৪. অৰুণৱতীসুত্তং
১৮৫. এৱং মে সুতং – একং সমযং ভগৱা সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… তত্ৰ খো ভগৱা ভিক্খূ আমন্তেসি – ‘‘ভিক্খৱো’’তি. ‘‘ভদন্তে’’তি তে ভিক্খূ ভগৱতো পচ্চস্সোসুং. ভগৱা এতদৱোচ –
‘‘ভূতপুব্বং, ভিক্খৱে, ৰাজা অহোসি অৰুণৱা নাম. ৰঞ্ঞো খো পন, ভিক্খৱে, অৰুণৱতো অৰুণৱতী নাম ৰাজধানী অহোসি. অৰুণৱতিং খো পন, ভিক্খৱে, ৰাজধানিং [অৰুণৱতিযং খো পন ভিক্খৱে ৰাজধানিযং (পী. ক.)] সিখী ভগৱা অৰহং সম্মাসম্বুদ্ধো উপনিস্সায ৱিহাসি. সিখিস্স খো পন, ভিক্খৱে, ভগৱতো অৰহতো সম্মাসম্বুদ্ধস্স অভিভূসম্ভৱং নাম সাৱকযুগং অহোসি অগ্গং ভদ্দযুগং. অথ খো, ভিক্খৱে, সিখী ভগৱা অৰহং সম্মাসম্বুদ্ধো অভিভুং ভিক্খুং আমন্তেসি – ‘আযাম, ব্ৰাহ্মণ, যেন অঞ্ঞতৰো ব্ৰহ্মলোকো তেনুপসঙ্কমিস্সাম, যাৱ ভত্তস্স কালো ভৱিস্সতী’তি. ‘এৱং, ভন্তে’তি খো ভিক্খৱে, অভিভূ ভিক্খু সিখিস্স ভগৱতো অৰহতো সম্মাসম্বুদ্ধস্স পচ্চস্সোসি. অথ খো, ভিক্খৱে, সিখী ভগৱা অৰহং সম্মাসম্বুদ্ধো অভিভূ চ ভিক্খু – সেয্যথাপি নাম বলৱা পুৰিসো সমিঞ্জিতং ৱা বাহং পসাৰেয্য, পসাৰিতং ৱা বাহং সমিঞ্জেয্য এৱমেৱ – অৰুণৱতিযা ৰাজধানিযা অন্তৰহিতা তস্মিং ব্ৰহ্মলোকে পাতুৰহেসুং.
‘‘অথ খো, ভিক্খৱে, সিখী ভগৱা অৰহং সম্মাসম্বুদ্ধো অভিভুং ভিক্খুং আমন্তেসি – ‘পটিভাতু, ব্ৰাহ্মণ, তং ব্ৰহ্মুনো চ ব্ৰহ্মপৰিসায চ ব্ৰহ্মপাৰিসজ্জানঞ্চ ধম্মী কথা’তি. ‘এৱং, ভন্তে’তি খো, ভিক্খৱে, অভিভূ ভিক্খু সিখিস্স ভগৱতো অৰহতো সম্মাসম্বুদ্ধস্স পটিস্সুত্ৱা, ব্ৰহ্মানঞ্চ ব্ৰহ্মপৰিসঞ্চ ব্ৰহ্মপাৰিসজ্জে চ ধম্মিযা কথায সন্দস্সেসি সমাদপেসি সমুত্তেজেসি সম্পহংসেসি. তত্ৰ সুদং, ভিক্খৱে, ব্ৰহ্মা চ ব্ৰহ্মপৰিসা চ ব্ৰহ্মপাৰিসজ্জা চ উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি [খীযন্তি (সী. স্যা. কং. পী.)] ৱিপাচেন্তি – ‘অচ্ছৰিযং ৱত, ভো, অব্ভুতং ৱত ভো, কথঞ্হি নাম সত্থৰি সম্মুখীভূতে সাৱকো ধম্মং দেসেস্সতী’’’তি!
‘‘অথ খো, ভিক্খৱে, সিখী ভগৱা অৰহং সম্মাসম্বুদ্ধো অভিভুং ভিক্খুং আমন্তেসি – ‘উজ্ঝাযন্তি খো তে, ব্ৰাহ্মণ, ব্ৰহ্মা চ ব্ৰহ্মপৰিসা চ ব্ৰহ্মপাৰিসজ্জা চ – অচ্ছৰিযং ৱত, ভো, অব্ভুতং ৱত, ভো, কথঞ্হি নাম সত্থৰি সম্মুখীভূতে সাৱকো ধম্মং দেসেস্সতীতি! তেন হি ত্ৱং ব্ৰাহ্মণ, ভিয্যোসোমত্তায ব্ৰহ্মানঞ্চ ব্ৰহ্মপৰিসঞ্চ ব্ৰহ্মপাৰিসজ্জে চ সংৱেজেহী’তি. ‘এৱং, ভন্তে’তি খো, ভিক্খৱে, অভিভূ ভিক্খু সিখিস্স ভগৱতো অৰহতো সম্মাসম্বুদ্ধস্স পটিস্সুত্ৱা দিস্সমানেনপি কাযেন ধম্মং দেসেসি, অদিস্সমানেনপি কাযেন ধম্মং দেসেসি, দিস্সমানেনপি হেট্ঠিমেন উপড্ঢকাযেন অদিস্সমানেন উপৰিমেন উপড্ঢকাযেন ধম্মং দেসেসি, দিস্সমানেনপি উপৰিমেন উপড্ঢকাযেন অদিস্সমানেন হেট্ঠিমেন উপড্ঢকাযেন ধম্মং দেসেসি. তত্ৰ সুদং, ভিক্খৱে, ব্ৰহ্মা চ ব্ৰহ্মপৰিসা চ ব্ৰহ্মপাৰিসজ্জা চ অচ্ছৰিযব্ভুতচিত্তজাতা অহেসুং – ‘অচ্ছৰিযং ৱত, ভো, অব্ভুতং ৱত, ভো, সমণস্স মহিদ্ধিকতা মহানুভাৱতা’’’তি!
‘‘অথ খো অভিভূ ভিক্খু সিখিং ভগৱন্তং অৰহন্তং সম্মাসম্বুদ্ধং এতদৱোচ – ‘অভিজানামি খ্ৱাহং, ভন্তে, ভিক্খুসঙ্ঘস্স মজ্ঝে এৱৰূপিং ৱাচং ভাসিতা – পহোমি খ্ৱাহং আৱুসো, ব্ৰহ্মলোকে ঠিতো সহস্সিলোকধাতুং [সহস্সীলোকধাতুং (সী. স্যা. কং. পী.)] সৰেন ৱিঞ্ঞাপেতু’ন্তি. ‘এতস্স, ব্ৰাহ্মণ, কালো, এতস্স, ব্ৰাহ্মণ, কালো; যং ত্ৱং, ব্ৰাহ্মণ, ব্ৰহ্মলোকে ঠিতো সহস্সিলোকধাতুং সৰেন ৱিঞ্ঞাপেয্যাসী’তি. ‘এৱং, ভন্তে’তি খো, ভিক্খৱে, অভিভূ ভিক্খু সিখিস্স ভগৱতো অৰহতো সম্মাসম্বুদ্ধস্স পটিস্সুত্ৱা ব্ৰহ্মলোকে ঠিতো ইমা গাথাযো অভাসি –
‘‘আৰম্ভথ [আৰব্ভথ (সব্বত্থ)] নিক্কমথ [নিক্খমথ (সী. পী.)], যুঞ্জথ বুদ্ধসাসনে;
ধুনাথ মচ্চুনো সেনং, নড়াগাৰংৱ কুঞ্জৰো.
‘‘যো ইমস্মিং ধম্মৱিনযে, অপ্পমত্তো ৱিহস্সতি;
পহায জাতিসংসাৰং, দুক্খস্সন্তং কৰিস্সতী’’তি.
‘‘অথ খো, ভিক্খৱে, সিখী চ ভগৱা অৰহং সম্মাসম্বুদ্ধো অভিভূ চ ভিক্খু ব্ৰহ্মানঞ্চ ব্ৰহ্মপৰিসঞ্চ ব্ৰহ্মপাৰিসজ্জে চ সংৱেজেত্ৱা – সেয্যথাপি নাম…পে… তস্মিং ব্ৰহ্মলোকে অন্তৰহিতা অৰুণৱতিযা ৰাজধানিযা পাতুৰহেসুং. অথ খো, ভিক্খৱে, সিখী ভগৱা অৰহং সম্মাসম্বুদ্ধো ভিক্খূ আমন্তেসি – ‘অস্সুত্থ নো, তুম্হে, ভিক্খৱে, অভিভুস্স ভিক্খুনো ব্ৰহ্মলোকে ঠিতস্স গাথাযো ভাসমানস্সা’তি? ‘অস্সুম্হ খো মযং, ভন্তে, অভিভুস্স ভিক্খুনো ব্ৰহ্মলোকে ঠিতস্স গাথাযো ভাসমানস্সা’তি. ‘যথা কথং পন তুম্হে, ভিক্খৱে, অস্সুত্থ অভিভুস্স ভিক্খুনো ব্ৰহ্মলোকে ঠিতস্স গাথাযো ভাসমানস্সা’’’তি? এৱং খো মযং, ভন্তে, অস্সুম্হ অভিভুস্স ভিক্খুনো ব্ৰহ্মলোকে ঠিতস্স গাথাযো ভাসমানস্স –
‘‘আৰম্ভথ নিক্কমথ, যুঞ্জথ বুদ্ধসাসনে;
ধুনাথ মচ্চুনো সেনং, নড়াগাৰংৱ কুঞ্জৰো.
‘‘যো ইমস্মিং ধম্মৱিনযে, অপ্পমত্তো ৱিহস্সতি;
পহায জাতিসংসাৰং, দুক্খস্সন্তং কৰিস্সতী’’তি.
‘‘‘এৱং খো মযং, ভন্তে, অস্সুম্হ অভিভুস্স ভিক্খুনো ব্ৰহ্মলোকে ঠিতস্স গাথাযো ভাসমানস্সা’তি. ‘সাধু সাধু, ভিক্খৱে; সাধু খো তুম্হে, ভিক্খৱে! অস্সুত্থ অভিভুস্স ভিক্খুনো ব্ৰহ্মলোকে ঠিতস্স গাথাযো ভাসমানস্সা’’’তি.
ইদমৱোচ ভগৱা, অত্তমনা তে ভিক্খূ ভগৱতো ভাসিতং অভিনন্দুন্তি.