3. девасаддасуттаван̣н̣ана̄
82. татийе девесӯти т̣хапетва̄ арӯпа̄вачарадеве чева асан̃н̃адеве ча тадан̃н̃есу упапаттидевесу. девасадда̄ти дева̄нам̣ пӣтисамуда̄ха̄расадда̄. ниччхарантӣти ан̃н̃аман̃н̃ам̣ а̄ла̄пасалла̄павасена паваттанти. самайа̄ самайам̣ упа̄да̄йа̄ти самайато самайам̣ пат̣ичча. идам̣ вуттам̣ хоти – йасмим̣ ка̄ле т̣хита̄ те дева̄ там̣ ка̄лам̣ а̄гамма нам̣ пассиссанти, тато там̣ самайам̣ сампаттам̣ а̄гамма̄ти. ‘‘самайам̣ самайам̣ упа̄да̄йа̄’’ти ча кечи пат̣ханти, тесам̣ там̣ там̣ самайам̣ пат̣ичча̄ти аттхо. йасмим̣ самайети йада̄ ‘‘ат̣т̣хикан̇калӯпама̄ ка̄ма̄’’тиа̄дина̄ (ма. ни. 1.234; па̄чи. 417), ‘‘самба̄дхо гхара̄ва̄со’’тиа̄дина̄ (дӣ. ни. 1.191; сам̣. ни. 2.154) ча ка̄месу гхара̄ва̄се ча а̄дӣнава̄, таппат̣ипаккхато неккхамме а̄нисам̣са̄ ча судит̣т̣ха̄ хонти, тасмим̣ самайе. тада̄ хисса екантена паббаджджа̄йа читтам̣ намати. арийаса̄вакоти арийасса буддхасса бхагавато са̄вако, са̄вакабха̄вам̣ упагантука̄мо, арийаса̄вако ва̄ авассам̣бха̄вӣ. антимабхавикам̣ са̄вакабодхисаттам̣ сандха̄йа айама̄рамбхо. кесамассум̣ оха̄ретва̄ти кесе ча массун̃ча оха̄ретва̄ апанетва̄. ка̄са̄йа̄ни ваттха̄ни аччха̄детва̄ти каса̄йена раттата̄йа ка̄са̄йа̄ни брахмачарийам̣ чаранта̄нам̣ ануччхавика̄ни ваттха̄ни нива̄сетва̄ чева па̄рупитва̄ ча. ага̄расма̄ анага̄рийам̣ паббаджджа̄йа чететӣти ага̄расма̄ гхара̄ никкхамитва̄ анага̄рийам̣ паббаджджам̣ паббаджеййанти паббаджджа̄йа четети пакаппети, паббаджатӣти аттхо. еттха ча йасма̄ ага̄расса хитам̣ касиван̣иджджа̄дикаммам̣ ага̄рийанти вуччати, тан̃ча паббаджджа̄йа наттхи, тасма̄ паббаджджа̄ анага̄рийанти н̃а̄табба̄.
ма̄рена̄ти килесама̄рена. сан̇га̄ма̄йа чететӣти йуджджханаттха̄йа читтам̣ уппа̄дети, ма̄рам̣ абхивиджетум̣ саннайхати. йасма̄ пана еварӯпасса пат̣ипаджджанакапуггаласса девапуттама̄ропи антара̄йа̄йа упаккамати, тасма̄ тассапи васена ма̄рена̄ти еттха девапуттама̄рена̄типи аттхо ведитаббо. тасса̄пи айам̣ иччха̄вигха̄там̣ кариссатева̄ти. йасма̄ пана паббаджитадивасато пат̣т̣ха̄йа кхураггато ва̄ пат̣т̣ха̄йа сӣла̄ни сама̄дийанто парисодхенто саматхавипассана̄су каммам̣ каронто йатха̄рахам̣ тадан̇гаппаха̄навиккхамбханаппаха̄на̄нам̣ васена килесама̄рам̣ парипа̄тети на̄ма, на йуджджхати на̄ма сампаха̄расса абха̄вато, тасма̄ вуттам̣ ‘‘ма̄рена саддхим̣ сан̇га̄ма̄йа чететӣ’’ти.
саттаннанти кот̣т̣ха̄сато саттаннам̣, пабхедато пана те саттатим̣са хонти. катхам̣? чатта̄ро сатипат̣т̣ха̄на̄, чатта̄ро саммаппадха̄на̄, чатта̄ро иддхипа̄да̄, пан̃чиндрийа̄ни, пан̃ча бала̄ни, сатта боджджхан̇га̄, арийо ат̣т̣хан̇гико магготи. евам̣ пабхедато саттатим̣савидха̄пи сатипат̣т̣ха̄на̄дикот̣т̣ха̄сато саттева хонтӣти вуттам̣ ‘‘саттанна’’нти. бодхипаккхийа̄нанти буджджханат̣т̣хена бодхӣти ладдхана̄масса арийапуггаласса магган̃а̄н̣ассева ва̄ паккхе бхава̄нам̣ бодхипаккхийа̄нам̣, бодхикот̣т̣ха̄сийа̄нанти аттхо. ‘‘бодхипаккхика̄на’’нтипи па̄т̣хо, бодхипаккхаванта̄нам̣, бодхипаккхе ва̄ нийутта̄нанти аттхо. бха̄вана̄нуйогамануйуттоти випассанам̣ уссукка̄петва̄ арийамаггабха̄вана̄нуйогамануйутто. випассана̄ккхан̣е хи сатипат̣т̣ха̄на̄дайо парийа̄йена бодхипаккхийа̄ на̄ма, маггаккхан̣ейева пана те ниппарийа̄йена бодхипаккхийа̄ на̄ма хонти.
а̄сава̄нам̣ кхайа̄ти ка̄ма̄сава̄дӣнам̣ саббесам̣ а̄сава̄нам̣ кхайа̄. а̄савесу хи кхӣн̣есу саббе килеса̄ кхӣн̣а̄йева хонти. тена арахаттамагго вутто хоти. ана̄саванти а̄сававирахитам̣. четовимуттим̣ пан̃н̃а̄вимуттинти еттха четовачанена арахаттапхаласама̄дхи, пан̃н̃а̄вачанена там̣сампайутта̄ ча пан̃н̃а̄ вутта̄. таттха сама̄дхи ра̄гато вимуттатта̄ четовимутти, пан̃н̃а̄ авиджджа̄йа вимуттатта̄ пан̃н̃а̄вимуттӣти ведитабба̄. вуттан̃хетам̣ бхагавата̄ –
‘‘йо хисса, бхиккхаве, сама̄дхи, тадасса сама̄дхиндрийам̣. йа̄ хисса, бхиккхаве, пан̃н̃а̄, тадасса пан̃н̃индрийам̣. ити кхо, бхиккхаве, ра̄гавира̄га̄ четовимутти, авиджджа̄вира̄га̄ пан̃н̃а̄вимуттӣ’’ти (сам̣. ни. 5.516).
апичеттха саматхапхалам̣ четовимутти, випассана̄пхалам̣ пан̃н̃а̄вимуттӣти ведитабба̄. дит̣т̣хева дхаммети имасмим̣йева аттабха̄ве. сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ти аттана̄йева абхивисит̣т̣ха̄йа пан̃н̃а̄йа паччаккхам̣ катва̄ апараппаччайена н̃атва̄. упасампаджджа вихаратӣти па̄пун̣итва̄ сампа̄детва̄ вихарати. тамева сан̇га̄масӣсам̣ абхивиджийа аджджха̄васатӣти ма̄рам̣ абхивиджинитва̄ виджитавиджайатта̄ тена катасан̇га̄масан̇кха̄тасса арийамаггасса сӣсабхӯтам̣ арахаттапхаласама̄паттииссарийат̣т̣ха̄нам̣, абхибхаванто а̄васати, сама̄паджджати иччева аттхо. име ча девасадда̄ дит̣т̣хасаччесу девесу паваттанти, висесато суддха̄ва̄садевесӯти ведитаббам̣.
га̄тха̄су махантанти сӣла̄дигун̣амахаттена махантам̣. вӣтаса̄раданти са̄раджджакара̄нам̣ килеса̄нам̣ абха̄вена вигатаса̄раджджам̣ апагатаман̇кубха̄вам̣. пуриса̄джан̃н̃а̄ти асса̄дӣсу асса̄джа̄нӣйа̄дайо вийа пурисесу а̄джа̄нӣйабхӯта̄ уттамапуриса̄. дуджджайамаджджхабхӯти пачураджанехи джетум̣ асаккун̣еййам̣ килесава̄хиним̣ абхибхави аджджхоттхари. ‘‘аджджайӣ’’типи пат̣ханти, аджинӣти аттхо. джетва̄на маччуно сенам̣, вимоккхена ана̄варанти локаттайа̄бхибйа̄панато дийад̣д̣хасахасса̄дивибха̄гато ча випулатта̄ ан̃н̃ехи а̄варитум̣ пат̣иседхетум̣ асаккун̣еййатта̄ ча ана̄варам̣, маччуно ма̄расса сенам̣ вимоккхена арийамаггена джетва̄ йо твам̣ дуджджайам̣ аджайи, тасса намо, те пуриса̄джан̃н̃а̄ти самбандхо.
итӣти вуттаппака̄рена. хи-ити нипа̄таматтам̣. етам̣ паттама̄насам̣ адхигата̄рахаттам̣ кхӣн̣а̄савам̣ девата̄намассантӣти вуттамеваттхам̣ нигаманавасена дассети. атха ва̄ итӣти имина̄ ка̄ран̣ена. ким̣ пана етам̣ ка̄ран̣ам̣? намучисена̄виджайена паттама̄насаттам̣. имина̄ ка̄ран̣ена там̣ девата̄ намассантӣти аттхо. ида̄ни там̣ ка̄ран̣ам̣ пхалато дассетум̣ ‘‘тан̃хи тасса на пассанти, йена маччувасам̣ вадже’’ти вуттам̣. тассаттхо – йасма̄ тасса пуриса̄джан̃н̃асса пан̣идха̄йа гавесанта̄пи дева̄ ан̣уматтампи там̣ ка̄ран̣ам̣ на пассанти, йена со маччуно маран̣асса васам̣ вадже упагаччхеййа. тасма̄ там̣ висуддхидева̄ намассантӣти.
татийасуттаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.