи пат̣хамадва̄дасаккамо лаббхати, татха̄пи там̣ ниббисесанти тамекам̣ два̄дасакам̣ авуттасиддхам̣ катва̄ висесато дассетум̣ а̄дито пат̣т̣ха̄йа ‘‘антосӣма̄йа паччесса’’нти вуттам̣, там̣ дутийачатукке ‘‘со бахисӣмагато сун̣а̄тӣ’’тиа̄дивачанасса татийачатукке саванантика̄дӣнан̃ча ока̄сакаран̣аттханти ведитаббам̣. идам̣ пана два̄дасакам̣ ана̄са̄йа васена лаббхама̄нампи имина̄ авуттасиддхам̣ катва̄ на дасситанти ведитаббам̣. еваметтха две два̄дасака̄ни уддхарита̄ни. каран̣ӣйадва̄дасакепи йатха̄дасситаана̄са̄йадва̄дасакам̣, авуттасиддхам̣ а̄са̄йадва̄дасакан̃ча̄ти две два̄дасака̄ни уддхаритабба̄ни. ида̄ни дисам̣гамиканавакам̣ хоти. таттха йасма̄ ‘‘дисам̣гамико паккаматӣ’’ти вачаненева ‘‘на паччесса’’нти идам̣ авуттасиддхамева, тасма̄ там̣ на вуттам̣. етта̄вата̄ а̄ва̄сапалибодха̄бха̄во дассито.

321. ‘‘чӣварапат̣ивӣсам̣ апавила̄йама̄но’’ти имина̄ чӣварапалибодхасаман̇гитамасса дассети. пат̣ивӣсоти аттано паттаббо чӣварабха̄го. апавила̄йама̄ноти а̄кан̇кхама̄но. тасса чӣварала̄бхе сати вассам̣вуттха̄ва̄се нит̣т̣ха̄насаннит̣т̣ха̄нана̄санантика̄нам̣ васена екам̣ тикам̣, тесам̣йева васена антара̄магге екам̣, гатат̣т̣ха̄не еканти тин̣н̣ам̣ тика̄нам̣ васена екам̣ навакам̣ ведитаббам̣. тато парам̣ нит̣т̣ха̄насаннит̣т̣ха̄нана̄сананти касӣма̄тиккантикасауббха̄ра̄нам̣ васена пха̄сувиха̄рапан̃чакам̣ вуттам̣. убхайаттха сесакатхинуддха̄ра̄самбхаво па̄кат̣ова. айам̣ панеттха пан̃чаке висесо – сама̄да̄йава̄ро на самбхавати ‘‘паччесса’’нти пачча̄гамана̄дхиппа̄йато.

325. двеме бхиккхаве катхинасса палибодха̄ти катхинаттха̄расса анупабандханапаччайа̄ти.

катхинаккхандхакаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.