৭. সম্বহুলভিক্খুৱত্থু
সচে লভেথাতি ইমং ধম্মদেসনং সত্থা পালিলেয্যকং নিস্সায ৰক্খিতৱনসণ্ডে ৱিহৰন্তো সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ কথেসি. ৱত্থু যমকৱগ্গে ‘‘পৰে চ ন ৱিজানন্তী’’তি গাথাৱণ্ণনায আগতমেৱ. ৱুত্তঞ্হেতং (ধ. প. অট্ঠ. ১.৫ কোসম্বকৱত্থু) –
তথাগতস্স তত্থ হত্থিনাগেন উপট্ঠিযমানস্স ৱসনভাৱো সকলজম্বুদীপে পাকটো অহোসি. সাৱত্থিনগৰতো ‘‘অনাথপিণ্ডিকো ৱিসাখা মহাউপাসিকা’’তি এৱমাদীনি মহাকুলানি আনন্দত্থেৰস্স সাসনং পহিণিংসু ‘‘সত্থাৰং নো, ভন্তে, দস্সেথা’’তি. দিসাৱাসিনোপি পঞ্চসতা ভিক্খূ ৱুট্ঠৱস্সা আনন্দত্থেৰং উপসঙ্কমিত্ৱা ‘‘চিৰস্সুতা নো, আৱুসো আনন্দ, ভগৱতো সম্মুখা ধম্মী কথা, সাধু মযং, আৱুসো আনন্দ, লভেয্যাম ভগৱতো সম্মুখা ধম্মিং কথং সৱনাযা’’তি যাচিংসু. থেৰো তে ভিক্খূ আদায তত্থ গন্ত্ৱা ‘‘তেমাসং একৱিহাৰিনো তথাগতস্স সন্তিকং এত্তকেহি ভিক্খূহি সদ্ধিং উপসঙ্কমনং অযুত্ত’’ন্তি চিন্তেত্ৱা তে ভিক্খূ বহি ঠপেত্ৱা এককোৱ সত্থাৰং উপসঙ্কমি. পালিলেয্যকো তং দিস্ৱা দণ্ডমাদায পক্খন্দি. তং সত্থা ওলোকেত্ৱা ‘‘অপেহি, অপেহি, পালিলেয্যক, মা ৱাৰযি, বুদ্ধুপট্ঠাকো এসো’’তি আহ. সো তত্থেৱ দণ্ডং ছড্ডেত্ৱা পত্তচীৱৰপটিগ্গহণং আপুচ্ছি. থেৰো নাদাসি. নাগো ‘‘সচে উগ্গহিতৱত্তো ভৱিস্সতি, সত্থু নিসীদনপাসাণফলকে অত্তনো পৰিক্খাৰং ন ঠপেস্সতী’’তি চিন্তেসি. থেৰো পত্তচীৱৰং ভূমিযং ঠপেসি. ৱত্তসম্পন্না হি গৰূনং আসনে ৱা সযনে ৱা অত্তনো পৰিক্খাৰং ন ঠপেন্তি.
থেৰো সত্থাৰং ৱন্দিত্ৱা একমন্তং নিসীদি. সত্থা ‘‘এককোৱ আগতোসী’’তি পুচ্ছিত্ৱা পঞ্চহি ভিক্খুসতেহি আগতভাৱং সুত্ৱা ‘‘কহং পন তে’’তি পুচ্ছিত্ৱা ‘‘তুম্হাকং চিত্তং অজানন্তো বহি ঠপেত্ৱা আগতোম্হী’’তি ৱুত্তে ‘‘পক্কোসাহি নে’’তি আহ. থেৰো তথা অকাসি. সত্থা তেহি ভিক্খূহি সদ্ধিং পটিসন্থাৰং কত্ৱা তেহি ভিক্খূহি, ‘‘ভন্তে, ভগৱা বুদ্ধসুখুমালো চেৱ খত্তিযসুখুমালো চ, তুম্হেহি তেমাসং এককেহি তিট্ঠন্তেহি নিসীদন্তেহি চ দুক্কৰং কতং, ৱত্তপটিৱত্তকাৰকোপি মুখোদকাদিদাযকোপি নাহোসি মঞ্ঞে’’তি ৱুত্তে, ‘‘ভিক্খৱে, পালিলেয্যকহত্থিনা মম সব্বকিচ্চানি কতানি. এৱৰূপঞ্হি সহাযং লভন্তেন এককোৱ ৱসিতুং যুত্তং, অলভন্তস্স একচাৰিকভাৱোৱ সেয্যো’’তি ৱত্ৱা নাগৱগ্গে ইমা গাথা অভাসি –
৩২৮. ‘‘সচে লভেথ নিপকং সহাযং,
সদ্ধিংচৰং সাধুৱিহাৰি ধীৰং;
অভিভুয্য সব্বানি পৰিস্সযানি,
চৰেয্য তেনত্তমনো সতীমা.
৩২৯. ‘‘নো চে লভেথ নিপকং সহাযং,
সদ্ধিংচৰং সাধুৱিহাৰি ধীৰং;
ৰাজাৱ ৰট্ঠং ৱিজিতং পহায,
একো চৰে মাতঙ্গৰঞ্ঞেৱ নাগো.
৩৩০. ‘‘একস্স চৰিতং সেয্যো,
নত্থি বালে সহাযতা;
একো চৰে ন চ পাপানি কযিৰা,
অপ্পোস্সুক্কো মাতঙ্গৰঞ্ঞেৱ নাগো’’তি.
তত্থ নিপকন্তি নেপক্কপঞ্ঞায সমন্নাগতং. সাধুৱিহাৰি ধীৰন্তি ভদ্দকৱিহাৰিং পণ্ডিতং. পৰিস্সযানীতি তাদিসং মেত্তাৱিহাৰিং সহাযং লভন্তো সীহব্যগ্ঘাদযো পাকটপৰিস্সযে চ ৰাগভযদোসভযমোহভযাদযো পটিচ্ছন্নপৰিস্সযে চাতি সব্বেৱ পৰিস্সযে অভিভৱিত্ৱা তেন সদ্ধিং অত্তমনো উপট্ঠিতসতী হুত্ৱা চৰেয্য, ৱিহৰেয্যাতি অত্থো.
ৰাজাৱ ৰট্ঠন্তি ৰট্ঠং হিত্ৱা গতো মহাজনকৰাজা ৱিয. ইদং ৱুত্তং হোতি – যথা ৱিজিতভূমিপদেসো ৰাজা ‘‘ইদং ৰজ্জং নাম মহন্তং পমাদট্ঠানং, কিং মে ৰজ্জেন কাৰিতেনা’’তি ৱিজিতং ৰট্ঠং পহায এককোৱ মহাৰঞ্ঞং পৱিসিত্ৱা তাপসপব্বজ্জং পব্বজিত্ৱা চতূসু ইৰিযাপথেসু এককোৱ চৰতি, এৱং এককোৱ চৰেয্যাতি. মাতঙ্গৰঞ্ঞেৱ নাগোতি যথা চ ‘‘অহং খো আকিণ্ণো ৱিহৰামি হত্থীহি হত্থিনীহি হত্থিকড়ভেহি হত্থিচ্ছাপেহি, ছিন্নগ্গানি চেৱ তিণানি খাদামি, ওভগ্গোভগ্গঞ্চ মে সাখাভঙ্গং খাদন্তি, আৱিলানি চ পানীযানি পিৱামি, ওগাহা চ মে উত্তিণ্ণস্স হত্থিনিযো কাযং উপনিঘংসন্তিযো গচ্ছন্তি, যংনূনাহং এককোৱ গণম্হা ৱূপকট্ঠো ৱিহৰেয্য’’ন্তি (মহাৱ. ৪৬৭; উদা. ৩৫) এৱং পটিসঞ্চিক্খিত্ৱা গমনতো মাতঙ্গোতি লদ্ধনামো ইমস্মিং অৰঞ্ঞে অযং হত্থিনাগো যূথং পহায সব্বিৰিযাপথেসু এককোৱ সুখং চৰতি, এৱম্পি একোৱ চৰেয্যাতি অত্থো.
একস্সাতি পব্বজিতস্স হি পব্বজিতকালতো পট্ঠায একীভাৱাভিৰতস্স এককস্সেৱ চৰিতং সেয্যো. নত্থি বালে সহাযতাতি চূড়সীলং মজ্ঝিমসীলং মহাসীলং দস কথাৱত্থূনি তেৰস ধুতঙ্গগুণানি ৱিপস্সনাঞাণং চত্তাৰো মগ্গা চত্তাৰি ফলানি তিস্সো ৱিজ্জা ছ অভিঞ্ঞা অমতমহানিব্বানন্তি অযঞ্হি সহাযতা নাম. সা বালে নিস্সায অধিগন্তুং ন সক্কাতি নত্থি বালে সহাযতা. একোতি ইমিনা কাৰণেন সব্বিৰিযাপথেসু এককোৱ চৰেয্য, অপ্পমত্তকানিপি ন চ পাপানি কযিৰা. যথা সো অপ্পোস্সুক্কো নিৰালযো ইমস্মিং অৰঞ্ঞে মাতঙ্গনাগো ইচ্ছিতিচ্ছিতট্ঠানে সুখং চৰতি, এৱং এককোৱ হুত্ৱা চৰেয্য, অপ্পমত্তকানিপি ন চ পাপানি কৰেয্যাতি অত্থো. তস্মা তুম্হেহি পতিৰূপং সহাযং অলভন্তেহি একচাৰীহেৱ ভৱিতব্বন্তি ইমমত্থং দস্সেন্তো সত্থা তেসং ভিক্খূনং ইমং ধম্মদেসনং দেসেসি.
দেসনাৱসানে পঞ্চসতাপি তে ভিক্খূ অৰহত্তে পতিট্ঠহিংসূতি.
সম্বহুলভিক্খুৱত্থু সত্তমং.