৬. ঞাণরাসিছক্কনিদ্দেসৰণ্ণনা

১৮৩. ইদানি ছহি রাসীহি উদ্দিট্ঠঞাণেসু চতুৰীসতিসমাধিঞাণনিদ্দেসে তাৰ কাযানুপস্সনাদীনং তিণ্ণং চতুক্কানং ৰসেন দ্ৰাদসন্নং ৰত্থূনং একেকস্মিং অস্সাসৰসেন একো, পস্সাসৰসেন একোতি দ্ৰে দ্ৰে সমাধীতি দ্ৰাদসসু ৰত্থূসু চতুৰীসতি সমাধযো হোন্তি. ঝানক্খণে তেহি সম্পযুত্তানি চতুৰীসতিসমাধিৰসেন ঞাণানি.

দ্ৰাসত্ততিৰিপস্সনাঞাণনিদ্দেসে দীঘং অস্সাসাতি ‘‘দীঘ’’ন্তিৰুত্তঅস্সাসতো. কিং ৰুত্তং হোতি? দীঘং অস্সাসহেতু ঝানং পটিলভিত্ৰা সমাহিতেন চিত্তেন ৰিপস্সনাক্খণে অনিচ্চতো অনুপস্সনট্ঠেন ৰিপস্সনাতি ৰুত্তং হোতি. এস নযো উত্তরত্রাপি. তেসংযেৰ দ্ৰাদসন্নং ৰত্থূনং একেকস্মিং অস্সাসৰসেন তিস্সো, পস্সাসৰসেন তিস্সোতি ছ ছ অনুপস্সনাতি দ্ৰাদসসু ৰত্থূসু দ্ৰাসত্ততি অনুপস্সনা হোন্তি. তা এৰ দ্ৰাসত্ততি অনুপস্সনা দ্ৰাসত্ততিৰিপস্সনাৰসেন ঞাণানি.

নিব্বিদাঞাণনিদ্দেসে অনিচ্চানুপস্সী অস্সসন্তি অনিচ্চানুপস্সী হুত্ৰা অস্সসন্তো, অনিচ্চানুপস্সী হুত্ৰা ৰত্তেন্তোতি অত্থো. ‘‘অস্সস’’ন্তি চ ইদং ৰচনং হেতুঅত্থে দট্ঠব্বং. যথাভূতং জানাতি পস্সতীতি নিব্বিদাঞাণন্তি কলাপসম্মসনতো পট্ঠায যাৰ ভঙ্গানুপস্সনা পৰত্তৰিপস্সনাঞাণেন সঙ্খারানং যথাসভাৰং জানাতি, চক্খুনা দিট্ঠমিৰ চ তেনেৰ ঞাণচক্খুনা পস্সতি. তস্মা নিব্বিদাঞাণং নামাতি অত্থো, সঙ্খারেসু নিব্বিন্দঞাণং নামাতি ৰুত্তং হোতি. উপরি ভযতূপট্ঠানাদীনং মুঞ্চিতুকম্যতাদীনঞ্চ ঞাণানং ৰিসুং আগতত্তা ইধ যথাৰুত্তানেৰ ৰিপস্সনাঞাণানি নিব্বিদাঞাণানীতি ৰেদিতব্বানি.

নিব্বিদানুলোমঞাণনিদ্দেসে অনিচ্চানুপস্সী অস্সসন্তি অনিচ্চানুপস্সিনো অস্সসন্তস্স. সামিঅত্থে পচ্চত্তৰচনং. ভযতুপট্ঠানে পঞ্ঞাতিৰচনেনেৰ ভযতুপট্ঠানআদীনৰানুপস্সনানিব্বিদানুপস্সনাঞাণানি ৰুত্তানি হোন্তি তিণ্ণং একলক্খণত্তা. ইমানি তীণি ঞাণানি অনন্তরা ৰুত্তানং নিব্বিদাঞাণানং অনুকূলভাৰেন অনুলোমতো নিব্বিদানুলোমঞাণানীতি ৰুত্তানি.

নিব্বিদাপটিপ্পস্সদ্ধিঞাণনিদ্দেসে অনিচ্চানুপস্সী অস্সসন্তি অনন্তরসদিসমেৰ. পটিসঙ্খা সন্তিট্ঠনা পঞ্ঞাতিৰচনেনেৰ মুঞ্চিতুকম্যতাপটিসঙ্খানুপস্সনাসঙ্খারুপেক্খাঞাণানি ৰুত্তানি হোন্তি তিণ্ণং একলক্খণত্তা. ‘‘পটিসঙ্খা সন্তিট্ঠনা’’তিৰচনেনেৰ অনুলোমঞাণমগ্গঞাণানিপি গহিতানি হোন্তি. সঙ্খারুপেক্খাঞাণঅনুলোমঞাণানিপি হি নিব্বিদায সিখাপ্পত্তত্তা নিব্বিদাজননব্যাপারপ্পহানেন নিব্বিদাপটিপ্পস্সদ্ধিঞাণানি নাম হোন্তি. মগ্গঞাণং পন নিব্বিদাপটিপ্পস্সদ্ধন্তে উপ্পজ্জনতো নিব্বিদাপটিপ্পস্সদ্ধিঞাণং নাম হোতীতি অতিৰিয যুজ্জতীতি. নিব্বিদানুলোমঞাণেসু ৰিয আদিভূতং মুঞ্চিতুকম্যতাঞাণং অগ্গহেত্ৰা ‘‘পটিসঙ্খা সন্তিট্ঠনা’’তি অন্তে ঞাণদ্ৰযগ্গহণং মগ্গঞাণসঙ্গহণত্থং. মুঞ্চিতুকম্যতাতি হি ৰুত্তে অনুলোমঞাণং সঙ্গয্হতি, ন মগ্গঞাণং. মগ্গঞাণঞ্হি মুঞ্চিতুকম্যতা নাম ন হোতি, কিচ্চসিদ্ধিযং সন্তিট্ঠনতো পন সন্তিট্ঠনা নাম হোতি. অট্ঠকথাযম্পি চ ‘‘ফুসনাতি অপ্পনা’’তি ৰুত্তং. ইদঞ্চ মগ্গঞাণং নিব্বানে অপ্পনাতি কত্ৰা সন্তিট্ঠনা নাম হোতীতি ‘‘সন্তিট্ঠনা’’তিৰচনেন মগ্গঞাণম্পি সঙ্গয্হতি. নিব্বিদানুলোমঞাণানিপি অত্থতো নিব্বিদাঞাণানেৰ হোন্তীতি তানিপি নিব্বিদাঞাণেহি সঙ্গহেত্ৰা নিব্বিদাপটিপ্পস্সদ্ধিঞাণানীতি নিব্বিদাগহণমেৰ কতং, ন নিব্বিদানুলোমগ্গহণং. তীসুপি চেতেসু ঞাণট্ঠকনিদ্দেসেসু চতুত্থস্স ধম্মানুপস্সনাচতুক্কস্স ৰসেন ৰুত্তানং চতুন্নং ৰত্থূনং একেকস্মিং অস্সাসৰসেন একং, পস্সাসৰসেন একন্তি দ্ৰে দ্ৰে ঞাণানীতি চতূসু ৰত্থূসু অট্ঠ ঞাণানি হোন্তি.

ৰিমুত্তিসুখঞাণনিদ্দেসে পহীনত্তাতি পহানং দস্সেত্ৰা তস্স পহানস্স সমুচ্ছেদপ্পহানত্তং দস্সেন্তো সমুচ্ছিন্নত্তাতি আহ. ৰিমুত্তিসুখে ঞাণন্তি ফলৰিমুত্তিসুখসম্পযুত্তঞাণঞ্চ ফলৰিমুত্তিসুখারম্মণপচ্চৰেক্খণঞাণঞ্চ. অনুসযৰত্থুস্স কিলেসস্স পহানেন পরিযুট্ঠানদুচ্চরিতৰত্থুপ্পহানং হোতীতি দস্সনত্থং পুন অনুসযানং পহানং ৰুত্তং. একৰীসতিফলঞাণং সন্ধায পহীনকিলেসগণনাযপি ঞাণগণনা কতা হোতি, পচ্চৰেক্খণঞাণঞ্চ সন্ধায পহীনকিলেসপচ্চৰেক্খণগণনায ফলপচ্চৰেক্খণঞাণগণনা কতা হোতীতি.

ঞাণরাসিছক্কনিদ্দেসৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.

সদ্ধম্মপ্পকাসিনিযা পটিসম্ভিদামগ্গট্ঠকথায

আনাপানস্সতিকথাৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.