༡༠. ད་ནྟ་པོ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༢༦༤-༥. མུ་ཁ་དྭཱ་རནྟི ཀ་ཎྛ་ནཱ་ལི༹. ཨུ་ཙྩཱ་ར་ཎ་མ་ཏྟནྟི ཨུ་ཀྑི་པི་ཏ་བྦ་མ་ཏྟ་ཀཾ. ཀ་ས་ཊཾ ཚ་ཌྜེ་ཏྭཱཏི ས་མུ་དཱ་ཙཱ་ར་ཝ་སེ་ན, ཨ་ཚ་ཌྜི་ཏེ་པི ‘‘ཝ་ཊྚ་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཧ་ཏྠ་པཱ་སཱ་ཏི་ཀྐ་མནྟི དཱ་ཡ་ཀ་སྶ. བྷི་ཀྑུ་སྶ དེ་ཏཱིཏི ཨ་ཉྙ་སྶ བྷི་ཀྑུ་སྶ. ཀ་ཉྫི་ཀནྟི ཡཾ ཀི་ཉྩི དྲ་ཝཾ. པ་ཏྟོ པ་ཊི་གྒ་ཧེ་ཏ་བྦོཏི བྷཱུ་མི་ཡཾ ཋ་པི་ཏེ ཨ་བྷི་ཧཱ་རཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ‘‘ཡ་ཐཱ པ་ཋ་མ་ཏ་རཾ པ་ཏི་ཏ་ཐེ་ཝེ དོ་སོ ན་ཏྠི, ཏ་ཐཱ ཨཱ་ཀི་རི་ཏྭཱ ཨ་པ་ནེ་ནྟཱ་ནཾ པ་ཏི་ཏ་ཐེ་ཝེ་པི ཨ་བྷི་ཧ་ཊ་ཏྟཱ ནེ་ཝ་ཏྠི དོ་སོ’’ཏི ལི་ཁི་ཏཾ. ཙ་རུ་ཀེ་ནཱཏི ཁུ་དྡ་ཀ་པི་ཎྜེ་ན. ཛཱ་ག་ར་ནྟ་སྶ་པཱིཏི ‘‘ཨ་པི-ས་དྡེ་ན སུ་ཏྟ་སྶ་པཱི’’ཏི ལི་ཁི་ཏཾ. ཀེ་ཙཱིཏི ཨ་བྷ་ཡ་གི་རི་ཝཱ་སི་ནོ. ཏེ་ཧི ཀཱ་ཡ་སཾ་ས་གྒེ ཀཱ་ཡ་པ་ཊི་བ་དྡྷེ་ནཱ་པི ཏ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷེ་ནཱ་པི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡཱ་པ་ཏྟི ད་སྶི་ཏཱ ཨེ་ཝཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཀཱ་ཡ་པ་ཊི་བ་དྡྷ་པ་ཊི་བ་དྡྷེ་ནཱཏི ཝ་ཙ་ན་མ་ཏྟ་མེ་ཝེ་ཏཾ. ‘‘ས་ཏྠ་ཀེ་ནཱཏི པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏ་ཀེ་ནཱ’’ཏི ལི་ཁི་ཏཾ, ཏཾ དུ་ལླི་ཁི་ཏཾ ས་ཏི་པི མ་ལེ པུ་ན པ་ཊི་གྒ་ཧེ་ཏ་བྦ་ཀི་ཙྩཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཀེ་ས་ཉྩི ཨ་ཏྠཱ་ཡཱཏི ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣཱ་ནཾ ཨ་ཏྠཱ་ཡ. ‘‘སཱ་མ་ཎེ་ར་སྶ ཧ་ཏྠཾ ཕུ་ཊྛ་མ་ཏྟ་མེ་ཝ ཏཾ པ་རི་ཙྩ་ཏྟ’’ནྟི ལི་ཁི་ཏཾ.
པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎུ་པ་ག་བྷཱ་རཾ ནཱ་མ མ་ཛ྄ཛྷི་མ་པུ་རི་སེ་ན ཨུ་ཀྑི་པི་ཏ་བྦ་ཀཾ. མཱུ་ལ་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎ་མེ་ཝ ཝ་ཊྚ་ཏཱིཏི ཨེ་ཏྠ ‘‘མ་ཙྪི་ཀ་ཝཱ་ར་ཎ་ཏྠ་ནྟི ཝུ་ཏྟ་ཏྟཱ ‘ཨ་བྷུ་ཉྫ་ན་ཏྠཱ་ཡཱ་པི པ་ཊི་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ག་ཧི་ཏེ ཝ་ཊྚ་ཏཱི’’’ཏི ཡེ ཝ་ད་ནྟི, ཏེ ཝ་ཏྟ་བྦཱ ‘‘སཱི་ས་མ་ཀྑ་ན་ཏེ་ལཾ པ་ཊི་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ‘ཨི་དཾ སཱི་ས་མ་ཀྑ་ན’ནྟི ཨ་ནཱ་བྷོ་གེ་ནེ་ཝ ས་ཏྟཱ་ཧཾ ཨ་ཏི་ཀྐཱ་མེ་ནྟ་སྶ ཀིཾ ནི་སྶ་གྒི་ཡཾ བྷ་ཝེ་ཡྻཱ’’ཏི་ཨཱ་དི, སུ་ཏྟཱ་དྷི་པྤཱ་ཡོ པ་ན ཨེ་ཝཾ ག་ཧེ་ཏ་བྦོ ‘‘མ་ཙྪི་ཀ་ཝཱ་ར་ཎ་ཏྠཾ བཱི་ཛ་ནྟ་སྶ ཏ་སྨིཾ ལ་གྒ་ར་ཛཱ་དི་མྷི པ་ཏྟེ པ་ཏི་ཏེ སུ་ཁཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ ས་ཀྐཱ’ཏི ས་ཉྙཱ་ཡ པུ་བྦེ པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏ་བྦ’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ. པ་རི་ཝ་ཏྟ་ན་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ‘‘ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཏ་ཎྜུ་ལེ་སུ ཁཱི་ཎེ་སུ ཨེ་ཏེ་ཧི ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཧ་ཏྠ་ག་ཏེ་ཧི སཱ་མ་ཎེ་ར་ས་ནྟ་ཀེ་ཧི་པི ས་ཀྐཱ པ་ཏི་ཊྛ་པེ་ཏུ’ནྟི བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཙི་ཏྟུ་པྤཱ་དོ ཙེ ས་མྦྷ་ཝ་ཏི, ‘པ་རི་ཝ་ཏྟ་ནཾ སཱ་ཏྠ་ཀ’ནྟི ཨུ་པ་ཏི་སྶ་ཏྠེ་རོ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཡ་དི ཨེ་ཝཾ སུ་དྡྷ་ཙི་ཏྟཱ་ནཾ ནི་ར་ཏྠ་ཀ་ནྟི ཨཱ་པ་ནྣ་མེ་ཝ, ཏ་ཐཱ ‘‘པ་ཎྜི་ཏོ ཨེ་ས སཱ་མ་ཎེ་རོ པ་ཏྟ་པ་རི་ཝ་ཏྟ་ནཾ ཀ་ཏྭཱ ད་སྶ་ཏི, མ་ཡ་མེ་ཝ ཙ ཨི་མ་སྶ ཝི་སྶཱ་སེ་ན ཝཱ ཡཱ་ཙི་ཏྭཱ ཝཱ བྷུ་ཉྫི་སྶཱ་མཱ’’ཏི ཙི་ཏྟེ ས་ཏི བྷུ་ཉྫི་ཏུཾ ན ཝ་ཊྚ་ཏི ཀ་ཏེ་པི པ་རི་ཝ་ཏྟ་ནེ་ཏི ཙ ཨཱ་པ་ནྣཾ, ཀིཾ བ་ཧུ་ནཱ. ནི་ར་པེ་ཀྑེ་ཧེ་ཝ ག་ཎྷི་ཏ་བྦཾ, ན སཱ་པེ་ཀྑེ་ཧཱི་ཏི ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཨཱ་ཙ་རི་ཡོ. ཨ་ཡ་མེ་ཝ་ཏྠོ ‘‘ས་ཙེ པ་ན ས་ཀྐོ་ཏི ཝི་ཏ་ཀྐཾ སོ་དྷེ་ཏུཾ, ཏ་ཏོ ལ་དྡྷཾ ཁཱ་དི་ཏུ་མྤི ཝ་ཊྚ་ཏཱི’’ཏི ཝ་ཙ་ནེ་ན སི་དྡྷོ་ཝ. ཨཱ་དྷཱ་ར་ཀེ པ་ཏྟོ ཋ་པི་ཏོ ཧོ་ཏི ཡ་ཐཱ་པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏ་བྷཱ་ཝེ ནི་རཱ་ལ་ཡོ. ས་མུ་དྡོ་ད་ཀེ་ན ཨ་པྤ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏ་ཀེ་ན. མེ་ཎྜ་ཀ་སྶ ཁཱི་རཾ ཁཱི་ར་ཏྟཱ་ཝ ཝ་ཊྚ་ཏི. ‘‘ཨ་ཏྟ་ནོ པ་ན ཁཱི་རཾ མུ་ཁེ་ནེ་ཝ པི་ཝ་ནྟ་སྶ ཨ་ནཱ་པ་ཏྟཱི་ཏི ད་སྶེ་ཏུཾ ཝུ་ཏྟ’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ. ‘‘ས་རཱི་ར་ནི་སྶི་ཏ་མ་ཧཱ་བྷཱུ་ཏཱ་ནི ཧི ཨི་དྷཱ་དྷི་པྤེ་ཏཱ་ནཱི’’ཏི ལི་ཁི་ཏཾ, ཏ་དུ་བྷ་ཡ་མྤི ‘‘ཀ་པྤི་ཡ་མཾ་ས་ཁཱི་རཾ ཝཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན ཝི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི.
ཨ་པི་ཙ ‘‘ཨ་པྤ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏ་བྷཱ་ཛ་ནེ ཨ་ཉྙ་བྷི་ཀྑུ་ས་ནྟ་ཀེ ཨ་ཏྟ་ནོ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ པ་ཀྑི་པ་ཏི, ‘ཏཾ ཐོ་ཀ’ནྟི ཝཱ ཨ་ཉྙེ་ན ཝཱ ཀཱ་ར་ཎེ་ན ཝ་ད་ཏི, ཏཾ ས་བྦེ་སཾ ན ཀ་པྤ་ཏི. ཀ་སྨཱ? ཝི་ན་ཡ་དུ་ཀྐ་ཊ་ཏྟཱ. ཨ་ཏྟ་ནཱ པ་ཊི་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཀྑི་པི་ཏ་བྦཾ ཝི་ན་ཡ་ཝི་དྷིཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ དུ་ཀྐ་ཊ་ནྟི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཨེ་ཝཾ ཏཱ་དི་སཾ ཀི་མ་ཏྠཾ ན བྷུ་ཉྫ་ཏཱི་ཏི? ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ‘ཨུ་གྒ་ཧི་ཏ་ཀོ ཧོ་ཏཱི’ཏི ཝུ་ཏྟ་ཏྟཱ. ཨེ་ཝ་ཉྷི ཏ་ཏྠ ཝུ་ཏྟཾ བྷཱུ་མི་ཡཾ ཝཱ བྷཱ་ཛ་ནེ ཝཱ ཕ་ལཾ ཝཱ ཡཾ ཀི་ཉྩི ཨཱ་མི་སཾ ཝཱ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝི་ཀ་མྤི ཨ་པྤ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏ་ཀཾ ཨ་ཛཱ་ན་ནྟོ ཨཱ་མ་ས་ཏི, ན ཝ་ཊྚ་ཏི, ཨུ་གྒ་ཧི་ཏ་ཀཾ ཧོ་ཏཱི’’ཏི ཨ་ནུ་ག་ཎྛི་པ་དེ ཝུ་ཏྟཾ, ཏ་སྨཱ ཨི་མ་སྶ མ་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུ་སྶ ས་ཙེ པ་ཏྟེ ཨ་པྤ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏེ པི་ཎྜཾ ཋ་པེ་ཏི, ཏཾ ཨ་ཀ་པྤི་ཡཾ ཨུ་གྒ་ཧི་ཏ་ཀ་ནྟི སི་དྡྷཾ. ཨ་ཡ་མེ་ཝ་ཏྠོ ‘‘ས་ཙེ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཝཱ ཡཱ་གུ་པ་ཙ་ན་ཀ་བྷཱ་ཛ་ནེ…པེ… ནི་རཱ་མི་སཾ ཀ་ཏྭཱ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦ’’ནྟི ཝ་ཙ་ནེ་ན སཾ་ས་ནྡི་ཏྭཱ ཀ་ཐེ་ཏ་བྦོ. ‘‘ཀ་པྤི་ཡ་མཾ་ས་ཁཱི་རཾ ཝཱ’’ཏི པ་ས་ངྒ་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟཾ. ད་དྷི ཙེ པ་ཊི་ལ་དྡྷཾ, ཏ་ཉྩ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏ་ནྟི ཀེ་ཙི.
ད་ནྟ་པོ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
ས་མ་ཏྟོ ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཀྐ་མེ་ན བྷོ་ཛ་ན་ཝ་གྒོ ཙ་ཏུ་ཏྠོ.