২. দুতিযঅভিসন্দসুত্তং

১০৩৮. ‘‘চত্তারোমে, ভিক্খৰে, পুঞ্ঞাভিসন্দা, কুসলাভিসন্দা, সুখস্সাহারা. কতমে চত্তারো? ইধ, ভিক্খৰে, অরিযসাৰকো বুদ্ধে অৰেচ্চপ্পসাদেন সমন্নাগতো হোতি – ইতিপি সো ভগৰা…পে… সত্থা দেৰমনুস্সানং বুদ্ধো ভগৰাতি. অযং পঠমো পুঞ্ঞাভিসন্দো কুসলাভিসন্দো সুখস্সাহারো.

‘‘পুন চপরং, ভিক্খৰে, অরিযসাৰকো ধম্মে…পে… সঙ্ঘে…পে….

‘‘পুন চপরং, ভিক্খৰে, অরিযসাৰকো ৰিগতমলমচ্ছেরেন চেতসা অগারং অজ্ঝাৰসতি মুত্তচাগো পযতপাণি ৰোস্সগ্গরতো যাচযোগো দানসংৰিভাগরতো. অযং চতুত্থো পুঞ্ঞাভিসন্দো কুসলাভিসন্দো সুখস্সাহারো. ইমে খো, ভিক্খৰে, চত্তারো পুঞ্ঞাভিসন্দা, কুসলাভিসন্দা, সুখস্সাহারা.

‘‘ইমেহি খো, ভিক্খৰে, চতূহি পুঞ্ঞাভিসন্দেহি কুসলাভিসন্দেহি সমন্নাগতস্স অরিযসাৰকস্স ন সুকরং পুঞ্ঞস্স পমাণং গণেতুং – ‘এত্তকো পুঞ্ঞাভিসন্দো, কুসলাভিসন্দো, সুখস্সাহারো’তি. অথ খো অসঙ্খ্যেয্যো অপ্পমেয্যো মহাপুঞ্ঞক্খন্ধো ত্ৰেৰ সঙ্খ্যং গচ্ছতি.

‘‘সেয্যথাপি, ভিক্খৰে, যত্থিমা মহানদিযো সংসন্দন্তি সমেন্তি, সেয্যথিদং – গঙ্গা, যমুনা, অচিরৰতী, সরভূ, মহী, তত্থ ন সুকরং উদকস্স পমাণং গণেতুং – ‘এত্তকানি উদকাল়্হকানী’তি ৰা ‘এত্তকানি উদকাল়্হকসতানী’তি ৰা ‘এত্তকানি উদকাল়্হকসহস্সানী’তি ৰা ‘এত্তকানি উদকাল়্হকসতসহস্সানী’তি ৰাতি. অথ খো অসঙ্খ্যেয্যো অপ্পমেয্যো মহাউদকক্খন্ধো ত্ৰেৰ সঙ্খ্যং গচ্ছতি. এৰমেৰ খো, ভিক্খৰে, ইমেহি চতূহি পুঞ্ঞাভিসন্দেহি কুসলাভিসন্দেহি সমন্নাগতস্স অরিযসাৰকস্স ন সুকরং পুঞ্ঞস্স পমাণং গণেতুং – ‘এত্তকো পুঞ্ঞাভিসন্দো, কুসলাভিসন্দো, সুখস্সাহারো’তি. অথ খো অসঙ্খ্যেয্যো অপ্পমেয্যো মহাপুঞ্ঞক্খন্ধো ত্ৰেৰ সঙ্খ্যং গচ্ছতী’’তি. ইদমৰোচ ভগৰা…পে… সত্থা –

‘‘মহোদধিং অপরিমিতং মহাসরং,

বহুভেরৰং রতনগণানমালযং;

নজ্জো যথা নরগণসঙ্ঘসেৰিতা,

পুথূ সৰন্তী উপযন্তি সাগরং.

‘‘এৰং নরং অন্নপানৰত্থদদং,

সেয্যানি পচ্চত্থরণস্স দাযকং;

পুঞ্ঞস্স ধারা উপযন্তি পণ্ডিতং,

নজ্জো যথা ৰারিৰহাৰ সাগর’’ন্তি. দুতিযং;