২. উপনন্দসক্যপুত্তত্থেৰৱত্থু

অত্তানমেৱ পঠমন্তি ইমং ধম্মদেসনং সত্থা জেতৱনে ৱিহৰন্তো উপনন্দং সক্যপুত্তং আৰব্ভ কথেসি.

সো কিৰ থেৰো ধম্মকথং কথেতুং ছেকো. তস্স অপ্পিচ্ছতাদিপটিসংযুত্তং ধম্মকথং সুত্ৱা বহূ ভিক্খু তং তিচীৱৰেহি পূজেত্ৱা ধুতঙ্গানি সমাদিযিংসু. তেহি ৱিস্সট্ঠপৰিক্খাৰে সোযেৱ গণ্হি. সো একস্মিং অন্তোৱস্সে উপকট্ঠে জনপদং অগমাসি. অথ নং একস্মিং ৱিহাৰে দহৰসামণেৰা ধম্মকথিকপেমেন, ‘‘ভন্তে, ইধ ৱস্সং উপেথা’’তি ৱদিংসু. ‘‘ইধ কিত্তকং ৱস্সাৱাসিকং লব্ভতী’’তি পুচ্ছিত্ৱা তেহি ‘‘একেকো সাটকো’’তি ৱুত্তে তত্থ উপাহনা ঠপেত্ৱা অঞ্ঞং ৱিহাৰং অগমাসি. দুতিযং ৱিহাৰং গন্ত্ৱা ‘‘ইধ কিং লব্ভতী’’তি পুচ্ছিত্ৱা ‘‘দ্ৱে সাটকা’’তি ৱুত্তে কত্তৰযট্ঠিং ঠপেসি. ততিযং ৱিহাৰং গন্ত্ৱা ‘‘ইধ কিং লব্ভতী’’তি পুচ্ছিত্ৱা ‘‘তযো সাটকা’’তি ৱুত্তে তত্থ উদকতুম্বং ঠপেসি. চতুত্থং ৱিহাৰং গন্ত্ৱা ‘‘ইধ কিং লব্ভতী’’তি পুচ্ছিত্ৱা ‘‘চত্তাৰো সাটকা’’তি ৱুত্তে ‘‘সাধু ইধ ৱসিস্সামী’’তি তত্থ ৱস্সং উপগন্ত্ৱা গহট্ঠানঞ্চেৱ ভিক্খূনঞ্চ ধম্মকথং কথেসি. তে নং বহূহি ৱত্থেহি চেৱ চীৱৰেহি চ পূজেসুং. সো ৱুট্ঠৱস্সো ইতৰেসুপি ৱিহাৰেসু সাসনং পেসেত্ৱা ‘‘মযা পৰিক্খাৰস্স ঠপিতত্তা ৱস্সাৱাসিকং লদ্ধব্বং, তং মে পহিণন্তূ’’তি সব্বং আহৰাপেত্ৱা যানকং পূৰেত্ৱা পাযাসি.

অথেকস্মিং ৱিহাৰে দ্ৱে দহৰভিক্খূ দ্ৱে সাটকে একঞ্চ কম্বলং লভিত্ৱা ‘‘তুয্হং সাটকা হোন্তু, ময্হং কম্বলো’’তি ভাজেতুং অসক্কোন্তা মগ্গসমীপে নিসীদিত্ৱা ৱিৱদন্তি. তে তং থেৰং আগচ্ছন্তং দিস্ৱা, ‘‘ভন্তে, তুম্হে নো ভাজেত্ৱা দেথা’’তি ৱদিংসু. তুম্হেযেৱ ভাজেথাতি. ন সক্কোম, ভন্তে, তুম্হেযেৱ নো ভাজেত্ৱা দেথাতি. তেন হি মম ৱচনে ঠস্সথাতি. আম, ঠস্সামাতি. ‘‘তেন হি সাধূ’’তি তেসং দ্ৱে সাটকে দত্ৱা ‘‘অযং ধম্মকথং কথেন্তানং অম্হাকং পাৰুপনাৰহো’’তি মহগ্ঘং কম্বলং আদায পক্কামি. দহৰভিক্খূ ৱিপ্পটিসাৰিনো হুত্ৱা সত্থু সন্তিকং গন্ত্ৱা তমত্থং আৰোচেসুং. সত্থা ‘‘ন, ভিক্খৱে, ইদানেৱ তুম্হাকং সন্তকং গহেত্ৱা তুম্হে ৱিপ্পটিসাৰিনো কৰোতি, পুব্বেপি অকাসিযেৱা’’তি ৱত্ৱা অতীতং আহৰি –

অতীতস্মিং অনুতীৰচাৰী চ গম্ভীৰচাৰী চাতি দ্ৱে উদ্দা মহন্তং ৰোহিতমচ্ছং লভিত্ৱা ‘‘ময্হং সীসং হোতু, তৱ নঙ্গুট্ঠ’’ন্তি ৱিৱাদাপন্না ভাজেতুং অসক্কোন্তা একং সিঙ্গালং দিস্ৱা আহংসু – ‘‘মাতুল, ইমং নো ভাজেত্ৱা দেহী’’তি. অহং ৰঞ্ঞা ৱিনিচ্ছযট্ঠানে ঠপিতো, তত্থ চিৰং নিসীদিত্ৱা জঙ্ঘৱিহাৰত্থায আগতোম্হি, ইদানি মে ওকাসো নত্থীতি. মাতুল, মা এৱং কৰোথ, ভাজেত্ৱা এৱ নো দেথাতি. মম ৱচনে ঠস্সথাতি. ঠস্সাম, মাতুলাতি. ‘‘তেন হি সাধূ’’তি সো সীসং ছিন্দিত্ৱা একমন্তে অকাসি, নঙ্গুট্ঠং একমন্তে. কত্ৱা চ পন, ‘‘তাতা, যেন ৱো অনুতীৰে চৰিতং, সো নঙ্গুট্ঠং গণ্হাতু. যেন গম্ভীৰে চৰিতং, তস্স সীসং হোতু. অযং পন মজ্ঝিমো খণ্ডো মম ৱিনিচ্ছযধম্মে ঠিতস্স ভৱিস্সতী’’তি তে সঞ্ঞাপেন্তো –

‘‘অনুতীৰচাৰি নঙ্গুট্ঠং, সীসং গম্ভীৰচাৰিনো;

অচ্চাযং মজ্ঝিমো খণ্ডো, ধম্মট্ঠস্স ভৱিস্সতী’’তি. (জা. ১.৭.৩৩) –

ইমং গাথং ৱত্ৱা মজ্ঝিমখণ্ডং আদায পক্কামি. তেপি ৱিপ্পটিসাৰিনো তং ওলোকেত্ৱা অট্ঠংসু.

সত্থা ইমং অতীতং দস্সেত্ৱা ‘‘এৱমেস অতীতেপি তুম্হে ৱিপ্পটিসাৰিনো অকাসিযেৱা’’তি তে ভিক্খূ সঞ্ঞাপেত্ৱা উপনন্দং গৰহন্তো, ‘‘ভিক্খৱে, পৰং ওৱদন্তেন নাম পঠমমেৱ অত্তা পতিৰূপে পতিট্ঠাপেতব্বো’’তি ৱত্ৱা ইমং গাথমাহ –

১৫৮. ‘‘অত্তানমেৱ পঠমং, পতিৰূপে নিৱেসযে;

অথঞ্ঞমনুসাসেয্য, ন কিলিস্সেয্য পণ্ডিতো’’তি.

তত্থ পতিৰূপে নিৱেসযেতি অনুচ্ছৱিকে গুণে পতিট্ঠাপেয্য. ইদং ৱুত্তং হোতি – যো অপ্পিচ্ছতাদিগুণেহি ৱা অৰিযৱংসপটিপদাদীহি ৱা পৰং অনুসাসিতুকামো, সো অত্তানমেৱ পঠমং তস্মিং গুণে পতিট্ঠাপেয্য. এৱং পতিট্ঠাপেত্ৱা অথঞ্ঞং তেহি গুণেহি অনুসাসেয্য. অত্তানঞ্হি তত্থ অনিৱেসেত্ৱা কেৱলং পৰমেৱ অনুসাসমানো পৰতো নিন্দং লভিত্ৱা কিলিস্সতি নাম, তত্থ অত্তানং নিৱেসেত্ৱা অনুসাসমানো পৰতো পসংসং লভতি, তস্মা ন কিলিস্সতি নাম. এৱং কৰোন্তো পণ্ডিতো ন কিলিস্সেয্যাতি.

দেসনাৱসানে তে ভিক্খূ সোতাপত্তিফলে পতিট্ঠহিংসু, মহাজনস্সাপি সাত্থিকা ধম্মদেসনা অহোসীতি.

উপনন্দসক্যপুত্তত্থেৰৱত্থু দুতিযং.