༨. པ་ཋ་མ་ཨུ་པ་ཀྑ་ཊ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ

བྷི་ཀྑུཾ པ་ནེ་ཝ ཨུ་དྡི་སྶཱཏི ཨེ་ཏྠ པ་ནཱཏི ནི་པཱ་ཏ་མ་ཏྟཾ, ཏ་ཐཱ ཨེ་ཝ-ས་དྡོ་པི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མ་སྶཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨ་པ་དི་སི་ཏྭཱཏི ཀ་ཐེ་ཏྭཱ, ཨཱ་ར་བྦྷཱ་ཏི ཝཱ ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཉྙཱ་ཏ་ཀ་སྶ ག་ཧ་པ་ཏི་སྶཱཏི ཨ་ཉྙཱ་ཏ་ཀ་ག་ཧ་པ་ཏི་ནཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཀ་ར་ཎ་ཏྠེ ཧི ཨི་དཾ སཱ་མི་ཝ་ཙ་ནཾ. ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ པ་ན ཨི་དཾ སུ་ཝི་ཉྙེ་ཡྻ་ནྟི ན ཝི་ཙཱ་རི་ཏཾ. ཙཱི་ཝ་རཾ ཙེ་ཏཱ་པེ་ནྟི པ་རི་ཝ་ཏྟེ་ནྟི ཨེ་ཏེ་ནཱ་ཏི ཙཱི་ཝ་ར་ཙེ་ཏཱ་པ་ནྣཾ (སཱ་ར་ཏྠ. ཊཱི. ༢.༥༢༨-༥༢༩), ཙཱི་ཝ་ར་མཱུ་ལཾ, ན-ཀཱ་རོ པ་ནེ་ཏྠ ཨཱ་ག་མོ, ‘‘ཙཱི་ཝ་ར་ཙེ་ཏཱ་པ་ན’’ནྟི་པི པ་ཋ་ནྟི. ཏཾ པ་ན ཡ་སྨཱ ཧི་ར་ཉྙཱ་དཱི་སུ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ‘‘ཧི་ར་ཉྙཱ་དི་ཀ’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ ཧི་ར་ཉྙནྟི ཀ་ཧཱ་པ་ཎོ ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཨཱ་དིས་དྡེ་ན སུ་ཝ་ཎྞཱ་དཱི་ནཾ ག་ཧ་ཎཾ. ཨུ་པ་ཀྑ་ཊནྟི ཨུ་པ་ཊྛཱ་པི་ཏཾ. ཏཾ ཨུ་པ་ཀྑ་ར་ཎཾ ཏེ་སཾ ཏ་ཐཱ ས་ཛྫི་ཏ་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨུ་པ་ཀྑ་ཊཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི ས་ཛྫི་ཏཾ ཧོ་ཏཱི’’ཏི. སཾ་ཧ་རི་ཏྭཱ ཋ་པི་ཏནྟི རཱ་སིཾ ཀ་ཏྭཱ ཋ་པི་ཏཾ. པ་རི་ཝ་ཏྟ་ན་ཉྩ ཨ་ཀ་ཏ་སྶ ཀཱ་རཱ་པ་ནཾ, ཀ་ཏ་སྶ ཀི་ཎ་ན་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘ཀཱ་རེ་ཏྭཱ ཝཱ ཀི་ཎི་ཏྭཱ ཝཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ’’ཏི. ཨ་ཙྪཱ་དེ་སྶཱ་མཱིཏི པཱ་རུ་པེ་སྶཱ་མཱི་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཝོ་ཧཱ་ར་ཝ་ཙ་ན་མེ་ཏ’’ནྟི. ཝོ་ཧཱ་ར་ཝ་ཙ་ནནྟི ཙ ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ཝ་ཙ་ན་ནྟི ཨ་ཏྠོ.

‘‘ཏ་ཏྲ ཙེ སོ བྷི་ཀྑཱུ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཀོ པ་ད་ས་མྦ་ནྡྷོ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཡ་ཏྲ སོ ག་ཧ་པ་ཏི ཝཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. པུ་བྦེ ཨ་པྤ་ཝཱ་རི་ཏོཏི ‘‘ད་སྶཱ་མི, ཀཱི་དི་སེ་ན ཏེ, བྷ་ནྟེ, ཙཱི་ཝ་རེ་ན ཨ་ཏྠོ, ཀཱི་དི་སཾ ཏེ ཙཱི་ཝ་རཾ ཙེ་ཏཱ་པེ་མཱི’’ཏི པུ་བྦེ ཨ་ཝུ་ཏྟོ. ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱཏི ག་ནྟྭཱ. པ་ད་བྷཱ་ཛ་ནེ པ་ཙུ་ར་ཝོ་ཧཱ་ར་ཝ་སེ་ན ‘‘གྷ་རཾ ག་ནྟྭཱ’’ཏི (པཱ་རཱ. ༥༢༩) ཝུ་ཏྟཾ. ཨེ་ཏྠ ཙ པ་ཙུ་ར་ཝོ་ཧཱ་ར་ཝ་སེ་ནཱཏི ཡེ་བྷུ་ཡྻ་ཝོ་ཧཱ་ར་ཝ་སེ་ན. ཡེ་བྷུ་ཡྻེ་ན ཧི གྷ་ར་སཱ་མི་ཀཾ ད་ཊྛུ་ཀཱ་མཱ ཏ་སྶ གྷ་རཾ ག་ཙྪ་ནྟཱི་ཏི ཏ་ཐེ་ཝ བ་ཧུ་ལ་ཝོ་ཧཱ་རོ. ཝི་ཀ་པྤནྟི ཝི་སི་ཊྛོ ཀ་པྤོ ཝི་ཀ་པྤོ, ཝི-ས་དྡོ ཙེ་ཏྠ ཝི་སི་ཊྛ་ཏྠོ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཝི་སི་ཊྛ་ཀ་པྤ’’ནྟི. ཨི་མི་ནཱ ཝ་ཙ་ན་ཏྠ་མཱ་ཧ. ‘‘ཨ་དྷི་ཀ་ཝི་དྷཱ་ན’’ནྟི ཨི་མི་ནཱ པ་ན ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡ་ཏྠཾ. ཡ་ཐཱ པ་ན ཏ་མཱ་པ་ཛྫ་ཏཱིཏི ཡེ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན ཏཾ ཝི་ཀ་པྤཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཏཾ ད་སྶེ་ཏུནྟི ཏཾ ཨཱ་ཀཱ་རཾ ད་སྶེ་ཏུཾ.

‘‘སཱ་དྷཱུ’’ཏི ཨ་ཡཾ ས་དྡོ ས་མྤ་ཊི་ཙྪ་ན་ས་མྤ་ཧཾ་ས་ན་སུ་ནྡ་རཱ་ཡཱ་ཙ་ནཱ་དཱི་སུ དི་སྶ་ཏི. ཏ་ཐཱ ཧེ་ས ‘‘སཱ་དྷུ, བྷ་ནྟེ་ཏི ཁོ སོ བྷི་ཀྑུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་མོ་དི་ཏྭཱ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ (མ. ནི. ༣.༨༦) ས་མྤ་ཊི་ཙྪ་ནེ དི་སྶ་ཏི, ‘‘སཱ་དྷུ སཱ་དྷུ སཱ་རི་པུ་ཏྟཱ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ (དཱི. ནི. ༣.༣༤༩; མ. ནི. ༡.༣༤༠) ས་མྤ་ཧཾ་ས་ནེ.

‘‘སཱ་དྷུ དྷ་མྨ་རུ་ཙི རཱ་ཛཱ, སཱ་དྷུ པ་ཉྙཱ་ཎ་ཝཱ ན་རོ;

སཱ་དྷུ མི་ཏྟཱ་ན་མ་དྡུ་བྦྷོ, པཱ་པ་སྶཱ་ཀ་ར་ཎཾ སུ་ཁ’’ནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ. (ཛཱ. ༢.༡༨.༡༠༡) –

སུ་ནྡ་རེ, ‘‘སཱ་དྷུ མེ, བྷ་ནྟེ བྷ་ག་ཝཱ, སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ཏཱུ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ (སཾ. ནི. ༣.༦༤-༦༨) ཨཱ་ཡཱ་ཙ་ནེ, ཨི་དྷཱ་པི ཨཱ་ཡཱ་ཙ་ནེ་ཡེ་ཝ ད་ཊྛ་བྦོ་ཏི (དཱི. ནི. ཨ་ཊྛ. ༡.༡༨༩; མ. ནི. ཨ་ཊྛ. ༡.༡ མཱུ་ལ་པ་རི་ཡཱ་ཡ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ; སུ. ནི. ཨ་ཊྛ. ༡.༡༡༥ ཨ་གྒི་ཀ་བྷཱ་ར་དྭཱ་ཛ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ; བུ. ཝཾ. ཨ་ཊྛ. ༡.༤༩) ཨཱ་ཧ ‘‘སཱ་དྷཱུ་ཏི་ཨཱ་ཡཱ་ཙ་ནེ ནི་པཱ་ཏོ’’ཏི. ཏ་ཏྠ ཨཱ་ཡཱ་ཙ་ནེཏི ཨ་བྷི་མུ་ཁཾ ཡཱ་ཙ་ནེ, ཨ་བྷི་པ་ཏྠ་ནཱ་ཡ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. པ་རི་ཝི་ཏ་ཀྐེ ནི་པཱ་ཏོ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨཱ་ལ་པ་ཏཱིཏི ཨཱ་མ་ནྟེ་ཏི. ཨཱ་ཡ་ཏཱ་དཱི་སཱུཏི ཨེ་ཏྠ ཨཱ་དིས་དྡེ་ན ཝི་ཏྠ་ཏ་ཨ་པྤི་ཏ་ས་ཎྷཱ་ནཾ ག་ཧ་ཎཾ. ཡ་སྨཱ པ་ན ན ཨི་མ་སྶ ཨཱ་པ་ཛྫ་ན་མ་ཏྟེ་ནེ་ཝ ཨཱ་པ་ཏྟི སཱི་སཾ ཨེ་ཏི, ཏ་སྨཱ ‘‘ཏ་སྶ ཝ་ཙ་ནེ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. པ་ཡོ་གེཏི སུ་ཏྟ་པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ་དི་པ་ཡོ་གེ.

མ་ཧ་གྒྷཾ ཙེ་ཏཱ་པེ་ཏུ་ཀཱ་མཾ ཨ་པྤ་གྒྷནྟི ཝཱི་ས་ཏི་ཨ་གྒྷ་ན་ཀཾ ཙཱི་ཝ་རཾ ཙེ་ཏཱ་པེ་ཏུ་ཀཱ་མཾ ‘‘ཨ་ལཾ མ་ཡ྄ཧཾ ཏེ་ན, ད་ས་ཨ་གྒྷ་ན་ཀཾ ཝཱ ཨ་ཊྛ་གྒྷ་ན་ཀཾ ཝཱ དེ་ཧཱི’’ཏི ཝ་ད་ནྟ་སྶཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨེ་ཝ་རཱུ་པནྟི ཨེ་ཝཾ ས་མ་བྷཱ་གཾ, ཨི་མི་ནཱ ས་མ་ཀ་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཏ་ཉྩ ཁོ ཨ་གྒྷ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ, ན པ་མཱ་ཎ་ཝ་སེ་ན. ཨ་གྒྷ་ཝ་ཌྜྷ་ན་ཀ་ཉྷི ཨི་དཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ.

པ་ཋ་མ་ཨུ་པ་ཀྑ་ཊ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.