1. джентаттхерага̄тха̄ван̣н̣ана̄
дуппаббаджджам̣ ве дурадхива̄са̄ геха̄ти а̄йасмато джентаттхерасса га̄тха̄. ка̄ уппатти? айампи пуримабуддхесу ката̄дхика̄ро таттха таттха бхаве виват̣т̣ӯпаниссайам̣ кусалам̣ упачинанто сикхисса бхагавато ка̄ле девапутто хутва̄ ниббатти. со екадивасам̣ саттха̄рам̣ дисва̄ пасанначитто ким̣кира̄тапуппхехи пӯджам̣ ака̄си. со тена пун̃н̃акаммена девамануссесу сам̣саранто имасмим̣ буддхуппа̄де магадхарат̣т̣хе джентага̄ме екасса ман̣д̣аликара̄джасса путто хутва̄ ниббатти, джентотисса на̄мам̣ ахоси. со вин̃н̃утам̣ патто дахарака̄лейева хетусампаттийа̄ чодийама̄но паббаджджа̄ниннама̄насо хутва̄ пуна чинтеси – ‘‘паббаджджа̄ на̄ма дуккара̄, гхара̄пи дура̄ва̄са̄, дхаммо ча гамбхӣро, бхога̄ ча дурадхигама̄, ким̣ ну кхо каттабба’’нти евам̣ пана чинта̄бахуло хутва̄ вичаранто екадивасам̣ саттху сантикам̣ гантва̄ дхаммам̣ сун̣и. сутака̄лато пат̣т̣ха̄йа паббаджджа̄бхирато хутва̄ саттху сантике паббаджитва̄ каммат̣т̣ха̄нам̣ гахетва̄ випассанам̣ вад̣д̣хетва̄ сукха̄йа пат̣ипада̄йа кхиппа̄бхин̃н̃а̄йа арахаттам̣ саччха̄ка̄си. тена вуттам̣ апада̄не (апа. тхера 1.16.21-24) –
‘‘девапутто ахам̣ санто, пӯджайим̣ сикхина̄йакам̣;
какка̄рупуппхам̣ паггайха, буддхасса абхиропайим̣.
‘‘екатим̣се ито каппе, йам̣ пуппхамабхиропайим̣;
дуггатим̣ на̄бхиджа̄на̄ми, буддхапӯджа̄йидам̣ пхалам̣.
‘‘ито ча наваме каппе, ра̄джа̄ саттуттамо ахум̣;
саттаратанасампанно, чаккаваттӣ махаббало.
‘‘килеса̄ джха̄пита̄ майхам̣…пе… катам̣ буддхасса са̄сана’’нти.
арахаттам̣ пана патва̄ аттано пат̣ипаттим̣ паччавеккханто, ‘‘асаккхим̣ вата̄хам̣ а̄дито майхам̣ уппаннавитаккам̣ чхиндиту’’нти соманассаджа̄то витаккасса уппанна̄ка̄рам̣ тасса ча саммадева чхиннатам̣ дассенто –
111. ‘‘дуппаббаджджам̣ ве дурадхива̄са̄ геха̄, дхаммо гамбхӣро дурадхигама̄ бхога̄;
киччха̄ вутти но итарӣтаренева, йуттам̣ чинтетум̣ сататаманиччата’’нти. –
га̄тхам̣ абха̄си.
таттха дуппаббаджджанти аппам̣ ва̄ махантам̣ ва̄ бхогаккхандхан̃чева н̃а̄типариват̣т̣ан̃ча паха̄йа имасмим̣ са̄сане урам̣ датва̄ паббаджанасса дуккаратта̄ дуккхам̣ паббаджанам̣, дуккара̄ паббаджджа̄ти дуппаббаджджам̣. вети нипа̄таматтам̣, дал̣хаттхо ва̄ ‘‘паббаджджа̄ дуккха̄’’ти. гехан̃че а̄васеййам̣, дурадхива̄са̄ геха̄, йасма̄ гехам̣ адхивасантена ран̃н̃а̄ ра̄джакиччам̣, иссарена иссаракиччам̣, гахапатина̄ гахапатикиччам̣ каттаббам̣ хоти, париджано чева саман̣абра̄хман̣а̄ ча сан̇гахетабба̄, тасмим̣ тасмин̃ча каттаббе карийама̄непи гхара̄ва̄со чхиддагхат̣о вийа маха̄самуддо вийа ча дуппӯро, тасма̄ геха̄ на̄мете адхиваситум̣ а̄васитум̣ дуккха̄ дуккара̄ти катва̄ дурадхива̄са̄ дура̄ва̄са̄ти. паббаджджан̃че анутит̣т̣хеййам̣ дхаммо гамбхӣро, йадаттха̄ паббаджджа̄, со паббаджитена адхигантаббо пат̣иведхасаддхаммо гамбхӣро, гамбхӣран̃а̄н̣агочаратта̄ дуддасо, дуппат̣ивиджджхо дхаммасса гамбхӣрабха̄вена дуппат̣ивиджджхатта̄. гехан̃че а̄васеййам̣, дурадхигама̄ бхога̄ йехи вина̄ на сакка̄ гехам̣ а̄васитум̣, те бхога̄ дуккхена касирена адхигантаббата̄йа дурадхигама̄. евам̣ санте гхара̄ва̄сам̣ паха̄йа паббаджджам̣йева анутит̣т̣хеййам̣, евампи киччха̄ вутти но итарӣтарена идха имасмим̣ буддхаса̄сане итарӣтарена йатха̄ладдхена паччайена амха̄кам̣ вутти джӣвика̄ киччха̄ дуккха̄, гхара̄ва̄са̄нам̣ дурадхива̄сата̄йа бхога̄нан̃ча дурадхигамата̄йа гехе итарӣтарена паччайена йа̄петаббата̄йа киччха̄ касира̄ вутти амха̄кам̣, таттха ким̣ ка̄тум̣ ват̣т̣атӣти? йуттам̣ чинтетум̣ сататаманиччатам̣ сакалам̣ дивасам̣ пуббаратта̄парараттан̃ча тебхӯмакадхаммаджа̄там̣ аниччатанти, тато уппа̄давайавантато а̄диантавантато та̄вака̄ликато ча на ниччанти ‘‘аничча’’нти чинтетум̣ випасситум̣ йуттам̣. аничча̄нупассана̄йа сиддха̄йа итара̄нупассана̄ сукхенева сиджджхантӣти аничча̄нупассана̄ва еттха вутта̄, аниччасса дуккха̄наттата̄нам̣ абйабхичаран̣ато са̄саникасса сукхаггахан̣ато ча. тена̄ха – ‘‘йаданиччам̣ там̣ дуккхам̣, йам̣ дуккхам̣ таданатта̄’’ти (сам̣. ни. 3.15), ‘‘йам̣ кин̃чи самудайадхаммам̣, саббам̣ там̣ ниродхадхаммам̣’’ (маха̄ва. 16; дӣ. ни. 2.371; сам̣. ни. 5.1081), ‘‘вайадхамма̄ сан̇кха̄ра̄’’ти (дӣ. ни. 2.218) ча тадамина̄ евам̣ ан̃н̃аман̃н̃ам̣ пат̣ипаккхавасена апара̄парам̣ уппанне витакке ниггахетва̄ аниччата̄мукхена випассанам̣ а̄рабхитва̄ ида̄ни катакиччо джа̄тоти дассети. тена вуттам̣ ‘‘аттано пат̣ипатти’’нтиа̄ди. идамева тхерасса ан̃н̃а̄бйа̄каран̣ам̣ ахоси.
джентаттхерага̄тха̄ван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.