৫. পধানকম্মিকতিস্সত্থেৰৱত্থু

উট্ঠানকালম্হীতি ইমং ধম্মদেসনং সত্থা জেতৱনে ৱিহৰন্তো পধানকম্মিকতিস্সত্থেৰং আৰব্ভ কথেসি.

সাৱত্থিৱাসিনো কিৰ পঞ্চসতা কুলপুত্তা সত্থু সন্তিকে পব্বজিত্ৱা কম্মট্ঠানং গহেত্ৱা অৰঞ্ঞং অগমংসু. তেসু একো তত্থেৱ ওহীযি. অৱসেসা অৰঞ্ঞে সমণধম্মং কৰোন্তা অৰহত্তং পত্ৱা ‘‘পটিলদ্ধগুণং সত্থু আৰোচেস্সামা’’তি পুন সাৱত্থিং অগমংসু. তে সাৱত্থিতো যোজনমত্তে একস্মিং গামকে পিণ্ডায চৰন্তে দিস্ৱা একো উপাসকো যাগুভত্তাদীহি পতিমানেত্ৱা অনুমোদনং সুত্ৱা পুনদিৱসত্থাযপি নিমন্তেসি. তে তদহেৱ সাৱত্থিং গন্ত্ৱা পত্তচীৱৰং পটিসামেত্ৱা সাযন্হসমযে সত্থাৰং উপসঙ্কমিত্ৱা ৱন্দিত্ৱা একমন্তং নিসীদিংসু. সত্থা তেহি সদ্ধিং অতিৱিয তুট্ঠিং পৱেদযমানো পটিসন্থাৰং অকাসি.

অথ নেসং তত্থ ওহীনো সহাযকভিক্খু চিন্তেসি – ‘‘সত্থু ইমেহি সদ্ধিং পটিসন্থাৰং কৰোন্তস্স মুখং নপ্পহোতি, ময্হং পন মগ্গফলাভাৱেন মযা সদ্ধিং ন কথেতি, অজ্জেৱ অৰহত্তং পত্ৱা সত্থাৰং উপসঙ্কমিত্ৱা মযা সদ্ধিং কথাপেস্সামী’’তি. তেপি ভিক্খূ, ‘‘ভন্তে, মযং আগমনমগ্গে একেন উপাসকেন স্ৱাতনায নিমন্তিতা, তত্থ পাতোৱ গমিস্সামা’’তি সত্থাৰং অপলোকেসুং. অথ নেসং সহাযকো ভিক্খু সব্বৰত্তিং চঙ্কমন্তো নিদ্দাৱসেন চঙ্কমকোটিযং একস্মিং পাসাণফলকে পতি, ঊৰুট্ঠি ভিজ্জি. সো মহাসদ্দেন ৱিৰৱি. তস্স তে সহাযকা ভিক্খূ সদ্দং সঞ্জানিত্ৱা ইতো চিতো চ উপধাৱিংসু. তেসং দীপং জালেত্ৱা তস্স কত্তব্বকিচ্চং কৰোন্তানংযেৱ অৰুণো উট্ঠহি, তে তং গামং গন্তুং ওকাসং ন লভিংসু. অথ নে সত্থা আহ – ‘‘কিং, ভিক্খৱে, ভিক্খাচাৰগামং ন গমিত্থা’’তি. তে ‘‘আম, ভন্তে’’তি তং পৱত্তিং আৰোচেসুং. সত্থা ‘‘ন, ভিক্খৱে, এস ইদানেৱ তুম্হাকং লাভন্তৰাযং কৰোতি, পুব্বেপি অকাসিযেৱা’’তি ৱত্ৱা তেহি যাচিতো অতীতং আহৰিত্ৱা –

‘‘যো পুব্বে কৰণীযানি, পচ্ছা সো কাতুমিচ্ছতি;

ৱৰুণকট্ঠভঞ্জোৱ, স পচ্ছা মনুতপ্পতী’’তি. (জা. ১.১.৭১) –

জাতকং ৱিত্থাৰেসি. তদা কিৰ তে ভিক্খূ পঞ্চসতা মাণৱকা অহেসুং, কুসীতমাণৱকো অযং ভিক্খু অহোসি, আচৰিযো পন তথাগতোৱ অহোসীতি.

সত্থা ইমং ধম্মদেসনং আহৰিত্ৱা, ‘‘ভিক্খৱে, যো হি উট্ঠানকালে উট্ঠানং ন কৰোতি, সংসন্নসঙ্কপ্পো হোতি, কুসীতো সো ঝানাদিভেদং ৱিসেসং নাধিগচ্ছতী’’তি ৱত্ৱা ইমং গাথমাহ –

২৮০. ‘‘উট্ঠানকালম্হি অনুট্ঠহানো,

যুৱা বলী আলসিযং উপেতো;

সংসন্নসঙ্কপ্পমনো কুসীতো,

পঞ্ঞায মগ্গং অলসো ন ৱিন্দতী’’তি.

তত্থ অনুট্ঠহানোতি অনুট্ঠহন্তো অৱাযমন্তো. যুৱা বলীতি পঠমযোব্বনে ঠিতো বলসম্পন্নোপি হুত্ৱা অলসভাৱেন উপেতো হোতি, ভুত্ৱা সযতি. সংসন্নসঙ্কপ্পমনোতি তীহি মিচ্ছাৱিতক্কেহি সুট্ঠু অৱসন্নসম্মাসঙ্কপ্পচিত্তো. কুসীতোতি নিব্বীৰিযো. অলসোতি মহাঅলসো পঞ্ঞায দট্ঠব্বং অৰিযমগ্গং অপস্সন্তো ন ৱিন্দতি, ন পটিলভতীতি অত্থো.

দেসনাৱসানে বহূ সোতাপত্তিফলাদীনি পাপুণিংসূতি.

পধানকম্মিকতিস্সত্থেৰৱত্থু পঞ্চমং.