২. আরভতিসুত্তং
১৪২. ‘‘পঞ্চিমে, ভিক্খৰে, পুগ্গলা সন্তো সংৰিজ্জমানা লোকস্মিং. কতমে পঞ্চ? ইধ, ভিক্খৰে, একচ্চো পুগ্গলো আরভতি চ ৰিপ্পটিসারী চ হোতি; তঞ্চ চেতোৰিমুত্তিং পঞ্ঞাৰিমুত্তিং যথাভূতং নপ্পজানাতি যত্থস্স তে উপ্পন্না পাপকা অকুসলা ধম্মা অপরিসেসা নিরুজ্ঝন্তি.
[পু. প. ১৯১] ‘‘ইধ পন, ভিক্খৰে, একচ্চো পুগ্গলো আরভতি, ন ৰিপ্পটিসারী হোতি; তঞ্চ চেতোৰিমুত্তিং পঞ্ঞাৰিমুত্তিং যথাভূতং নপ্পজানাতি যত্থস্স তে উপ্পন্না পাপকা অকুসলা ধম্মা অপরিসেসা নিরুজ্ঝন্তি.
‘‘ইধ পন, ভিক্খৰে, একচ্চো পুগ্গলো ন আরভতি, ৰিপ্পটিসারী হোতি; তঞ্চ চেতোৰিমুত্তিং পঞ্ঞাৰিমুত্তিং যথাভূতং নপ্পজানাতি যত্থস্স তে উপ্পন্না পাপকা অকুসলা ধম্মা অপরিসেসা নিরুজ্ঝন্তি.
‘‘ইধ পন, ভিক্খৰে, একচ্চো পুগ্গলো ন আরভতি ন ৰিপ্পটিসারী হোতি; তঞ্চ চেতোৰিমুত্তিং পঞ্ঞাৰিমুত্তিং যথাভূতং নপ্পজানাতি যত্থস্স তে উপ্পন্না পাপকা অকুসলা ধম্মা অপরিসেসা নিরুজ্ঝন্তি.
‘‘ইধ পন, ভিক্খৰে, একচ্চো পুগ্গলো ন আরভতি ন ৰিপ্পটিসারী হোতি; তঞ্চ চেতোৰিমুত্তিং পঞ্ঞাৰিমুত্তিং যথাভূতং পজানাতি যত্থস্স তে উপ্পন্না পাপকা অকুসলা ধম্মা অপরিসেসা নিরুজ্ঝন্তি.
‘‘তত্র, ভিক্খৰে, য্ৰাযং পুগ্গলো আরভতি চ ৰিপ্পটিসারী চ হোতি, তঞ্চ চেতোৰিমুত্তিং পঞ্ঞাৰিমুত্তিং যথাভূতং নপ্পজানাতি যত্থস্স তে উপ্পন্না পাপকা অকুসলা ধম্মা অপরিসেসা নিরুজ্ঝন্তি, সো এৰমস্স ৰচনীযো – ‘আযস্মতো খো আরম্ভজা [আরব্ভজা (পী. ক.), আরভজা (স্যা. কং.)] আসৰা সংৰিজ্জন্তি, ৰিপ্পটিসারজা আসৰা পৰড্ঢন্তি [সংৰড্ঢন্তি (ক.)], সাধু ৰতাযস্মা আরম্ভজে আসৰে পহায ৰিপ্পটিসারজে আসৰে পটিৰিনোদেত্ৰা চিত্তং পঞ্ঞঞ্চ ভাৰেতু [ভাৰেতুং (সী. পী.)]; এৰমাযস্মা অমুনা পঞ্চমেন পুগ্গলেন সমসমো ভৰিস্সতী’’’তি.
‘‘তত্র, ভিক্খৰে, য্ৰাযং পুগ্গলো আরভতি ন ৰিপ্পটিসারী হোতি, তঞ্চ চেতোৰিমুত্তিং পঞ্ঞাৰিমুত্তিং যথাভূতং নপ্পজানাতি যত্থস্স তে উপ্পন্না পাপকা অকুসলা ধম্মা অপরিসেসা নিরুজ্ঝন্তি, সো এৰমস্স ৰচনীযো – ‘আযস্মতো খো আরম্ভজা আসৰা সংৰিজ্জন্তি, ৰিপ্পটিসারজা আসৰা ন পৰড্ঢন্তি, সাধু ৰতাযস্মা আরম্ভজে আসৰে পহায চিত্তং পঞ্ঞঞ্চ ভাৰেতু; এৰমাযস্মা অমুনা পঞ্চমেন পুগ্গলেন সমসমো ভৰিস্সতী’’’তি.
‘‘তত্র, ভিক্খৰে, য্ৰাযং পুগ্গলো ন আরভতি ৰিপ্পটিসারী হোতি, তঞ্চ চেতোৰিমুত্তিং পঞ্ঞাৰিমুত্তিং যথাভূতং নপ্পজানাতি যত্থস্স তে উপ্পন্না পাপকা অকুসলা ধম্মা অপরিসেসা নিরুজ্ঝন্তি, সো এৰমস্স ৰচনীযো – ‘আযস্মতো খো আরম্ভজা আসৰা ন সংৰিজ্জন্তি, ৰিপ্পটিসারজা আসৰা পৰড্ঢন্তি, সাধু ৰতাযস্মা ৰিপ্পটিসারজে আসৰে পটিৰিনোদেত্ৰা চিত্তং পঞ্ঞঞ্চ ভাৰেতু; এৰমাযস্মা অমুনা পঞ্চমেন পুগ্গলেন সমসমো ভৰিস্সতী’’’ তি.
‘‘তত্র, ভিক্খৰে, য্ৰাযং পুগ্গলো ন আরভতি ন ৰিপ্পটিসারী হোতি, তঞ্চ চেতোৰিমুত্তিং পঞ্ঞাৰিমুত্তিং যথাভূতং নপ্পজানাতি যত্থস্স তে উপ্পন্না পাপকা অকুসলা ধম্মা অপরিসেসা নিরুজ্ঝন্তি, সো এৰমস্স ৰচনীযো – ‘আযস্মতো খো আরম্ভজা আসৰা ন সংৰিজ্জন্তি, ৰিপ্পটিসারজা আসৰা ন পৰড্ঢন্তি, সাধু ৰতাযস্মা চিত্তং পঞ্ঞঞ্চ ভাৰেতু; এৰমাযস্মা অমুনা পঞ্চমেন পুগ্গলেন সমসমো ভৰিস্সতী’’’তি.
‘‘ইতি খো, ভিক্খৰে, ইমে চত্তারো পুগ্গলা অমুনা পঞ্চমেন পুগ্গলেন এৰং ওৰদিযমানা এৰং অনুসাসিযমানা অনুপুব্বেন আসৰানং খযং পাপুণন্তী’’তি [পু. প. ১৯১]. দুতিযং.