১৬. পযো
পযোজকো চোদকো ব্যাপারকোতি অত্থো ননু চ ৰুত্তিযং ‘কত্তারং পযোজযতী’তি ৰুত্তং কথং পযুজ্জমানস্স কত্তুত্তংতি আহ- ‘পযুজ্জমানো’চ্চাদি. নাৰস্সং কিরিযাপৰত্তকত্তেনেৰ যোগ্গতামত্তেনপি কত্তুত্তং সিযাতি দস্সেন্তো আহ- ‘কিরিযায যোগ্গো’তিআদি. পাসাণম্বলেনুট্ঠাপেতি’চ্চাদীসু হি যোগ্যতাযপি কত্তুত্তাৰসাযোসিযা, কোপনাযং পযোজকব্যপারোতি আহ- ‘পেসনে’চ্চাদি. দাসাদিনো হীনস্স কত্থচি অত্থে নিযোজনং পেসনং. গুরুআদিনো সক্কারপুব্বং ব্যাপারণমজ্ঝেসনং. তং পেসনজ্ঝেসনাদিকং লক্খণং সভাৰো যস্স সো তথা ৰুত্তো.
আদিসদ্দেন আনুকূল্যভাগিনো ব্যাপারস্স গহণং, তথা চ ‘ভিক্খা ৰাসযতি কারীসো-জ্ঝাপেসী’তি সিজ্ঝতি. ভিক্খা হি পচুরব্যঞ্জনৰতী লব্ভমানা ৰাসানুকূলং তিত্তিৰিসেসমুপজনযতি. কারীসোপি নিৰাতে পদেসে সুট্ঠু পজ্জলিতোজ্ঝযনৰিরোধি সীতকতমুপদ্দৰমপনযন্তো-জ্ঝযনানুকূলসামত্থিযমাদধাতি ততো তেসম্পি যুত্তম্পযোজকত্তন্তি.
পযোজকব্যাপারেতীদং পচ্চযৰিসেসনং ৰা সিযা পকতিৰিসেসনং ৰা. তত্থ যদি পকতিৰিসেসনং সিযা, তদা পযোজকব্যাপারে ৰত্তমানা ণীণাপী ৰিধীযন্তীতি (গমনং) পতি যো নিযোগো তদত্থো গমি, ন গত্যত্থো, তস্স চাযং পযোজ্জোতি ‘গমযতি মাণৰকং গাম’ন্তি গত্যত্থস্স পযোজ্জে ‘‘গতিবোধাহারে’’চ্চাদিনা (২-৪) ৰিহিতা দুতিযা ন পপ্পোতি, ততো পকত্যত্থৰিসেসনপক্খো দুট্ঠোতি পচ্চযৰিসেসনপক্খং দস্সেতুমাহ- ‘পচ্চযৰিসেসনং ৰেদং ন পকতিৰিসেসন’ন্তি.
পযোজকমত্তগ্গহণেতি মত্তসদ্দো সামঞ্ঞৰাচী, যথা ‘কঞ্ঞা মত্তং ৰারযতী’তি. কত্তারং যো পযুজ্জতি যো চ করণাদীনং পযোজকো তেসং সামঞ্ঞেন গহণে সতীতি অত্থো. ব্যাপারেত্ৰেৰাতি পযোজকগ্গহণমন্তরেন ব্যাপারেইচ্চেৰ ৰচনং কত্তব্বং সিযাতি ভাৰো, তন্তি পযোজকগ্গহণং, ৰিসিট্ঠো ৰিসযো যস্স পযোজকগ্গহণস্সতংতথাৰুত্তং. কোপনাযংৰিসিট্ঠো ৰিসযোচ্চাহ- ‘যো লোকে’ইচ্চাদি. ইতোৰাতি ৰক্খমানস্স হেতুনো পরামাসো. তন্তি চুরাদীহি ণিৰিধানং. এৰংসদ্দো ৰক্খমানাপেক্খো. তং ৰিসুং চুরাদীহি ণিৰিধানমেৰ ৰক্খমানপ্পকারেন সফলং সিযা নাঞ্ঞথাতি অত্থো. তমেৰ পকারং দস্সেতি‘যদিমিনা’চ্চাদি.