১৩. কুলদূসকসিক্খাপদৱণ্ণনা

নগৰস্সাপি গামৱিসেসত্তা ইধ গামগ্গহণেনেৱ নগৰম্পি গহিতন্তি আহ ‘‘নগৰম্পি গামে অন্তোগধমেৱা’’তি, ৱা-সদ্দেন ৱা অনুত্তৱিকপ্পত্থেন গহণন্তি এৱং ৱুত্তং. এত্থ চ অপাকাৰপৰিক্খেপো সাপণো নিগমো, সপাকাৰাপণং নগৰং, তংতংৱিপৰীতো গামোতি ইমেসং তিণ্ণং ৱিসেসো দট্ঠব্বো. কুলানি দূসেতীতি খত্তিযব্ৰাহ্মণৱেস্সসুদ্দৱসেন চত্তাৰি কুলানি ৱিকাৰং আপাদেতি. দূসেন্তো চ ন অসুচিকদ্দমাদীহি দূসেতি, অথ খো অত্তনো দুপ্পটিপত্তিযা তেসং পসাদং ৱিনাসেতি. তেনাহ ‘‘পুপ্ফদানাদীহী’’তিআদি. তত্থ হৰিত্ৱা ৱা হৰাপেত্ৱা ৱা পক্কোসিত্ৱা ৱা পক্কোসাপেত্ৱা ৱা সযং ৱা উপগতানং (পাৰা. অট্ঠ. ২.৪৩৬-৪৩৭) যস্স কস্সচি অত্তনো সন্তকস্স পুপ্ফস্স কুলসঙ্গহত্থায দানং পুপ্ফদানং, তং আদি যেসং তে পুপ্ফদানাদযো, তেহি পুপ্ফদানাদীহি. আদিসদ্দেন (পাৰা. ৪৩৭) ফলদানচুণ্ণমত্তিকাদন্তকট্ঠৱেড়ুৱেজ্জিকাজঙ্ঘপেসনিকানং গহণং. সদ্ধং ৱিনাসেন্তোতি তথা অকৰোন্তেসু অঞ্ঞেসু পেসলেসু ভিক্খূসু অপ্পসাদং অদস্সনং গমেন্তো. পুপ্ফদানাদীহি চ তেহি কতসঙ্গহেহি অঞ্ঞে পেসলে তথা অকৰোন্তে তে মনুস্সা ইস্সন্তি ন অল্লীযন্তীতি সো তেসং পসাদং ৱিনাসেতি নামাতি দট্ঠব্বং. পাপকা সমাচাৰাতি বুদ্ধপ্পটিকুট্ঠত্তা লামকা সমাচাৰা. তে পন যস্মা কুলসঙ্গহত্থং মালাৱচ্ছৰোপনাদযো ইধ অধিপ্পেতা, তস্মা ‘‘মালাৱচ্ছৰোপনাদযো’’তি ৱুত্তং. আৰামাদীনমত্থায পন কপ্পিযৱোহাৰাদীহি ৰোপাপনাদিকং ৱট্টতি. তত্থ মালাৱচ্ছন্তি তৰুণপুপ্ফৰুক্খং. তৰুণকা হি পুপ্ফৰুক্খাপি পুপ্ফগচ্ছাপি ‘‘মালাৱচ্ছা’’ত্ৱেৱ ৱুচ্চন্তি, তস্স ৰোপনং মালাৱচ্ছৰোপনং, তং আদি যেসং তে মালাৱচ্ছৰোপনাদযো. আদিসদ্দেন চেত্থ ৰোপাপনসিঞ্চনসিঞ্চাপনওচিননওচিনাপনগন্থনগন্থাপনানং গহণং.

মাতিকাযং দিস্সন্তীতি যে পচ্চক্খতো পস্সন্তি, তেহি দিস্সন্তি. সুয্যন্তীতি যে পৰতো সুণন্তি, তেহি সোতদ্ৱাৰেন সুত্ৱা উপধাৰীযন্তি. দুট্ঠানীতি দূসিতানি. অলং তে ইধ ৱাসেনাতি তৱ ইধ ৱাসেন অলং, মা ইধ তৱ ৱাসো হোতূতি অত্থো. ৱাৰণত্থো হি ইধ অলং-সদ্দো. পব্বাজনীযকম্মকতোতি চোদেত্ৱা সাৰেত্ৱা আপত্তিং আৰোপেত্ৱা ‘‘সুণাতু মে, ভন্তে, সঙ্ঘো, ইমে অস্সজিপুনব্বসুকা’’তিআদিনা (পাৰা. ৪৩৪) পদভাজনে ৱুত্তায ঞত্তিচতুত্থকম্মৱাচায কতপব্বাজনীযকম্মো. যস্মিঞ্চ ৱিহাৰে ৱসতীতি গামতো বহিৱিহাৰমাহ. নেৱ তস্মিং গামে…পে… চৰিতুং লভতীতি সচেপি গামো ৱা নিগমো ৱা দ্ৱাদসযোজনপৰমো হোতি, তিযোজনপৰমো চ ৱিহাৰো হোতি, নেৱ তস্মিং গামে ৱা নিগমে ৱা পিণ্ডায চৰিতুং লভতি, ন ৱিহাৰে ৱসিতুং. তস্মিং ৱিহাৰে ৱসন্তেন সামন্তগামেপি পিণ্ডায ন চৰিতব্বং, সামন্তৱিহাৰেপি ৱসন্তেন তস্মিং গামে পিণ্ডায ন চৰিতব্বং. সামন্তৱিহাৰে ৱসন্তেন পন সামন্তগামে চৰিতুং ৱট্টতি. আপজ্জিতব্বা আপত্তিযোতি কুলসঙ্গহত্থং অত্তনো সন্তকদানে দুক্কটং, ইস্সৰৱতায সঙ্ঘসন্তকদানে থুল্লচ্চযং, পসয্হ দানে পাৰাজিকন্তি ইমা আপত্তিযো. মাতিকাযং ‘‘পক্কমতা যস্মা’’তি পব্বাজনীযকম্মকতস্স ৱত্তৱসেন ৱুত্তং. আদিম্হি পন পব্বাজনীযকম্মৱসেন দট্ঠব্বং. অস্সজিপুনব্বসুকেতি অস্সজিঞ্চেৱ পুনব্বসুকঞ্চ.

কুলদূসকসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.

সঙ্ঘাদিসেসনিগমনৱণ্ণনা

পঠমাপত্তিকাতি অৱযৱেন ৱিগ্গহো সমুদাযো সমাসত্থোতি আহ ‘‘পঠমং আপত্তি এতেসন্তি পঠমাপত্তিকা’’তি. ৱীতিক্কমনক্খণেযেৱাতি ৱত্থুৱীতিক্কমনক্খণেযেৱ. এৱ-কাৰেন সমনুভাসনকম্মক্খণং পটিক্খিপতি. অহস্স যত্তকো পৰিচ্ছেদো যাৱতীহং. তেনাহ ‘‘যত্তকানি অহানী’’তি. অহানীতি চ দিৱসানীতি অত্থো.

ৱত্থুৱসেন ৱাতি অসুচিমোচনাদিৱীতিক্কমমত্তৱসেন ৱা. ইদন্তি ইদং ৱীতিক্কমং. নামমত্তৱসেন ৱা অযং ইত্থন্নামা আপত্তীতি ‘‘অযং সঙ্ঘাদিসেসো নাম আপত্তী’’তি এৱং ৱিনা ৱত্থুং নামৱসেন ৱা. মত্তসদ্দেন চেত্থ ৱত্থুং পটিক্খিপতি. পোত্থকেসু পন কত্থচি ‘‘নামগোত্তৱসেন ৱা’’তি লিখন্তি, তং ন সুন্দৰং ‘‘অযং ইত্থন্নামা আপত্তী’’তি ৱুত্তত্তা. ইদানি নং কস্সচি ন আৰোচেস্সামীতি সম্বন্ধো. ধুৰং নিক্খিপিত্ৱাতি আৰোচনে উস্সাহং ঠপেত্ৱা. ন কেৱলং ৱত্থুনামৱসেনেৱ আপত্তিসঞ্ঞী হুত্ৱা ছাদেন্তস্সেৱ, অথ খো যোপি এৱং অজানন্তো কেৱলং ‘‘আপত্তিং ছাদেমী’’তি আপত্তিসঞ্ঞায ছাদেতি, তস্সপি ছন্না হোতীতি ৱেদিতব্বং. সচে পনেত্থ অনাপত্তিসঞ্ঞী ৱা হোতি, অঞ্ঞাপত্তিক্খন্ধসঞ্ঞী ৱা ৱেমতিকো ৱা হুত্ৱা ‘‘ন দানি নং কস্সচি আৰোচেস্সামী’’তি এৱং ছাদেতুকামোৱ ধুৰং নিক্খিপিত্ৱা অৰুণং উট্ঠাপেতি, অচ্ছন্নাৱ হোতীতি আনেত্ৱা যোজেতব্বং. অনাপত্তি পন আপত্তিসঞ্ঞাযপি অনাপত্তিসঞ্ঞাযপি ছাদেন্তেন অচ্ছাদিতাৱ হোতি. লহুকং ৱা ‘‘গৰুকা’’তি গৰুকং ৱা ‘‘লহুকা’’তি ছাদেতি, অলজ্জিপক্খে তিট্ঠতি, আপত্তি পন অচ্ছন্না হোতি. গৰুকং ‘‘লহুকা’’তি মঞ্ঞমানো দেসেতি, নেৱ দেসিতা হোতি নচ্ছন্না.

পকতো সভাৱভূতো অত্তা অস্সাতি পকতত্তো, ন কম্মেহি ৱিকতত্তোতি অত্থো. তেনাহ ‘‘অনুক্খিত্তো সমানসংৱাসকো’’তি. ৱুত্তনযেনেৱাতি ‘‘ন দানি নং কস্সচি আৰোচেস্সামী’’তিআদিনা ৱুত্তনেৱ নযেন. অথ ‘‘ময্হং সঙ্ঘেন কম্মং কত’’ন্তি (চূড়ৱ. অট্ঠ. ১০২) অপকতত্তসঞ্ঞী হুত্ৱা ছাদেতি, অচ্ছন্নাৱ হোতি. অপকতত্তেন পন পকতত্তসঞ্ঞিনা ৱা পকতত্তেন অপকতত্তসঞ্ঞিনা ৱা ছাদিতাপি অচ্ছন্নাৱ হোতি. ৱুত্তম্পি চেতং –

‘‘আপজ্জতি গৰুকং সাৱসেসং;

ছাদেতি অনাদৰিযং পটিচ্চ;

ন ভিক্খুনী নো চ ফুসেয্য ৱজ্জং;

পঞ্হামেসা কুসলেহি চিন্তিতা’’তি. (পৰি. ৪৮১);

অযঞ্হি পঞ্হো উক্খিত্তকেন কথিতো.

দসসু অন্তৰাযেসু যং ৱত্তব্বং, তং হেট্ঠা ৱুত্তমেৱ. সচে পন যো ভীৰুকজাতিকতায অন্ধকাৰে অমনুস্সচণ্ডমিগভযেন অন্তৰাযিকসঞ্ঞী হুত্ৱা ছাদেতি, অচ্ছন্নাৱ হোতি. যস্সপি পব্বতৱিহাৰে ৱসন্তস্স কন্দৰং ৱা নদিং ৱা অতিক্কমিত্ৱা আৰোচেতব্বং হোতি, অন্তৰামগ্গে চ চণ্ডৱাড়অমনুস্সাদিভযং অত্থি, মগ্গে অজগৰা নিপজ্জন্তি, নদী পূৰা হোতি, এতস্মিং সতিযেৱ অন্তৰাযে অন্তৰাযিকসঞ্ঞী হুত্ৱা ছাদেতি, অচ্ছন্নাৱ হোতি. অন্তৰাযিকস্স পন অন্তৰাযিকসঞ্ঞায ৱা অনন্তৰাযিকসঞ্ঞায ৱা ছাদযতো অচ্ছন্নাৱ.

ভিক্খুনোতি সভাগস্স ভিক্খুনো. সচস্স মুখে অপ্পমত্তকো গণ্ডো ৱা হোতি, হনুকৱাতো ৱা ৱিজ্ঝতি, দন্তো ৱা ৰুজ্জতি, ভিক্খা ৱা মন্দা লদ্ধা হোতি, তাৱতকেন পন নেৱ ৱত্তুং ন সক্কোতি, ন গন্তুং. অপিচ খো ‘‘ন সক্কোমী’’তি সঞ্ঞী হোতি, অযং পহু হুত্ৱা অপ্পহুসঞ্ঞী নাম. ইমিনা ছাদিতাপি অচ্ছাদিতা. অপ্পহুনা পন ৱত্তুং ৱা গন্তুং ৱা অসমত্থেন পহুসঞ্ঞিনা ৱা অপ্পহুসঞ্ঞিনা ৱা ছাদিতাপি অচ্ছাদিতাৱ.

ইদং উত্তানমেৱাতি ইদং অঙ্গদ্ৱযং উত্তানত্থমেৱ. সচে পন ‘‘ছাদেস্সামী’’তি ধুৰনিক্খেপং কত্ৱা পুৰেভত্তে ৱা পচ্ছাভত্তে ৱা পঠমযামাদীসু ৱা লজ্জিধম্মং ওক্কমতি, অন্তোঅৰুণেযেৱ আৰোচেতি, অযং ছাদেতুকামো ন ছাদেতি নাম.

যস্স পন অভিক্খুকে ঠানে ৱসন্তস্স আপত্তিং আপজ্জিত্ৱা সভাগস্স ভিক্খুনো আগমনং আগমেন্তস্স ৱা, সভাগস্স সন্তিকং ৱা গচ্ছন্তস্স অড্ঢমাসোপি মাসোপি অতিক্কমতি, অযং নচ্ছাদেতুকামো ছাদেতি নাম. অযম্পি অচ্ছন্নাৱ হোতি.

যো পন আপন্নমত্তোৱ অগ্গিং অক্কন্তপুৰিসো ৱিয সহসা অপক্কমিত্ৱা সভাগট্ঠানং গন্ত্ৱা আৱি কৰোতি, অযং নচ্ছাদেতুকামোৱ ন ছাদেতি নাম. সভাগমত্তমেৱ পমাণন্তি অৱেৰিসভাগমত্তমেৱ পমাণং. অৱেৰিসভাগস্স হি সন্তিকে আৰোচেতব্বং. যো পন ৱিসভাগো হোতি সুত্ৱা পকাসেতুকামো, এৱৰূপস্স উপজ্ঝাযস্সপি সন্তিকে ন আৰোচেতব্বা. তত্থ পুৰেভত্তং আপত্তিং আপন্নো হোতু, পচ্ছাভত্তং ৱা দিৱা ৱা ৰত্তিং ৱা, যাৱ অৰুণং ন উগ্গচ্ছতি, তাৱ আৰোচেতব্বং. উদ্ধস্তে অৰুণে পটিচ্ছন্না হোতি, পটিচ্ছাদনপচ্চযা চ দুক্কটং আপজ্জতি. সঙ্খেপতোতি সমাসতো. ৱিত্থাৰতো পন সমন্তপাসাদিকাযং ৱুত্তোতি অধিপ্পাযো.

অকামা পৰিৱত্থব্বন্তি অপ্পটিকম্মকতায আপত্তিযা সগ্গমোক্খাৱৰণভাৱতো অনিচ্ছন্তেনাপি পৰিৱসিতব্বন্তি অত্থো. তেনাহ ‘‘ন কামেনা’’তিআদি. পৰিৱাসং সমাদাযাতি পৰিৱাসৱত্তং সঙ্ঘমজ্ঝে সমাদিযিত্ৱা. যদিপি চতুব্বিধো পৰিৱাসো অপ্পটিচ্ছন্নপৰিৱাসো, পটিচ্ছন্নপৰিৱাসো, সুদ্ধন্তপৰিৱাসো, সমোধানপৰিৱাসোতি, তথাপি অপ্পটিচ্ছন্নপৰিৱাসো ইধ ন অধিপ্পেতোতি আহ ‘‘তত্থ পটিচ্ছন্ন…পে… তিৱিধো পৰিৱাসো’’তি. তত্থাতি তস্মিং ৱাক্যে. পটিচ্ছন্নায আপত্তিযা সতি দাতব্বো পৰিৱাসো পটিচ্ছন্নৱিসযতায পটিচ্ছন্নপৰিৱাসো. সুদ্ধন্ততো পট্ঠায দাতব্বো পৰিৱাসো সুদ্ধন্তপৰিৱাসো. সমোদহিত্ৱা দাতব্বো পৰিৱাসো সমোধানপৰিৱাসো.

ইদানি তে তিৱিধেযেৱ পৰিৱাসে সৰূপতো দস্সেতুং ‘‘তত্থা’’তিআদিমাহ. হীতি যস্মা. একাহং পটিচ্ছন্না একাহপ্পটিচ্ছন্না. ৱুত্তনযেনাতি ‘‘আপত্তি চ হোতী’’তিআদিনা ৱুত্তেন নযেন. একাহপ্পটিচ্ছন্নন্তি এত্থ ইতিসদ্দো ‘‘ইতি ৱা, ইতি এৱৰূপা ৱিসূকদস্সনা পটিৱিৰতো’’তিআদীসু (দী. নি. ১.১৩, ১৯৭) ৱিয আদিঅত্থো. তেন ‘‘সোহং, ভন্তে, সঙ্ঘং একিস্সা আপত্তিযা সঞ্চেতনিকায সুক্কৱিসট্ঠিযা একাহপ্পটিচ্ছন্নায একাহপৰিৱাসং যাচামী’’তি ইমং পাড়িসেসং (চূড়ৱ. ১০২) সঙ্গণ্হাতি. এৱং পৰিৱাসং যাচাপেত্ৱাতি এৱং যাৱততিযং যাচাপেত্ৱা. খন্ধকে আগতনযেনাতি সমুচ্চযক্খন্ধকে (চূড়ৱ. ৯৭ আদযো) আগতনযেন. ততোতি পক্খতো পট্ঠায. অতিৰেকপক্খপ্পটিচ্ছন্নন্তি পক্খস্স অতিৰেকো অতিৰেকপক্খো, তং পটিচ্ছন্নন্তি অত্থো. ততোতি তিংসতিমদিৱসতো পট্ঠায. মাসপ্পটিচ্ছন্নন্তি সত্তানং আযুং মিনন্তো ৱিয সিযতি অন্তং কৰোতীতি মাসো, তিংসৰত্তিন্দিৱো, তং পটিচ্ছন্নন্তি অত্থো. সংৱচ্ছৰে পুণ্ণেতি তং তং সত্তং, ধম্মপ্পৱত্তিঞ্চ সঙ্গম্ম ৱদন্তো ৱিয সৰতি পৱত্ততীতি সংৱচ্ছৰো, দ্ৱাদস মাসা, তস্মিং পৰিপুণ্ণে.

ৱত্থুকিত্তনৱসেন ৱাতি নামেন সহ ৱত্থুকিত্তনৱসেন ৱাতি অত্থো. তেনেৱ হি উপৰি ‘‘নামমত্তৱসেন ৱা’’তি মত্তগ্গহণং কতন্তি দট্ঠব্বং. নামমত্তৱসেনাতি ৱত্থুকিত্তনং ৱিনা কেৱলং নামস্সেৱ ৱসেন. তস্মাতি যস্মা দুৱিধে নামে ‘‘আপত্তী’’তি সব্বসাধাৰণং নামং, তস্মা. সুক্কৱিস্সট্ঠীতি সুক্কৱিস্সট্ঠি নামাযং. ইতিসদ্দো হেত্থ ৱচনীযত্থং নিদস্সেতি. নিদস্সনমত্তঞ্চেতং ‘‘সুক্কৱিস্সট্ঠী’’তি কাযসংসগ্গাদীনম্পি ৱত্থুআদিভাৱেন ইচ্ছিতব্বত্তা. ৱত্থু চেৱ গোত্তঞ্চাতি ৱীতিক্কমত্তা ৱত্থু চেৱ অনঞ্ঞসাধাৰণত্তা গোত্তঞ্চ. গং তাযতীতি গোত্তং, সজাতিতো অঞ্ঞত্থ কাযসংসগ্গাদীসু গন্তুং অদত্ৱা বুদ্ধিং, ৱচনঞ্চ ৰক্খতীতি অত্থো. সঙ্ঘাদিসেসোতি সঙ্ঘাদিসেসো নামাযং. এত্থ পন ইতিসদ্দো ৱচনৱচনীযসমুদাযং নিদস্সেতি. তেনাহ ‘‘নামঞ্চেৱ আপত্তি চা’’তি, সজাতিসাধাৰণনামত্তা নামঞ্চেৱ তেন তেন ৱীতিক্কমেনাপজ্জিতব্বত্তা আপত্তি চাতি অত্থো. ইদম্পি নিদস্সনমত্তমেৱ ‘‘আপত্তিযো’’তি ইমস্সাপি নামাদিভাৱেন ইচ্ছিতব্বত্তা. ইতিসদ্দো ৱা আদিঅত্থো. এৱঞ্চ কত্ৱা ‘‘কাযসংসগ্গন্তিআদিৱচনেনাপী’’তিআদিকম্পি সমত্থিতং হোতি.

তযিদং কম্মৱাচায কেন ৱচনেন গহিতন্তি অনুযোগং সন্ধায ‘‘তত্থা’’তিআদিমাহ. ‘‘আপত্তী’’তি সব্বসাধাৰণনামত্তা, ৱীতিক্কমেন আপজ্জিতব্বত্তা চ নামঞ্চেৱ আপত্তি চ হোতীতি আহ ‘‘আপত্তিযোতি ৱচনেনাপী’’তি. তস্মাতি যস্মা ইদং পৰিৱাসাদিৱিনযকম্মং ৱত্থুৱসেন, গোত্তৱসেন, নামৱসেন, আপত্তিৱসেন চ কাতুং ৱট্টতিযেৱ, তস্মা. এতেসূতি ৱত্থুআদীসু, সুক্কৱিস্সট্ঠিআদীসু ৱা. ৱত্তং সমাদাতব্বন্তি যথাৱুত্তেসু দ্ৱীসু পদেসু একেনপি সমাদাতব্বং. দ্ৱীহি পন সুসমাদিন্নংযেৱ. তেনেৱ ৱক্খতি ‘‘সমাদানেপি এসেৱ নযো’’তি (কঙ্খা. অট্ঠ. নিদানৱণ্ণনা).

আৰোচেত্ৱাতি –

‘‘অহং, ভন্তে, একং আপত্তিং আপজ্জিং সঞ্চেতনিকং সুক্কৱিস্সট্ঠিং একাহপ্পটিচ্ছন্নং, সোহং সঙ্ঘং একিস্সা আপত্তিযা সঞ্চেতনিকায সুক্কৱিস্সট্ঠিযা একাহপ্পটিচ্ছন্নায একাহপৰিৱাসং যাচিং, তস্স মে সঙ্ঘো একিস্সা আপত্তিযা সঞ্চেতনিকায সুক্কৱিস্সট্ঠিযা একাহপ্পটিচ্ছন্নায একাহপৰিৱাসং অদাসি, সোহং পৰিৱসামি, ৱেদযামহং, ভন্তে, ‘ৱেদযতী’তি মং সঙ্ঘো ধাৰেতূ’’তি (চূড়ৱ. অট্ঠ. ১০২) –

এৱমাদিনা তং তং যোজনানুৰূপং আৰোচেত্ৱা. ইমঞ্চ পনত্থং গহেত্ৱা যায কাযচি ভাসায আৰোচেতুং ৱট্টতিযেৱ (চূড়ৱ. অট্ঠ. ১০২). ‘‘পুন আগতাগতানং ভিক্খূনং আৰোচেন্তেনা’’তি ইদং আগন্তুকং ভিক্খুং সন্ধায ৱুত্তং. এত্থ চ একস্স আৰোচেন্তেন অৱসানে ‘‘ৱেদযতীতি মং আযস্মা ধাৰেতু’’, দ্ৱিন্নং ‘‘আযস্মন্তা ধাৰেন্তু’’, তিণ্ণং ‘‘আযস্মন্তো ধাৰেন্তূ’’তি ৱত্তব্বং. ৱত্তভেদঞ্চ ৰত্তিচ্ছেদঞ্চ অকত্ৱাতি ‘‘ন, ভিক্খৱে, পাৰিৱাসিকেন ভিক্খুনা সাদিতব্বং পকতত্তানং ভিক্খূনং অভিৱাদনং পচ্চুপট্ঠান’’ন্তিআদিনা (চূড়ৱ. ৭৫) পাৰিৱাসিকক্খন্ধকে যানি চতুনৱুতি ৱত্তানি ৱুত্তানি, তেসং ভেদঞ্চ, যো চ ‘‘তযো খো, উপালি, পাৰিৱাসিকস্স ভিক্খুনো ৰত্তিচ্ছেদা সহৱাসো ৱিপ্পৱাসো অনাৰোচনা’’তি (চূড়ৱ. ৮৩) ৰত্তিচ্ছেদো ৱুত্তো, তঞ্চ অকত্ৱা.

অযং হেত্থ ৱিনিচ্ছযো – সচে (চূড়ৱ. অট্ঠ. ৭৬) আগন্তুকা মুহুত্তং ৱিস্সমিত্ৱা ৱা অৱিস্সমিত্ৱা এৱ ৱা ৱিহাৰমজ্ঝেন গচ্ছন্তি, তেসম্পি আৰোচেতব্বং. সচে তস্স অজানন্তস্সেৱ গচ্ছন্তি, অযঞ্চ গতকালে জানাতি, গন্ত্ৱা আৰোচেতব্বং. সম্পাপুণিতুং অসক্কোন্তস্স ৰত্তিচ্ছেদোৱ হোতি, ন ৱত্তভেদদুক্কটং. যেপি অন্তোৱিহাৰং অপ্পৱিসিত্ৱা উপচাৰসীমং ওক্কমিত্ৱা গচ্ছন্তি, অযঞ্চ নেসং ছত্তসদ্দং ৱা উক্কাসিতসদ্দং ৱা খিপিতসদ্দং ৱা সুত্ৱাৱ আগন্তুকভাৱং জানাতি, গন্ত্ৱা আৰোচেতব্বং. গতকালে জানন্তেনাপি অনুবন্ধিত্ৱা আৰোচেতব্বমেৱ. সম্পাপুণিতুং অসক্কোন্তস্স ৰত্তিচ্ছেদোৱ হোতি, ন ৱত্তভেদদুক্কটং. যোপি ৰত্তিংযেৱ আগন্ত্ৱা ৰত্তিংযেৱ গচ্ছতি, সোপিস্স ৰত্তিচ্ছেদং কৰোতি. অঞ্ঞাতত্তা পন ৱত্তভেদদুক্কটং নত্থি. সচে অজানিত্ৱাৱ অব্ভানং কৰোতি, অকতমেৱ হোতীতি কুৰুন্দিযং (চূড়ৱ. অট্ঠ. ৭৬) ৱুত্তং. তস্মা অধিকা ৰত্তিযো গহেত্ৱা কাতব্বং. অযং অপণ্ণকপ্পটিপদা.

নদিআদীসু নাৱায গচ্ছন্তম্পি পৰতীৰে ঠিতম্পি আকাসে গচ্ছন্তম্পি পব্বততলঅৰঞ্ঞাদীসু দূৰে ঠিতম্পি ভিক্খুং দিস্ৱা সচে ‘‘ভিক্খূ’’তি ৱৱত্থানং অত্থি, নাৱাদীহি ৱা গন্ত্ৱা, মহাসদ্দং কত্ৱা ৱা ৱেগেন অনুবন্ধিত্ৱা ৱা আৰোচেতব্বং, অনাৰোচেন্তস্স ৰত্তিচ্ছেদো চেৱ ৱত্তভেদদুক্কটঞ্চ. সচে ৱাযমন্তোপি সম্পাপুণিতুং ৱা সাৱেতুং ৱা ন সক্কোতি, ৰত্তিচ্ছেদোৱ হোতি, ন ৱত্তভেদদুক্কটং.

অঞ্ঞং কঞ্চি ৱিহাৰং গতেনপি ভিক্খূনং আৰোচেতব্বমেৱ (চূড়ৱ. অট্ঠ. ৭৬). সচে সব্বে একট্ঠানে ঠিতে পস্সতি, একট্ঠানে ঠিতেনেৱ আৰোচেতব্বং. অথ ৰুক্খমূলাদীসু ৱিসুং ৱিসুং ঠিতা হোন্তি, তত্থ তত্থ গন্ত্ৱা আৰোচেতব্বং. সঞ্চিচ্চ অনাৰোচেন্তস্স ৰত্তিচ্ছেদো চ হোতি, ৱত্তভেদে চ দুক্কটং. অথ ৱিচিনন্তো একচ্চে ন পস্সতি, ৰত্তিচ্ছেদোৱ হোতি, ন চ ৱত্তভেদদুক্কটং. সঞ্চিচ্চ অনাৰোচেন্তস্স পন ৰত্তিচ্ছেদো চেৱ হোতি, ৱত্তভেদে চ দুক্কটং.

তত্থেৱাতি মাড়কসীমাযমেৱ. মাড়কতো পন ভিক্খূসু নিক্খন্তেসু একস্সপি সন্তিকে নিক্খিপিতুং ৱট্টতি (চূড়ৱ. অট্ঠ. ৯৭). মাড়কতো নিক্খমিত্ৱা সতিং পটিলভন্তেন সহ গচ্ছন্তস্স সন্তিকে নিক্খিপিতব্বং. তেনাহ ‘‘একপুগ্গলস্স ৱা সন্তিকে’’তি. সচে সোপি পক্কন্তো, অঞ্ঞস্স যস্স মাড়কে নাৰোচিতং, তস্স আৰোচেত্ৱা নিক্খিপিতব্বং. পকতত্তট্ঠানেতি সঙ্ঘকম্মানং অৰহট্ঠানে. দ্ৱে লেড্ডুপাতে অতিক্কমিত্ৱাতি (সাৰত্থ. টী. চূড়ৱগ্গ ৩.৯৭) ভিক্খূনং সজ্ঝাযনসদ্দসৱনূপচাৰৱিজহনত্থং ৱুত্তং. মহামগ্গতো ওক্কম্মাতি মগ্গপ্পটিপন্নভিক্খূনং উপচাৰৱিজহনত্থং ৱুত্তং. গুম্বেন ৱা ৱতিযা ৱা পটিচ্ছন্নট্ঠানেতি দস্সনূপচাৰৱিজহনত্থং ৱুত্তং. ৱত্তং সমাদিযিত্ৱা আৰোচেতব্বন্তি ৱুত্তনযেনেৱ ৱত্তং সমাদিযিত্ৱা পৰিৱাসো আৰোচেতব্বো. ‘‘আৰোচেতব্ব’’ন্তি পন সামঞ্ঞেন ৱুত্তং. আৰোচেন্তেন চ সচে নৱকতৰো হোতি, ‘‘আৱুসো’’তি ৱত্তব্বং. সচে ৱুড্ঢতৰো, ‘‘ভন্তে’’তি ৱত্তব্বং. সচে অঞ্ঞো কোচি ভিক্খু কেনচিদেৱ কৰণীযেন তং ঠানং আগচ্ছতি. সচে এস নং পস্সতি, সদ্দং ৱা তস্স সুণাতি, আৰোচেতব্বং. অনাৰোচেন্তস্স ৰত্তিচ্ছেদো চেৱ ৱত্তভেদো চ. তেনাহ ‘‘যম্পি অঞ্ঞং ভিক্খুং পস্সতি, তস্সাপি আৰোচেতব্বমেৱা’’তি. অথ দ্ৱাদসহত্থং উপচাৰং ওক্কমিত্ৱা অজানন্তস্সেৱ গচ্ছতি, ৰত্তিচ্ছেদো হোতিযেৱ, ৱত্তভেদো পন নত্থি. উট্ঠিতেতি উগ্গতে. যং সব্বপঠমং ভিক্খুন্তি ৱিহাৰতো নিক্খমন্তং ৱা আগন্তুকং ৱা সব্বপঠমং যং অঞ্ঞং ভিক্খুং পস্সতি. তস্স আৰোচেত্ৱা নিক্খিপিতব্বন্তি অনাৰোচেন্তস্স দুক্কটং সিযা, তং সন্ধায ৱুত্তং, ন তু ৰত্তিচ্ছেদং সন্ধায. ইতৰথা হি ‘‘ৱিহাৰসীমাপৰিযাপন্নানং সব্বেসং আৰোচেত্ৱা’’তি ৱদেয্য. যাৱ ৰত্তিযো পূৰেন্তীতি যত্তকা ৰত্তিযো আপত্তি পটিচ্ছন্না হোতি, তত্তকা ৰত্তিযো যাৱ পূৰেন্তি, তাৱ পৰিৱত্থব্বং. সমন্তপাসাদিকাযং পন ‘‘এৱং যত্তকানি দিৱসানি আপত্তি পটিচ্ছন্না হোতি, তত্তকানি, ততো অধিকতৰানি ৱা কুক্কুচ্চৱিনোদনত্থায পৰিৱসিত্ৱা’’তি ৱুত্তং. ৱিত্থাৰোতি পপঞ্চো.

ইতৰেসু পন দ্ৱীসূতি সুদ্ধন্তপৰিৱাসো, সমোধানপৰিৱাসোতি দ্ৱিন্নং মজ্ঝে. খন্ধকেতি সমুচ্চযক্খন্ধকে (চূড়ৱ. ১৫৬ আদযো). চূড়সুদ্ধন্তো মহাসুদ্ধন্তোতি এত্থ যো উপসম্পদতো (চূড়ৱ. অট্ঠ. ১০২; ৱি. সঙ্গ. অট্ঠ. ২৪২) পট্ঠায অনুলোমক্কমেন ৱা আৰোচিতদিৱসতো পট্ঠায পটিলোমক্কমেন ৱা ‘‘অসুকঞ্চ অসুকঞ্চ দিৱসং ৱা পক্খং ৱা মাসং ৱা সংৱচ্ছৰং ৱা তৱ সুদ্ধভাৱং জানাসী’’তি পুচ্ছিযমানো ‘‘আম, ভন্তে, জানামি, এত্তকং নাম কালং অহং সুদ্ধো’’তি ৱদতি, তস্স দিন্নো সুদ্ধন্তপৰিৱাসো ‘‘চূড়সুদ্ধন্তো’’তি ৱুচ্চতি.

তং গহেত্ৱা পৰিৱসন্তেন যত্তকং কালং অত্তনো সুদ্ধভাৱং জানাতি, তত্তকং অপনেত্ৱা অৱসেসং মাসং ৱা দ্ৱেমাসং ৱা পৰিৱসিতব্বং. সচে ‘‘মাসমত্তং অসুদ্ধোম্হী’’তি সল্লক্খেত্ৱা পৰিৱাসং অগ্গহেসি, পৰিৱসন্তো চ পুন অঞ্ঞং মাসং সৰতি, তম্পি মাসং পৰিৱসিতব্বমেৱ, পুন পৰিৱাসদানকিচ্চং নত্থি. অথ ‘‘দ্ৱেমাসং অসুদ্ধোম্হী’’তি সল্লক্খেত্ৱা অগ্গহেসি, পৰিৱসন্তো চ ‘‘মাসমত্তমেৱাহং অসুদ্ধোম্হী’’তি সন্নিট্ঠানং কৰোতি, মাসমেৱ পৰিৱসিতব্বং, পুন পৰিৱাসদানকিচ্চং নত্থি. অযঞ্হি সুদ্ধন্তপৰিৱাসো উদ্ধম্পি আৰোহতি, হেট্ঠাপি ওৰোহতি, ইদমস্স লক্খণং.

যো পন যথাৱুত্তেন অনুলোমপ্পটিলোমৱসেন পুচ্ছিযমানোপি ৰত্তিপৰিযন্তং (চূড়ৱ. অট্ঠ. ১০২) ন জানাতি নস্সৰতি, ৰত্তিপৰিযন্তে ৱেমতিকো ৱা হোতি, তস্স দিন্নো সুদ্ধন্তপৰিৱাসো ‘‘মহাসুদ্ধন্তো’’তি ৱুচ্চতি. তং গহেত্ৱা গহিতদিৱসতো যাৱ উপসম্পদদিৱসো, তাৱ ৰত্তিযো গণেত্ৱা পৰিৱসিতব্বং. অযং উদ্ধং নাৰোহতি, হেট্ঠা পন ওৰোহতি. তস্মা সচে পৰিৱসন্তো ৰত্তিপৰিচ্ছেদে সন্নিট্ঠানং কৰোতি ‘‘মাসো ৱা সংৱচ্ছৰো ৱা ময্হং আপন্নস্সা’’তি, মাসং ৱা সংৱচ্ছৰং ৱা পৰিৱসিতব্বং. এত্থ চ কিঞ্চাপি ‘‘এত্তকং কালং অহং সুদ্ধো’’তি ৱদন্তস্স চূড়সুদ্ধন্তো দীযতি, তথাপি নিযমেনেৱ জাননাভাৱা ‘‘দুৱিধোপি চেস…পে… দাতব্বো’’তি ৱুত্তং. তস্স দানৱিধি খন্ধকে আগতোতি তস্স দুৱিধস্সাপি সুদ্ধন্তস্স দানৱিধি ‘‘তেন, ভিক্খৱে, ভিক্খুনা সঙ্ঘং উপসঙ্কমিত্ৱা…পে… এৱমস্স ৱচনীযো’’তিআদিনা সমুচ্চযক্খন্ধকে (চূড়ৱ. ১৫৬) আগতো. তস্মা তত্থ ৱুত্তনযেনেৱ ৱেদিতব্বোতি অধিপ্পাযো. এস নযো ৱিনিচ্ছযকথা পন ৱিত্থাৰতো সমন্তপাসাদিকাযং ৱুত্তাতি এত্থাপি.

ওধুনিত্ৱা অৱধুয পহায সমোধানো ওধানসমোধানো. চিৰপ্পটিচ্ছন্নানং অগ্ঘেন সমোধানো অগ্ঘসমোধানো. মিস্সকানং সমোধানো মিস্সকসমোধানো. ইদানি তং তিৱিধম্পি সমোধানপৰিৱাসং সঙ্খেপতো দস্সেতুং ‘‘তত্থা’’তিআদিমাহ. অন্তৰাপত্তিং আপজ্জিত্ৱা পটিচ্ছাদেন্তস্সাতি যো পৰিৱাসং গহেত্ৱা অনিক্খিত্তৱত্তো হুত্ৱা পৰিৱসন্তো অপৰিনিট্ঠিতেযেৱ পৰিৱাসে অন্তৰা ৱেমজ্ঝে সঙ্ঘাদিসেসাপত্তিং আপজ্জিত্ৱা পটিচ্ছাদেতি, তস্স. পৰিৱুত্থদিৱসেতি লক্খণৱচনমেতং, তেন ‘‘মানত্তচিণ্ণদিৱসে চা’’তিপি ৱুত্তমেৱ হোতি. মক্খেত্ৱাতি ঞত্তিচতুত্থেন কম্মেন মূলায পটিকস্সনৱসেন মক্খেত্ৱা. সমোদহিত্ৱাতি মূলাপত্তিট্ঠানে ঠপেত্ৱা, পক্খিপিত্ৱাতি অত্থো. দাতব্বপৰিৱাসোতি ‘‘সুণাতু মে, ভন্তে, সঙ্ঘো’’তিআদিনা ঞত্তিচতুত্থেন কম্মেন দাতব্বপৰিৱাসো. ইদং ৱুত্তং হোতি – যো পটিচ্ছন্নায আপত্তিযা পৰিৱাসং গহেত্ৱা পৰিৱসন্তো (চূড়ৱ. অট্ঠ. ১০২; ৱি. সঙ্গ. অট্ঠ. ২৪৩) ৱা মানত্তাৰহো ৱা মানত্তং চৰন্তো ৱা অব্ভানাৰহো ৱা অনিক্খিত্তৱত্তো অঞ্ঞং আপত্তিং আপজ্জিত্ৱা পুৰিমাপত্তিযা সমা ৱা ঊনতৰা ৱা ৰত্তিযো পটিচ্ছাদেতি, তস্স মূলায পটিকস্সনেন তে পৰিৱুত্থদিৱসে চ মানত্তচিণ্ণদিৱসে চ সব্বে ওধুনিত্ৱা অদিৱসে কত্ৱা পচ্ছা আপন্নাপত্তিং মূলাপত্তিযং সমোধায পৰিৱাসো দাতব্বোতি.

সচে পন অন্তৰাপত্তি মূলাপত্তিতো অতিৰেকপ্পটিচ্ছন্না হোতি (চূড়ৱ. অট্ঠ. ১০২), তং মূলাপত্তিং কত্ৱা তত্থ ইতৰং সমোধায পৰিৱাসো দাতব্বো. সচে পন অন্তৰাপত্তি অপ্পটিচ্ছন্না হোতি, মূলায পটিকস্সনং অকত্ৱা পুব্বে গহিতপৰিৱাসেনেৱ পৰিৱসিতব্বং.

যা একা ৱা…পে… সব্বচিৰপ্পটিচ্ছন্নাযোতি যা একা ৱা আপত্তি সব্বচিৰপ্পটিচ্ছন্না, যা দ্ৱে ৱা তিস্সো ৱা সম্বহুলা ৱা আপত্তিযো সব্বচিৰপ্পটিচ্ছন্নাযোতি অত্থো. তাসন্তি সব্বচিৰপ্পটিচ্ছন্নানং আপত্তীনং. দানৱিধি পনস্স খন্ধকে ৱুত্তনযেনেৱ ৱেদিতব্বো.

যস্স পন সতং আপত্তিযো দসাহপটিচ্ছন্না, অপৰম্পি সতং আপত্তিযো দসাহপটিচ্ছন্না, অপৰম্পি সতং আপত্তিযো দসাহপটিচ্ছন্নাতি এৱং দসক্খত্তুং কত্ৱা আপত্তিসহস্সং দিৱসসতপটিচ্ছন্নং হোতি, তেন কিং কাতব্বন্তি? সব্বং সমোদহিত্ৱা দস দিৱসে পৰিৱসিতব্বং. এৱং একেনেৱ দসাহেন দিৱসসতম্পি পৰিৱসিতমেৱ হোতি. ৱুত্তম্পি চেতং –

‘‘দসসতং ৰত্তিসতং, আপত্তিযো ছাদযিত্ৱান;

দস ৰত্তিযো ৱসিত্ৱান, মুচ্চেয্য পাৰিৱাসিকো’’তি. (পৰি. ৪৭৭);

অযং অগ্ঘসমোধানো নাম.

ইদানি মিস্সকসমোধানং নিদ্দিসিতুং ‘‘মিস্সকসমোধানো নামা’’তিআদিমাহ. তত্ৰাযং নযো –

‘‘অহং, ভন্তে, সম্বহুলা সঙ্ঘাদিসেসা আপত্তিযো আপজ্জিং একং সুক্কৱিস্সট্ঠিং, একং কাযসংসগ্গং, একং দুট্ঠুল্লৱাচং, একং অত্তকামং, একং সঞ্চৰিত্তং, একং কুটিকাৰকং, একং ৱিহাৰকাৰকং, একং দুট্ঠদোসং, একং অঞ্ঞভাগিযং, একং সঙ্ঘভেদং, একং ভেদানুৱত্তকং, একং দুব্বচং, একং কুলদূসকং, সোহং, ভন্তে, সঙ্ঘং তাসং আপত্তীনং সমোধানপৰিৱাসং যাচামী’’তি –

তিক্খত্তুং যাচাপেত্ৱা তদনুৰূপায কম্মৱাচায পৰিৱাসো দাতব্বো. এত্থ চ ‘‘সঙ্ঘাদিসেসা আপত্তিযো আপজ্জিং নানাৱত্থুকাযো’’তিপি ‘‘সঙ্ঘাদিসেসা আপত্তিযো আপজ্জি’’ন্তিপি এৱং পুব্বে ৱুত্তনযেন ৱত্থুৱসেনপি গোত্তৱসেনপি নামৱসেনপি আপত্তিৱসেনপি যোজেত্ৱা কম্মৱাচং কাতুং ৱট্ঠতিযেৱাতি. অযং মিস্সকসমোধানো. সব্বপৰিৱাসকম্মৱাচাৱসানে পন নিক্খিত্তানিক্খিত্তৱত্তাদিকথা পুৰিমনযেনেৱ ৱেদিতব্বা. তিৱিধেপি সমোধানপৰিৱাসে অত্থমত্তস্সেৱ ৱুত্তত্তা, ৱিনিচ্ছযাদীনং ৱা অনামট্ঠত্তা ‘‘অযং তিৱিধেপি সমোধানপৰিৱাসে সঙ্খেপকথা’’তি ৱুত্তং. মহাৱিসযত্তা সমোধানৱিচাৰণায সা নিৰৱসেসা কুতো লদ্ধব্বাতি আহ ‘‘ৱিত্থাৰো’’তিআদি.

ছাৰত্তন্তি ৰা সদ্দো তীযতি ছিজ্জতি এত্থাতি ৰত্তি, সত্তানং সদ্দস্স ৱূপসমনকালোতি অত্থো, ছ ৰত্তিযো সমাহটা, ছন্নং ৰত্তীনং ৱা সমাহাৰো ছৰত্তং, ছৰত্তমেৱ ছাৰত্তং, অৱযৱব্যতিৰেকেন সমুদাযস্সাভাৱতো ছ ৰত্তিযোতি অত্থো ৱুত্তো.

পৰিৱাসং অদত্ৱা মানত্তমেৱ দাতব্বন্তি যস্মা আপত্তি অপ্পটিচ্ছন্না, যস্মা চ আপন্নভাৱেনেৱ মানত্তাৰহো হোতি, তস্মা পৰিৱাসং অদত্ৱা কেৱলং মানত্তমেৱ দাতব্বং. যং পটিচ্ছন্নায আপত্তিযা পৰিৱুত্থপৰিৱাসস্স দীযতি, ইদং পটিচ্ছন্নমানত্তং নামাতি আহ ‘‘যস্স পটিচ্ছন্না হোতী’’তিআদি. ইদন্তি পটিচ্ছন্নমানত্তং. ইধাতি ইমস্মিং ৱাক্যে. কথং পন তেসং দ্ৱিন্নং মানত্তানং দানৱিধি চ ৱিনিচ্ছযকথা চ ৱেদিতব্বাতি আহ ‘‘উভিন্নম্পি পনা’’তিআদি.

অযন্তি ৱক্খমানং সন্ধাযাহ. পৰিৱাসে ৱুত্তপ্পকাৰং পদেসন্তি পৰিক্খিত্তস্স ৱিহাৰস্স পৰিক্খেপতো, অপৰিক্খিত্তস্স পৰিক্খেপাৰহট্ঠানতো দ্ৱে লেড্ডুপাতে অতিক্কমিত্ৱা মহামগ্গতো ওক্কম্ম গুম্বেন ৱা ৱতিযা ৱা পটিচ্ছন্নট্ঠানং. সমাদিযিত্ৱাতি অন্তোঅৰুণেযেৱ সমাদিযিত্ৱা. আৰোচেত্ৱাতি –

‘‘অহং, ভন্তে, একং আপত্তিং আপজ্জিং সঞ্চেতনিকং সুক্কৱিস্সট্ঠিং অপ্পটিচ্ছন্নং, সোহং, ভন্তে, সঙ্ঘং একিস্সা আপত্তিযা সঞ্চেতনিকায সুক্কৱিস্সট্ঠিযা অপ্পটিচ্ছন্নায ছাৰত্তং মানত্তং যাচিং, তস্স মে সঙ্ঘো একিস্সা আপত্তিযা সঞ্চেতনিকায সুক্কৱিস্সট্ঠিযা অপ্পটিচ্ছন্নায ছাৰত্তং মানত্তং অদাসি, সোহং মানত্তং চৰামি, ৱেদযামহং, ভন্তে, ৱেদযতী’তি মং সঙ্ঘো ধাৰেতূ’’তিআদিনা (চূড়ৱ. অট্ঠ. ৯৭) –

আপত্তিদিৱসানুৰূপং আৰোচেত্ৱা. ইমঞ্চ পন অত্থং গহেত্ৱা (চূড়ৱ. অট্ঠ. ৯৭) যায কাযচি ভাসায আৰোচেতুং ৱট্টতিযেৱ. আৰোচিতকালতো পট্ঠায চ একং ভিক্খুং ঠপেত্ৱা সেসেহি সতি কৰণীযে গন্তুম্পি ৱট্টতি. অৰুণে উট্ঠিতে তস্স ভিক্খুস্স সন্তিকে ৱত্তং নিক্খিপিতব্বং. সচে সোপি কেনচি কম্মেন পুৰে অৰুণেযেৱ গচ্ছতি, অঞ্ঞং ৱিহাৰতো নিক্খন্তং ৱা আগন্তুকং ৱা যং পঠমং পস্সতি, তস্স সন্তিকে আৰোচেত্ৱা নিক্খিপিতব্বং. অযঞ্চ যস্মা গণস্স আৰোচেত্ৱা, ভিক্খূনঞ্চ অত্থিভাৱং সল্লক্খেত্ৱাৱ ৱসি, তেনস্স ঊনে গণে চৰণদোসো ৱা ৱিপ্পৱাসো ৱা ন হোতি. সচে পন কঞ্চি ন পস্সতি, ৱিহাৰং গন্ত্ৱা যং পঠমং পস্সতি, তস্স আৰোচেত্ৱা নিক্খিপিতব্বং. তেনাহ ‘‘ততো তেসু গতেসু ৱা অগতেসু ৱা পুৰিমনযেন পটিপজ্জিতব্ব’’ন্তি.

যত্থ সিযাতি যস্সং সমানসংৱাসকসীমাযং ৱীসতিগণো ভিক্খুসঙ্ঘো অত্থি. অৱ্হাতব্বোতি অব্ভানকম্মৱসেন পক্কোসিতব্বো. অব্ভানকম্মং পন কথন্তি আহ ‘‘অব্ভানকম্মং পনা’’তিআদি. পাড়িৱসেনাতি ‘‘সুণাতু মে, ভন্তে, সঙ্ঘো’’তিআদিনা (চূড়ৱ. ১০১) পাড়িৱসেন. ৱিনিচ্ছযৱসেনাতি ‘‘অব্ভন্তেহি চ পঠমং অব্ভানাৰহো কাতব্বো. অযঞ্হি নিক্খিত্তৱত্তত্তা পকতত্তট্ঠানে ঠিতো, পকতত্তস্স চ অব্ভানং কাতুং ন ৱট্টতি, তস্মা ৱত্তং সমাদপেতব্বো. ৱত্তে সমাদিন্নে অব্ভানাৰহো হোতি. তেনাপি ৱত্তং সমাদিযিত্ৱা আৰোচেত্ৱা অব্ভানং যাচিতব্বং. অনিক্খিত্তৱত্তস্স পন ৱত্তসমানকিচ্চং নত্থি. সো হি ছাৰত্তাতিক্কমেনেৱ অব্ভানাৰহো হোতী’’তিআদিনা (চূড়ৱ. অট্ঠ. ৯৭) ৱিনিচ্ছযৱসেন. তং পনেতং সব্বং পৰিৱাসাদিকম্মং পাড়িৱসেন (চূড়ৱ. ৭৫) চ অট্ঠকথাৱসেন (চূড়ৱ. অট্ঠ. ৭৫, ৯৭) চ সুৱিঞ্ঞেয্যত্তা অতিৱিত্থাৰভযেন ন ৱিত্থাৰযিম্হ, অত্থিকেহি পন ততোৱ গহেতব্বং. ইমস্স পন কম্মস্স ৱীসতিৱগ্গকৰণীযত্তা ততো ঊনতৰেন কতং কুপ্পতি. তেনাহ ‘‘একেনাপি চে…পে… অনব্ভিতো’’তি. অযন্তি অযং যথাৱুত্তা. সামীচীতি ৱত্তং.

ইতি কঙ্খাৱিতৰণিযা পাতিমোক্খৱণ্ণনায

ৱিনযত্থমঞ্জূসাযং লীনত্থপ্পকাসনিযং

সঙ্ঘাদিসেসৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.