৭. ধম্মানুধম্মপটিপন্নসুত্তৰণ্ণনা
৮৬. সত্তমে ধম্মানুধম্মপটিপন্নস্সাতি এত্থ ধম্মো নাম নৰৰিধো লোকুত্তরধম্মো, তস্স ধম্মস্স অনুধম্মো সীলৰিসুদ্ধিআদি পুব্বভাগপটিপদাধম্মো, তং ধম্মানুধম্মং পটিপন্নস্স অধিগন্তুং পটিপজ্জমানস্স. অযমনুধম্মো হোতীতি অযং অনুচ্ছৰিকসভাৰো পতিরূপসভাৰো হোতি. ৰেয্যাকরণাযাতি কথনায. ধম্মানুধম্মপটিপন্নোযন্তি যন্তি করণত্থে পচ্চত্তৰচনং. ইদং ৰুত্তং হোতি – যেন অনুধম্মেন তং ধম্মানুধম্মং পটিপন্নোতি ব্যাকরমানো সম্মদেৰ ব্যাকরোন্তো নাম সিযা, ন ততোনিদানং ৰিঞ্ঞূহি গরহিতব্বো সিযাতি. যন্তি ৰা কিরিযাপরামসনং, তেনেতং দস্সেতি ‘‘যদিদং ধম্মস্সেৰ ভাসনং, ধম্মৰিতক্কস্সেৰ চ ৰিতক্কনং তদুভযাভাৰে ঞাণুপেক্খায, অযং ধম্মানুধম্মপটিপন্নস্স ভিক্খুনো তথারূপো অযন্তি কথনাযানুরূপহেতু অনুচ্ছৰিককারণং. ভাসমানো ধম্মংযেৰ ভাসেয্যাতি কথেন্তো চে দসকথাৰত্থুধম্মংযেৰ কথেয্য, ন তপ্পটিপক্খমহিচ্ছতাদিঅধম্মং. ৰুত্তঞ্হেতং –
‘‘যাযং কথা অভিসল্লেখিকা চেতোৰিৰরণসপ্পাযা একন্তনিব্বিদায ৰিরাগায নিরোধায উপসমায অভিঞ্ঞায সম্বোধায নিব্বানায সংৰত্ততি. সেয্যথিদং – অপ্পিচ্ছকথা, সন্তুট্ঠিকথা, পৰিৰেককথা, অসংসগ্গকথা, ৰীরিযারম্ভকথা, সীলকথা, সমাধিকথা, পঞ্ঞাকথা, ৰিমুত্তিকথা, ৰিমুত্তিঞাণদস্সনকথা, এৰরূপায কথায নিকামলাভী হোতি অকিচ্ছলাভী অকসিরলাভী’’তি (অ. নি. ৯.৩; উদা. ৩১).
অভিসল্লেখিকায কথায লাভী এৰ হি তং ভাসেয্য. এতেন কল্যাণমিত্তসম্পদা দস্সিতা.
ধম্মৰিতক্কন্তি নেক্খম্মৰিতক্কাদিং ধম্মতো অনপেতং ৰিতক্কযতো ‘‘সীলাদিপটিপদং পরিপূরেস্সামী’’তি উপরূপরি উস্সাহো অভিৰড্ঢিস্সতি. সো পন ৰিতক্কো সীলাদীনং অনুপকারধম্মে ৰজ্জেত্ৰা উপকারধম্মে অনুব্রূহনৰসেন হানভাগিযভাৰং অপনেত্ৰা ঠিতিভাগিযভাৰেপি অট্ঠত্ৰা ৰিসেসভাগিযতং নিব্বেধভাগিযতঞ্চ পাপনৰসেন পৰত্তিযা অনেকপ্পভেদো ৰেদিতব্বো. নো অধম্মৰিতক্কন্তি কামৰিতক্কং নো ৰিতক্কেয্যাতি অত্থো. তদুভযং ৰা পনাতি যদেতং পরেসং অনুগ্গহণত্থং ধম্মভাসনং অত্তনো অনুগ্গহণত্থং ধম্মৰিতক্কনঞ্চ ৰুত্তং. অথ ৰা পন তং উভযং অভিনিৰজ্জেত্ৰা অপ্পটিপজ্জিত্ৰা অকত্ৰা. উপেক্খকোতি তথাপটিপত্তিযং উদাসীনো সমথৰিপস্সনাভাৰনমেৰ অনুব্রূহন্তো ৰিহরেয্য, সমথপটিপত্তিযং উপেক্খকো হুত্ৰা ৰিপস্সনাযমেৰ কম্মং করোন্তো ৰিহরেয্য. ৰিপস্সনম্পি উস্সুক্কাপেত্ৰা তত্থপি সঙ্খারুপেক্খাঞাণৰসেন উপেক্খকো যাৰ ৰিপস্সনাঞাণং মগ্গেন ঘটীযতি, তাৰ যথা তং তিক্খং সূরং পসন্নং হুত্ৰা ৰহতি, তথা ৰিহরেয্য সতো সম্পজানোতি.
গাথাসু সমথৰিপস্সনাধম্মো আরমিতব্বট্ঠেন আরামো এতস্সাতি ধম্মারামো. তস্মিংযেৰ ধম্মে রতোতি ধম্মরতো. তস্সেৰ ধম্মস্স পুনপ্পুনং ৰিচিন্তনতো ধম্মং অনুৰিচিন্তযং তং ধম্মং আৰজ্জেন্তো, মনসি করোন্তোতি অত্থো. অনুস্সরন্তি তমেৰ ধম্মং উপরূপরিভাৰনাৰসেন অনুস্সরন্তো. অথ ৰা ৰিমুত্তাযতনসীসে ঠত্ৰা পরেসং দেসনাৰসেন সীলাদিধম্মো আরমিতব্বট্ঠেন আরামো এতস্সাতি ধম্মারামো. তথেৰ তস্মিং ধম্মে রতো অভিরতোতি ধম্মরতো. তেসংযেৰ সীলাদিধম্মানং গতিযো সমন্ৰেসন্তো কামৰিতক্কাদীনং ওকাসং অদত্ৰা নেক্খম্মসঙ্কপ্পাদিধম্মংযেৰ অনুৰিচিন্তনতো ধম্মং অনুৰিচিন্তযং. তদুভযং ৰা পন ওল়ারিকতো দহন্তো অজ্ঝুপেক্খিত্ৰা সমথৰিপস্সনাধম্মমেৰ উপরূপরি ভাৰনাৰসেন অনুস্সরন্তো অনুব্রূহনৰসেন পৰত্তেন্তো. সদ্ধম্মাতি সত্ততিংসপ্পভেদা বোধিপক্খিযধম্মা নৰৰিধলোকুত্তরধম্মা চ ন পরিহাযতি, ন চিরস্সেৰ তং অধিগচ্ছতীতি অত্থো.
ইদানি তস্স অনুস্সরণৰিধিং দস্সেন্তো ‘‘চরং ৰা’’তিআদিমাহ. তত্থ চরং ৰাতি ভিক্খাচারৰসেন চঙ্কমনৰসেন চ চরন্তো ৰা. যদি ৰা তিট্ঠন্তি তিট্ঠন্তো ৰা নিসিন্নো ৰা, উদ ৰা সযন্তি সযন্তো ৰা. এৰং চতূসুপি ইরিযাপথেসু. অজ্ঝত্তং সমযং চিত্তন্তি যথাৰুত্তে কম্মট্ঠানসঙ্খাতে গোচরজ্ঝত্তে অত্তনো চিত্তং রাগাদিকিলেসানং ৰূপসমনৰসেন পজহনৰসেন সমযং সমেন্তো. সন্তিমেৰাধিগচ্ছতীতি অচ্চন্তসন্তিং নিব্বানমেৰ পাপুণাতীতি.
সত্তমসুত্তৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.