৩. গোসালত্থেৰগাথাৱণ্ণনা

অহং খো ৱেড়ুগুম্বস্মিন্তি আযস্মতো গোসালত্থেৰস্স গাথা. কা উপ্পত্তি? সোপি পুৰিমবুদ্ধেসু কতাধিকাৰো তত্থ তত্থ ৱিৱট্টূপনিস্সযং কুসলং আচিনন্তো ইতো একনৱুতে কপ্পে অঞ্ঞতৰস্মিং পব্বতে ৰুক্খসাখাযং ওলম্বমানং পচ্চেকবুদ্ধস্স পংসুকূলচীৱৰং দিস্ৱা ‘‘অৰহদ্ধজো ৱতায’’ন্তি পসন্নচিত্তো পুপ্ফেহি পূজেহি. সো তেন পুঞ্ঞকম্মেন তাৱতিংসভৱনে নিব্বত্তো. ততো পট্ঠায দেৱমনুস্সেসুযেৱ সংসৰন্তো ইমস্মিং বুদ্ধুপ্পাদে মগধৰট্ঠে ইব্ভকুলে নিব্বত্তো গোসালো নাম নামেন. সোণেন পন কোটিকণ্ণেন কতপৰিচযত্তা তস্স পব্বজিতভাৱং সুত্ৱা ‘‘সোপি নাম মহাৱিভৱো পব্বজিস্সতি, কিমঙ্গং পনাহ’’ন্তি সঞ্জাতসংৱেগো ভগৱতো সন্তিকে পব্বজিত্ৱা চৰিযানুকূলং কম্মট্ঠানং গহেত্ৱা সপ্পাযং ৱসনট্ঠানং গৱেসন্তো অত্তনো জাতগামস্স অৱিদূৰে একস্মিং সানুপব্বতে ৱিহাসি. তস্স মাতা দিৱসে দিৱসে ভিক্খং দেতি. অথেকদিৱসং গামং পিণ্ডায পৱিট্ঠস্স মাতা মধুসক্খৰাভিসঙ্খতং পাযাসং অদাসি. সো তং গহেত্ৱা তস্স পব্বতস্স ছাযাযং অঞ্ঞতৰস্স ৱেড়ুগুম্বস্স মূলে নিসীদিত্ৱা পৰিভুঞ্জিত্ৱা ধোৱিতপত্তপাণী ৱিপস্সনং আৰভি. ভোজনসপ্পাযলাভেন কাযচিত্তানং কল্লতায সমাহিতো উদযব্বযঞাণাদিকে তিক্খে সূৰে ৱহন্তে অপ্পকসিৰেনেৱ ৱিপস্সনং উস্সুক্কাপেত্ৱা মগ্গপটিপাটিযা ভাৱনং মত্থকং পাপেন্তো সহ পটিসম্ভিদাহি অৰহত্তং সচ্ছাকাসি. তেন ৱুত্তং অপদানে (অপ. থেৰ ২.৫০.৮-১৪) –

‘‘হিমৱন্তস্স অৱিদূৰে, উদঙ্গণো নাম পব্বতো;

তত্থদ্দসং পংসুকূলং, দুমগ্গম্হি ৱিলম্বিতং.

‘‘তীণি কিঙ্কণিপুপ্ফানি, ওচিনিত্ৱানহং তদা;

হেট্ঠা পহট্ঠেন চিত্তেন, পংসুকূলং অপূজযিং.

‘‘তেন কম্মেন সুকতেন, চেতনাপণিধীহি চ;

জহিত্ৱা মানুসং দেহং, তাৱতিংসং অগচ্ছহং.

‘‘একনৱুতে ইতো কপ্পে, যং কম্মমকৰিং তদা;

দুগ্গতিং নাভিজানামি, পূজিত্ৱা অৰহদ্ধজং.

‘‘কিলেসা ঝাপিতা ময্হং…পে… কতং বুদ্ধস্স সাসন’’ন্তি.

অৰহত্তং পন অধিগন্ত্ৱা দিট্ঠধম্মসুখৱিহাৰত্থং পব্বতসানুমেৱ গন্তুকামো অত্তনো পটিপত্তিং পৱেদেন্তো ‘‘অহং খো ৱেড়ুগুম্বস্মি’’ন্তি গাথং অভাসি.

২৩. তত্থ ৱেড়ুগুম্বস্মিন্তি ৱেড়ুগচ্ছস্স সমীপে, তস্স ছাযাযং. ভুত্ৱান মধুপাযসন্তি মধুপসিত্তপাযাসং ভুঞ্জিত্ৱা. পদক্খিণন্তি পদক্খিণগ্গাহেন, সত্থু ওৱাদস্স সম্মা সম্পটিচ্ছনেনাতি অত্থো. সম্মসন্তো খন্ধানং উদযব্বযন্তি পঞ্চন্নং উপাদানক্খন্ধানং উদযব্বযঞ্চ ৱিপস্সন্তো, যদিপি ইদানি কতকিচ্চো, ফলসমাপত্তিং পন সমাপজ্জিতুং ৱিপস্সনং পট্ঠপেন্তোতি অধিপ্পাযো. সানুং পটিগমিস্সামীতি পুব্বে মযা ৱুত্থপব্বতসানুমেৱ উদ্দিস্স গচ্ছিস্সামি. ৱিৱেকমনুব্ৰূহযন্তি পটিপস্সদ্ধিৱিৱেকং ফলসমাপত্তিকাযৱিৱেকঞ্চ পৰিব্ৰূহযন্তো, তস্স ৱা পৰিব্ৰূহনহেতু গমিস্সামীতি. এৱং পন ৱত্ৱা থেৰো তত্থেৱ গতো, অযমেৱ চ ইমস্স থেৰস্স অঞ্ঞাব্যাকৰণগাথা অহোসি.

গোসালত্থেৰগাথাৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.