2. ка̄йасуттаван̣н̣ана̄

183. дутийе а̄ха̄рат̣т̣хитикоти паччайат̣т̣хитико. а̄ха̄рам̣ пат̣ичча̄ти паччайам̣ пат̣ичча. субханимиттанти субхампи субханимиттам̣, субхасса а̄рамман̣ампи субханимиттам̣. айонисоманасика̄роти анупа̄йаманасика̄ро уппатхаманасика̄ро аничче ‘‘ничча’’нти ва̄, дуккхе ‘‘сукха’’нти, анаттани ‘‘атта̄’’ти ва̄, асубхе ‘‘субха’’нти ва̄, манасика̄ро. там̣ тасмим̣ субха̄рамман̣е бахулам̣ паваттайато ка̄маччхандо уппаджджати. тена вуттам̣ ‘‘аттхи, бхиккхаве, субханимитта’’нтиа̄ди. евам̣ саббанӣваран̣есу йоджана̄ ведитабба̄.

пат̣игханимиттантиа̄дӣсу пана пат̣игхопи пат̣игханимиттам̣ пат̣игха̄рамман̣ампи. аратӣти уккан̣т̣хита̄. йам̣ сандха̄йа вуттам̣ – ‘‘таттха катама̄ арати? пантесу ва̄ сена̄санесу ан̃н̃атаран̃н̃атаресу ва̄ адхикусалесу дхаммесу арати аратита̄ анабхирати анабхирамана̄ уккан̣т̣хита̄ паритассита̄, айам̣ вуччати аратӣ’’ти (вибха. 856).

тандӣти атисӣта̄дипаччайа̄ уппаннам̣ а̄гантукака̄йа̄ласийам̣. йасмим̣ уппанне ‘‘атисӣтам̣ атиун̣хам̣ атиччха̄тосми атидха̄тосми атидӯрамаггам̣ гатосмӣ’’ти вадати, йам̣ сандха̄йа вуттам̣ ‘‘таттха катама̄ танди, йа̄ тандӣ тандийана̄ тандиманаката̄ а̄ласйам̣ а̄ласйа̄йана̄ а̄ласйа̄йитаттам̣, айам̣ вуччати тандӣ’’ти (вибха. 857).

виджамбхита̄ти килесавасена ка̄йавинамана̄. йам̣ сандха̄йа вуттам̣ – ‘‘таттха катама̄ виджамбхита̄? йа̄ ка̄йасса джамбхана̄ виджамбхана̄ а̄намана̄ винамана̄ саннамана̄ пан̣амана̄ бйа̄дхийакам̣, айам̣ вуччати виджамбхита̄’’ти (вибха. 858).

бхаттасаммадоти бхаттапарил̣а̄хо. йам̣ сандха̄йа вуттам̣ – ‘‘таттха катамо бхаттасаммадо? йа̄ бхутта̄висса бхаттамуччха̄ бхаттакиламатхо бхаттапарил̣а̄хо ка̄йадут̣т̣хуллам̣, айам̣ вуччати бхаттасаммадо’’ти (вибха. 859).

четасо ча лӣнаттанти читтасса лӣйана̄ка̄ро, йам̣ сандха̄йа вуттам̣ – ‘‘таттха катамам̣ четасо лӣнаттам̣? йа̄ читтасса акалйата̄ акамман̃н̃ата̄ олӣйана̄ саллӣйана̄ лӣнам̣ лӣйана̄ лӣйитаттам̣ тхинам̣ тхийана̄ тхийитаттам̣ читтасса, идам̣ вуччати четасо лӣнатта’’нти (вибха. 860).

четасо авӯпасамоти йатха̄ на̄ма вӣтаччикопи ан̇га̄ро нева та̄ва саннисӣдати пата̄пам̣ каротийева, йатха̄ ча паттапачанат̣т̣ха̄не нева та̄ва саннисӣдати пата̄пам̣ каротийева, евам̣ читтасса авӯпасанта̄ка̄ро, аттхато панетам̣ уддхаччакуккуччамева хоти.

вичикиччхат̣т̣ха̄нӣйа̄ дхамма̄ти вичикиччха̄йа а̄рамман̣адхамма̄. айонисоманасика̄ро саббаттха вуттанайова. еваметтха ка̄маччхандо вичикиччха̄ти име две дхамма̄ а̄рамман̣ена катхита̄, бйа̄па̄до а̄рамман̣ена ча упаниссайена ча, сеса̄ сахаджа̄тена ча упаниссайена ча̄ти.

сатисамбоджджхан̇гат̣т̣ха̄нӣйа̄ дхамма̄ти сатийа̄ а̄рамман̣адхамма̄ саттатим̣са бодхипаккхийа̄ ча нава локуттарадхамма̄ ча. таттха йонисоманасика̄рабахулӣка̄роти таттха упа̄йаманасика̄расса пунаппунам̣ каран̣ам̣.

кусала̄кусала̄ дхамма̄тиа̄дӣсу кусала̄ти косалласамбхӯта̄ анаваджджасукхавипа̄ка̄. акусала̄ти акосалласамбхӯта̄ са̄ваджджадуккхавипа̄ка̄. са̄ваджджа̄ти акусала̄. анаваджджа̄ти кусала̄. хӣнапан̣ӣтакан̣хасуккесупи есева найо. саппат̣ибха̄га̄ти кан̣хасукка̄йева. кан̣ха̄ хи кан̣хавипа̄када̄нато, сукка̄ ча суккавипа̄када̄нато саппат̣ибха̄га̄ на̄ма, садисавипа̄какот̣т̣ха̄са̄ти аттхо. пат̣ипаккхабхӯтасса ва̄ бха̄гасса аттхита̄йа саппат̣ибха̄га̄. кан̣ха̄нан̃хи сукка̄ пат̣ипаккхабха̄га̄, сукка̄нан̃ча кан̣ха̄ пат̣ипаккхабха̄га̄ти евампи саппат̣ибха̄га̄. саппат̣иба̄хитат̣т̣хена ва̄ саппат̣ибха̄га̄. акусалан̃хи кусалам̣ пат̣иба̄хитва̄ аттано випа̄кам̣ дети, кусалан̃ча акусалам̣ пат̣иба̄хитва̄ти евампи кан̣хасукка̄ саппат̣ибха̄га̄.

а̄рамбхадха̄тӯти пат̣хама̄рамбхавӣрийам̣. никкамадха̄тӯти косаджджато никкхантатта̄ тато балаватарам̣. параккамадха̄тӯти парам̣ парам̣ т̣ха̄нам̣ аккаманата̄йа татопи балаватаранти тӣхипи падехи вӣрийамева катхитам̣.

пӣтисамбоджджхан̇гат̣т̣ха̄нӣйа̄ти пӣтийа̄ а̄рамман̣адхамма̄. ка̄йапассаддхӣти тин̣н̣ам̣ кхандха̄нам̣ даратхапассаддхи. читтапассаддхӣти вин̃н̃а̄н̣аккхандхасса даратхапассаддхи. саматханимиттанти саматхопи саматханимиттам̣, а̄рамман̣ампи. абйагганимиттанти тассева вевачанам̣.

упеккха̄самбоджджхан̇гат̣т̣ха̄нӣйа̄ти упеккха̄йа а̄рамман̣адхамма̄, аттхато пана маджджхатта̄ка̄ро упеккха̄т̣т̣ха̄нӣйа̄ дхаммоти ведитаббо. еваметтха сатидхаммавичайаупеккха̄самбоджджхан̇га̄ а̄рамман̣ена катхита̄, сеса̄ а̄рамман̣енапи упаниссайенапи.