1. паччайа̄нуломам̣

(1.) вибхан̇гава̄ро

53. ида̄ни йа̄ ета̄ пан̣н̣аттива̄ре кусалаттикам̣ нисса̄йа хетупаччайа̄дивасена екӯнапан̃н̃а̄сам̣ а̄дим̣ катва̄ найаматтам̣ дассентена апарима̄н̣а̄ пуччха̄ дассита̄. таттха кусала̄кусала̄дӣнам̣ сахуппаттийа̄ абха̄вато йа̄ пуччха̄ ‘‘кусалам̣ дхаммам̣ пат̣ичча акусало дхаммо уппаджджати хетупаччайа̄’’ти евам̣ виссаджджанам̣ на лабханти. та̄ паха̄йа йа̄ виссаджджанам̣ лабханти, та̄йева виссаджджетум̣ айам̣ кусалам̣ дхаммам̣ пат̣ичча кусало дхаммо уппаджджати хетупаччайа̄тиа̄дина̄ найена пат̣иччава̄расса ниддесава̄ро а̄раддхо.

таттха сийа̄ – саче има̄ хетупаччайа̄дивасена екӯнапан̃н̃а̄сам̣ пуччха̄ саббасо виссаджджанам̣ на лабханти, атха касма̄ дассита̄? нану йа̄ лабханти, та̄йева дассетабба̄ти? а̄ма, дассетабба̄ сийум̣. татха̄ дассийама̄на̄ пана саббесу тикадукапат̣т̣ха̄на̄дӣсу екекасмим̣ тике, дуке, дукатике, тикадуке, тикатике, дукадуке ча сан̇кхепам̣ акатва̄ дассетабба̄йева бхавеййум̣. касма̄? йасма̄ йа̄ кусалаттике лабханти, на та̄йева ведана̄ттика̄дӣсу. дхамма̄нуломапаччанӣйе ча тикапат̣т̣ха̄не витаккаттикапӣтиттика̄нам̣ виссаджджане сабба̄пета̄ виссаджджанам̣ лабханти, тасма̄ уккат̣т̣хапариччхедена екекасмим̣ тике йаттака̄хи пуччха̄хи бхавитаббам̣ сабба̄ кусалаттике дассита̄. евам̣ дассита̄су хи йа̄ таттха виссаджджанам̣ на лабханти, та̄ паха̄йа йа̄ лабханти, та̄ вуччама̄на̄ сакка̄ сукхена виджа̄нитунти сукхена виджа̄нанаттхам̣ сабба̄пи кусалаттике дассита̄. йа̄ панеттха виссаджджанам̣ на лабханти, та̄ паха̄йа йа̄ лабханти, та̄йева виссаджджита̄ти ведитабба̄.

таттха кусалам̣ дхаммам̣ пат̣ичча̄ти чатубхӯмакакусаладхаммесу ведана̄ккхандха̄дибхедам̣ екам̣ дхаммам̣ пат̣ичча пат̣игантва̄ сахуппаттисан̇кха̄тена садисабха̄вена патва̄, тена саддхим̣ екато уппаттибха̄вам̣ упагантва̄ти аттхо. кусало дхаммоти чатубхӯмакакусаладхаммесуйева сан̃н̃а̄ккхандха̄дибхедо еко дхаммо. уппаджджатӣти уппа̄дато йа̄ва ниродхагамана̄ уддхам̣ паджджати, ниббаттатӣтипи аттхо. атта̄нам̣ лабхати, уппа̄да̄дайо тайопи кхан̣е па̄пун̣а̄тӣти вуттам̣ хоти. хетупаччайа̄ти кусалахетуна̄ хетупаччайабха̄вам̣ са̄дхентена.

евам̣ ‘‘уппаджджеййа̄’’ти пуччха̄йа ‘‘уппаджджатӣ’’ти виссаджджанам̣ ватва̄ ида̄ни йам̣ дхаммам̣ пат̣ичча йо дхаммо уппаджджати, там̣ дхаммам̣ кхандхавасена дассетум̣ кусалам̣ екам̣ кхандхантиа̄дима̄ха. таттха еканти ведана̄дӣсу чатӯсу йам̣кин̃чи екам̣. тайо кхандха̄ти йо йо паччайабха̄вена гахито, там̣ там̣ т̣хапетва̄ авасеса̄ тайо кхандха̄. тайо кхандхети ведана̄дӣсу йо еко кхандхо уппаджджатӣти гахито, там̣ т̣хапетва̄ сесе тайо. две кхандхети ведана̄сан̃н̃а̄дука̄дӣсу чхасу дукесу йекечи две кхандхе пат̣ичча. две кхандха̄ти йе йе паччайабха̄вена гахита̄, те те т̣хапетва̄ авасеса̄ две кхандха̄ кусалахетуна̄ хетупаччайабха̄вам̣ са̄дхентена уппаджджантӣти аттхо.

йасма̄ пана еко кхандхо екассева двиннам̣йева ва̄, две ва̄ пана екассева паччайо на̄ма наттхи, тасма̄ ‘‘екам̣ кхандхам̣ пат̣ичча еко кхандхо, екам̣ кхандхам̣ пат̣ичча две кхандха̄, две кхандхе пат̣ичча еко кхандхо’’ти на вуттам̣. кусалам̣ дхаммам̣ пат̣ичча абйа̄като дхаммо уппаджджатӣтиа̄дӣсупи вуттанайенева аттхо ведитаббо. читтасамут̣т̣ха̄нам̣ рӯпанти идам̣ пат̣иччаттхасса сахаджа̄таттхатта̄ йам̣ кусалена сахаджа̄тан̃чева хетупаччайан̃ча лабхати, там̣ дассетум̣ вуттам̣. паратопи еварӯпесу т̣ха̄несу айамева найо.

випа̄ка̄бйа̄катам̣ кирийа̄бйа̄катанти еттха хетупаччайа̄бха̄вато ахетукам̣, рӯпена саддхим̣ ануппаттито а̄руппавипа̄кан̃ча на гахетаббам̣. пат̣исандхиккхан̣ети кат̣атта̄рӯпасан̇кха̄тасса абйа̄катасса абйа̄катам̣ пат̣ичча уппаттидассанаттхам̣ вуттам̣. випа̄ка̄бйа̄катанти тасмим̣ кхан̣е виджджама̄на̄бйа̄катавасена вуттам̣. кхандхе пат̣ичча ваттху, ваттхум̣ пат̣ичча кхандха̄ти идам̣ кат̣атта̄рӯпаггахан̣ена ваттхумхи гахитепи ваттхум̣ пат̣ичча кхандха̄нам̣ уппаттидассанаттхам̣ вуттам̣.

екам̣ маха̄бхӯтантиа̄ди рӯпа̄бйа̄катам̣ пат̣ичча рӯпа̄бйа̄катасса уппаттидассанаттхам̣ вуттам̣. екам̣ кхандхантиа̄дӣсу вуттанайенева панеттха аттхайоджана̄ ведитабба̄. евам̣ рӯпа̄бйа̄катамхи бхӯте пат̣ичча бхӯта̄нам̣ уппаттим̣ ватва̄ ида̄ни бхӯте пат̣ичча упа̄да̄рӯпа̄нам̣ уппаттим̣ дассетум̣ маха̄бхӯте пат̣ичча читтасамут̣т̣ха̄нантиа̄ди вуттам̣. евам̣ санте упа̄да̄рӯпанти еттакамева ваттаббам̣, итарадвайам̣ касма̄ вуттанти? маха̄бхӯтепи пат̣ичча уппаттидассанаттхам̣. йан̃хи хет̣т̣ха̄ ‘‘читтасамут̣т̣ха̄нан̃ча рӯпам̣ кат̣атта̄ ча рӯпа’’нти дасситам̣, там̣ на кевалам̣ кхандхейева ча пат̣ичча уппаджджати, маха̄бхӯтепи пана пат̣ичча уппаджджатӣти дассанаттхамидам̣ вуттанти ведитаббам̣. таттха читтасамут̣т̣ха̄нам̣ паваттейева, кат̣атта̄рӯпам̣ пат̣исандхийампи. упа̄да̄рӯпанти тассева убхайасса висесанам̣.

кусале кхандхе ча маха̄бхӯте ча пат̣ичча̄ти еттха читтасамут̣т̣ха̄на̄ва маха̄бхӯта̄ гахита̄. читтасамут̣т̣ха̄нам̣ рӯпанти еттха пана бхӯтарӯпампи упа̄да̄рӯпампи гахитам̣. ‘‘екам̣ маха̄бхӯтам̣ пат̣ичча тайо маха̄бхӯта̄’’тиа̄дина̄ найена хи бхӯтарӯпампи кхандхе ча маха̄бхӯте ча пат̣ичча уппаджджати. маха̄бхӯте пат̣ичча упа̄да̄рӯпанти вуттанайена упа̄да̄рӯпампи. акусалан̃ча абйа̄катан̃ча̄ти пан̃ха̄виссаджджанесупи есева найо. евам̣ хетупаччайе нава пуччха̄ виссаджджита̄. ета̄йева хи еттха лаббханти, сеса̄ чатта̄лӣса могхапуччха̄ти на виссаджджита̄. имина̄ упа̄йена а̄рамман̣апаччайа̄дӣсупи пуччха̄виссаджджана̄нам̣ аттхо ведитаббо. таттха таттха пана вича̄ретаббайуттакамева вича̄райисса̄ма.

54. а̄рамман̣апаччайе та̄ва рӯпасса а̄рамман̣апаччайавасена ануппаттито та̄су навасу рӯпамиссака̄ паха̄йа тиссова пуччха̄ виссаджджита̄. тенева ча ка̄ран̣ена ‘‘ваттхум̣ пат̣ичча кхандха̄’’ти ватва̄ ‘‘кхандхе пат̣ичча ваттхӯ’’ти на вуттам̣. на хи там̣ а̄рамман̣апаччайена уппаджджати.

55. адхипатипаччайе випа̄ка̄бйа̄катанти локуттарамева сандха̄йа вуттам̣. теневеттха ‘‘пат̣исандхиккхан̣е’’ти на гахитам̣. сесам̣ хетупаччайасадисамева.

56. анантарасамантаресупи рӯпам̣ на лаббхатӣти а̄рамман̣апаччайе вийа тиссова пуччха̄.

57. сахаджа̄тапаччайе пат̣исандхиккхан̣ети пан̃чавока̄ре пат̣исандхивасена вуттам̣. хет̣т̣ха̄ пана паччайавибхан̇ге ‘‘оккантиккхан̣е’’ти а̄гатам̣ тампи имина̄ саддхим̣ аттхато екам̣, бйан̃джанаматтамева хеттха на̄нанти. апича ‘‘тин̣н̣ам̣ саннипа̄та̄ габбхасса авакканти хотӣ’’ти (ма. ни. 1.408) вачанато оккантӣти пан̃чавока̄рапат̣исандхийа̄ветам̣ на̄мам̣. пат̣исандхӣти саббабхаваса̄дха̄ран̣ам̣. идха пана ‘‘кат̣атта̄ ча рӯпа’’нтиа̄дивачанато пан̃чавока̄рапат̣исандхийева адхиппета̄. са̄ хи рӯпассапи арӯпассапи паччайабха̄ван̃чева паччайуппаннабха̄ван̃ча сан̇ган̣ха̄ти, тасма̄ парипун̣н̣ависсаджджана̄ хотӣти гахита̄. ба̄хирам̣ екам̣ маха̄бхӯтанти аниндрийабаддхесу патхавӣпа̄са̄н̣а̄дӣсу маха̄бхӯтам̣ сандха̄йа вуттам̣. паччайавибхан̇гава̄расмин̃хи чатта̄ро маха̄бхӯта̄ти аджджхаттикан̃ча ба̄хиран̃ча екато катва̄ гахитам̣. сан̇кхепадесана̄ хи са̄. айам̣ пана виттха̄радесана̄, тасма̄ саббам̣ вибхаджитва̄ дассенто ‘‘ба̄хирам̣ екам̣ маха̄бхӯта’’нтиа̄дима̄ха. асан̃н̃асатта̄нам̣ екам̣ маха̄бхӯтам̣ пат̣ичча̄ти двисантатисамут̣т̣ха̄набхӯтавасена вуттам̣. маха̄бхӯте пат̣ичча кат̣атта̄рӯпанти идам̣ пана каммасамут̣т̣ха̄навасенева вуттам̣. упа̄да̄рӯпанти утусамут̣т̣ха̄навасенева.

58. ан̃н̃аман̃н̃апаччайе кхандхе пат̣ичча ваттху, ваттхум̣ пат̣ичча кхандха̄ти чатуннампи кхандха̄нам̣ екато ваттхуна̄ ан̃н̃аман̃н̃апаччайатам̣ дассетум̣ вуттам̣.

59. ниссайапаччайе йасма̄ пат̣иччаттхо на̄ма сахаджа̄таттхо, тасма̄ йа̄ хет̣т̣ха̄ паччайавибхан̇гава̄ре чаккха̄йатана̄дӣнам̣ ниссайапаччайата̄ дассита̄, на са̄ гахита̄. чаккха̄йатана̄дӣни хи пуреджа̄та̄ни хутва̄ паччайа̄ хонти, идха сахаджа̄тамева лаббхати. тенева вуттам̣ – ‘‘ниссайапаччайо сахаджа̄тапаччайасадисо’’ти.

60. упаниссайапаччайе рӯпасса упаниссайапаччайа̄бха̄ва̄ тӣн̣ева виссаджджана̄ни лаббханти, тена вуттам̣ ‘‘а̄рамман̣апаччайасадиса’’нти. таттха кин̃ча̄пи на саббе кусала̄кусала̄бйа̄ката̄ а̄рамман̣ӯпаниссайам̣ лабханти, йе пана лабханти, тесам̣ васенетам̣ вуттанти ведитаббам̣.

61. пуреджа̄тапаччайе ваттхум̣ пуреджа̄тапаччайа̄ти ваттхум̣ пат̣ичча ваттхуна̄ пуреджа̄тапаччайатам̣ са̄дхентена уппаджджантӣти аттхо. випа̄ка̄бйа̄катам̣ екам̣ кхандханти еттха йам̣ випа̄ка̄бйа̄катасса ваттху оккантиккхан̣е сахаджа̄тапаччайо хоти, там̣ пуреджа̄тапаччайабха̄джанийатта̄ идха на гахетаббам̣. йепи кусала̄дайо а̄руппе пуреджа̄тапаччайам̣ на лабханти, тепи пуреджа̄тапаччайабха̄джанийатойева идха на гахетабба̄. а̄рамман̣ам̣ пана нийамато пуреджа̄тапаччайабха̄вам̣ на лабхати. рӯпа̄йатана̄дӣни хи чаккхувин̃н̃а̄н̣а̄дӣнам̣йева пуреджа̄тапаччайатам̣ са̄дхенти, мановин̃н̃а̄н̣адха̄туйа̄ атӣта̄на̄гата̄нипи а̄рамман̣ам̣ хонтийева. тасма̄ идха на гахитам̣. кхандхавасена хи айам̣ десана̄, на вин̃н̃а̄н̣адха̄тувасена. ‘‘випа̄ка̄бйа̄катам̣ екам̣ кхандха’’нти десана̄йа ча сабба̄пи вин̃н̃а̄н̣адха̄туйо гахита̄, на чаккхувин̃н̃а̄н̣адха̄туа̄дайо ева̄ти.

паччха̄джа̄то кусала̄кусала̄нам̣ паччайо на хоти, абйа̄катассапи упаттхамбхакова на джанако, тасма̄ ‘‘уппаджджати паччха̄джа̄тапаччайа̄’’ти евам̣ ваттаббо екадхаммопи наттхӣти паччха̄джа̄тапаччайавасена виссаджджанам̣ на катам̣.

62. а̄севанапаччайе ка̄мам̣ сабба̄ кирийа̄ а̄севанапаччайам̣ на лабханти, лаббхама̄навасена пана ‘‘кирийа̄бйа̄ката’’нти вуттам̣. тасма̄ джаванакирийа̄веттха гахита̄ти ведитабба̄.

63. каммапаччайе кусала̄кусалесу екаккхан̣ико каммапаччайо ведитаббо, татха̄ кирийа̄бйа̄кате. випа̄ка̄бйа̄кате пана на̄на̄ккхан̣икопи, татха̄ пат̣исандхиккхан̣е маха̄бхӯта̄нам̣. читтасамут̣т̣ха̄на̄нам̣ пана екаккхан̣ико. кат̣атта̄рӯпа̄нам̣ на̄на̄ккхан̣икова татха̄ асан̃н̃асаттарӯпа̄нам̣. кат̣атта̄рӯпам̣ панеттха джӣвитиндрийам̣. сесам̣ на екантато каммасамут̣т̣ха̄натта̄ упа̄да̄рӯпанти вуттам̣. евам̣ сантепи идха каммасамут̣т̣ха̄намева адхиппетам̣.

64. випа̄капаччайе кусала̄кусалам̣ кирийан̃ча на лаббхатӣти абйа̄катавасенева виссаджджанам̣ катам̣. читтасамут̣т̣ха̄нанти випа̄качиттасамут̣т̣ха̄намева. кат̣атта̄рӯпанти йатха̄ла̄бхавасена индрийарӯпан̃ча ваттхурӯпан̃ча. упа̄да̄рӯпанти тадавасесам̣ тасмим̣ самайе виджджама̄накам̣ упа̄да̄рӯпам̣.

65. а̄ха̄рапаччайе саббесампи кусала̄дӣнам̣ кхандха̄нам̣ читтасамут̣т̣ха̄нарӯпасса ча арӯпа̄ха̄равасена уппатти ведитабба̄, татха̄ пат̣исандхиккхан̣е маха̄бхӯта̄нам̣. читтасамут̣т̣ха̄нанти бхаван̇га̄дичиттасамут̣т̣ха̄нам̣. а̄ха̄расамут̣т̣ха̄нанти кабал̣ӣка̄ра̄ха̄расамут̣т̣ха̄нам̣. читтасамут̣т̣ха̄нанти кусала̄кусалачиттасамут̣т̣ха̄намева. паччайавибхан̇гава̄ре а̄ха̄рапат̣ипа̄т̣ийа̄ пат̣хамам̣ кабал̣ӣка̄ро а̄ха̄ро дассито, идха пана кусалам̣ дхамманти пуччха̄васена пат̣хамам̣ арӯпа̄ха̄ра̄ дассита̄ти ведитабба̄.

66. индрийапаччайе паччайавибхан̇ге индрийапат̣ипа̄т̣ийа̄ пат̣хамам̣ чаккхундрийа̄дӣни дассита̄ни, идха пана кусала̄дипуччха̄васена пат̣хамам̣ арӯпиндрийа̄нам̣ паччайата̄ дассита̄. таттха кусала̄дӣсу йатха̄ла̄бхавасена арӯпиндрийа̄ гахетабба̄. асан̃н̃асатта̄нам̣ бхӯтарӯпесупи джӣвитиндрийанти.

67. джха̄намаггапаччайесу хетупаччайасадисамева виссаджджанам̣, теневеттха ‘‘хетупаччайасадиса’’нти вуттам̣.

68. сампайуттапаччайе виссаджджанам̣ а̄рамман̣апаччайагатикам̣, теневеттха ‘‘а̄рамман̣апаччайасадиса’’нти вуттам̣.

69. виппайуттапаччайе ваттхум̣ виппайуттапаччайа̄ти ваттхум̣ пат̣ичча виппайуттапаччайа̄, ваттхуна̄ виппайуттапаччайатам̣ са̄дхентена уппаджджантӣти аттхо. кхандхе виппайуттапаччайа̄ти кхандхе пат̣ичча виппайуттапаччайа̄, кхандхехи виппайуттапаччайатам̣ са̄дхентехи уппаджджатӣти аттхо. кхандха̄ ваттхум̣ виппайуттапаччайа̄ти ваттхум̣ пат̣ичча кхандха̄ виппайуттапаччайа̄. ваттхуна̄ виппайуттапаччайатам̣ са̄дхентена уппаджджантӣти аттхо. читтасамут̣т̣ха̄нарӯпам̣ кхандхе виппайуттапаччайа̄ти кхандхе пат̣ичча виппайуттапаччайа̄ читтасамут̣т̣ха̄нам̣ рӯпам̣ кхандхехи виппайуттапаччайатам̣ са̄дхентехи уппаджджатӣти аттхо. сесависсаджджанесупи ваттхум̣ виппайуттапаччайа̄тиа̄дӣсупи вуттанайеневаттхо ведитаббо. випа̄ка̄бйа̄кате четтха ваттхуггахан̣ена чаккха̄дӣни сан̇гахитабба̄ни. екам̣ маха̄бхӯтантиа̄ди рӯпа̄бйа̄катасса паччайабха̄вам̣ дассетум̣ вуттам̣. читтасамут̣т̣ха̄нанти абйа̄катачиттасамут̣т̣ха̄нампи кусала̄кусалачиттасамут̣т̣ха̄нампи.

70. аттхипаччайе саббам̣ сахаджа̄тапаччайагатикам̣. теневеттха ‘‘сахаджа̄тапаччайасадиса’’нти вуттам̣.

71-72. наттхивигата̄ а̄рамман̣апаччайагатика̄, авигатам̣ сахаджа̄тагатикам̣. теневеттха ‘‘а̄рамман̣апаччайасадисам̣, сахаджа̄тапаччайасадиса’’нти вуттам̣. име тевӣсати паччайа̄ти сан̇кхипитва̄ дассита̄нам̣ васенетам̣ вуттам̣. виттха̄ретабба̄ти йа̄ пуччха̄ виссаджджанам̣ лабханти, та̄сам̣ васена виттха̄ретабба̄. айам̣ хетупаччайам̣ а̄дим̣ катва̄ екамӯлаке паччайа̄нуломе пат̣иччава̄расса кусалаттикависсаджджане аттхаван̣н̣ана̄.

(2.) сан̇кхйа̄ва̄ро

73. ида̄ни йе еттха хетупаччайа̄дӣсу екекасмим̣ паччайе виссаджджанава̄ра̄ ладдха̄, те ган̣анавасена дассетум̣ хетуйа̄ нава̄тиа̄ди а̄раддхам̣. таттха хетуйа̄ нава̄ти хетупаччайе нава пуччха̄виссаджджанава̄ра̄ хонти. сеййатхидам̣ – кусалена кусалам̣, кусалена абйа̄катам̣, кусалена кусала̄бйа̄катам̣; акусалена акусалам̣, акусалена абйа̄катам̣, акусалена акусала̄бйа̄катам̣, абйа̄катена абйа̄катам̣, кусала̄бйа̄катена абйа̄катам̣, акусала̄бйа̄катена абйа̄катанти.

а̄рамман̣е тӣн̣ӣти кусалена кусалам̣, акусалена акусалам̣, абйа̄катена абйа̄катам̣. адхипатийа̄ нава̄ти хетуйа̄ вуттасадиса̄ва. два̄дасасу хи паччайесу нава нава̄ти вуттам̣. саббесупи пуччха̄виссаджджана̄ни хетупаччайасадиса̄нева. вибхан̇ге пана аттхи висесо. дасасу паччайесу тӣн̣и тӣн̣ӣти вуттам̣. саббесупи пуччха̄виссаджджана̄ни а̄рамман̣асадиса̄нева. вибхан̇ге пана аттхи висесо. ан̃н̃аман̃н̃апаччайасмин̃хи абйа̄катападасса виссаджджане рӯпампи лаббхати, татха̄ пуреджа̄тапаччайе. а̄севанапаччайе випа̄ка̄ни чева вӣтхичитта̄ни ча на лаббханти. випа̄ке еканти абйа̄катамева. еваметтха сан̇кхепато нава тӣн̣и еканти, тивидхова ва̄рапариччхедо. виттха̄рато два̄даса навака̄, даса тика̄, екам̣ екаканти саббесупи тевӣсатийа̄ паччайесу екӯначатта̄лӣса̄дхикам̣ ва̄расатам̣ хоти, екӯначатта̄лӣса̄дхикан̃ча пуччха̄сатам̣. екӯначатта̄лӣса̄дхикам̣ пуччха̄виссаджджанасатантипи тассева на̄мам̣.

74. евам̣ хетупаччайа̄дике екамӯлаке ган̣анам̣ дассетва̄ ито паресу думӯлака̄дӣсу виттха̄радесанам̣ сан̇кхипитва̄ екамӯлаке дассита̄йа десана̄йа лаббхама̄наган̣анан̃н̃ева а̄да̄йа ва̄рапариччхедам̣ дассетум̣ думӯлаке та̄ва хетупаччайа̄ а̄рамман̣е тӣн̣ӣтиа̄дима̄ха. татридам̣ лаккхан̣ам̣ – бахуган̣анопи паччайо абахуган̣анена саддхим̣ йутто тена сама̄наган̣анова хоти. тена вуттам̣ ‘‘хетупаччайа̄ а̄рамман̣е тӣн̣ӣ’’ти. хетуа̄рамман̣адуке а̄рамман̣е вутта̄ни тӣн̣ева виссаджджана̄ни лаббхантӣти аттхо. сама̄наган̣ано пана сама̄наган̣анена саддхим̣ йутто апарихӣнаган̣анова хоти. тена вуттам̣ ‘‘хетупаччайа̄ адхипатийа̄ нава̄’’ти. хета̄дхипатидуке навева виссаджджана̄ни лаббхантӣти аттхо. випа̄ке еканти хетувипа̄кадуке випа̄ке вуттам̣ екамева виссаджджанам̣ лаббхатӣти евам̣ та̄ва думӯлаке ва̄рапариччхедо ведитаббо.

75. тимӯлака̄дӣсупи идамева лаккхан̣ам̣. тенева̄ха – хетупаччайа̄ а̄рамман̣апаччайа̄ адхипатийа̄ тӣн̣ӣти. хета̄рамман̣а̄дхипати тике а̄рамман̣е вутта̄ни тӣн̣ева виссаджджана̄ни лаббхантӣти аттхо. евам̣ саббаттха найо нетаббо.

76-79. два̄дасамӯлаке пана випа̄капаччайо на лаббхати, тасма̄ а̄севанапаччайа̄ камме тӣн̣ӣти ватва̄ випа̄кам̣ апара̄маситва̄ а̄ха̄ре тӣн̣ӣти вуттам̣. терасамӯлака̄дӣсупи есева найо. те пана сан̇кхипитва̄ тевӣсатимӯлаковеттха дассито. со дувидхо хоти – са̄севано ва̄ савипа̄ко ва̄. таттха пат̣хамам̣ са̄севано дассито, со тӣн̣ева виссаджджана̄ни лабхати. тена вуттам̣ ‘‘а̄севанапаччайа̄ авигате тӣн̣ӣ’’ти. савипа̄ко пана а̄севанам̣ на лабхати, тасма̄ там̣ паха̄йа випа̄кавасена ган̣ана̄йа дассанаттхам̣ анантара̄йева ‘‘хетупаччайа̄…пе… випа̄капаччайа̄ а̄ха̄ре ека’’нти екам̣ найам̣ дассетва̄ паччха̄ тевӣсатимӯлакова дассито. етесу пана двӣсу тевӣсатимӯлакесу кин̃ча̄пи екасмим̣ випа̄капаччайо наттхи, екасмим̣ а̄севанапаччайо, паччха̄джа̄тапаччайо пана убхайаттха̄пи. рул̣хӣсаддена панете тевӣсатимӯлака̄твева ведитабба̄. тесу са̄севане а̄севанасса васена саббаттха тӣн̣ева виссаджджана̄ни, савипа̄ке випа̄капаччайасса васена екамева̄ти айам̣ хетупаччайам̣ а̄дим̣ катва̄ екамӯлака̄дӣсу ган̣ана̄.

йам̣ панетам̣ хетумӯлака̄нантарам̣ ‘‘а̄рамман̣е т̣хитена саббаттха тӣн̣ева пан̃ха̄’’ти вуттам̣, там̣ а̄рамман̣апаччайам̣ а̄дим̣ катва̄ екамӯлакепи думӯлака̄дӣсупи саббаттха а̄рамман̣ападе чева а̄рамман̣ена саддхим̣ сесапаччайайоджана̄су ча йаттха навахи бхавитаббам̣, таттха тайова пан̃ха̄ хонтӣти дассанаттхам̣ вуттам̣. випа̄кападе пана випа̄кападена саддхим̣ сесапаччайайоджана̄су ча екова пан̃хо хотӣти. ити йам̣ хет̣т̣ха̄ авочумха ‘‘бахуган̣анопи паччайо абахуган̣анена саддхим̣ йутто тена сама̄наган̣ано хотӣ’’ти, там̣ сувуттамева.

80-85. ида̄ни йе а̄рамман̣а̄дӣнам̣ паччайа̄нам̣ васена екамӯлака̄дайо дассетабба̄, тесу екамӯлако та̄ва хетуекамӯлакенева садисоти екасмимпи паччайе на дассито. а̄рамман̣апаччайавасена пана думӯлаке ган̣анам̣ дассетум̣ а̄рамман̣апаччайа̄ хетуйа̄ тӣн̣и, адхипатийа̄ тӣн̣и…пе… авигате тӣн̣ӣти вуттам̣. еттха ча ‘‘а̄рамман̣апаччайа̄ адхипатийа̄ тӣн̣и…пе… авигате тӣн̣ӣ’’ти ваттаббе йе хетупаччайа̄дайо паччайа̄ бахуган̣ана̄, тесам̣ ӯнатараган̣анехи ча сама̄наган̣анехи ча саддхим̣ сам̣сандане йа̄ ган̣ана̄ лаббхати, там̣ дассетум̣ а̄рамман̣апаччайасса пуримабха̄ге т̣хитампи хетупаччайам̣ паччхимабха̄гева т̣хапетва̄ ‘‘а̄рамман̣апаччайа̄ хетуйа̄ тӣн̣ӣ’’ти вуттам̣. тенетам̣ а̄ви кароти – а̄рамман̣апаччайо йена йена бахутараган̣анена ва̄ сама̄наган̣анена ва̄ паччайена саддхим̣ дукатика̄дибхедам̣ гаччхати, саббаттха тӣн̣ева пан̃ха̄виссаджджана̄ни ведитабба̄ни. випа̄капаччайена пана саддхим̣ сам̣сандане екамева лаббхати, там̣ випа̄капаччайа̄дика̄йа ган̣ана̄йа а̄ви бхависсатӣти идха на дасситам̣. йа̄ чеса̄ думӯлаке ган̣ана̄ дассита̄, тимӯлака̄дӣсупи еса̄ва ган̣ана̄ти а̄рамман̣апаччайавасена тимӯлака̄дайо на виттха̄рита̄.

ида̄ни адхипатипаччайа̄дивасена думӯлака̄дӣсу ган̣анам̣ дассетум̣ адхипатипаччайа̄ хетуйа̄ нава̄тиа̄ди вуттам̣. таттха̄пи вуттанайенева паччайасаннивесо ведитаббо. йатха̄ ча адхипатипаччайа̄ хетуйа̄ нава, евам̣ сесесупи хетуна̄ сама̄наган̣ана̄су навева. ити йо йо паччайо а̄димхи тит̣т̣хати, тена тена саддхим̣ сама̄наган̣ана̄нам̣ сам̣сандане а̄димхи т̣хитасса васена ган̣ана̄ хоти. тена пана саддхим̣ ӯнатараган̣ана̄нам̣ сам̣сандане ӯнатараган̣ана̄нам̣йева васена ган̣ана̄ хотӣти ведитаббо. йатха̄ ча а̄рамман̣апаччайавасена евам̣ адхипатипаччайавасена̄пи тато паресам̣ анантара̄дӣнам̣ васена̄пи тимӯлака̄дайо на виттха̄рита̄. тасма̄ думӯлаке дасситаган̣ана̄васенева саббаттха са̄дхетабба̄. тенева вуттам̣ ‘‘екекам̣ паччайам̣ мӯлакам̣ ка̄туна саджджха̄йамаггена ган̣етабба̄’’ти.

паччайа̄нуломаван̣н̣ана̄.

пат̣иччава̄ро

паччайапаччанӣйаван̣н̣ана̄

86-87. паччайапаччанӣйам̣ пана йасма̄ кусалападе на лаббхати кусаладхаммасса хетупаччайена вина̄ ануппаттито, тасма̄ акусалам̣ дхаммам̣ пат̣ичча̄тиа̄ди а̄раддхам̣. таттха нахетупаччайа̄ти хетупаччайапат̣иккхепо хетупаччайам̣ вина̄ ан̃н̃ена паччайена уппаджджатӣти аттхо. вичикиччха̄сахагато уддхаччасахагато мохоти айан̃хи сампайуттадхамма̄нан̃чева читтасамут̣т̣ха̄нарӯпасса ча сайам̣ хетупаччайо хоти, ан̃н̃асса пана сампайуттахетуно абха̄ва̄ на хетупаччайа̄ уппаджджатӣти т̣хапетва̄ хетупаччайам̣ сесехи аттано анурӯпапаччайехи уппаджджати. имина̄ найена саббапаччайапат̣иккхепесу аттхо ведитаббо. ахетукам̣ випа̄ка̄бйа̄катанти идам̣ рӯпасамут̣т̣ха̄пакавасенева ведитаббам̣. ан̃н̃есупи еварӯпесу есева найо.

88. наадхипатипаччайе ка̄мам̣ адхипатипи аттана̄ саддхим̣ дутийасса адхипатино абха̄ва̄ наадхипатипаччайам̣ лабхати, йатха̄ пана вичикиччхуддхаччасахагато мохо ахетуко, на татха̄ адхипатайо ева нира̄дхипати. чханда̄дӣсу пана ан̃н̃атарам̣ адхипатим̣ акатва̄ кусала̄дӣнам̣ уппаттика̄ле саббепи кусала̄дайо нира̄дхипатино. тасма̄ мохам̣ вийа висум̣ адхипатиматтамева ануддхаритва̄ саббасан̇га̄хикавасена еса̄ ‘‘екам̣ кхандхам̣ пат̣ичча тайо кхандха̄’’тиа̄дика̄ десана̄ ката̄ти ведитабба̄.

89. на̄нантаранасаманантаресу на̄рамман̣е вийа рӯпамева паччайуппаннам̣. тена вуттам̣ ‘‘на̄рамман̣апаччайасадиса’’нти. сахаджа̄тапаччайо парихӣно. йатха̄ чеса, татха̄ ниссайааттхиавигатапаччайа̄пи. ким̣ ка̄ран̣а̄? етехи вина̄ кассачи ануппаттито. сахаджа̄таниссайааттхиавигатапаччайепи хи паччаккха̄йа екопи рӯпа̄рӯпадхаммо нуппаджджати, тасма̄ те парихӣна̄.

90. наан̃н̃аман̃н̃апаччайавибхан̇ге пат̣исандхиккхан̣е випа̄ка̄бйа̄кате кхандхе пат̣ичча кат̣атта̄рӯпанти хадайаваттхуваджджам̣ ведитаббам̣.

91. наупаниссайапаччайавибхан̇ге рӯпамева паччайуппаннам̣, тан̃хи упаниссайам̣ на лабхати. арӯпам̣ пана кин̃ча̄пи а̄рамман̣ӯпаниссайапакатӯпаниссайе на лабхеййа, анантарӯпаниссайамуттакам̣ пана наттхи. тена вуттам̣ ‘‘на̄рамман̣апаччайасадиса’’нти.

92. напуреджа̄те читтасамут̣т̣ха̄нарӯпанти пан̃чавока̄равасена вуттам̣.

93. напаччха̄джа̄тапаччайа̄ти еттха сахаджа̄тапуреджа̄тапаччайа̄ сан̇гахам̣ гаччханти. тасма̄ сахаджа̄тапаччайасадиса̄ еттха па̄л̣и, са̄ наадхипатипаччайе виттха̄рита̄ти идха сан̇кхитта̄. на̄севанапаччайе кусала̄кусала̄ пат̣хамаджаванавасена ведитабба̄, татха̄ кирийа̄бйа̄катам̣. па̄л̣и пана идха̄пи наадхипатипаччайе виттха̄ритавасена ведитабба̄. тенева̄ха – ‘‘напаччха̄джа̄тапаччайампи на̄севанапаччайампи на̄дхипатипаччайасадиса’’нти.

94-97. накаммапаччайе випа̄качетана̄ на̄на̄ккхан̣икакаммапаччайам̣ лабхатӣти на гахита̄. на̄ха̄рапаччайе екаччам̣ рӯпамева паччайуппаннам̣, татха̄ наиндрийапаччайе.

98. наджха̄напаччайе пан̃чавин̃н̃а̄н̣адхамма̄ чева екаччан̃ча рӯпам̣ паччайуппаннам̣. пан̃чавин̃н̃а̄н̣асмин̃хи ведана̄ ча читтекаггата̄ ча дуббалатта̄ упаниджджха̄налаккхан̣ам̣ на па̄пун̣антӣти джха̄напаччайе на гахита̄.

99-102. намаггапаччайе ахетукавипа̄какирийан̃чева екаччан̃ча рӯпам̣ паччайуппаннам̣. насампайуттанонаттхиновигатесу рӯпамева паччайуппаннам̣. тена вуттам̣ ‘‘на̄рамман̣апаччайасадиса’’нти.

103. нахетуйа̄ двети екамӯлакаган̣ана̄йа йатха̄па̄л̣имева ниййа̄ти.

104. думӯлаке нахетупаччайа̄ на̄рамман̣е еканти еттха кин̃ча̄пи бахуган̣анена саддхим̣ ӯнатараган̣анасса сам̣сандане ӯнатараган̣анавасена нахетуйа̄ вийа двӣхи бхавитаббам̣. на̄рамман̣авасена пана арӯпадхамма̄нам̣ парихӣнатта̄ абйа̄катам̣ пат̣ичча рӯпа̄бйа̄катасса уппаттим̣ сандха̄йа ‘‘ека’’нти вуттам̣. саббесу екакесупи есева найо. двети вуттат̣т̣ха̄не пана нахетуйа̄ ладдхавасена ва̄радвайам̣ ведитаббам̣.

105-106. тимӯлака̄дӣсу пана саббесу на̄рамман̣апаччайасса апарихӣнатта̄ екамева виссаджджананти айам̣ паччанӣйе нахетупаччайам̣ а̄дим̣ катва̄ екамӯлака̄дӣсу ган̣ана̄.

107-130. на̄рамман̣апаччайа̄дайо пана екамӯлаке та̄ва пуримена садисатта̄ идха̄пи на дассита̄йева. на̄рамман̣апаччайавасена думӯлаке на̄рамман̣апаччайа̄, нахетуйа̄ еканти нахетудумӯлаке вуттамева. на̄дхипатийа̄ пан̃ча̄ти на̄рамман̣апаччайе ладдхавасена ведитабба̄ти евам̣ саббасам̣санданесу ӯнатараган̣анассева паччайасса васена ган̣ана̄ ведитабба̄. йаттха йаттха ча на̄рамман̣апаччайо пависати, таттха таттха рӯпамева паччайуппаннам̣. на̄нантаранасаманантаранаан̃н̃аман̃н̃анаупаниссайана̄ха̄ранаиндрийанасампайуттанонаттхиновигатапаччайа̄нам̣ павит̣т̣хат̣т̣ха̄непи есева найо. на̄ха̄ранаиндрийанаджха̄нанамаггапаччайа̄ саббаттха садисависсаджджана̄. насахаджа̄та̄дичатуккам̣ идха̄пи парихӣнамева̄ти идаметтха лаккхан̣ам̣. имина̄ пана лаккхан̣ена саббесу думӯлака̄дӣсу ‘‘айам̣ паччайо мӯлам̣, айаметтха думӯлако, айам̣ тимӯлако, айам̣ саббамӯлако’’ти саллаккхетва̄ ӯнатараган̣анасса паччайасса васена ган̣ана̄ ведитабба̄ти.

паччайапаччанӣйаван̣н̣ана̄.

паччайа̄нуломапаччанӣйаван̣н̣ана̄

131-189. ида̄ни ануломапаччанӣйе ган̣анам̣ дассетум̣ хетупаччайа̄ на̄рамман̣е пан̃ча̄тиа̄ди а̄раддхам̣. таттха хета̄дхипатимаггапаччайесу ануломато т̣хитесу сахаджа̄та̄дайо чатта̄ро саббат̣т̣ха̄никапаччайа̄, а̄ха̄риндрийаджха̄намаггапаччайа̄ чатта̄роти име ат̣т̣ха паччанӣйато на лаббханти. хетупаччайа̄дивасена хи уппаджджама̄но дхаммо име ат̣т̣ха паччайе алабханто на̄ма наттхи. а̄рамман̣аанантарасаманантараупаниссайасампайуттанаттхивигатапаччайесу пана ануломато т̣хитесу арӯпат̣т̣ха̄ника̄ паччанӣкато на лаббханти. на хи а̄рамман̣апаччайа̄дӣхи уппаджджама̄на̄ анантарасаманантарапаччайа̄дайо на лабханти. сахаджа̄таан̃н̃аман̃н̃аниссайакамма̄ха̄риндрийааттхиавигатапаччайесу пана ануломато т̣хитесу чатта̄ро саббат̣т̣ха̄ника̄йева, паччанӣкато на лаббханти. етесан̃хи паччайа̄нам̣ васена уппаджджама̄но саббат̣т̣ха̄нике алабханто на̄ма наттхи. паччха̄джа̄тапаччайасса ануломато т̣ха̄нам̣ на̄ма наттхи. евам̣ сесесу ануломато т̣хитесу йе ча лаббханти, йе ча на лаббханти, те саллаккхетва̄ саббесупи думӯлака̄дӣсу найесу тесам̣ тесам̣ паччайа̄нам̣ сам̣сандане ӯнатараган̣ана̄нам̣йева васена ган̣ана̄ ведитабба̄ти.

паччайа̄нуломапаччанӣйаван̣н̣ана̄.

паччайапаччанӣйа̄нуломаван̣н̣ана̄

190. ида̄ни паччанӣйа̄нуломе ган̣анам̣ дассетум̣ нахетупаччайа̄ а̄рамман̣е дветиа̄ди а̄раддхам̣. таттха хетумхи паччанӣкато т̣хите т̣хапетва̄ адхипатим̣ авасеса̄ ануломато лаббханти. паччха̄джа̄то пана ануломато саббаттхева на лаббхати, йе нава паччайа̄ ‘‘арӯпа̄нан̃н̃ева̄’’ти вутта̄, тесу пуреджа̄тан̃ча а̄севанан̃ча т̣хапетва̄ авасесесу саттасу паччанӣкато т̣хитесу сеса̄ арӯпат̣т̣ха̄ника̄ ануломато на лаббханти. йо хи а̄рамман̣а̄дӣхи нуппаджджати, на со анантара̄дайо лабхати. пат̣исандхивипа̄ко пана пуреджа̄тато, саббавипа̄ко ча саддхим̣ кирийаманодха̄туйа̄ а̄севанато ануппаджджама̄нопи анантара̄дайо лабхати, тасма̄ ‘‘пуреджа̄тан̃ча а̄севанан̃ча т̣хапетва̄’’ти вуттам̣.

пуреджа̄тапаччха̄джа̄таа̄севанавипа̄кавиппайуттесу паччанӣкато т̣хитесу екам̣ т̣хапетва̄ авасеса̄ ануломато лаббханти. каммапаччайе паччанӣкато т̣хите т̣хапетва̄ випа̄капаччайам̣ авасеса̄ ануломато лаббханти. а̄ха̄риндрийесу паччанӣкато т̣хитесу т̣хапетва̄ саббат̣т̣ха̄нике чева ан̃н̃аман̃н̃акамма̄ха̄риндрийапаччайе ча авасеса̄ ануломато на лаббханти, итаре йуджджама̄накавасена лаббханти. джха̄напаччайе паччанӣкато т̣хите. хета̄дхипатиа̄севанамаггапаччайа̄ ануломато на лаббханти. маггапаччайе паччанӣкато т̣хите хета̄дхипатипаччайа̄ ануломато на лаббханти. виппайуттапаччайе паччанӣкато т̣хите пуреджа̄тапаччайам̣ т̣хапетва̄ авасеса̄ ануломато лаббханти. евам̣ тесу тесу паччайесу паччанӣкато т̣хитесу йе йе ануломато на лаббханти, те те н̃атва̄ тесам̣ тесам̣ паччайа̄нам̣ сам̣сандане ӯнатараган̣ана̄нам̣ васена ган̣ана̄ ведитабба̄.

191-195. думӯлака̄дӣсу ча найесу йам̣ йам̣ паччайам̣ а̄дим̣ катва̄ йе йе дука̄дайо дассита̄, те те лаббхама̄на̄лаббхама̄напаччайавасена йатха̄ йатха̄ дассита̄, татха̄ татха̄ са̄дхукам̣ саллаккхетабба̄. таттха йам̣ нахетувасена думӯлака̄дайо найе дассентена нахетупаччайа̄ на̄рамман̣апаччайа̄…пе… на̄севанапаччайа̄ти ватва̄ ‘‘йа̄ва а̄севана̄ саббам̣ садиса’’нти вуттам̣. тасса, ‘‘наан̃н̃аман̃н̃апаччайа̄ сахаджа̄те ека’’нтиа̄дӣхи садисата̄ ведитабба̄. йам̣ пана ‘‘накамме ган̣ите пан̃ча ган̣ха̄тӣ’’ти сӣхал̣абха̄са̄йа ликхитам̣, тассаттхо – нахетупаччайам̣ а̄дим̣ катва̄ накаммапаччайа̄ти евам̣ накаммапаччайена гхат̣ите сахаджа̄те еканти евам̣ дассита̄ пан̃чева паччайа̄ ануломато лаббханти, на ан̃н̃ети. евам̣ ан̃н̃есупи еварӯпесу т̣ха̄несу бйан̃джанам̣ ана̄дийитва̄ адхиппетаттхойева гахетаббо. еварӯпан̃хи бйан̃джанам̣ аттано сан̃н̃а̄нибандханаттхам̣ пора̄н̣ехи сакасакабха̄са̄йа ликхитам̣.

апича имасмим̣ паччанӣйа̄нуломе паччайуппаннадхаммесупи аттхи дхаммо каммапаччайам̣ лабхати, на индрийапаччайам̣. со асан̃н̃есу чева пан̃чавока̄ре паватте ча рӯпаджӣвитиндрийавасена ведитаббо. аттхи дхаммо маггапаччайам̣ лабхати, нахетупаччайам̣. со вичикиччхуддхаччасахаджа̄тамохавасена ведитаббо. аттхи дхаммо джха̄напаччайам̣ лабхати, намаггапаччайам̣. со манодха̄туахетукамановин̃н̃а̄н̣адха̄тувасена ведитаббо. йаттха кат̣атта̄рӯпа̄ни на̄на̄ккхан̣икакаммавасенева каммапаччайам̣ лабханти, таттха рӯпадхамма̄ хета̄дхипативипа̄киндрийаджха̄намаггапаччайе на лабханти, саббат̣т̣ха̄ника̄ паччанӣйа̄ на хонти. ахетуке адхипатипаччайо наттхӣти имесампи пакин̣н̣ака̄нам̣ васенеттха ган̣анава̄ро асаммохато ведитаббо.

татра̄йам̣ найо – нахетупаччайа̄ а̄рамман̣е двети еттха та̄ва ахетукамохо чева ахетукавипа̄какирийа̄ ча паччайуппаннам̣, тасма̄ акусалена̄кусалам̣, абйа̄катена абйа̄катам̣ сандха̄йеттха двети вуттам̣. сесесупи есева найо. а̄севане пана випа̄кам̣ на лаббхати, татха̄ кирийаманодха̄ту. тасма̄ кирийа̄хетумановин̃н̃а̄н̣адха̄тувасенеттха абйа̄катена абйа̄катам̣ ведитаббам̣. випа̄ке еканти абйа̄катена абйа̄катамева. магге еканти акусалена акусаламева.

196-197. на̄рамман̣амӯлаке хетуйа̄ пан̃ча̄ти рӯпамева сандха̄йа вуттам̣. тан̃хи кусалам̣ акусалам̣ абйа̄катам̣ кусала̄бйа̄катам̣ акусала̄бйа̄катан̃ча̄ти пан̃ча кот̣т̣ха̄се пат̣ичча уппаджджати. саббапан̃чакесу есева найо. ан̃н̃аман̃н̃е еканти бхӯтарӯпа̄ни чева ваттхун̃ча сандха̄йа вуттам̣. та̄ни хи на̄рамман̣апаччайа̄ ан̃н̃аман̃н̃апаччайа̄ уппаджджанти. тимӯлакепи есева найо.

198-202. на̄дхипатимӯлаке хетуйа̄ нава̄ти ануломе хетумхи вутта̄нева. тӣн̣ӣтиа̄дӣнипи хет̣т̣ха̄ ануломе вуттасадиса̄нева. тимӯлаке двети хет̣т̣ха̄ нахетупаччайа̄ а̄рамман̣е вуттасадиса̄нева.

203-233. напуреджа̄тамӯлаке хетуйа̄ сатта̄ти хет̣т̣ха̄ ‘‘а̄руппе кусалам̣ екам̣ кхандхам̣ пат̣ичча̄’’тиа̄дина̄ найена пуреджа̄те дассита̄нева. саббасаттакесу есева найо. накаммамӯлаке хетуйа̄ тӣн̣ӣтиа̄дӣсу четана̄ва паччайуппанна̄. тасма̄ кусалам̣ акусалам̣ абйа̄катан̃ча пат̣ичча уппаттим̣ сандха̄йа тӣн̣ӣти вуттам̣. имина̄ найена ‘‘екам̣ две тӣн̣и пан̃ча сатта нава̄’’ти а̄гатат̣т̣ха̄несу ган̣ана̄ ведитабба̄. ‘‘чатта̄ри чха ат̣т̣ха̄’’ти има̄ пана тиссо ган̣ана̄ наттхева̄ти.

паччайапаччанӣйа̄нуломаван̣н̣ана̄.

нит̣т̣хита̄ ча пат̣иччава̄расса аттхаван̣н̣ана̄.