৪. পঠমসেনাসনসিক্খাপদৰণ্ণনা
১১০. ‘‘এৰঞ্চিদং ভগৰতা ভিক্খূনং সিক্খাপদং পঞ্ঞত্তং হোতী’’তি ৰচনতো, পরিৰারে ‘‘একা পঞ্ঞত্তি, একা অনুপঞ্ঞত্তী’’তি (পরি. ২২৬) ৰচনতো চ ইধ অত্থি অনুপঞ্ঞত্তীতি সিদ্ধং. কিঞ্চাপি সিদ্ধং, ‘‘এৰঞ্চ পন, ভিক্খৰে, ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসেয্যাথা’’তিআদিনা পন পঞ্ঞত্তিট্ঠানং ন পঞ্ঞাযতি, কেৰলং ‘‘অনুজানামি, ভিক্খৰে, অট্ঠমাসে…পে… নিক্খিপিতু’’ন্তি এত্তকমেৰ ৰুত্তং, তং কস্মাতি চে? পঠমপঞ্ঞত্তিযং ৰুত্তনযেনেৰ ৰত্তব্বতো অৰিসেসত্তা ন ৰুত্তং. যদি এৰং কা এত্থ অনুপঞ্ঞত্তীতি? অজ্ঝোকাসেতি. অযমনুপঞ্ঞত্তি পঞ্ঞত্তিযম্পি অত্থীতি চে? অত্থি, তং পন ওকাসমত্তদীপনং, দুতিযং চাতুৰস্সিকমাসসঙ্খাতকালদীপনং. যস্মা উভযম্পি একং কালোকাসং একতো কত্ৰা ‘‘অজ্ঝোকাসে’’তি ৰুত্তন্তি দীপেন্তো ভগৰা ‘‘অনুজানামি, ভিক্খৰে…পে… নিক্খিপিতু’’ন্তি আহাতি ৰেদিতব্বং. তেনেৰ মাতিকাট্ঠকথাযং (কঙ্খা. অট্ঠ. পঠমসেনাসনসিক্খাপদৰণ্ণনা) ৰুত্তং ‘‘যত্থ চ যদা চ সন্থরিতুং ন ৰট্টতি, তং সব্বমিধ অজ্ঝোকাসসঙ্খ্যমেৰ গতন্তি ৰেদিতব্ব’’ন্তি. হেমন্তকালস্স অনাপত্তিসমযত্তা ইদং সিক্খাপদং নিদানানপেক্খন্তি সিদ্ধং, তথা হি অজ্ঝোকাসপদসামত্থিযেন অযং ৰিসেসো – ৰস্সানকালে ওৰস্সকট্ঠানে অজ্ঝোকাসে, মণ্ডপাদিম্হি চ ন ৰট্টতি. হেমন্তকালে পকতিঅজ্ঝোকাসে ন ৰট্টতি, সব্বমিধ ওৰস্সকেপি মণ্ডপাদিম্হি ৰট্টতি, তঞ্চ খো যত্থ হিমৰস্সেন সেনাসনং ন তেমেতি, গিম্হকালে পকতিঅজ্ঝোকাসেপি ৰট্টতি, তঞ্চ খো অকালমেঘাদস্সনেযেৰাতি অযং ৰিসেসো ‘‘অট্ঠ মাসে’’তি চ ‘‘অৰস্সিকসঙ্কেতে’’তি চ এতেসং দ্ৰিন্নং পদানং সামত্থিযতোপি সিদ্ধো.
কিঞ্চ ভিয্যো – অট্ঠকথাযং সন্দস্সিতৰিসেসোৰ. চম্মাদিনা ওনদ্ধকো ৰা নৰৰাযিমো ৰা ন সীঘং ৰিনস্সতি. কাযানুগতিকত্তাতি কাযে যত্থ, তত্থ গতত্তা. সঙ্ঘিকমঞ্চাদিম্হি কাযং ফুসাপেত্ৰা ৰিহরিতুং ন ৰট্টতীতি ধম্মসিরিত্থেরো. ‘‘সঙ্ঘিকং পন ‘অজ্ঝোকাসপরিভোগেন পরিভুঞ্জথ, ভন্তে, যথাসুখ’ন্তি দাযকা দেন্তি সেনাসনং, এৰরূপে অনাপত্তী’’তি অন্ধকট্ঠকথাযং ৰচনতো, ইধ চ পটিক্খেপাভাৰতো ৰট্টতি. ‘‘অঞ্ঞঞ্চ এৰরূপন্তি অপরে’’তি ৰুত্তং. ‘‘পাদট্ঠানাভিমুখাতি নিসীদন্তস্স পাদপতনট্ঠানাভিমুখা’’তি লিখিতং. সম্মজ্জন্তস্স পাদট্ঠানাভিমুখন্তি আচরিযস্স তক্কো.
১১১. ‘‘পাদুদ্ধারেনাতি বহিউপচারে ঠিতত্তা’’তি লিখিতং. গচ্ছন্তি, দুক্কটং ধম্মকথিকস্স ৰিয. কস্মা ন পাচিত্তিযং? পচ্ছা আগতেহি ৰুড্ঢতরেহি উট্ঠাপেত্ৰা গহেতব্বতো. ধম্মকথিকস্স পন অনুট্ঠপেতব্বত্তা. ‘‘অনাণত্তিযা পঞ্ঞত্তিযম্পি তস্স ভারো’’তি ৰুত্তং.
১১২. পরিহরণেযেৰাতি এত্থ গহেত্ৰা ৰিচারণেতি ধম্মসিরিত্থেরো. অত্তনো সন্তককরণেতি উপতিস্সত্থেরো. বীজনীপত্তকং চতুরস্সবীজনী.
১১৩. ‘‘যো ভিক্খু ৰা সামণেরো ৰা…পে… লজ্জী হোতী’তি ৰুত্তত্তা অলজ্জিং আপুচ্ছিত্ৰা গন্তুং ন ৰট্টতী’’তি ৰদন্তি. পাঠে ‘‘কেনচি পলিবুদ্ধং হোতী’’তি চ অট্ঠকথাযং ‘‘পলিবুদ্ধ’’ন্তি চ সেনাসনংযেৰ সন্ধায ৰুত্তং, তস্মা তথাপি অত্থীতি গহেতব্বং. ‘‘অনাপুচ্ছং ৰা’’তি পাঠো.
পঠমসেনাসনসিক্খাপদৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.