৫. দুতিযসেনাসনসিক্খাপদৱণ্ণনা

যং কিঞ্চি চম্মন্তি কপ্পিযাকপ্পিযং যং কিঞ্চি চম্মং. ননু ‘‘ন, ভিক্খৱে, মহাচম্মানি ধাৰেতব্বানি সীহচম্মং ব্যগ্ঘচম্মং দীপিচম্মং, যো ধাৰেয্য, আপত্তি দুক্কটস্সা’’তি (মহাৱ. ২৫৫) খন্ধকে সীহচম্মাদীনং পটিক্খেপো কতোতি আহ ‘‘সীহচম্মাদীনঞ্হী’’তিআদি. পৰিহৰণেযেৱ পটিক্খেপোতি অত্তনো সন্তকং কত্ৱা তং তং ৱিহাৰং হৰিত্ৱা মঞ্চপীঠাদীসু অত্থৰিত্ৱা পৰিভোগেযেৱ পটিক্খেপো, সেনাসনসন্তকং কত্ৱা ভূমত্থৰণৱসেন পন পৰিভোগে নেৱত্থি দোসো. তেনাহ ‘‘সেনাসনপৰিভোগে পন অকপ্পিযচম্মং নাম নত্থী’’তি. পাৱাৰেন্তি সঞ্ছাদেন্তি সৰীৰং এতেনাতি পাৱাৰো. কোজৱোতি উদ্দলোমিএকন্তলোমিআদিকোজৱত্থৰণং. সেসন্তি ভিসি নিসীদনং তিণসন্থাৰো পণ্ণসন্থাৰোতি অৱসিট্ঠং সেনাসনং. তত্থ ভিসীতি মঞ্চকভিসি ৱা পীঠকভিসি ৱা. নিসীদনন্তি সদসং ৱেদিতব্বং. তিণসন্থাৰোতি যেসং কেসঞ্চি তিণানং সন্থাৰো. এস নযো পণ্ণসন্থাৰে. এত্থ চ ভিসি হেট্ঠা ৱুত্তত্তা পাকটা. নিসীদনং নিসীদনসিক্খাপদেনেৱ (পাচি. ৫৩১ আদযো) পাকটং. তিণসন্থাৰপণ্ণসন্থাৰানি পন লোকপসিদ্ধানিযেৱ. তেনেৱাহ ‘‘পাকটমেৱা’’তি.

নেৱ উদ্ধৰেয্য, ন উদ্ধৰাপেয্যাতি অত্তনা ৱা উদ্ধৰিত্ৱা পতিৰূপে ঠানে ন ঠপেয্য, পৰেন ৱা তথা ন কাৰেয্য. তেনাহ ‘‘যথা ঠপিত’’ন্তিআদি. তং ঠপেন্তেন চ ‘‘চতূসু পাসাণেসূ’’তিআদিনা (পাচি. অট্ঠ. ১১৬) পুব্বে ৱুত্তনযেনেৱ অন্তোগেহে অনোৱস্সকে নিক্খিপিতব্বং. সচে পন সেনাসনং ওৱস্সতি, ছদনত্থঞ্চ তিণং ৱা ইট্ঠকা ৱা আনীতা হোন্তি. সচে উস্সহতি, ছাদেতব্বং. নো চে সক্কোতি, যো ওকাসো অনোৱস্সকো, তত্থ নিক্খিপিতব্বং. সচে সব্বম্পি ওৱস্সতি, উস্সহন্তেন অন্তোগামে উপাসকানং ঘৰে ঠপেতব্বং. সচে তেপি ‘‘সঙ্ঘিকং নাম, ভন্তে, ভাৰিযং, অগ্গিদাহাদীনং ভাযামা’’তি ন সম্পটিচ্ছন্তি, অজ্ঝোকাসে পাসাণানং উপৰি মঞ্চং ঠপেত্ৱা সেসং পুব্বে ৱুত্তনযেনেৱ নিক্খিপিত্ৱা তিণেহি চ পণ্ণেহি চ পটিচ্ছাদেতব্বং. যঞ্হি তত্থ অঙ্গমত্তম্পি অৱসিস্সতি, তং অঞ্ঞেসং তত্থ আগতানং ভিক্খূনং উপকাৰং ভৱিস্সতীতি. উপচাৰন্তি সব্বপচ্ছিমসেনাসনতো দ্ৱে লেড্ডুপাতা.

অযমেত্থ আপুচ্ছিতব্বানাপুচ্ছিতব্বৱিনিচ্ছযো – (পাচি. অট্ঠ. ১১৮) যা তাৱ ভূমিযং দীঘসালা ৱা পণ্ণসালা ৱা হোতি, যং ৱা ৰুক্খত্থম্ভেসু কতগেহং উপচিকানং উট্ঠানট্ঠানং হোতি, ততো পক্কমন্তেন আপুচ্ছিত্ৱাৱ পক্কমিতব্বং. তস্মিঞ্হি কতিপযানি দিৱসানি অজগ্গিযমানে ৱম্মিকাৱ সন্তিট্ঠন্তি. যং পন পাসাণপিট্ঠিযং ৱা পাসাণত্থম্ভেসু ৱা কতসেনাসনং সিলুচ্চযলেণং ৱা সুধালিত্তসেনাসনং ৱা, যত্থ উপচিকাসঙ্কা নত্থি, ততো পক্কমন্তস্স আপুচ্ছিত্ৱাপি অনাপুচ্ছিত্ৱাপি গন্তুং ৱট্টতি. তেনাহ ‘‘যত্থ পনা’’তিআদি. সচে তাদিসেপি সেনাসনে একেন পস্সেন উপচিকা আৰোহন্তি, আপুচ্ছিত্ৱাৱ গন্তব্বং. আপুচ্ছনং পন ৱত্তন্তি আপুচ্ছনং গমিকৱত্তং. ইদঞ্চ ইতিকত্তব্বতাদস্সনত্থং ৱুত্তং, ন পন ৱত্তভেদদুক্কটন্তি (সাৰত্থ. টী. পাচিত্তিয ৩.১১৮) দস্সনত্থং. কেচি পন ‘‘দুক্কটন্তি দস্সনত্থ’’ন্তি ৱদন্তি, তং ন যুজ্জতি ৱত্তক্খন্ধকট্ঠকথায ‘‘যং পাসাণপিট্ঠিযং ৱা পাসাণত্থম্ভেসু ৱা কতসেনাসনং, যত্থ উপচিকানাৰোহন্তি, তং অনাপুচ্ছন্তস্সাপি অনাপত্তী’’তি (চূড়ৱ. অট্ঠ. ৩৬০) ৱুত্তত্তা. আপুচ্ছন্তেন পন ভিক্খুম্হি (পাচি. অট্ঠ. ১১৬) সতি ভিক্খু আপুচ্ছিতব্বো, তস্মিং অসতি সামণেৰো, তস্মিং অসতি আৰামিকো, তস্মিম্পি অসতি যেন ৱিহাৰো কাৰাপিতো, সো ৱিহাৰসামিকো, তস্স ৱা কুলে যো কোচি আপুচ্ছিতব্বো.

‘‘উপচাৰে’’তি এতস্সেৱ ৱিৱৰণং ‘‘বহি আসন্নে’’তি, ৱিহাৰস্স বহি আসন্নট্ঠানেতি অত্থো. উপট্ঠানসালায ৱাতি ভোজনসালাযং ৱা. দুক্কটমেৱাতি ৱুত্তপ্পকাৰঞ্হি দসৱিধং সেয্যং অন্তোগব্ভাদিম্হি গুত্তট্ঠানে পঞ্ঞপেত্ৱা গচ্ছন্তস্স যস্মা সেয্যাপি সেনাসনম্পি উপচিকাহি পলুজ্জতি, ৱম্মিকৰাসিযেৱ হোতি, তস্মা পাচিত্তিযং ৱুত্তং. বহি পন উপট্ঠানসালাদীসু পঞ্ঞপেত্ৱা গচ্ছন্তস্স সেয্যামত্তমেৱ নস্সেয্য ঠানস্স অগুত্ততায, ন সেনাসনং, তস্মা এত্থ দুক্কটং ৱুত্তং. মঞ্চপীঠং পন যস্মা ন সক্কা সহসা উপচিকাহি খাযিতুং, তস্মা তং ৱিহাৰেপি সন্থৰিত্ৱা গচ্ছন্তস্স দুক্কটং ৱুত্তং. ৱিহাৰূপচাৰে পন তং ৱিহাৰচাৰিকং আহিণ্ডন্তা দিস্ৱাৱ পটিসামেন্তি.

উদ্ধৰণানি কত্ৱাতি এত্থ উদ্ধৰিত্ৱা গচ্ছন্তেন মঞ্চপীঠকৱানং সব্বং অপনেত্ৱা (পাচি. অট্ঠ. ১১৮) সংহৰিত্ৱা চীৱৰৱংসে লগ্গেত্ৱা গন্তব্বং. পচ্ছা আগন্ত্ৱা ৱসনকভিক্খুনাপি পুন মঞ্চপীঠং ৱা পঞ্ঞপেত্ৱা সযিত্ৱা গচ্ছন্তেন তথেৱ কাতব্বং. অন্তোকুট্টতো সেয্যং বহিকুট্টে পঞ্ঞপেত্ৱা ৱসন্তেন গমনকালে পুন গহিতট্ঠানেযেৱ পটিসামেতব্বং. উপৰিপাসাদতো ওৰোপেত্ৱা হেট্ঠাপাসাদে ৱসন্তস্সাপি এসেৱ নযো. ৰত্তিট্ঠানদিৱাট্ঠানেসু মঞ্চপীঠং পঞ্ঞপেত্ৱাপি গমনকালে পুন গহিতট্ঠানেযেৱ ঠপেতব্বং. উদ্ধৰাপেত্ৱা গমনেপি এসেৱ নযো. আপুচ্ছিত্ৱা গচ্ছন্তেন পন ‘‘ভিক্খুম্হি সতি ভিক্খু আপুচ্ছিতব্বো’’তিআদিনা (পাচি. অট্ঠ. ১১৬) হেট্ঠা ৱুত্তনযেনেৱ আপুচ্ছিত্ৱা গন্তব্বং.

দুতিযসেনাসনসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.