ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟ་ཝཱ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༥༣. ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟ་ས་ཧ་ཙ་རི་ཏོ ཝཱ་དོ ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟོ ཡ་ཐཱ ‘‘ཀུ་ནྟཱ པ་ཙ་ར་ནྟཱི’’ཏི, ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟ་ས་ནྣི་སྶ་ཡོ ཝཱ ཡ་ཐཱ ‘‘མ་ཉྩཱ ཨུ་ཀྐུ་ཊྛིཾ ཀ་རོ་ནྟཱི’’ཏི, སོ ཨེ་ཏེ་ས་ནྟི ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟི་ཀཱཏི ཨ་ཏྠཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟ་ཝཱ་དཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟ་ས་ཧ་ཙ་རི་ཏོ, ཏ་ནྣི་སྶ་ཡོ ཝཱ, ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟེ་སུ ཝཱ པ་ཝ་ཏྟོ ཝཱ་དོ ཨེ་ཏེ་ས་ནྟི ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟ་ཝཱ་དཱ. ཨི་དཱ་ནི ‘‘ཨ་ནྟ་ཝཱ ཨ་ཡཾ ལོ་ཀོ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཝ་ཀྑ་མཱ་ན་པཱ་ཋཱ་ནུ་རཱུ་པཾ ཨ་ཏྠཾ ཝི་བྷ་ཛ་ནྟོ ‘‘ཨ་ནྟཾ ཝཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཨ་མ་ཏི ག་ཙྪ་ཏི བྷཱ་ཝོ ཨོ་སཱ་ན་མེ་ཏྠཱ་ཏི ཧི ཨ་ནྟོ, མ་རི་ཡཱ་དཱ, ཏ་པྤ་ཊི་སེ་དྷ་ནེ་ན ཨ་ན་ནྟོ. ཨ་ནྟོ ཙ ཨ་ན་ནྟོ ཙ ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟོ ཙ ནེ་ཝ་ནྟ་ནཱ་ན་ནྟོ ཙ ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟོ ཏྭེ་ཝ ཝུ་ཏྟོ སཱ་མ་ཉྙ་ནི་དྡེ་སེ་ན, ཨེ་ཀ་སེ་སེ་ན་ཝཱ ‘‘ནཱ་མ་རཱུ་པ་པ་ཙྩ་ཡཱ ས་ལཱ༹་ཡ་ཏ་ན’’ནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ (མ. ནི. ༣.༡༢༦; སཾ. ནི. ༢.༡; ཨུ་དཱ. ༡) ཝི་ཡ. ཙ་ཏུ་ཏྠ་པ་ད་ཉྷེ་ཏྠ ཏ་ཏི་ཡ་པ་དེ་ན ས་མཱ་ན་ཏྠ་ནྟི ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟ་པ་དེ་ནེ་ཝ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་ན་ཡ་དྭ་ཡེ་ན ཙ་ཏུ་དྷཱ ཨ་ཏྠོ ཝི་ཉྙཱ་ཡ་ཏི. ཀ་སྶ པ་ནཱ་ཡཾ ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟོ་ཏི? ལོ་ཀཱི་ཡ་ཏི སཾ་སཱ་ར་ནི་སྶ་ར་ཎ་ཏྠི་ཀེ་ཧི དི་ཊྛི་ག་ཏི་ཀེ་ཧི ཨ་ཝ་པ་སྶཱི་ཡ་ཏི, ལོ་ཀི་ཡ་ནྟི ཝཱ ཨེ་ཏྠ ཏེ་ཧི པུ་ཉྙཱ་པུ་ཉྙཱ་ནི, ཏ་བྦི་པཱ་ཀོ ཙཱ་ཏི ‘‘ལོ་ཀོ’’ཏི ས་ངྑྱཾ ག་ཏ་སྶ ཨ་ཏྟ་ནོ. ཏེ་ནཱ་ཧ པཱ་ལི༹་ཡཾ ‘‘ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟཾ ལོ་ཀ་སྶ པ་ཉྙ་པེ་ནྟཱི’’ཏི. ཀོ པ་ནེ་སོ ཨ་ཏྟཱ་ཏི? ཛྷཱ་ན་ཝི་ས་ཡ་བྷཱུ་ཏཾ ཀ་སི་ཎ་ནི་མི་ཏྟཾ. ཨ་ཡ་ཉྷི དི་ཊྛི་ག་ཏི་ཀོ པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟཾ ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་པ་རི་ཡ་ནྟཾ, ཨ་པ་རི་ཡ་ནྟཾ ཝཱ ཝ་ཌྜྷ་ན་ཝ་སེ་ན, ཏ་ད་ནུ་སྶ་ཝཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཙ ཏ་ཏྠ ལོ་ཀ་ས་ཉྙཱི ཝི་ཧ་ར་ཏི, ཏ་ཐཱ ཙ ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ཝ་ཀྑ་ཏི ‘‘ཏཾ ‘ལོ་ཀོ’ཏི ག་ཧེ་ཏྭཱ’’ཏི (དཱི. ནི. ཨ་ཊྛ. ༡.༥༤-༦༠) ཀེ་ཙི པ་ན ཝ་ད་ནྟི ‘‘ཛྷཱ་ནཾ, ཏཾ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་དྷ་མྨཱ ཙ ཨི་དྷ ཨ་ཏྟཱ, ལོ་ཀོ་ཏི ཙ ག་ཧི་ཏཱ’’ཏི, ཏཾ ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡ ན ས་མེ་ཏི.
ཨེ་ཏྠཱ་ཧ – ཡུ་ཏྟཾ ཏཱ་ཝ པུ་རི་མཱ་ནཾ ཏི་ཎྞ་མྤི ཝཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟི་ཀ་ཏྟཾ ཨ་ནྟ་ཉྩ ཨ་ན་ནྟ་ཉྩ ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟ་ཉྩ ཨཱ་ར་བྦྷ པ་ཝ་ཏྟ་ཝཱ་ད་ཏྟཱ, པ་ཙྪི་མ་སྶ པ་ན ཏ་ཀྐི་ཀ་སྶ ཏ་དུ་བྷ་ཡ་པ་ཊི་སེ་དྷ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་ཝཱ་ད་ཏྟཱ ཀ་ཐཾ ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟི་ཀ་ཏྟ་ནྟི? ཏ་དུ་བྷ་ཡ་པ་ཊི་སེ་དྷ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་ཝཱ་ད་ཏྟཱ ཨེ་ཝ. ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟ་པ་ཊི་སེ་དྷ་ན་ཝཱ་དོ་པི ཧི སོ ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟ་ཝི་ས་ཡོ་ཡེ་ཝ ཏ་མཱ་ར་བྦྷ པ་ཝ་ཏྟ་ཏྟཱ. ཨེ་ཏ་ད་ཏྠ་མེ་ཝ ཧི ས་ནྡྷཱ་ཡ ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ‘‘ཨ་ནྟཾ ཝཱ ཨ་ནྟ་ནྟཾ ཝཱ ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟཾ ཝཱ ནེ་ཝ་ནྟཱ་ནཱ་ན་ནྟཾ ཝཱ ཨཱ་ར་བྦྷ པ་ཝ་ཏྟ་ཝཱ་དཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཨ་ཐ ཝཱ ཡ་ཐཱ ཏ་ཏི་ཡ་ཝཱ་དེ དེ་ས་པ་བྷེ་ད་ཝ་སེ་ན ཨེ་ཀ་སྶེ་ཝ ལོ་ཀ་སྶ ཨ་ནྟ་ཝ་ཏཱ, ཨ་ན་ནྟ་ཝ་ཏཱ ཙ ས་མྦྷ་ཝ་ཏི, ཨེ་ཝ་མེ་ཏྠ ཏ་ཀྐཱི་ཝཱ་དེ་པི ཀཱ་ལ་པ་བྷེ་ད་ཝ་སེ་ན ཨེ་ཀ་སྶེ་ཝ ཏ་དུ་བྷ་ཡ་ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་པ་ཊི་སེ་དྷེ་ན ཏ་དུ་བྷ་ཡ་ཉྙེ་ཝ ཝུ་ཙྩ་ཏི, དྭི་ནྣ་མྤི ཙ པ་ཊི་སེ་དྷཱ་ནཾ པ་རི་ཡུ་དཱ་ས་ཏཱ. ཀ་ཐཾ? ཨ་ནྟ་ཝ་ནྟ་པ་ཊི་སེ་དྷེ་ན ཧི ཨ་ན་ནྟ་ཝཱ ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཨ་ན་ནྟ་ཝ་ནྟ་པ་ཊི་སེ་དྷེ་ན ཙ ཨ་ནྟ་ཝཱ. དྭི་པ་ཊི་སེ་དྷོ ཧི པ་ཀ་ཏི་ཡ་ཏྠ་ཉཱ་པ་ཀོ. ཨི་ཏི པ་ཊི་སེ་དྷ་ན་ཝ་སེ་ན ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟ་ས་ངྑཱ་ཏ་སྶ ཨུ་བྷ་ཡ་སྶ ཝུ་ཏྟ་ཏྟཱ ཡུ་ཏྟོ་ཡེ་ཝ ཏ་བྦི་ས་ཡ་སྶ པ་ཙྪི་མ་སྶཱ་པི ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟི་ཀ་བྷཱ་ཝོ་ཏི. ཡ་དེ་ཝཾ སོ ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟི་ཀ་ཝཱ་ད་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཏ་ཏི་ཡ་ཝཱ་ད་ས་མ་ཝ་རོ་དྷེ་ཡེ་ཝ སི་ཡཱ་ཏི? ན, ཀཱ་ལ་པ་བྷེ་ད་སྶ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏ་ཏྟཱ. དེ་ས་པ་བྷེ་ད་ཝ་སེ་ན ཧི ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟི་ཀོ ཏ་ཏི་ཡ་ཝཱ་དཱི ཝི་ཡ པ་ཙྪི་མོ་པི ཏ་ཀྐི་ཀོ ཀཱ་ལ་པ་བྷེ་ད་ཝ་སེ་ན ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟི་ཀོ ཧོ་ཏི. ཀ་ཐཾ? ཡ་སྨཱ ཨ་ཡཾ ལོ་ཀ་ས་ཉྙི་ཏོ ཨ་ཏྟཱ ཨ་ན་ནྟོ ཀ་དཱ ཙི ས་ཀྑི་དི་ཊྛོ་ཏི ཨ་དྷི་ག་ཏ་ཝི་སེ་སེ་ཧི མ་ཧེ་སཱི་ཧི ཨ་ནུ་སུ་ཡྻ་ཏི, ཏ་སྨཱ ནེ་ཝ་ནྟ་ཝཱ. ཡ་སྨཱ པ་ནཱ་ཡཾ ཨ་ནྟ་ཝཱ ཀ་དཱ་ཙི, ས་ཀྑི་དི་ཊྛོ་ཏི ཏེ་ཧི་ཡེ་ཝ ཨ་ནུ་སུ་ཡྻ་ཏི, ཏ་སྨཱ ནཱ་ན་ནྟ་ཝཱ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཏ་ཀྐི་ཀོ ཨ་ཝ་ཌྜྷི་ཏ་བྷཱ་ཝ་པུ་བྦ་ཀ་ཏྟཱ པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟཱ་ནཾ ཝ་ཌྜྷི་ཏ་བྷཱ་ཝ་སྶ ཨུ་བྷ་ཡ་ཐཱ ལ་བྦྷ་མཱ་ན་སྶ པ་རི་ཀ་པྤི་ཏ་སྶ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་པྤ་ཙྩ་ཀྑ་ཀཱ་རི་ཏཱ་ཡ ཨ་ནུ་སྶ་ཝཱ་དི་མ་ཏྟེ ཋ་ཏྭཱ ཝ་ཌྜྷི་ཏ་ཀཱ་ལ་ཝ་སེ་ན ‘‘ནེ་ཝ་ནྟ་ཝཱ’’ཏི པ་ཊི་ཀྑི་པ་ཏི, ཨ་ཝ་ཌྜྷི་ཏ་ཀཱ་ལ་ཝ་སེ་ན པ་ན ‘‘ནཱ་ན་ནྟ་ཝཱ’’ཏི, ན པ་ན ཨ་ནྟ་ཏཱ་ན་ནྟ་ཏཱ་ནཾ ཨ་ཙྩ་ནྟ་མ་བྷཱ་ཝེ་ན ཡ་ཐཱ ཏཾ ‘‘ནེ་ཝ་ས་ཉྙཱ་ནཱ་ས་ཉྙཱ’’ཏི. ཡ་ཐཱ ཙཱ་ནུ་སྶུ་ཏི་ཀ་ཏ་ཀྐི་ནོ, ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ཏི་སྶ་ར་ཏ་ཀྐི་ཨཱ་དཱི་ན་མྤི ཝ་སེ་ན ཡ་ཐཱ་ས་མྦྷ་ཝཾ ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦཾ.
ཀེ་ཙི པ་ན ཡ་དི པ་ནཱ་ཡཾ ཨ་ཏྟཱ ཨ་ནྟ་ཝཱ, ཨེ་ཝཾ ས་ཏི དཱུ་ར་དེ་སེ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་ནཱ་ནུ་སྶ་ར་ཎཱ་དི་ཀི་ཙྩ་ནི་བྦ་ཏྟི ན སི་ཡཱ. ཨ་ཐ ཨ་ན་ནྟ་ཝཱ, ཨེ་ཝ་ཉྩ ཨི་དྷ ཋི་ཏ་སྶེ་ཝ དེ་ཝ་ལོ་ཀ་ནི་ར་ཡཱ་དཱི་སུ སུ་ཁ་དུ་ཀྑཱ་ནུ་བྷ་ཝ་ནཾ སི་ཡཱ. ས་ཙེ པ་ན ཨ་ནྟ་ཝཱ ཙེ་ཝ ཨ་ན་ནྟ་ཝཱ ཙ, ཨེ་ཝ་མྤི ཏ་དུ་བྷ་ཡ་དོ་ས་ས་མཱ་ཡོ་གོ སི་ཡཱ. ཏ་སྨཱ ‘‘ཨ་ནྟ་ཝཱ, ཨ་ན་ནྟ་ཝཱ’’ཏི ཙ ཨ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡོ ཨ་ཏྟཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ ཏ་ཀྐ་ན་ཝ་སེ་ན ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཝཱ་ད་པྤ་ཝ་ཏྟིཾ ཝ་ཎྞེ་ནྟི. ཡ་དི པ་ནེ་ས ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟི་ཀོ བྷ་ཝེ་ཡྻ, ཨ་ཐ ཀ་སྨཱ ‘‘ཡེ ཏེ ས་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ ‘ཨ་ནྟ་ཝཱ ཨ་ཡཾ ལོ་ཀོ པ་རི་ཝ་ཊུ་མོ’ཏི, ཏེ་སཾ མུ་སཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ (དཱི. ནི. ༡.༥༧) ཏ་སྶ པུ་རི་མ་ཝཱ་ད་ཏྟ་ཡ་པ་ཊི་ཀྑེ་པོ ཝུ་ཏྟོ་ཏི? པུ་རི་མ་ཝཱ་ད་ཏྟ་ཡ་སྶ ཏེ་ན ཡ་ཐཱ་དྷི་པྤེ་ཏ་པྤ་ཀཱ་ར་ཝི་ལ་ཀྑ་ཎ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཏེ་ནེ་ཝ ཧི ཀཱ་ར་ཎེ་ན ཏ་ཐཱ པ་ཊི་ཀྑེ་པོ ཝུ་ཏྟོ, ན པ་ན ཏ་སྶ ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟི་ཀ་ཏྟཱ་བྷཱ་ཝེ་ན, ན ཙ པ་རི་ཡ་ནྟ་ར་ཧི་ཏ་དི་ཊྛི་ཝཱ་ཙཱ་ཧི པ་ཊི་ཀྑེ་པེ་ན, ཨ་ཝ་སྶ་ཉྩེ་ཏཾ ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཉཱ་ཏ་བྦཾ. ཨ་ཉྙ་ཐཱ ཧེ་ས ཨ་མ་རཱ་ཝི་ཀྑེ་པ་པ་ཀྑ་ཉྙེ་ཝ བྷ་ཛེ་ཡྻ ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཝཱ་དོ. ན ཧི ཨ་ནྟ་ཏཱ་ཨ་ན་ནྟ་ཏཱ་ཏ་དུ་བྷ་ཡ་ཝི་ནི་མུ་ཏྟོ ཨ་ཏྟ་ནོ པ་ཀཱ་རོ ཨ་ཏྠི, ཏ་ཀྐཱི་ཝཱ་དཱི ཙ ཡུ་ཏྟི་མ་གྒ་ཀོ་ཡེ་ཝ. ཀཱ་ལ་བྷེ་ད་ཝ་སེ་ན ཙ ཨེ་ཀ་སྨི་མྤི ལོ་ཀེ ཏ་དུ་བྷ་ཡཾ ནོ ན ཡུ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི. བྷ་ཝ་ཏུ ཏཱ་ཝ པ་ཙྪི་མ་ཝཱ་དཱི་དྭ་ཡ་སྶ ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟི་ཀ་བྷཱ་ཝོ ཡུ་ཏྟོ ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཨུ་བྷ་ཡ་ཝི་ས་ཡ་ཏྟཱ ཏེ་སཾ ཝཱ་ད་སྶ. ཀ་ཐཾ པ་ན པུ་རི་མ་ཝཱ་དཱི་དྭ་ཡ་སྶ པ་ཙྩེ་ཀཾ ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟི་ཀ་བྷཱ་ཝོ ཡུ་ཏྟོ སི་ཡཱ ཨེ་ཀེ་ཀ་ཝི་ས་ཡ་ཏྟཱ ཏེ་སཾ ཝཱ་ད་སྶཱ་ཏི? ཝུ་ཙྩ་ཏེ – ས་མུ་དཱ་ཡེ པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ན-ས་དྡ་སྶ ཨ་ཝ་ཡ་ཝེ་པི ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ཝུ་ཏྟི་ཏོ. ས་མུ་དི་ཏེ་སུ ཧི ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟ་ཝཱ་དཱི་སུ པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ནོ ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟི ཀ-ས་དྡོ ཏ་ཏྠ ནི་རུ་ལ༹ྷ་ཏཱ་ཡ ཏ་ད་ཝ་ཡ་ཝེ་སུ་པི པ་ཙྩེ་ཀཾ ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟི་ཀ་ཝཱ་དཱི་སུ པ་ཝ་ཏྟ་ཏི ཡ་ཐཱ ‘‘ཨ་རཱུ་པ་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ་སུ པ་ཙྩེ་ཀཾ ཨ་ཊྛ་ཝི་མོ་ཀྑ་པ་རི་ཡཱ་ཡོ’’, ཡ་ཐཱ ཙ ‘‘ལོ་ཀེ ས་ཏྟཱ་ས་ཡོ’’ཏི. ཨ་ཐ ཝཱ ཨ་བྷི་ནི་ཝེ་ས་ཏོ པུ་རི་མ་ཀཱ་ལེ པ་ཝ་ཏྟ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝ་སེ་ན ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ ཝོ་ཧཱ་རོ ཀ་ཏོ. ཏེ་ས་ཉྷི དི་ཊྛི་ག་ཏི་ཀཱ་ནཾ ཏ་ཐཱ་རཱུ་པ་ཙེ་ཏོ་ས་མཱ་དྷི་ས་མ་དྷི་ག་མ་ཏོ པུ་བྦ་ཀཱ་ལེ ‘‘ཨ་ནྟ་ཝཱ ནུ ཁོ ཨ་ཡཾ ལོ་ཀོ, ཨུ་དཱ་ཧུ ཨ་ན་ནྟ་ཝཱ’’ཏི ཨུ་བྷ་ཡཱ་ཀཱ་རཱ་ཝ་ལ་མྦི་ནོ ཝི་ཏ་ཀྐ་སྶ ཝ་སེ་ན ནི་རུ་ལ༹ྷོ ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟི་ཀ་བྷཱ་ཝོ པ་ཙྪཱ ཝི་སེ་ས་ལཱ་བྷེ་ན ཏེ་སུ ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟ་ཝཱ་དེ་སུ ཨེ་ཀ་སྶེ་ཝ ཝཱ་ད་སྶ ས་ངྒ་ཧེ ཨུ་པྤ་ནྣེ་པི པུ་རི་མ་སི་དྡྷ་རུ་ལ༹ྷི་ཡཱ ཝོ་ཧཱ་རཱི་ཡ་ཏི ཡ་ཐཱ ‘‘ས་བྦེ ས་ཏྟཱ མ་ར་ཎ་དྷ་མྨཱ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ (སཾ. ནི. ༡.༡༣༣) ཨ་ར་ཧ་ཏི ས་ཏྟ་པ་རི་ཡཱ་ཡོ, ཡ་ཐཱ ཙ བྷ་ཝ་ནྟ་ར་ག་ཏེ་པི མ་ཎྜཱུ་ཀཱ་དི་ཝོ་ཧཱ་རོ་ཏི.
༥༤-༦༠. པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟ་ཝ་ཌྜྷ་ནཱ་ཡ ཧེ་ཊྛཱ, ཨུ་པ་རི, ཏི་རི་ཡ་ཉྩ ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་པ་རི་ཡ་ནྟ་ག་ཏཱ་ག་ཏ་ཝ་སེ་ན ཨ་ནྟཱ་ན་ནྟ་བྷཱ་ཝོ་ཏི ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟ’’ནྟི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ནྟི པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟཾ. ཨུ་དྡྷ་མ་དྷོ ཨ་ཝ་ཌྜྷེ་ཏྭཱ ཏི་རི་ཡཾ ཝ་ཌྜྷེ་ཏྭཱཏི ཨེ་ཏྠཱ་པི ‘‘ཙ་ཀྐ་ཝཱ་ལ༹་པ་རི་ཡ་ནྟཾ ཀ་ཏྭཱ’’ཏི ཨ་དྷི་ཀཱ་ར་ཝ་སེ་ན ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦཾ. ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནཱཏི ‘‘ཏ་ཀྐ་ཡ་ཏཱི་ཏི ཏ་ཀྐཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ (དཱི. ནི. ཨ་ཊྛ. ༡.༣༤) ས་དྡ་ཏོ, ‘‘ཙ་ཏུ་བྦི་དྷོ ཏ་ཀྐཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ (དཱི. ནི. ཨ་ཊྛ. ༡.༣༤) ཨ་ཏྠ་ཏོ ཙ ས་སྶ་ཏ་ཝཱ་དེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན. དི་ཊྛ་པུ་བྦཱ་ནུ་སཱ་རེ་ནཱཏི ད་སྶ་ན་བྷཱུ་ཏེ་ན ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་ན ཨུ་པ་ལ་དྡྷ་པུ་བྦ་སྶ ཨ་ནྟ་ཝ་ནྟཱ་དི་ནོ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཎེ་ན, ཨེ་ཝ་ཉྩ ཀ་ཏྭཱ ཨ་ནུ་སྶུ་ཏི་ཏ་ཀྐཱི་སུ་དྡྷ་ཏ་ཀྐཱི་ན་མྤི ཨི་དྷ ས་ངྒ་ཧོ སི་དྡྷོ ཧོ་ཏི. ཨ་ཐ ཝཱ དི་ཊྛ་གྒ་ཧ་ཎེ་ནེ་ཝ ‘‘ན་ཙྩ་གཱི་ཏ་ཝཱ་དི་ཏ་ཝི་སཱུ་ཀ་ད་སྶ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ (དཱི. ནི. ༡.༡༠, ༡༩༤) ཝི་ཡ སུ་ཏཱ་དཱི་ན་མྤི ག་ཧི་ཏ་བྷཱ་ཝོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ‘‘ཨ་ནྟ་ཝཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཨི་ཙྪི་ཏ་སྶ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་བྦ་དཱ་བྷཱ་ཝ་པ་རཱ་མ་ས་ན་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཨི་མེ་སཾ ཝཱ་དཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ ས་སྶ་ཏ་དི་ཊྛི་ས་ངྒ་ཧོ ད་ཊྛ་བྦོ. ཏ་ཐཱ ཧི ཝ་ཀྑ་ཏི ‘‘ས་ཏྟེ་ཝ ཨུ་ཙྪེ་ད་དི་ཊྛི་ཡོ, སེ་སཱ ས་སྶ་ཏ་དི་ཊྛི་ཡོ’’ཏི (དཱི. ནི. ཨ་ཊྛ. ༡.༩༧, ༩༨).